Skip to main content

Full text of "Raghuvansa, Kálidásæ carmen sanskrite et Latine"

See other formats


.''U 


a ' I 

■ ■: 


■',■>  ‘i 

‘■'d  'V''-',!. 

"■vXvv: 

/•''V- 


'tl-  ' 

a;m: 


*’^  /,  , ;,  ,^ . j.' 


■il.  f ■•■.■.^'V  ' 


idMi: 


\ 


<r- 

* 


I 


y 


4» 


» 


♦ . 


» ’ * - 


»0 


^'’ 

\:5;‘o;^\ia^cx  . .'lir 


^ t* 

' 

* 5*. 

, *-  c 

A-  • 

« 

i . 

* / 

.-i.  % 

• 

- 

:W  ■ 

■ ■ .^' 

’ y-V  ‘ . 

:;  ••  kl 

RAGHUVANSA 


KALIDASiE  CARMEN 


SANSKRITE  ET  LATINE 


EDIDIT 


ADOLPHUS  FRIDERICUS  STENZLER. 


LONDON : 

PRINTED  FOR  THE  ORIENTAL  TRANSLATION  FUND 
OF  GREAT  BRITAIN  AND  IRELAND. 

SOLD  BY 

John  Murray,  Albemarle  Street  ; and  Parbury,  Allen,  & Co.,  Leadenhall  Street. 


M.DCCC.XXXII. 


'l  ypographiS  J.  L.  COX  et  FILII,  Great  Queen  Street, 


Lincoln’s-Iim  Fields. 


The  Publications  of  the  Oriental  Translation  Fund  of  Great  Britain  and 
Irelani)  may  likewise  be  had  of  Mr.  Straker,  61,  Holborn;  of  Messrs.  Thacker  and 
Co.,  Calcutta;  Messrs.  Binny  and  Co.,  Madras;  Messrs.  Leckie  and  Co.,  Bombay; 
Messrs.  Treuttel  and  Wurtz,  and  Messrs.  De  Bure  freres,  Paris;  E.  Fleischer, 
Leipzig  ; and  of  all  respectable  Booksellers. 

N.B.  The  Title-pages  of  all  Works  published  since  1831  are  ornamented  with  a 
Vignette  bearing  the  Motto  “ Ex  Oriente  Lux''' 


■V*  ,-u-l  ~ 

rur.Mtl  T*..u)  »'  ^ la 

,..  x:k  ' 1;  ‘ 

tRKt  «.r-  b«lai<l'^l  ‘>1’“''^  I'"'  '■'  '^■'"'r., 

,,!,;«  'JT  188,  • ^ ^ ,.,  ,,|1  '^'.>''"5' ' 


P F A T I O. 


Dua;  potissimum  sunt  stirpes  regise,  quae  poetis  Indicis  omnis  aevi  amplam 
suppeditarunt  carminum  materiam : quarum  altera  originem  duxisse  fertur 
a Sole,  altera  a Luna.  Ex  lunari  stirpe  nati  erant  quinque  Panduid^e, 
quos  Vyasas  celebravit  \x\  Mahdhhdmto ; e solari  Ramas,  qui  Valmikem 
laudis  praedicatorem  nactus  est.  Longiorem  regum  a Sole  oriundorum 
seriem,  inde  a DilIpa  usque  ad  Agnivarnam,  celebrat  carmen,  quod  hoc 
volumine  continetur.  Quod  tum  propter  materiae  gravitatem,  tum  propter 
conditoris  auctoritatem  omnium,  qui  litteris  Indicis  operam  dant,  attentione 
dignum  est.  Compositum  esse  fertur  a Kalidasa,  neque,  sive  dictionis 
puritatem  spectes,  sive  sententiarum  sublimitatem,  indignum  illud  judicare 
poteris  SakuntalcE.  auctore. 

E CoLEBROOKii  dissertatione  de  poesi  Sanskrita  atque  Prakrita  notum 
est,  Raghuvansam  hodie  etiam  ab  Indis  inter  praeclarissima  antiquitatis 
monumenta  haberi,  atque  iis  carminibus  adnumerari,  quae  carmina  magna 
appellantur.  Hac  appellatione  quid  significetur,  in  dubio 
mihi  est.  Etenim  Colebrookius  atque  WiLSONUS,  nescio  quam  auctori- 

b 


11 


P R ^ F A T I O. 


tatem  secuti,  sex  tantum  carmina*  ita  appellari  affirmant.  Hoc  si  verum 
est,  statuendum  videtur,  carminibus  illis,  quoniam  non  omnia  ad  unum 
idemque  poeseos  genus  pertinent,  nomen  illud  propter  auctorum  celebri- 
tatem inditum  fuisse.  Contra  si  Visvanatham,  Sdhitya  Darpani  auctorem 
sequeris,  e carminum  magnorum  numero  Meghadutam  quidem  excludas 
necesse  est,  ab  alia  parte  vero  latius  patebit  haec  appellatio.  Dicit  enim 
VisvANATHAS,f  ita  appellari  quodvis  carmen,  complectens  plura  capita 
(numerum  octonarium  excedere  debent),  in  quo  sive  dei  alicujus,  sive 
Kshatriyi  e nobili  stirpe  oriundi,  seu  denique  complurium  unius  familicB 
regum  facta  celebrentur : ita  ut  e.  g.  Bhartriharis  carmen,  Bhattikdvya 
appellatum,  atque  alia  fortasse  hoc  nomine  designanda  forent. 

Res  quiB  mihi  hujus  carminis  edendi  occasionem  dedit,  hsec  est.  Vir 
quidam  juvenis,  quem  in  ipsa  India  immatura  mors  patriae,  litteris,  et 
parentis  amori  eripuit,  Raghuvansce,  partem  (inde  a capite  secundo  usque 
ad  initium  capitis  duodecimi,  nisi  me  fallit  memoria)  in  linguam  anglicam 
verterat.  Hanc  versionem  defuncti  pater  tradiderat  societati  virorum  illu- 
strium, qui  in  hac  urbe  libros  Orientales  vertendos  atque  edendos  curant. 
Qui  cum  vidissent,  hoc  carmen  dignum  esse,  quod  publici  juris  fieret,  me 
invitabant,  ut  versionem  illam  ad  finem  perducerem.  Allectus  Kalidasa; 
nomine,  libenter  suscepi  laborem,  simul  de  textu  edendo  cogitans  : mox 


* Carmina,  quae  Colebrookius  (As.  Res.  vol.  x.)  et  Wilsonus  (Lex.  Sansk.  s.  v. 
enumerant,  haec  sunt : 

1,  Kalidas.®  Kurndrasambhava, 

2,  ejusdem  Raghuvansa, 

.3,  ejusdem  Meghaduta, 

4,  Bharavis  Kirdtdrjuniya, 

5,  Sriharsh.®  NaishadMya, 

6,  Magh.®  Sisupdlabadha. 

f Sdhitya  Darp.  pp.  214  et  215.  edit.  Calcutt.  1829.  8, 


P R ^ F A T I O. 


iii 

vero  sentiebam,  non  ita  me  esse  linguae  anglicae  peritum,  ut  versionem 
eadem  dictionis  puritate,  qua  incepta  erat,  peragere  possem.  Quare  gra- 
tissimum mihi  evenit,  ut  viri  illustres  consilium  meum  de  textus  editione 
atque  versione  latina  paranda  non  modo  non  improbarent,  sed  liberalissimo 
etiam  auxilio  me  ad  illud  peragendum  exhortarentur. 

Libri  manu  scripti,  quorum  numero  satis  amplo  instructus  ad  hanc 
Raghuvansce  editionem  parandam  me  accingebam,  non  solum  carminis 
textum,  sed  tres  etiam  commentarios  suppeditabant,  quorum  unus  auctorem 
habet  Mallinatham,  alter  Vrihaspatimisram,  tertius  Bharatasenam. 
Quibus  subsidiis  inter  se  comparatis,  videbam,  non  mihi  eligendum 
fore  e paucis  quibusdam  lectionibus  variis,  sed  potius  e duabus  ejusdem 
carminis  recensionibus,  nimium  quantum  inter  se  dilferentibus  : idem 
igitur  accidisse  Raghuvansce,  quod  de  Rameidos  textu  edocti  sumus  a 
ScHLEGELIO. 

Alteram  Raghuvansce  recensionem  servavit  nobis  Mallinathas,*  in 
commentario  accuratissimo  atque  doctissimo,  quem  in  hoc  carmen  concin- 
navit. Alteram  recensionem  in  commentariis  suis  scribendis  ante  oculos 
habuerunt  Vrihaspatimisras  atque  Bharatasenas,  qui,  si  paucos  locos 
excipias,  in  universum  inter  se  consentiunt. 

Mallinathas  in  suo  commentario  singula  textus  verba  repetit,  atque 
accuratissime  definit,  allatis  ad  difficiliora  vocabula  lexicographorum  ver- 
sibus, qui  synonymis  ea  explicant:  ita  ut  ex  scholiis  ejus  singulas  fere 
uniuscujusque  versus  voces  maxima  cum  fide  comprobare  liceat.  Paullo 
negligentius  hac  in  re  versati  sunt  reliqui  duo  commentatores,  qui  saepe 

♦ Commentator  hic  celeberrimus,  acutissimo  judicio  atque  ampla  eruditione  praeditus,  vixisse 
fertur  seculo  xii.  vel  xiii.  (Vide  Wilsoni  Praef.  ad  Lex.  Sansk.,  p.  xxiii.)  Carmina,  quae 
ejus  commentariis  illustrata  mihi  innotuerunt,  sunt : Raghuvansa,  Kumurasambhava,  Meghaduta, 
Kiratdrjuniya  et  Sisupalabad/m. 


IV 


PRiEFATIO. 


versus  alicujus  sensum  solummodo  amplioribus  verbis  exprimunt,  ita  ut 
eorum  explicatio  in  varios  textus  cadere  possit. 

Inter  ea  exemplaria,  quae  textum  continent,  quotquot  eorum  mihi  evolvere 
licuit,  nullum  inveni,  quod  unam  alteramve  ambarum  illarum  recensionum 
fideliter  reddat.  Omnia  potius  exhibent  textum,  non  ad  unam  eandemque 
legem  criticam  tractatum,  sed  ita  mixtum,  ut,  ubi  ambae  recensiones  in 
singulis  tantum  verbis  discrepant,  Vrihaspatimisram  fere  atque  Bhara- 
TASENAM  sequantur ; ubi  vero  integra  disticha  in  utraque  recensione  variant, 
utramque  haud  raro  proferant  lectionem,  alterutram  verho  “ di- 

stichon  rejiciendum,”  seu  M 1^1  “ alia  lectio,”  designantes.  Saspe 

etiam  sive  singulas  lectiones,  sive  integra  exhibent  disticha,  quae  in  neutra 
recensione  inveniuntur. 

Ad  textum  ex  his  subsidiis  constituendum,  aut  alterutram,  sive  Malli- 
natha:  sive  reliquorum  duorum  commentatorum  recensionem  religiose  sequi 
debebam,  aut  ex  ampla  ista  lectionum  varietate,  quam  codices  suppedi- 
tabant, nova  aliqua  recensio  erat  concinnanda.  Hoc  ne  facerem,  deterrebat 
me  rei  ambiguitas ; quare  cum  utriusque  recensionis,  scholiis  stabilitae, 
comparatione  accurata  instituta,  nullum  mihi  dubium  relinqueretur,  quin  ea, 
in  quam  Mallinathas  commentarium  suum  concinnavit,  altera  esset 
antiquior,  carminis  nostri  textum  ex  ejus  commentario  emendare  potius  duxi. 
Ita  legibus  quam  certissimis  adstrictus  ibi  tantum  meo  ipsius  arbitrio 
spatium  aliquod  relictum  videbam,  ubi,  quod  rarius  accidit,  MALLiNATHiE 
commentarii  exemplaria  discreparent. 

Videbit  lector,  e magno  codicum  numero  paucos  tantum  mihi  auxilium 
praBstare  potuisse.  Etenim  quattuor  tantum  codices  (litteris  E.  I.  D.  et  G.  a 
me  signati j,  Mallinatha;  commentarium  exhibebant,  quorum  unus  integrum 
fere  continet  commentarium  et  carminis  textum  (viginti  solummodo  disticha 
desiderantur),  alter  integrum  commentarium  sine  textu,  tertius  denique  et 


P R ^ F A T I O. 


V 


quartus  commentarii  textusque  partem.  Qui  supersunt  codices,  nullius 
erant  auctoritatis  ad  textum,  quem  mihi  proposueram,  constituendum : 
enumerandi  tameri  sunt,  ne  ii,  quibus  hoc  cordi  est,  ignorent,  unde  ampliora 
subsidia  critica  sint  quaerenda.  In  universum  hic  monuisse  sufficiat  omnes 
codices  esse  chartaceos. 

A.  Inter  libros,  quos  Bibliotheca  Soc.  Reg.  Asiat.  Londinensis  liberalitati 

debet  et  munificentiae  V.  Cl.  Jacobi  Tod.  Scriptura  Devanagarica,  116 
foliis,  integrum  tenet  carminis  textum.  Annum  sic  expressit  scriba  ad 
calcem  libri : i.  e.  Samvat  1700. 

(A.  C.  1644.) 

Novem  qui  sequuntur  codices  Londini  asservantur  in  Curia  Indica. 

B.  E libris,  quos  princeps  Gaikowar  dono  dedit  Societati  mercatorum  in 
Indiam  commeantium.  In  Bibliothecae  Catalogo  numero  1962  notatus. 
Scriptura  Devanagarica,  107  foliis  continet  textum.  Scriptus  est  Samvat 
1745  (A.  C.  1689).  Ad  finem  capitis  noni,  casu  amissi,  sed  ex  alio  codice 
restituti,  legitur  Samvat  1797  (A.  C.  1741).  Desideratur  folium  104. 

C.  E libris  principis  Gaikowar.  Catal.  No.  2059.  Scriptura  Devana- 
garica, 59  foliis  continet  novem  capita  prima.  Sine  anno.  Idem  volumen 
36  foliis  continet  septem,  quae  supersunt,  Kumdrasambhavce  carminis  capita, 
scripta  Samvat  1806  (A.  C.  1750). 

D.  E libris  principis  Gaikowar.  Catal.  No.  1876.  Scriptura  Deva- 
nagarica, 276  foliis  continet  undecim  priora  carminis  nostri  capita, 
Mallinatha:  commentario  instructa. 

E.  Catal.  No.  1316.  Ex  ampla  illa  librorum  Sanskritorum  collectione, 
quam  Henricus  Thomas  Colebrooke,  vir  nunquam  satis  laudandus, 

c 


VI 


PRAEFATIO. 


Societati  mercatorum  in  Indiam  commeantium  dono  dedit.  Scriptura 
Devanagarica.  Continet  carminis  textum  et  Mallinath^e;  commentarium. 
Initio  capitis  octavi  desiderantur  viginti  disticha,  quorum  loco  per  errorem 
insertum  est  initium  capitis  duodecimi. 

F.  Catal.  No.  536.  E libris  Colebrookii.  Forma  maxima,  charta 
Europaea,  scriptura  Bengalica.  312  foliis  continet  carmen  integrum  cum 
commentariis  MALLiNATHiE,  Vrihaspatimisra:  et  Bharatasen^.  Sed 
Mallinath.e  commentarius  descriptus  est  e codice  E.  ideoque  in  textu  meo 
constituendo  nil  novi  adjumenti  ex  hoc  codice  haurire  potui. 

G.  Quondam  e libris  Johannis  Taylor,  atque  in  ejus  catalogo  numero  146 
notatus.  Scriptura  Devanagarica.  Continet  textum  et  Mallinatha:  com- 
mentarium, inde  ab  initio  usque  ad  distichon  quadragesimum  capitis  XVII. 

H.  Ex  eadem  collectione,  No.  145.  Scriptura  Devanagarica,  126  foliis 
continet  carminis  textum,  hic  illic  a formicis  laceratum. 

I.  E libris  Gaikowar.  Catal.  No.  1837.  Scriptura  Devanagarica,  215 
foliis  continet  integrum  Mallinath.e  commentarium.  Samvat  1778, 
Sdka  1643,  (A.  C.  1721  seu  1722). 

. K.  Catal.  No.  1268.  E libris  Colebrookii.  Scriptura  Bengalica,  charta 
rubida,  302  foliis  continet  Vrihaspatimisra,  commentarium. 

W.  Codex  V.  CL  Caroli  Wjlkins,  quem,  quod  semper  gratissimo  animo 
recordabor,  senex  venerabilis  inspiciendum  et  cum  textu  meo  comparandum 
liberalissime  mihi  permisit.  138  foliis  integrum  tenet  carminis  textum, 
litteris  Devanagaricis  nitidissime  et,  quod  in  hujusmodi  libris  perraro  locum 
habet,  accurate  simul  scriptum.  Pauci  errores,  qui  occurrunt,  indicare 
mihi  videntur,  hunc  codicem  descriptum  esse  e codice  Bengalico. 


P R ^ F A T I O. 


vii 

In  Bibliotheca  Regia  Parisiensi  duo  asservantur  carminis  nostri  codices, 
quos,  cura  nuper  urbem  illam  reviserem,  evolvi,  atque  cum  textu  meo, 
tunc  jam  typis  exscripto,  comparavi.  Cadunt  in  eos,  quae  supra  de  libris 
solum  textum  tenentibus  in  universum  monui.  Alter,  in  Hamiltoni 
cataloffo  inter  libros  Devanao-aricis  litteris  exaratos  numero  XL  notatus, 
218  foliis  continet  textum.  Desideratur  caput  octavum.  Alter,  in  eodem 
catalogo  inter  libros  Bengalicos  numero  XXV  notatus,  textum  tenet 
integrum.  Scriptus  est  Sdka  1586  (A.  C.  1664). 

In  diariis  Asiaticis,  quae  Londini  prodeunt,^'  ante  hos  quinque  annos 
nuntiabatur,  liaghuvansiB  editionem  parari  Calcuttae,  atque  Wilsonus  in 
Catalogo  librorum  C.  Mackenzii  (Vol.  I,  p.  100.)  dicit,  hujus  carminis 
textum  una  cum  interpretatione  pedestri  Calcuttae  typis  esse  exscriptum. 
Sed  ista  editio  ad  hunc  usque  diem,  quod  sciam,  non  in  Europam  allata  est. 

Quae  de  textu  dicenda  supersunt,  non  ad  hoc  solum  carmen  spectant, 
sed  ad  scripturam  Devanagaricam  in  universum.  Quanto  enim  gravior 
est  auctoritas  virorum,  qui  in  libris  typis  exscribendis  singulas  voces 
prorsus  separandas  esse  censuerunt,  illustrissimi  scilicet  Guilelmi  ab 
Humboldt  atque,  qui  aditum  mihi  aperuit  ad  litteras  Indicas,  Francisci 
Boppii,j'  eo  minus  temere  contra  illorum  sententiam  egisse  videri  velim. 
Ab  indigenarum  vero  scribendi  modo  minus  etiam  recessi,  quam  antehac  ab 
ipso  Boppio  factum  erat,  non  quasi  antiquam  consuetudinem  a nobis  etiam 
servandam  esse  putem,  sed  quia  scripturae  Devanagaricae  indoles  atque 
singulorum  signorum  vis  haud  permittere  mihi  videtur,  ut  longius  ab  illo 
modo  recedamus,  quam  in  hoc  libro  edendo  a me  factum  est.  In  Devana- 


* Asiatic  Journal,  April  1827. 

f Vide  ingeniosissimas  de  hac  re  dissertationes  Guilelmi  ab  Humboldt  in  Diariis  Socie- 
tatis Asiat.  Parisiensis,  ann.  1827.  Vol.  XI.  atque  in  Annal.  erit.  Berolinensibus,  ann.  1829, 
mens.  April.  numm.  73 — 76.,  et  Bopfii  Grammaticae  criticae  reg.  30 


P R iE  F A T I O. 


viii 

garica  enim  scriptura  (quas  id  ante  omnia  spectat,  ut  levissimas  quasque 
mutationes,  quas  in  recitationis  cursu  subeunt  singulae  litterae,  quam  accura- 
tissime oculis  exhibeat)  consonans  aliqua,  quae  vocem  terminat,  signo  pausae 
{virdmd)  instruitur,  atque  separatum  characterem  syllabicum  (akshariini) 
efficit : et  ejusmodi  akshari  pronuntiatio  ex  Indorum  sententia  dimidium 
occupat  ejus  temporis,  quo  syllaba  brevis  pronuntiatur.*  Si  vero  ejusmodi 
vox  in  eadem  sententia  ab  alia  voce  excipitur,  consonans  finalis,  abjecto 
pausae  signo,  proxime  conjungitur  cum  littera  initiali  vocis  sequentis  ; atque 
haec  duarum  litterarum  in  unum  aksharum  conjunctio  (sandhi)  efficit  sive 
alterius  utrius,  sive  utriusque  litterae  mutationem,  quae,  ut  in  pronuntiatione 
auditur,  ita  in  scriptura  etiam  exprimitur.  (Vide  Colebr.  Gramm.  p.  17.) 
Haec  igitur  lex,  quam  ubique  sequitur  scriptura  Devanagarica,  (scilicet  ut 
sermonis  sonum  quam  accuratissime  litteris  exprimat)  in  universum  prohibet, 
ne,  uno  aksharo  in  duo  resoluto,  pausae  signum  ponatur  in  medio  versu, 
ubi  rhythmum  dimidia  mora  interrumpere  haud  licet ; sed  magis  etiam 
contra  hujus  scripturae  indolem  agere  mihi  videntur,  qui  duas  litteras,  pausae 
signo  sejunctas,  iis  mutationibus  afficiunt,  quae  non  nisi  e proxima  illarum 
litterarum  conjunctione  {sandhi^  oriuntur. 

Ita  cum  persuasum  haberem,  non  de  verborum  separatione  agendum  mihi 
videbatur,  sed  id  solummodo  quaerebatur,  quatenus  singulos  characteres 
syllabicos  (aksharo),  quae  ab  indigenis  separatim  scribuntur,  conjungere 
aptum  foret.  Qua  in  re  hanc  normam  secutus  sum,  ut  quamque  syllabam, 
quae  sive  integra,  sive  ex  parte  ad  verbum  praecedens  pertineret,  cum  hoc 
conjungerem. 


* CoLEBROOKius,  Gramm.  Sanskr.  p.  10.  a consonant,  luhen  destitute  qf  a voviel,  is  measured 
by  half  a mdtrd.  Non  quidem  vidi  ipsum  Paninis  libellum  de  pronuntiatione,  ex  quo  haec  affert 
vir  doctissimus ; sed  sufficit  Colebrookii  testimonium. — In  alia  Grammatica,  Sarasmti-Prakriya 
(Cod.  Bibi.  Curiae  Indicae,  Num.  411. ) legitur  Conf.  Code  ofGentoo 

Lam,  praef.  p.  xxv. — Eandem  rem  passim  commemoratam  invenies  in  Anquetilii  Oupnekhat. 


P R TE  F A T I O. 


IX 


Attamen  scripturae  Devanagaricae  indoles  neutiquam  prohibet,  quominus 
ad  expediendam  textus  intelligentiam  singularum  vocum  finem  alio  modo 
indicemus,  e.  g.  lineolis  perpendicularibus,  supra  syllabam,  in  quam  duarum 
vocum  litterae  finalis  et  initialis  coaluerunt,  positis,  ut  ipsi  Indi  faciunt 
nonnunquam  in  libris  manu  scriptis ; seu  punctis  subscriptis,  ut  in  nonnullis 
editionibus  Sriramapurensibus  factum  est.  Quod  ego  etiam  in  hoc  libro 
fecissem,  si  typorum  conditio  permisisset. 

Sed  hactenus  de  scribendi  ratione.  De  qua  quid  ego  sentirem,  paucis 
saltem  exponere  debebam,  ne  viris,  qui  docte  et  ingeniose  de  hac  re 
disputarunt,  meram  consuetudinem  majoris  fecisse  viderer,  quam  ipsorum 
judicium. 

In  versione  latina  modo  verbum  verbo  reddidi,  modo,  si  utriusque  linguae 
ingenii  diversitas  postularet,  longius  a textu  recessi.  Qua  in  re  lector 
desiderabit  constantiam  ; eam  fortasse  assecutus  forem,  si  nonum  in  annum 
librum  premere  mihi  licuisset.  De  erroribus  atque  de  latinae  dictionis 
asperitate  excusationes  proferre  supersedeo;  e justis  reprehensionibus,  in 
quas  virium  ingeniique  tenuitas  me  incurrere  fecerit,  fructum  capere  enitar. 
Multo  pluribus  reprehensionibus  locus  relictus  foret,  nisi,  ubicunque  ipse  in 
dubio  hasrebam,  succurrisset  mihi  Rosenius  meus.  Unaquaeque  pagina 
illius  auxilii  vestigiis  notata  est : sed  altiora  amicitiae  vestigia  animo  meo 
ille  impressit,  quae,  dum  spiro,  non  obliterabuntur. 

In  annotationibus  festinanter  congestis  lectionis  varietatem  commemoravi 
ad  nonnullos  locos,  in  quibus  ipsius  Mallinath^  codices  inter  se  dis- 
crepant. Omnes  enotassem,  si  vacasset  mihi  denuo  codices  perlustrare. 
Alteram  recensionem,  quam  Vrihaspatimisra:  et  Bharatasena:  com- 
mentarii exhibent,  omnesque  reliquorum  codicum  lectiones  et  scribarum 
lapsus,  utpote  quorum  enumeratio  extra  hujus  editionis  fines  sita  erat, 
silentio  praetermisi.  In  nonnullis  locis  lectiones  spurias  per  negligentiam 

d 


X 


P R ;E  F A T I O. 


e libris  in  textum  meum  recepi,  pro  quibus  genuinas  Mallinath./E  lectiones 
inter  Corrigenda  annotavi. 

Denique  ex  intimo  animo  gratias  ago  cum  in  universum  Societati  virorum 
illustrissimorum,  sub  quorum  auspiciis  hic  liber  in  lucem  editus  est,  tum 
praesertim  viro  clarissimo  qui  huic  Societati  nunc  a litteris  est  G.  C. 
Haughton.  Benignitas,  quam  ab  his  viris  expertus  sum,  major  est,  quam 
cujus  memoria  unquam  ex  animo  meo  excidere  possit. 

A.  F.  STENZLER. 


Scribebam  Londini  mense  Julio 

A.  C.  MDCCCXXXII. 


•v"'»  .Iv’'^-' 

i*  *■'«  -«.'O.^ 


!U^.  A^iliH  ^.5J*4_.-r^:jV...L  . _4r...*ju  „V;.^1SL^ 


v™  ^ 


if^ 


'W 


- ,'i,„,  ' • ' ;,,,pi::,  ■■y  ^ ^tl’S  T‘“' 

'V***-  < 


« « t -PlfrffrgSftW  - J; MH  ^ 

r , 'i.  \ , w J 

f - I w.#iisirr?H,fi»tvi  ’ * ^_;j 

F.vt;  % 


» ■■■. li-ifllj>l|p^ i . tis 

'*• 'I  ^ jf  . j|« 


' '4’^  *‘^'-j 

•■  •.  . -I-’  ■'"■'■■  ' . .,  ^' .; 

;''v;.i^&  1 ■ .fFvtfifjjp^i^TAJs  nHfaSfVfXS?^.!'  J 


-.V  '1:  ‘*.  ,«  V # ^'‘‘V  — -4 


7 Jaf,,.7.i7;:« 
■'Tmi-vMi 


i'  -i" 


, -a 


ti  ti 
•R  u 

■R  ^ JTOtSRTq’  Tt 

( 

q-rn^Tf^^r  x 

sr^ff : f^Tfrd  ^ 'TT^rfmr^^fd  ti  =1  ti 
ff  #SEr:  a:  qf%:  1 

f^rftffqrt  qrrrt  ^ r 

JJ7^:  qit^qnOTsff  qt^WgqfMfri  \ 
qig^q  CR^  R ^R 

3rsm  ^ffqpnr  t 

qoft  q:gqg?qftfif  »r  r1%:  r 8r 

^ '5*rT3rr5rg5H(q|q^<qq;^(irT  \ 
3iiqg5;f%rn*ti H w M (=«'<qqt5f^T  rmr 

qsoM  <1^5:031^1  qsnqqcwqtfqqr  r^r 
fjmnq  f^rrrniferori  x 

fqfitjnyuii  iT3n%  r«r 


B 


^ . ■«  t 

s&icr%  fagini  3ft^^  f?r^%f5[tirT  \ 

gfiff f(>r( Tibti 
T^*T^  figarTl^H^  -ftf  ?T?r  i 

ff^:  ^irfwPT^^T  ^T^T^TST  CT^tf^:  Hen 
ft  ^T5iT:  ^tgsrff^  ?T5:?r37f3i|rR-:  \ 

I? : 5r5^  m n “i  9 'd 

JTPT^ff^t  Jpftf^roiT  i 

3n?fp5i^tf|(nT5n?r:  croTq''^r?;?tTfSr^  n d rn 

f)?7^  n^fT:  gf%*r3T:  t 

Rrt^M  n d =? T| 

^IRWTg%y3T:  1 

3ntJTqi%4^^^#ty^  ?:^Tf^fT:  tld^tl 

fwrs  ti  d 8 tt 

3n^H^?rn5r:  riwt  i 

3nJT^:  ?r^TT»T:  CTR;nT?r^!^?;3T:  m d H Tl 
>ftsr^T=^^qn5f:  fT  ^JT^KrsfrfMTT  1 
spfqiq-lfHJFJrq-  tl  d ^'d 

\wn^jrPr  gsTKmtft^:  ^x  \ 
q : cr3nffr?5r  f?r5pg^1?rf^!  n d 'sn 


n ITSPT:  «P?:  H ^ 

£T3n?ft^  ^ fn>^  ^Iwittfr  i 
^T^^gorgff^^JTKt  xf^-  ti  ^ fo 
t=TT'TfT*5?;«=R5T  \ / 

^n^wffftgrTT  f ygf^  n ■) eti 

fT^^r  ^T^JT^gRT  3Jg-T^T\f^rrf3T  ^ 1 

qic^^^TT:  ETn?>TT:  aT^=TT  o TI 

:f3ftxTRjn:TJm?Tt  V^sTigT:  t 

srgyTTs:^  ^ 

v3 

5rT%  *^T  ^T  si^  <5n?r  i 

goTT  gurrgsrfj^Ta^  w wt  ^ ■«  ^ r it 

OT^igrSfJT  f^^|f€gT5TT  t 

rl?g  V^T^rnflT^  StT^TT  fw  tl ^ ^'d 
crsn^T  I^^TSTTVFns^oTT^giTjrKf^  t 
^ fqfTT  f^mwTT^rT  ^rrsrtFr^:  ti  ^ « ti  ■ 

sTi^JT^  sTJS^nr^Tlr^g:  ugfr^  i 

w CT  *r5frf^:  tt  =?  m ti 
iri  ^ JffTtJT  SfRJTFT  \ 

=T  ttstt^  Tflrg^^r:  \ 

sngm  gfri  ^x^^  IwrfT  u ^'S 


\s 


t ti 


.fcr  ^ErnTfT:  1 

<5Ti3gt  fir^  -'3TT?ft5:p^rftwrm  11=^  n 

iz 


fT  %vn  1%?:v  sT^PjrreJTTfw  \ 

frsTT  f|  fT?5nfr5=^TTit^cf!^  gnrr:  n eti 
W 'TfWf^WRT  1 

m^r  sjt%a5T«:§^T  ^ngr  JTJmsffsn  1 

s:f%urT  t)  ^ “i  n 
sTi^t^rf^r  1 

fi^n  ^ ^g^Rnr:  ti^^n 


fTt5TI5riWI^5:M  1^  1 

ft-^ficfflCFf^:  qiT^  ^ f%insr  : tl  ^ ^tl 

tfrrTTSTT^  ^q-^K^rTTftrlT  1 

^ ^:^jTfTt  f?rf^f%0  ti^vn 

3isn«p^  f^inrnt  ir^rf^  gsr^iJW  i 
ff> 2Txrffr  ti^Mti 

f^TVJT»f)  Wjps?T*riffsrrh  i 

n |<J ^n4  q^\q75  f^t;?:T^flTft'^ 

STT  ij5j5rirtft:lfW  i 

H ^\9  tl 


H rTgrir:^^:  t 


M 


SfrT?Sl%^WJTf^vr1>r:  \ 
>J^\HiR^^^l^T^rr^Wf5Tf>T:  n^tn 
•T^-fXTTSTT:  Tsr%1^?^=Ttrwt:  \ 

^T  ItVT  t^:  fsErJa-fa^f^:  tl 

qsE^r^fft  ?5P27rm^<%g  n 8 o n 
%iift^?MTftri?^f^?fT»n  HH:orf?:S  i 
?nt%:  f f^^^rn=T^  T1 8 “i  tl 

Wl^Tgfc^TOT^f%f%siif?r5T:  1 

3njft2:gqftm^  ?^f^:gTOig^TTft<^  'n8^'(i 

JT^q-sTT  1 

3pftgi:  Erf^srpflM  'i.-Migtf<M  I Rl  : id  8 8 H 

^IFrV5n1%  ^^=TT  !TT3?!mt^T  tl  8 M n 

^T^Pr?5TT  (T^tTralysTrft:  \ 

f^JTPi  §f)i4l5iT>i'  n8^n 

rlH^lMMlrl:  STcNrfTEnrSI^^T:  1 

3Tf^  5T  1d8v9dl 


c 


?T«r5RmscrT: 


tl^eTl 


UM o tl 

fRRTRW  m H <)  H 

snfTtTRJnrRl^g^ffRRTg  fRRTfXfir:  \ 
jj5t^fRRft*Rarg?3rrjor>jfSr^  HH^ti 
3rvgf^Tft|fR^>X^RSfRWRtrg^  1 
gRTR  RR%#^T15l%5Tl^Vf>T:  tlH^Tl 
3tsr  JpTTHRTf^  R:  1 

T«rKRRRTT  ^ HMSII 

fTfi^  R«n:  RRT^  Rl?  \ 

sr^onirf ^ timmu 

RRPRRRTFR  R S:J[55  Rqtf^fv  1 
3F^TfRfW^y^RT  TIM ^n 

'TKTR  TT3n  TI5ft  ^ RFT^  1 
^ ErfrRTRTg^:  tl HvST» 


Tl  Em:  Tl 


gf%:  tlMttl 

3rs§rsr^qf%#HJn?^  ^5:m  •«  m ^n 

3qtr^  Jig  f^rt  ^ \ 

t:^^sngEftorT^!Tf^^T?^TW  ti^ou 
rw  JTfg^  *n%^TT?Er?ri^fnftfSr:  i 
tT^jrTf^jnrT  ^ ^ ^^sgfirs::  ^ttt:  ti^n 

ffwq-f%  scR3TT=Trfr^5T5fWtf^  'a  i» 

fnTTfT3T  fntrfr^T:  1 

crsn^  ti  ^ ^ u 

Ji?:nrT  i 

!T  ff : ^FEf^  ^ f^TTER!:  fl^JiTt 

1%Fg  Ftqi  i 

=TJTm1%HfrEnTWf?:fEr^f^  u^ma 

^5T  ^n:  Eft  1 

^ IT^iFFpI:  srrl- fFVT^rq^qTT:  Tl^^Tl 
*REtt  ^^^T^^W^rTfRn  1 


ETJT: 


tl^vStl 


\9 


t 


cr^^iET^rosr  5^^^:  ti^fn 

?rrfr(%:  g^tsc^n  ff  ^ 5^  ti^^ti 

rfJJT  CN’  I^VTfl^T  ^ 'TiC^rf  \ 

t|\9  0 1 


3TO?rt^3  H3T^tJmwr%f|  ^ 1 

c 

3TF=g3^^RT?^*rfMTnR3r  'fl\9  <)  H 

frwT'^  mfr  fi5ntf%  \ 

3^1^  .sf  1^  lll^:  tivS^^Ki 

ft^iftifTt  x:^  t3n=Tflrrf^rfi#g5T:  1 


33-  5^:  Kl^S^Tl 

^ .qx5RafoTv#T  «=f»T^n:»i  1 

HTf'<<ilWr  ERXJTtVXTri;  tlvs  8 Tl 

^XT  XlchyLffSTR  fT^Wf  Rfrl  xnXXTfl:  1 
3n^1^'=fi?Mfix^3Ti*nfWfrT  gxf^T:  '«'S  m t» 

VH^wncRflJigWTrri  g imx^  \ 
MxfywfsRxnfm  fRxri  ^ xrig  =Tr^x:  ti^fl^Ti 
3fqjn^nf%  *ri  5Tx*n5rR^  =t  >rft^rffr  \ 
iRITlfrlHniXM  ET^  XTOTcr  ^TT  Tl^S^S-n 


10  tl 


e 


^ SEtrft  ^ TT3T5  ^ ^TTTf^  fff:  • 1 
jrs^jn^snJT^T^rT:  ti\9  tti 

tf^n?55ri^Tfl1%?iT3Wn^!  \ 
OfrRlJTf^  ft  tpJT^JSn^frraW:  tl^Setl 

3ft^?r??5T  ^n  %?75ft  n%T?r:  i 
JJSTfPri^rlTTt  iTTfncWRff^^  H to n 
^<TS!t5ngTH:^qTEdrf1%f^^;  1 
sTTTm «fPTrft^:  jftfn  f| ^T  nt^iTi 

xf^  qrf^  5lgTT5f%?rm  \ 

3TfJir?rr  =Tf^'t  =TW  ygicrq^  ^^Tft,  tl  t ^ Tl 
^T?t5:5T*n5jjr  t 

f%yfft  TTJ^Sr^  ^rfsM'  =7^  ti  t^'# 

^lOTr=T  f^yt  ^SRT^jfsrr^f^t  t 
smtorTf^wJrft  ti  t a n 

t^:qi3r:  tWfVlT^^rf^frqtTfJ:  t 

ffi^TfH^^jsrt  gfwjns^tt^n  ntMH 

fTT  wsrtEkt  {%fSra^tfnftf%f^r:  t 

5n3jrJtw(%rn^t^  ti  t^n 

3tg;t:^ftT^i  f%f#  ■OSrf^JTorJTTtJtJT:  1 

qir^Tofr  qrfy  q^r^ri  ?iri:  tl  t^sti 


D 


“io 


■n  t 

f%?iTiT«r?r%%^  craKf%g*rff%  n t tu 
irRsrfTTJrT  crt^tsn:  f^rn^ri  \ 

fjTWSTT  'TrrrT»Tl%  f^r%TT:  Tl  t ^tl 

o^rm  OTrnTtg  ERgrfrs^  iie«'n 

5:?qTCmKTS:RTTH^'  \ 

3Tfargsr?g  ^ yft  nen 

fi^  nffrspTT?  cfrfrTin^w^ft^T?!  i 
3nlT^  f?ra:  stnf^TPTfr:  n e^^ti 

3r8rCT^C^:5T^S(rRf§naT’TRT  \ 

€?5n*rfxr  ?i’T:f%^  5f% : \ 

^r  triiiscrTo^wt^m^T  cr3Tff'TfT5tffTfftJr:  i 
frf^^n«T?rsTf%tf^T^^ri  f^^rr 

5TPr  aspr:  ; m <)  n 


t fIrftJr:  tl 


■i  “i 


3rsr  crsTTfnsrfy'^:  nw  3TT5ncrf^5TTl^fPFy*rw  i 

JTsiiHRt  ifg3T%;§JTt^  n s ti 

insf pjIrrT^JT^fT:  ti^ti 
TT3TT  2?n^T  1 


:f3T^  ti  ^ ti 

grTFT  -'argjnf^r^:  i 


^ ^^jTfRri^jr sETttTC^  snrt:  crg(%:  ti^Ki 

::  ^^«foriJTi  1 

':  ^ mgi:  V^TTTV^TrtrM  d '»g 

f^:  flSTfng^fT:  R^TIffl  pT^^^rafl^tTlfR:: 
~si<riiRrtlNl  3rWKMMi 

^ rjTFii^pTfSr  ^cStftit^igfirm  5>fFr:  \ 

3n?ft?7n1%E^fRpiTTftrT^<T^^:T^  It^:  ti  'Sti 

Ti  b n 


tlHU 

\ 

H^Tl 


ff?3T  t 

4:<i3  l^rfl':  n eti 

*r^^W4ir(ii«i  JTpH^pTW  fiJr%TTKl^^^*rpT  \ 
'i)'TlR)<*''(l^'^dl:  aH^<)’=IK^T^r<^  ‘«'loH 

57n^>TmF?5nff^:^T3tt%|':  t 
^g?:igx:5(in  n^miwTT^^  k»  i tt 

^ ^f^TnrtftTT^scr^  i 

gm  3TSI:  ^^Tfnl^:  D')^tl 

qH)^gNllinTft1%§5(:i»rR*?1^^T^f5>TfTg6qjifhr:  X 

ft*nrrqfT^fmT(T^^*rFrn73?T  wi:  1%^  n i 
scRn*r  i 

?r frf^i^ 3ft^ 'n‘)5('(i 
^^TT'3;fnf=T  f^JTTfnjfor  \ 

cT^^  ^w^Tprm^fT  cwT  yg;  n‘im9 

ffT?:^f?r5rf^fsrf^5n^iJi^jr?5  \ 

^ ^ HT  ^ qm  srfrJT  ?r%^  ^i^fTfq-Tiqqgi 
^ onPr  x 

qjftJjnitqrf^snri^^f^  WJnqjTT^TTPr^sTrf^  ti's\sti 

3mq^fttirjT:f^T«rT  rfqlqqrff^TTO'  JTrn«TT  TIU H 


■a  t» 

f5r^c^^Tq5fr4f3F^tf^fIT«nf^^  ^^=Ti«ri  Tl^eK 

H?;5HT\HTl^ru3TCrgf^5itrrJTWT^^^?t3n  ti^^on 

fn  m^fT^rm^rn  \ 

ITBFSr  f^^rrasTRTT:  'JJTJfft  TRf^r^T^t:  tl^ «I  H 
^c#i?5^\Tf^  f^rfSrfn  ?r^T  5T=T7?:H?rft  \ 

iraolqq^  f|  rTflrypri  CT^TKf^gTl^  HT:'Ti?iTl%  H^^tl 

^t^rmT%  ^rff  ^ n R ^Ti 

fTRf?rl^!^Wri^f^R<"rM'T*rrq-Tnr  3if^unifr^T3T:  V ■ 

l^f^sfrTT  aiH<-j5;f^^f[,  ti^ « ti 

^ ^ imjj  ^f4  srf|^  \ 

^ffrgf^gprTf%  rr^  I^Trrf^ 

3i^f  fsTfn^PTpn  gf^r^jrtrg:  \ 

JTfTCrcTTfTTrrT^re^Tt^q  J^Tt^^^T^nf^sCT  ll;^  ^tl 
^TT  sprmfEr  i 

3i^f%fnj-ijcMd'?i  =1^  cRTir  1%:  fri  n 

TfWwm^^r  t%^^^FrT?r  ^ n^tti 


£ 


<\}!  t m 

VTg*mT  -dwiTT  mg*rff .-  epj^  ett 
fTift  W3TT{;;t5J-  WJjrJTTFft  ^T^T  ^ft  SfTW:  1 
SrrfTTfH^^  ift:  H ^ o tl 

m^rTC^m^T  ^T:  1 

?n5T^g?3'  f^if^frrw  5:q-Tqrr?^  ti  ^ =1  ti 

v3 

■?j3n  ?^^^tf5r^5:^fTpTpfFft^  n 

f^^'7Jri^twfT*rTc*r^  >jTTMfffi  f^^r^TK  f^^:  n ^ ^ti 

*rCrqT^  m ?r^or  Rf3i*T^?gfSrnt  fsn  f^n?!;  \ 

^ tf:  tl?8'fl 

^Kwftt  trT?jqorrg3T^'|H4«  1 

3t%1%  Jri  f Rft5:t  JTTir  f%f»Tgr^  fl  ^ M 'd 

3rg  gd;:  q!Pi1%  \ 

^ |jrf  »TffPTf^:gfn5TT  STTg:  'T^THT  H ^ 

^siTf^TJ^Tfr^^^rfSrfTT  i 

gsch^  %5TT5^jnc^t3fSra7Hd:T?S-!  '« ^vsn 
fRjcpp^q-  q-Jif|TTFrt  i 

^frrrftfT:  fM*^q-JT^JTfT?r^ff^  n ^ tn 


■n  fifftjr:  ti 


s^ffSTrTT  sEfif&nrmTun  ^ T'S;*r^ft 

scrf^  T5^  ^ ff?i5r:  scrarwrfT  f%iihf%  “(15(011 

5l%  Cfji^  g^:^rTf?i-(j:St  q3TTfvTT3M  f^sEiHT  1 

cR^n^rTTigt  fjrftHiwHKKt^jrrjT^frT  f!(rf%??rwT  'n5(  i ii 

^ q^ffcrrfor:  'n5(^'(i 

^ ^T?5T  q^1rRI3:t  1 

3l7il^^niORp1T'f5%5:iT€H^F>Tm^t''RTVT1^  115(^H 
JTFJr:  ^ ^ ITS^Rsff^Rf^T^Ttg':  1 

vjraTf|fn^“%r?gw5:g^?(^  115(5(11 

1^^in^g^'5fIc^^r(TT  f^g^rf  T vgftt  H K H H 

sfsfFwi:  f^T^TTori  t^w=  5?%  1 

5^31:  H 115(^11 

3151(7:  ^JJ-;  aRFfTfjR;  1 

3r?crf5T ^(ft^ J IT(rWTf% H5(01l 

ijrng^T  fi^  %1^5r  if^^iq-RfiJrffT  1^27%  1 

Sftq-rgsT:  R3TT:  HSn^TW  f^T^q'  ’TTf%  H 5(  t'a 


"ft  n 

irrgj?^  JR:  ^t1^:  ?q!(Nrrr Ttaen 

fT5:g  cR?3TiarM<SM  <|Dri  1 

srftfTc^ftnSjTin^fH^^  1^  tq3#  : n m o m 

CTT^^fiT  cTf%^q^=TF5r  gfpm^T  \ 

fsEr^^\  -f^r  cfferr  n ^ "i  n 

1%SCI«T  qr^  gq-^gq-Tq-  1 

1)7^7 fi5>qTRrffqiTfro55n gfn:i 5^^:  tim  =? m 

qTJTfT  ??g5?T:  ?r^  sEf^  gq'^  ?:?■:  \ 

7;T3^5T fq[  frfl^fTf^:  MluUsMshliUM^^lJr^^l  UM ^ t» 
qw  g 50^  -g=T^  qioTqT?:5g'qgftq^5TT  i 

??TT5rgqT  =^3mT  g cT^  tq^nwT  HMJin 

tg  ^q^X^^rqnrfqspi^  rgi^qr  *rgT  sfrqf^g  i 
q-qTiTirT?JrTft?mfr%^>r^?:g3q’g%:f%igw:  imqn 
gq^nql-i.  gg^q"  i 

?srrg  f^r^tgi^gTn^JTg  fqqng  m*rfr^  tm  $1» 
t^?rgft?g?ffq-  %7inTt  4 gsfr!stn!t\  ^ 5?ng:  \ 

cqiFfTf^t^f^g  q-ftviqT  f^ro^qTWi  jqg >?Hrr%g  n m «n 
5T5^vqpnqwg^*ng^:  ^ ^ ?^fTg1qgi?f)  \ 
frfggrgrgg gifflr gsqfHrqt ^ Rorg HMtu 


n tl 


<1\9 


«rf^sT^Jr  qr^sf^rg:  iT5n=TTg?^3TfT!  \ 

gs^gf^:  WfT ti^oti 
3f^  ^?tt5PIfrmT=T  ^ Rxr^Rairigl^:  ^ \ 

?xs5  TT3n  3T=Tgif^  JTmfT:  tmftijff  =T  ti^n 

fT  «tn^ft  *rFri  h4^^i>m  -1%  i 

^rf^rwi^FJTf^  'f^r  crg:  cr^  ti  ^:^'(i 

>f3JT  g^  ^ cr^nf^jr  ^ ^ goftg-  i 

^ crgf^nttt  *rT  ^wg^ii  trffgr 

ffrl:  ^r*rFft^  ^ srif^TSff  1 

'hrtKM^iTi^iird  g^if^nnm  fm  ?r3n%  n ^8  t» 
^pfn^miiJTiJT  fi^  ^4  Ti^  crfrrg^  tr^rRq-^  wr  i 
^juT  ^Twg^  *r<t5T  ffiril^c^r  u^Mti 

sfi^  gTtrgfrprftpTRT  jrifr:  \ 
^^3Tf*r^Tf^  rr^tqj?t^  ?g  ^fn^ri;  ti^^ti 

^ 1%fft?R  cfRTftTT  1 

Rc5TFRnmWT?r^  H^^STl 

fTRTT:  IT5TK  g^g'^  grt  f%t?i  a 

trg^iigfgft sTsk gmr g^i^^  tt^tti 


n 


■fl  m 


frn«T^:  gv  jpcft  ^pT^lfrliMfl:  tt^^tl 

fft  5?^  CTf%  TTSI^hI  IRsnWHTO  ^ ^fW:  tl^oH 
!7<fy  «Dt'^  frT  f fJTsn*r=Trfrt  \ 

?fg  ^ Rfff^  <whk:  tivsn 

wq^^T<Tg#T  Jnjf  'rifiT  ■n\s^ti 

fpnf5fft?iwrs;sfm  Rsn;  irsn^grrafsSfTTf  \ 

*TT8rf*rTlW>n  u\9 

s3 

^roqrn^  irft-sc^r  1 


V r 


»j3r  ^f?CTmw«:  ^r  nvsji ■« 

3{sr  ?ft: 

TWt  •(rvril<rJt  HvSHIt 

I^  ^ifq  «n^t;  I [?'><  I M^rh 


nf^S7fr^T!7SJ=?t  Itfft^r:  tlRH 


■R  'R 


se 


frW  5;^  R 1 tl 


RiO<tfi<i<^==T>j;ErprT  g#T  ?n?wfr  fhnn^jn  i 

iWTfi^;?^  sRfstr^q'  sR^tt  tirh 

fisj^-  wy^^iaK  IT  i 

'pr^:  TR^Ig^T  ^TTfsPRrq^  ti 

f^^wR?iiffn:^t  1^  rr^Hfr;  i 
3r5Tt  -fiRRT^  crsR  rrari^y  sr^ft  tn  n a ti 

JT  ^ 5RH1%  f^i1^<tP^r<T  ^^TS^ffr  % JTPTVt  \ 

W fWW^pftWl^sfr^^JT:  tl  H H 


3^  ?rT  ^^t^^sdTcWT  3T?:^  fT<;cn^<|^rt  1 

jf  ^tw3nf?gf^  '■Pr  -r  ^n 

1%?ffrt  ^ Er^t^FTHT^jm  TTrsr  i 

yiluiMsIN^HK^^rtt  ?r^^:f’^nTWTr  tlvStl 

n<t5T*n5fl^5>3  \ 


t^n3r^«TOfH^t^:g3nfT^:  TltTI 


^0  in  tl 

<^>rqT^i  \ 

fErmgTi^  *FT:?igg^^3tTf^fnnT  n 

5mTgi4 ^^^TTR^I:  faPH ^f:  Unotl 

g\!^*rT^Tf%fr5T»?5ft<^(^cRHg3ii?i.i5n  sj^isw : i 

M|flH^^=l?TI TT:  '«‘(‘i'» 
Ri?fJH<iy-<sr  jp?>T^f6r  \ 
uffrfT: fcRH R^fM Rfi I 
^rlffTfT:  ^RrW|JWM«(:  \ 

3r^  g#  sfr^'t^  f^w  sdWt^T^*r5R  11 

R^r:  5537:  n<ni»l I r^ltiH Ii! <l<^  ,\ 

3^5  TT?  yrof?  rftgPT  R 13  TTT^t  711  «1» 

3rf^^P3T3ft77tR7nfWf3F3W73l%3[3^3t7TT  1 

fWt^rsftm:  3^1  3^7;i?i’p3Wf3frT  mmu 

3t3T^  gTr-rT3TI3  ^ \ 

3)'^2prT7ft^^  W3d:  scrRlW  ^ ^ 37*r'^  Hl^u 
fd^  M Mi| RhR^  ^g3T  =IW  f33rT:  1 

'JT  3^r^€dl^:  ET^:  IT3>J?  dkflfd  111191» 

71  >slld3i^03f^  riqf^dT  rTTl^dllj^  gf^mT  ^ 1 

STgF*fl7mi<  53TfV^3>ft  mtn 


EPTtS^s  ^'IT^tf^  \ 

5T%^ ?f?rf% *rPI'^qFf:  ^ 5T::5RT=Tr  (X^^^^flJrTq’  Tl'ieH 
Jf  MfRflW  ^ gfT3fFsrff%:  1 

5wrrrfwpTT??^5r^^ fKT ■Prfjorr gg% ^ ^^t<t.  h^oh 
-Mi^K-i^MTisri^^frrsrT  gf^r  %f%  tnf^:  ■» 
3r^ VT^Tl^JmT^sr^f^^TT ^ngr T^*ritsr?t»T^-  ti^<)u 

f^rg:  ERTgr^^r  ?r*nTf  snttrr^^f^^  1^  \ 

OTTW#  5cr^:3pjTJiT  ?m  wr  t 

fpn  TT:  ^ ^ ^TFT^  Tl^^H 

ffH^:  tn^q^^qft  tl 

3qTErvT53n!7Er5fi1^  t 

3pjg-  JTST:  afDrpifff^r^PTT  ^=t  firrFr  ^ 4q;:  n^  q n 

rm-i*Tfd^  snttT^PT^:  g^l^f^TfJrffimT^  \ 

3ttFfra*JftfcW5^1^  gcrf%TngrRtn(lTW<TT  2pf>  tl^^^T» 
3TOfr  ffsr1wfpp^4  \ 

goirc3iq-frfi^  pt%:  crstHTfir^  Vf*rRJpi!  t(^\9iii 

4^5(=t  =T<r5^%q'  ?rg??rTftTCPc,  ti  ^ bn 


G 


Rpt:  ^pr^:  w gSr^^sjwt!  gprTW^M^’g<iTrqt>j?T:  \ 
fnTK  t^^n:  ^=TTfrrmfrl1^^  n ^ 0 n 

^ H ^MTT  xrftvR  Risyr)  PH'  f^g\^  i 

^ ''PT  tl  ^ '1 1» 

sp^t^IrTi  ^rlT:  ftqr5?n4  \ 

T^:  gpTTlfl^^Tfirg^kR':  JTTnft^*pft^t 

3T8n^5T  5Tt?7^Tlw?7nTrt  \ 

=1f^7S3PWfT5TqT^  rfjft^  Sii^^^rTT  : fl  ^ 

^giCT^^K^sj^  x^snfp  ^ft^ff-i^TK^n^Mri  n ^ 8 n 
fnT:  Ei3n=Tr  f^wpr=TT  ^fri  1%rTP^g^  ^'^rftr^T  yt  i 
f^JTW^Kf^jftrT  =J^  ^li  gT5:T3I5[r55?n^  Tl^MH 

fRIT^K  ?ft^T03Pff|PT  \ 

3rJT»a<<iEl=T  yuTTl^r^TfSriift  ^sr^ifsc^tpr^  ti^^k 

t%HT^:  mrfsr^^  wffHJrrl%^  \ 

^^TTf^fTTT  ^iSTT^'^  11  ^vStl 

ft  fwgr^^  vg^t  TT3r#Tg|H  i 
3ryor^^5T  SCRT  a,H-i  iJmf^JTFT  y:  H ^ tH 


19  grfPT:  ?pf:  tl 

rnr:  ^ gr^igt^gw^T^  \ 

Tf^  sera»:  1^  n^eti 

1w  ^ arr  1 

qfwvfg^ ffllWTaT ^ ^5?ft  "«Xotl 
ri«^^r^Wi«-<vs)rta' yU4)»r  ^TiTi  9 

3rrftf^q'g»gtTqa2Tfr^t  >n^g  f^  ti  s 9 n 

9r  ^^fTM!{{!(rifT=T  S^sCf  ^ <^a'9TnTa’:  \ 

ga’:  '^:  frrt^fwaFW  f97rW^  “R  8 =919 

§1t1^  aTftrl^:  \ 

^i^N^M!9ii' '9:^: vfiftTir  i98p 

*iwwT3rT  nsml  wsj  9 

Ji-sit9<liaiw4dt5r  *r|fi!  f^Tft'’^rRna  19  8 8 19 

fWf^tarnt^T  w *nsfla9caaT  =9^  f^;5ragaT  9 
9r  ai%  warfruTT  ^raf^r  Wa:  9i8'9i9 

Fra'9F«T^i5ha^'<g  gicf  afFWl^Kf1%  9 
w:  g%^!§f^T  t^TT  *T^'1*rmirK<?f  ^ 198^19 
^ iPR»T  9^  ^TJftfta'  1%sa»nfinTf%fC^NOT  9 

f%a(?3TTsn9T  TW  9Tl^9rR-:  tragi^  ^ crt^aggHT  99 8\9'a 

jRTFsr  rfFTsn  wg  9 

3FTFaaJTs§  gs^afir^gar  nag^^aRrg  ^nfi^irr:  99  8 ti9 


^TFR::  1 

frm g^:  sfffT^g f^iftwsft  5T 1^ stts?: Sl^r 5T:  'ftgetl 
3ri^  -w^!  ^ft(c^Tgi=h'if\wri  f^rg^t^Clw  w^irftfT:  \ 

HHot» 

fm:  ET^m^T:  u<r^<  gn#HT%  gr^  Tf^r  t 

^T  JT^^^^rrgyg^:  qrftWJT:  mx  stowH’  \ 
3rf%^R^3l^^siftf^I  q^:!T^or  H M ^ H 

Erf^oiT  ^ ^ 3ft5rf>R73W%:  \ 

=TqTTg3j=ft^gs^c^^  vg^y  n m ^ ti 

y ggi^TFfn;  wR-scy  ytyTgTytfomtf^:  \ 
ytrmTWTf^g^yrgy:  ygmftf&nr  tmgia 

5T:  fyrd  'fy  g:rnTl%5w:  gTrcyiwi(rt'i'+4liii  \ 

^ yry^  tmmi 

3T^  5ri[x:xTf^  scr\ur  yiiyfytq-iS  i 
g^Kiy fT?^  y gy g^g:  Erw^ggyftyyrf^  hm ^ti 
g^^:TTT5gf5g<Tf%g^^  g?:gr?;is[frfgg>flg?:i(i^ : i 
ygg'  gt  gg^  si^fwtTytg-^RC^g^g  qfgfg:  ti  H \9ti 
3rfriRy^yyf^fn?qgf%1wgm  g^wg^g  nsrg:  i 
ggM  f^^rgfgg  y ^rm-.  ^gg^^gg  gfgftgrfggsgg:  hm  tn 


1 


rTff: 

s:rTTH^s;n?^Tflri^3r^:  '«Meu 

H ^HTg^g33J-  IT(JTTO=TT5r  \ 

sT^tOT^R^flWijTtfRff  fgTT^CTH^PTOSc^JITgJTK^  H ^o  U 
Tg^  rrrferT:  %t%^Tf(^:  \ 

f^^b|MI^I<?'g?  fTiTsri  ^f^ftSnT:  tl $') tl 

ffsrrfq'  t 

^'t^Tf^sCT^  f 'K  It  g5ff^M1g^  tl 

srtT^^rftgft  ^ It^sTrrgy  t 

3Rlt  *ri  Eftrig^  gt:5^3T  fWTf  tl^^tl 

ftfrr  ft^SK^wsrgf^  t 


'rVstg:  tl  ^8  tl 

srjfi^JTJT''^  srft  cp?t  rirr:  1tft%  sp^fnr  t 

3r3It?<t5rTtRfr:  ^ RRtTt^or  q;m  g^ftt  tl^Mtl 
srar  ^ gm^frf^  tr^tiTrrftg#R^^TOfRT  \ 

frtq- tt%rcuft?fT  r1%:  gnf^1%  fTSTT  ti^^ti 

rf crfrf gf^  trRt^^STFTft  JTTfTf^^nTfsRJ^  t 

gRfjf  ^TTitimT:  ti^gt  g5:t%®TTgg't:fR  ti  ^vsti 

■ CRtfRfl : R:t^t::  ^IT^RT^TfW  t 

RTTW^'^'^=T  RTfniRT  rT^t^Pr^  f f^aTRimf^  tl  ^ t tl 


H 


n n 

^ fTrTM  iiP)')  n^eii 

3rsr  ?r  f^^r^nf^^RiTT  H?r%  ^ 

tw^rcr^TTni  1 

g1%^5Tfr^^RT  fr^n  JTl^fT^wl^r^qT^ft'^: 

I^^^Effr  TlvSotl 

*r^T%  ^rf^?ft^Tl^3:Tw^ff> 
T7g<;i33TrPT^^  ^TW  fjffra':  ‘(l^'(l  . 


T(  tl 


g;fjnT  ^ wfv^  ^ 1 

1^7rn%  %3T:  sfrm;  ti  ‘t  ti 

fg^c^fPTFFfn;  TT3%  ^ fnscrs^r  crfat%fT  i 
'jf  crut^nrt  TTin  -Itfft^tf^srfr:  u^ti 
fR^5r5T%3T:  1 

JWP^sn^Cf^F^t  =TIT^:  ^rasiT:  ETSn: 
HJTiaii^  3^  ftTSTnfSmr  i 
fif^=T  fqsjTJrfl^cii  tiaitt 

^i5Ti*ro3<s^iir  a*T<sc5Ti  m \ 

X^tn  q?Tlr|q^or  f^d  tima 

^g1rtf>TTe#i1^qft?^  ^rr^srfft  n 
JTgcnff^^F^^  3T?rf^r  TrafiT:  \ 
fifiirgT^rrrg^vro  n^sti 
^ •UrH<,»^xl5!n'  *r=T:  T 


5W^l1>f6r  5^or:  HtTt 


^ asTT:  Tieti 

gyg%T:  i 

JTsrr  CTpsTn^:  crrrrri^q^  i 

^ -gsT^T TT3TT iT^^fTTgpnfi;  ti‘i^'n 
^ ^Ffriwr^  I^T^  rR5T  \ 

^fEirm  g sciFgin' g5*r^RT^5^^T  ■(('i^u 

?^5vasCTJr5T?^?sFr%=T  ^rg^rflsTfn  i 

strTttri^-^T^^rnn  ti  « n 

RrlTW^q- »TT^?J' gn^T^rtr  1^:  ■«‘IHTl 
^Tf^  ^ff^iViD  1 

cT3rmTy%  fft  1^  ti  h ^n 

gn^ttgiTfPT^  1%SRHt^TO^IirT:  1 

5Rgf€3*WgTiTm  =T  g^:  Rm  tl  S 'SH 

R^IKHg^  R fg^K!^  1 

fT5j  Rg^  5ftf%TT?fRggw  i^;  u “i  tn 


frnig  ^ i 

t^d?tffiCf?T^T  3T5crenf^  ti  «i 

>0 

sngrinT^^Trt sCTTfcwl^ n^on 
tr^Wt^STTK^T:  \ 

T^T:PmTOf^  fiw  *T^: 

ci?rw#wgRig^ft5rFfT??r  ti  ^ ^ n 

ITO%: 


WTT:  1 
d^:  dgtrd-  ti  ^ki 

dftd:  f^rft  imn:  qsr^iJCJrMdiCdTd.  1 
jndf^  ^sididid  d sCT^i:  Rsnr  wi.  ti^scn 
df^  dRTJ^  qflqrf^dlTtSIdTf^t^  1 

3rd  q n 

d gnJj^^R^ddT:  gdqrfferffTdlfSqd:  1 
qf^q  q^dKTd  crd#  fij^rjpftqqr  Tt=? 
3rqTfdr?7q^i^dT?d  ^t3r:  M^^^iRd:  \ 
TjqMr?:f^!  5frfi^d  ?:qT^  n d^sti 
d qjfi  mA  qr^  g?d:  RT^tdqflqr  i 
3r1^dTdfd#5r)di:^df^  %dfd:  Hd  tH 


I 


^15T  >jrr^  n ^ en 

nnrrt  ff<T:  STS5::  TTTFT^ffSTFFft  ■( 


*r^Tj’SFg?7ifH%  ^rm:  gtmrr  \ 

fqfw1%  R'^;i5.Tif^  sd%i^rf^?q^T■^:  ^t:  n^n 
^ JTffff  ^'T^^nJTTJTTlXfff  \ 

^ JT^-ifiTct  Hifrrsr:  n^^n 

^5nf^!  WfVT  =J^:  1 

*rT5?:  n ^ ^n 

'^TH5JT^*rT!*(IHWi^l^-1'T5;T^  1 

irrcr  m^rt^scJTwgw?  rrft?^:  n ti 
3Fr^T  ?rg3^fTWTf!<tT?ywf^  i 
3nOTT  n ^ M n 

>37^  fni^rr  %tt  \ 

3T 

frr^T^  3RT?fT»n^ ^T:  tl  ^ ^Tl 

StlMKMiiaarffT:  ^ T'j  1 

q^;  Hq-^JnJTrgp^crfrrOf^ftT:  ll^'3'tl 
^ rfR^T  I 

se^KfiSrFrsr:  ^ ti  ^ t n 


fll^^ grm  n»ftT%f?7T:  Tl^etl 
crfdSlJTt^  ^iTf^S5?fW%5?3ram:  1 

50^  'T^fT:  tlXoTl 

fw  ^ig:t?sr^rf^  \ 

?rr*r3^ffirT  ^ trffr^  srjrf^g  na  in 

TT 

rTFgn^t^  Tf^rlT^THlfrJr:  1 
=Tl1%%Tra^  ^tVT:  ^ q^sCT:  tl 8 ^tl 

SJ^tfTR^^RT  ^ vr^fq^sRft  g'T:  1 
1%^ jr^5?Tisrf5r  sr^n:  ^ g tix^n 

flJTt  qi?5^TORTf%=TT  \ 

^^^sTT^ftfiwTscnjr^fTtsnMii-iri nssti 
^r%r3Tqft>ft^5T3T?pTg5Tl^V5n  1 
^tf  ^rftffT iTig:  sn^WlJTI r^-^ 'n8>^'tl 

^rft^tipTi^^Irrr  n 8 ^n 

?ry-^<‘''4!^B)MIH<A|5TTg?:|frl^rq‘:  t 
grgjrf^vg  crc^^:  n s(  \9n 

'EpsTrpn  wf^  \ 

HN^rlt^hRuii  ^q-  fW^gn^lX-UMpM  tl8ttl 


T'?t:  mu3fT:  iTfrnT  ^r  fMrf|t  '« « ^t» 
?n5moffft^?5r  gm^nt  *rfte:?r:  i 
# 3TO:  TlMoH 

^ ?grT^r4  \ 

ffpTTft^ fl:^RfT?5n:  *Irt''M<’f  <1  Tm')'n 

srwl^gw:  w ^5sg5:f^fn  t 
f^rlJ^f^R'  ^fST^JT*  ?^wlg-=fiST^-qH^  tm^Tl 
<T?WT=f^ff^T^1%TTTTT^3I^t?I%:  1 

TWT^tWTftfTt  ''3TT?ftW5rc^  ^TiSq":  tlM ^ H 

^■^Dj^Bicrfrffjrvfr^:  im « fl 
rWJT^fT^  T3T:  \ 
fraHT^K^TorpTR^rg^Ts^m  im  m n 
3p3pj;3Tfr  =^w  JTT^f%f^:  1 

Mq-.Tl^r|<M<i|(^1myfjr:  TlM^tl 

gifw  qg:  ggirr^T:  ftr^tgigT;  Tt  h vsn 
3rq-^  Igic^STr^r^l  W^ogf^  1 

3ftn:irfrir^tqM5n3R  git  lOMtit 


tl  n 


WTH:  tmeii 

tTTT^ft^rrffi  g Rfr?%  ?8ra^=TT  \ 

tl  ^ 0 'ft 


<N  ic^M  M Im  isf  i^ntr^T^sT^^g;?!  ti  n 

!CTTfff5s(r)R?iimtrl^$r  "ft 

fstr^fir:  swg^tf  \ 

1 


: snm^fr  sr^Tir  ?rg: 


crfamwtfrft^:  ^T«ft  ft  sr^R^HT  'n^aiti 
f%w^  w rf^ftn  3Tu1>rf^3Rf?r5f  \ 

siRfMTftRncgTg  ?jgi^5prf5rg  •«  tt 

rTfT:  CTfR^  1 

u^^ti 

f%gtfntqwffR3T  Rpyrftrf^^:  \ 

h^vsti 

^ gpri?^vi>iT  Htfg  ^fff?ghq  X 


K 


n n 

JT3TTf^JTqfTf^T:^:  ^n^STI^Tfn: 

<cf%wTT?r3T:  \ 

f^g:  t|\9  o tt 

fRf?Tg^[Mig^^:  19  v9  n 
!TO?T  grJT^r^qTJri  1 

5{%  sr^JJrfT:  9 

Trj^Tsjt^oft  sn5f  *r^?T9ft  l^crf^  '0^9  ^ti 
sptt^^wrt  1 

^TftfTtWfT  fgWfST^nf^:  '(('35(19 

9TT^TWTTfrj^tjr^gilT(Tft^:  "( 

/ 

^g^r(iSft^<irq^T:  tl  vS  MTl 

f^T^i-JT:  S(TOg^^5K^:  tliS^TI 

, rf^  3(^4  ^T^ffr%5?3tpjfl,  1 

^TIJ^IlWt^rTlWfg^q^c^TfrlfnST?^  tl'9\S'a 

^ft3?m39prT9T  1%gTig  n is  b ti 


Kl  tl 

'TTFTtur  i 

w f?*wfT:  tm:  mft  1%*rTfs7»rT  n\a$n 

■N 

JT^TTfsft  \ 

M^^tcqgfcWfJn^CTKVTST  3^  f|g  tltot) 
rfliff^fl^  flf^EFCTP^f^s^-^;:  \ 
rT^srraKfri  tn^:  tl  t ^ 11 

?r  ^ Fgw*rvTTT^%f^  i 
Tsr^^:Sl ^ CT  ^rTTf^fft  Ht^H 
fr*ft^:^T*r?:qi(irT!T55n<3tn??^1%g^  i 
H3f  tit^n 

H 1 8 11 

?:f^  f^TT  fji5Dp^;^Fr  i;^P3n  i 
f^?rR3r^  tt^t  'n  t mu 

?r  f^fiiriiTMg  ?r^i^?:fliot  i 
stKM  f|  fSrw^JT  ?ffn  ii  t ^n 

srfirfrqrisiJr?!^- 

1 

n tvsn 


Ki  n 


Ff  \jaTtsr3Tf  'Et^tTsnsnTirgst 


T 

Tlttlt 


<<^R,fJ^.sl?ri  'TT*r  '««'n 


Kt  t 


^'3 


fTsrt^  firfftt  f%:?t^rf%?rifuw^3nrt  \ 

S<Tprf?^  ^^g:<%PrTgff  ?T?T?g1^:  tin 

^ ^ ' n^n 


f^IT^ro  irsOWT  0^:  MC 


ffJT^I^rwT  irm^n^r^n^fr  i 

^Tfrrf%T>rT3FrTTI^^T^f^:  H 

-AI^M^ITurt^^^g^rTTgsftPri  fSTFTft  5JP%  1 

grg^RtggT^  %fr?gfsriW5-^:  nx  la 

gjT^g  ^rgr  gggrF^  scr^^ngfwjrr  \ 

■iflMI^jr)  g =H<y*i<-g<T^:  gffgcSr^^l^gf^V rltRrng  TIH tl 

^mnrg^vcr^:  er^:  ^fvgRri  ggl^l^^fg  \ 
gif%g^RgTf^^^^^:5Wf^^*1WrErK7TRri  'fl^tl 
gwgi«l5?Tgg;RI  gfgf^T:  \ 

g^^^^iRfi^ggTfirgw  grf^^spftDTw^TOT  p^[fg:  ti^sia 

fggiMl^r^’5/:  fETgoiT  \ 

gFgs^^Yif^^giFrrfg  IxigTi^  ^Rft^3iwf%  gifg<g  utiii 


fl  n 

3TFiRt^  ^if^  1 

^if^mq''! ifrif«f-:(i?wTJT 5rCi<f?sif^^iw5T Ti et» 
3Tf^  JT^f^un  # 3j^  ■> 

snr  ft<fr^  ?r^'T^iTwwm  % n =1  o •« 
ri^rrfdl  snfHJT^JT  ^ ^ i 

3i^g3n  mf^grrtiTJn  ^T  'Rr  ^T^TT^fSrg  ^•^TF^ri  '«'inTi 

^ri  fw^r  i 

^«frsjfLi  Mf¥  r1%  Tfirgfsn^:  ti')^‘ft 

5Tt  ^T?T1T^1^  TT ETSTT^TT  \ 

^ rnwT?;iirra’ ^ fri^mr  us^t» 

>T%:  CTfft^^g  ^ «J^F^^I^TFT  rTJIlfdflSf  1 

F tl  '1 8 tl 

strCKFT^  iT\r5[  Fft^crffTErrfsTTf^:  i 

^ I <«q'«iflM  (ffMi^MtjfrT:  W5%5T  5fmT  S^TTfstP?:  (l  "i  M Tl 
JESn%  H^NFRjfW:  JF3^  ^FTf^  1 

TT^FJxftfrFT  gtffFWt:  5I'E5Ifrd  #:  H 'i  ^n 

fTST^TfTffn^^rJTgfTjjf  3rfrr%  t 

f^^f^rTTl^if  scrg^  =TKf^  -"fEr  tl^USTI 

SFTT^^i  crfFFng^  fstr^  i 

^g  tTs::^  f^Fit1%  rfJF^^  tt  nti 


. Tl  'TfTT:  tl 

<Tfft  ^Tsn^firf^fntTOJT  fr^  \ 

qTjfrwrnri gT% ^ ^ l^^niT: n?gfWT^^ 
wgf*t%5T  JTJTT  *iif^f%ifq»Tt  \ 

?T  ^ m 0 tl 

^ STI  tl^n 

^ ^^Tf?fW5T%?T  SIWI  >tw  0^55^  t 
3T>.gtff|  =Tt^55T?^(lT^T^rrf%EaPT?5T  1l^=ttl 

nJ 

^ fl^  fl-STTIsr^iTf^-U^f^  ^DT  t 

sims:  3ryr^=Ti8r: 

^frqT r?l:  tr^TORTl^^T  ^ t 
3T^t  ^ sri  jjpq-Ci^isTTm^fn^:  n ^ 8 ti 

?r  ^ crscr#r  *rf|^  ^rsTr^  t 

ftWJr^T^f  1%  tf TVf^f  tl  ^ M tl 

ft%1%  m^TTf^ft^  RrftfT:  cR5prCR^r^JTJr3r?srT  i 
^iHWMKT ■?:gx:'5rt55T  ti ^ ^ti 

5T 1^  ftSCSTRT  tl?;'Stl 

3fsnf^ffslra^  R^HT:  JKtR  T^:  ^if^RRSirtHJp?  \ 

tTRm?r»nRntfRifrT!%cR5r5Tm(Tt::tfift^  n^tti 


80 


CTIrT:  1%^^:  1 

JTt^  ^ mig:  trl%ftT  iWrT:  tl^eH 
ft  »pf^%T^TOfsi  ^ ftrr^RnnwrHTfi:  i 

mt  H^oTl 

sT^T^jr  ?n^frf^RTl^=T?fT\  5T^^fTTsrf>m^?r?R^  i 

-eff  ^ .i^srKfv^cr^  -n  ^ <)  ti 
srnt^ijfRrfrml^fniJ  crlp^t  ififPT^  *t^:  i 

l^ir^  1%t  crsrpri  t 

sriVfpftg^g  fra'  CWT^  JT=ftf%n  ^5T  rJVT  '«^^Kl 
3rTsnH5i!T?zrtg^^3!«rt  t5ri1%  ^uRrfyspg^  i 
gt  ^^R*nrjng5:'7  H^ffisfrsT  H^fr;  n ^ s ti 

ij^  crg^gifSti^insirsn  i:#  JTffPrw  gft:  wsr  i 
Tisnf^f  ^ gfT*ng  <wTT?jc?t^#Tf^  sfr^-^:  ti^Mti 
gf  ^ rrw  g!*n  w'7  gg%  gwrt  t 

3Trr:  f^fT  ^tJr  =TTgT  fI*rR*r3irJTH*r5i  WT  'fl^^tl 
?:q  fT^  %Wf5f^g^fT^4  1 

5T  Chi  <on«q'ifH^  giSTR:  Era1^»Tt  5!^t  ^ ti^^sti 

?fr5?«-g^wtf^r  gd<:^5rT  vt^  ^s^gr f^rgTi^^i^r  ti^tti 


■n  tl  X “i 

sfT^:  f rfft  tl  ^ eH 

fT  fqf^r^  ^ g#  1 

ERSTT W*1W  f5r???Tf?nTi:T3TyH'T  tl  8 o m 

^%fTTT  srm^gjf^:  \ 

*r^  f^m^TT  5i  n 

H =T^?jdy1%  5tft^Rf^JT3rf%  <RR?fr5T3*n^  1 
1%%sir5n*nfr  f^c^fritqr  fiRt  T::^frT%g^^  n 8 ^ ki 

fR#T?pn5RW03fHfMrR’:  srstsit  h x ^ti 

f%:itt^f^iyi  frtd  VigJTTf^r  1 

sdfrrSTfTTtdWrf^^fSs-^iT  'd  « 8 Tl 
ffnCTfRg)^:  \ 

^ 3;^  CTf  K:  tl « M d 

^RT:  3rrc^  ^r%lRT  ^ 'RTri;  \ 

v5 

rr^'tf3ftTTftTTf?r:  ?rft^cm^R2'gt?R’?  n s ^ti 

^fTTT^^^TSTd^  gdf<<l^  sT<!;^f^d?ft!  tl  8 'Sd 
^55d:^ftTqi^iT^^jR?TJrT5n5r  *r^  d<t^  i 

^dR#S:i  d 8 1 d 


M 


ti  ti 

TWT^ft^TOTfq^w^ty  ^fnl^sT  gir^  =^^1:  ti  ji 
FWRffrH  ^"Ctl^  friqF^^rC:  I 

fqq^JTf^qfrqfstt)^  ST^FT  114  oTl 

F fSrsFTF:  f^  FFT?;qgfq3F  frfrfFm^^F^:  i 

FJT?crFTFn3^JF.FqR¥  qiTFT  qg^ffFFt  'tt  M =1 H 

3Fr  Ef»n^F?r:  FFrit  1 

3qTF  FF^  SIFFWTfH:  FFfq^FilF^fTTTin:!  H 4 =^11 
FFJFIFKF^FW^I^qr^FWf^F  FfT^SFF  \ 

3ltf|  JFF€q^1d=5;3|  fCTFFi:  FT  fcFKFFFr  H4^fl 
F FigjfTF:  CTOTFF  tpfFFFT  F^f^rFTFF^  1 
3®FFFJ7FFFrFFTFtFr%F  1^  F1FT  O^fF^FT  H 4 8 11 
3;^^qF£m\  FS^  f >1^tF3T:  fJFFFtfl^F  1 
FF\5FF  #F  F^Ff^  Fl;FrFrFFr  FFlfFfy^  H 4 4 n 
FJFKfF:  FtFFFT  IFFlt  FFTrfFTFTfFFFF^  1 
nfFfUF  FFFFt  F ^^1  fFT f|  F FfFIFFClF^fSV:  1|4$F 
F^il^F  FFT  F#r  FFI#  FFtFF^TTftFFiFFj  1 
FFVFFTFFF  FF:  FFlf^  FlT^flFT  f^SIFF  H 4 \9H 

f|FT  FT  RfF  F^F^  FFTFft  -F:  H^IC^fF  tF  1 
FWI^F^5;^FFfF  n#|3F  FtF  ^T  F FlFFVrd^F  H 4 tH 


■fi  H 

35:^f «g’:  ^ 3ptt^  fRSTTfrPi^strnTT?!.  ti  4 ^tt 

5T^  ft-5:>?Tg  ■«  ^0  n 

^ ^TJTftq^w  fT?jJFn?:jg^cr^:  1 

ERffUJTR  gisrlifstr%5^?:¥=t  q''i^'^r4'ft^tf^*i’i?ft  ti^n 
iT%^?r  %T  gT^i^wr  gi%w^qT^T:?;f^fn!ft:  1 

^ Tfsn  fr^  3PT:  %5?TOTJT!g5r:S  g^ST  'fl 

fTRnf^RiTTg#: 

ETF5TT:^i^1%%ftRT^'%»Tt  \ 

STOT  *r3^ 'tgqro  h^^ti 
fT^  m^T^5TT^TT3T^^ 

^JrgtJPTST^q'  1^^:  1 

3:f^^  TT^t 

fnsi  f^Tor  5TJFnf»Tg5^^  ti  t» 

^ qi%^rorf5riftf^<T^qTt^ 

?r5^lH'<-^<RH<g.syT5TT^r  i 
gfiTtJrsn:  crl^fitTfiv 


TTfWJTm  *rfrPTfTT  ^ 

VT^TT  fi^  5Tg  u:iJT?Ttf%>TaiT  \ 

5j;rff  1%5;- 

?fR3n  fi 

1%ftr  5^3^  1 

^?r  fSTFrtc^ 

^ -Pt  I^Sr^Tfrr  Tl^vSH 

fTT^gnT  •yJTM^fJJTftrd^T  ffT^- 

qxPTTg^fyflirn  f \ 
nt3TfS?n=T^%fTTdTT*T^iT- 

w^fc^riy^rt  ^ n^fn 

gfffT^  f T1%  ^*Tdt^T^t 

Hg3jr%  ^fTf^rSniPTigl^:  i 

m:Jj5t=T  f^HTrrqif : 

fTTMl^g  ^1%»T 

f|snnT:  1 

3fwr(% 


Tf5;5CTf^ft^  i(i\s  0 m 


Tl  19  8M 

TgPT  fTR^olJT  rt^  ffTTW  \ 
sn^ty^TTTOTfrT  ^ 3T1% 

1^  m w^MyParTf?!  uvsn 

9 

scp^ri 

frTstr^n  9 

^ 1wf^  figwigorTTJT^tiTT- 

f%gTfl?tft^fr27  57fT#aT:  tlva^itl 
1^RrfH<TT:  q?JTD3% 

« 

1%{CT  ^3tTg  ^ing^T:  t 

cf^EJ^UTt *  *r1WT3Tf^<T  gfPTrTTl% 

^?n1%  q’!^:  tiv9  ^ n 

>TW1% 

?^1^ITnnTft%^t5:=pn!  !7?^T:  \ 

3tg*rf?r  ^ f^rt  ^^f^crfttfcrgm- 

*rg^frr  <.♦«):  n\S5i'n 

?^rT  [f^^f^^gir: 

^’7f^  R'>|fffMj^+rt<rH^'«dl^<^llX  1 

*r?7Tg  f^R?:f%^TfyfTl 

l.^  gufftgi:  tlvSHtl 


N 


8^  tl  H 

sTsr  Rq  t t 


^ «TfTqn^  qiR?fffchiRi5:wf  ifi 

inJT  5T3f.-  tmn 


rt  tl 


SvS 


iT^ftT!TO5T5:T^^c^lc^ig?^^1^qTc^  tl  I tl 
T^4^fITg=T^  ^ ITt5tf'?fftq-T|i^%’'^\'’r  t 

?fswT^3tm  ^ttrurt  sr^  ^5irt5^ffrf%TT!tr  ti  ^ ti 
filTT:  *T^  \ 

fitic^l%H|^jnj3roT^f  =T3ftt^rff*r^ftf  ti  ^ ti 

tTTi^??qTjiTO  tr:  t 

1 

Mf^witft5'T^5r^i1^^'is’it!rfJritri  ^t=T  ti  s ti 
frre  fW^n  Trsr^TTJ^TTg  cTHTf^iit^^^f'^  Oi^ : i 

l 

tt^tW^TT  3T:^?gft)T3;:  q-^tg^T  f^f ^ tll tl 

JT^Cmsmf^fTKTgsjT^^tM^fri  tt  t 
rt:T3r  vt^t  ^'t^srtDrrfira-  mf^nr:  n ^ti 

^=l=l-sii:  fri^rf^^FT  i 

JFVflr^  ^ tl\9tl 

3m  tg%  t 

^tnwT^  t^FTFft:  titti 


«b 


•n  n 


rrg^it  ^gT^T=T*^3n??f  ^fwwtfJr 
1%%scr  FT^FrKTjstJnj?  trfH^TT  ^gf^T^%^r 

^ ' I 

rrRJTf^VTFTTlrm^  f^^:  ^JTFT^  %5nntqi^5^ 
fFr^TF?r:^Si^^7«n'^:  f^sTrfT: 

FTT  RF^rfH^misnTlTsnFfT  rrCiTT?ftFn  cmpifF^r: 


n^Ti 

1 

■nioti 
■ 1 

lO^itl 

1 


r^sSWt  ^K’TFri  f^rf^vT  ■n'i^'n 


ly  M -1  WJTI^^q^lfM^rlf^  ^.4,  i 


f%f7?rr3T?ns:'7'd  t 

' ^ IT  ( I ~ 


EfTF^gF^  1%FTI5T  ■n')iitl 

3rT^r(%FTRTgf^T  FTftt  1 

' I 

tUMTI 

fvrla^  ^i4  >ppmr=TTaf  FfFwf^^s^Rf^grrk:  i 

g^FTTHmfT^lft  'ajFT  r^  =1  ^t» 
f^fTM^VPr^Tn^T^T^Tt»^  %T^^tJTF5T:  1 
fxTanf^FfF^tf^^ffg^^^warramr  ■n  =1  \sn 

'j?iai'Mirii5ri^'i  ^rf%F^\in' \tF(itq'3rf^^^'i  t 

T^c^'tarET)f?ngf^ig<tT5ri»rra'  iTF^t?5*r5rTFi;  tt  n in 


Tt  10  8^ 

^rmiT^TPrTO  ^ n o eti 

fTHt  Jfmnrr  f ff^H^siri  Erf^^TTT^  o 

^ ^ \ 

/ 4“ 

4'  ' 

“ 3t^  S^HTiq-:  ?rT;(jftrg^HTWVTft^  stjtvCTI^^:  0 
TT3n  q-?:^ift  sTw  JTsn^^in  10  s 0 n 

I / f / ' 

' qfR  fm:  TT3F^'tirTf5:^5T  J{W  1 

^rf^T  Trf%:  'n^^'0 

I ' ^ 

“ f^iT^rVTSTfJTt^TnJTTJraWSTTfrrTO^  1 

,./  W ' ' ' ’ ' ' 

t Ki|  ^l  WT  10  ^ ^ 10 

3r%n  spriTTor  tfTftfr  ^ trlit  o 

in?TK^Trn5T=T^f%fn=TT  tl^^^lO 

fr^tft  rfJT^  0 

5B^yuiiMfSh>y^^  ff  f5ft  a^JTi  IX^^JTsrwwTorr  lO  ^ M ti 

1 > 1 II 

rri  tq'  TT3rF?Tt  Trsrgrri  fn^FT  \ 

f 

^TJfKnftm  rTT^^T  trsrrrrrt  FFrwsri^ff  n =5  ^lo 
SPTK  %=TmF|^:  ITTf  STTCfTf^frsftq^:  \ 

f^^ftfFTTiT:  '^T^  M^^TI  ^fcT  lO^iSU 

3r^  o 

EFsrfqffT:  H%nr  51^:1:  'o  ^ 1 10 


O 


Mo  tl  tl 

fJnj  wr^TT  ^ ^rjrifBr  fi^t^ijrfpn  n^ eti 

srsnjTTSTK^fTT^  3F^^^:^rO  \ 

=TT?f>  =T =T ^ ^F3T7g:^ ^ ?iT|firg^ff  n^on 
fTfr:  iiw  ‘t 

J 

f%5;sS5n5TTO  11^111  - 

■'  ‘ 

3nft^  ^yirgajr^3ireq'|^  ^r^f^R^nt  tw1%  “a  ^ ^ n 
3T?q-  ujnnfw  w^TirrftTttfT^TfsrRrFRsnTTfn  i 
f ^RtT  ^TT*P^fsEt)m*T>Jr>TT  IWTRft^^  T^TIRt  Tl  ^ ^ tl 
3f^  'T^l^l^rRrafFTT^r  f^  T 

rrRraq^  'Rt  fcrJTTRr^jfffgT^nt  Rrff !Ttf%  ti  ^ « ti 

3T%?r  ^ trrfw^^r  17%:  t 

f^aTrTTSTRr^i^RqfrTg  ft^gg?n^T^*^Tg  n ^ h n 

?iRjTgRratf?rfrgrgg&  trmtr^f^fTsrrg^Tl^  t 

TTT  5f^^f5ritT  gigirTr  >ng*rffr^- )n^  ti ^ ^ti 

mjpTfTTrTTir  W'rrTT>n3TWT:T3THr  g3tTg=Tt  1 

I ' ^1  sa  t\ 

Rrvrg  gf^^ROTT  I^VTg^gK' gg:  g^Tff  gjTT^j  ti^vsti 
gjrTJTf^^^TT^T^rargT^K^rsI^Rr^TrTgq:  t 
sR^gTVTTirosTOsd  ^ gtsfr  : ti^tti 


tl  TC:^r^:  n 


) ' 

“ 3r7fr:?r<i<:wftf  ??■: cRn^ri  iT^if<<Tinf??r?  f^%n 

^ i I 

“ t%f^fr^t=T  IWVIKIrl,  Kl 8 o H 

w^ffT^  snrf:  Rmq'  i 

1%5r:  tixsn 

yiTt  fstirri  ^r»nq-5Rg?Tcw^?rTTT  ti  8 ^ n 

“h  -|- 

I 1 • > 

" !TRrK3n'^^^f9rwT\^T5Tfs:Rl%g5Ti%^;  n^sti 

II'  t 

■ rrfJTT:  fRRSTfNrt  -fR  R ?r  1%fftsift  \ 

s^TfCPJ^f RTtRTtR:  ^TiCftR  R^T^Rw^l  rIc^:  HS 8 H 

I I 

*f" 

■M IRI<R^*T5ms°rR  R^T^T5ERT  3RT^  ^RTt1  tlSMH 

- -p 

•'  JftRRRR:  Rim  CR  R3RT|5l9RRTf^  RTfq^  \ 

‘ fRRTRR  sjTRTfRt^R  KH^tl 

I I 

“ RRRTfwRJRT  Rirt^7ft*nsfWTR  1 

' 'fRRt  H 8 'S  fl 

I 

" R^RwdR^fRTR^^TTTRT  O^m^RTTTftl^^RRil^  1 

I ' ' 

Rif^Rir^n  JTf ?:T7TfnfR  rtRt  K 8 tt» 


'ti  n 

?iT5^Tf^  jrfnt  fq-q^  ^rgjftqtfrT  i 

q^:^a|<yi'MlfM^'^  f ^qrftq-  ^ H Ji  ^ti 

^r»m  HHTT^  fq7=T  wrcrq-T^wrg^stRt  i 

%^^srTS?q%  fnl^fTT  grgjr  ^tq^^r^ft;  tm  o ti 
3rtJn??r  it^5FiW%  fsEl^rf?^Tfn  1 

qiwf^qi  PHfw  ^ffjr  qiT^Tg  sftq^^Tqii^sxfg  ’ tm  <)  ti 
^ fTJn^^^T%Fnf5r:  tTT  3i^3t5ns:=^q’yi?f^^'t  i 

' ' I 

*rftvt  JTi^fq^strTf ^ ^iriq'^  trfWTTfq'^  tm  ^ti 

STSTTfSjf^^  ijfsm  '^J-k  ^ 1 

3rT%^  tnf^stTf 'ra  q'»?!^  ti  h ^ ti 

31^  ^'IncTf^qqTqqTt::  i 

qtq  5n::^^JT3T^^  ^nqrg  qtffrq’  gft  t»  m 8 ti 

^qiyidX^  §w:qt  >pn«TT  fqHfi?  qqrqMrrt  gftq:  t 

ftgfqqT  qi^qqtEq^  qr^t^qiqrl^q  q^i  f tm  M ti 

qqrtqq:  qqfq  qrjCvqfqtqifSTff^fJ^:  t 

nraKqtfnqq^^^:  RTtvqcqifiq'  cq  tm  $ti 

3r%5T  tm?  f^TFfTTOtqf^  fTTc^qq^^  i 

* 

ilqrqTOg^q^^q^sSrtiqT^FRqs:?^  q^fq:  tm  \9ti 

cr^f^fTT^Tfjf^c^tqqtqT  1%5?rt:T3rTqT3TT  q|q  t 

I ^ 

qtsTKqrq^q  ^ftc^q  afqf f^lqrfi;  tm  bti 

/ 


■n  tl 

I I I 

" ^¥^Tflr  f^rspTK nte^rt  um ^ti 

'Tinsfl  'JnrmfJrlWCK!  ^^TT^Tt  ^f^5:%5T  1 

t t I 

3n>n1%  ?:^TftTT3r:  tt^otl 

I l ' 

^^frnrl^fn  irei^jjci^^fi^tf^frl^^yTrsr:  i 

' I I 

3r#  ^Wg^rTT  ^TT^T  ^%^j^t^3T3rFr  X 

grr  sT^TfsniTrq^jr^^ft  c^Ttwl%:  Rfrw  n ti 
3r^  tnoh  *r5Tf jt^  x 

I I 

T5Tgf^5Tijf^^<a'^raT  1^:  >T^  5:t%iJTf3n:  tl^^tl 

ftsrraq-^T^rfWf  iT^frs:  ^i"q-rirWsr^'tg  u n 

■d^=Tpfr?:?rCn:^!  x 

>'  I 

I ^ 

W -^rlt  %rrf%  1 

f^^T^^s:sS^T^^sc[  jr^mwTgft^TTf^ 
^r^ftoftsTr^fw^  4 4 'rfffqri  x 

I 

^^'STnsTTf  5;^  H R H ^\S  10 

mRT  T^t:  ^^Rf^TJTT  ^fT  RT  %frl  RSTTf  ^ -JTfj;  X 
RI^:  H ^ bU 


P 


=T  f%  RIJW  WT=Wt  ^T5rf%  Tl 


M-^sh^  tilq+ni  y*l«-<|  t|\9otl 

^mnTT  1 

cf,|^rtS|y=5: 5T(T  tl\S “i  Tl 

-f 

*r|^S7n?srT5r *  *r5tfr?:'T  ^r:  crig1^*ii1%;^:  i 

t ' / 

^5r'j:H'5;T:?Tn^T  5Tff3?sr??r:  Rtf^rfnr^^^:  'n\9^ti 

'J  3T  I 


\ 


3%«r:  ?qT*rf%r  -f^rfr^  ti  ^ ti 

4- 

SnfT:  ^ rR3T  ^^IrTl^q’:  1 

!craT>-3Tg^5rTf%f%f3^  ^T;  n^s  8 n 

strmfrT  q-TfSr^tnT  1%?^  JTfnm  ■» 

^Twt  'f?r  ?fm?T3T|g^Tf%  ^ ^ tivs  m ti 

'Tt  IWTf?fT  \ 

'qgl^^f^fwnjfri  wtqT^iciwR^fift^  ti\s 
3rR:?^?!i^2:ytf^'tcf  >prf*rFri  wfH  tri^t  i 


jTfT  =T  ^Tg^f?v  5m: 

I 

^ fw  y^DT  573T:  ?r^  1%HfrT  Tt^StU 


' ' 

t^5nR5R?g?5TJT5  ^PTFT^  '"■«'seti 

I ' 

ffiT:  c^i  x 

^ creKWc^T  g?^Tt  iWrfRi^Tnm^  tl  1 0 tl 

I > . 

?fT  ^ ^TJTT^  SCn^fRTT  =T  ^ X 

^ fiR^  f^TTaiTJRXT^^^^TT:  tlbn 

fRTIRrtFTT  qftlTO^  RJpJTT  X 

"sTT^  ^STTRt  -rJRT  5:R^fTt  ^■?:^3T^f§^  s:?:!^  H t=?tl 

RT  ^rffjflt  ^TT«n  ^>f(qJTt?::  x 

; 

srre^wnR  w grfr  sr^fir^igTTR  ti  t ^ti 

fT5n  ^T  1Wc^^^:?arc^5W  R:  t 

3i5TffT  ^iOSlfqfr^T^RT^ri  ft^S^ITTSn^T^rT  ^\d3T:  n t!i  t» 
SCTf^R5RRR5T^<tR'^^3R^f?TfV5T^43rf^5n^^fr(flt  1 

vj 

5f^RRgoi^cftfRR?T^i?tU:?ra'or^^iTTnrT^q'I^fq^f:  lOtHtl 
Ogf^riq-j^q^^girRrTftSErfrl  (rf^JTO^c^RrJTH^  I^RT^  1 
35rf?r  RT  ET^^RST  ^5s:qrRtffRRgt%?;irRftrr,  n t ^fi 

5;fR  5frn^  *r^T^T% 

TTTSr  W:  RS? : tl  ^'ft 


a ti 


■ft'??5=TTsr:  wttiaTl^^St  m^in' 

'Pt  3rj'5f^HTfr!T5*r?5?mr : i 

I 

HtSJjT  crf%  5I^*T=TtTSR^T^g  ^ ^n«T^:  tl=?H 
^rif^^Rt^nP^c^  ^ sn^:  i 


^Wd  'Pr  sTOT*r  ^ 

frm 


1 

^■.  ^ ■u3WTjf  Rm 

frHW<Tc^^jrfRq^iin  ^T*fr^r^:3tic^H  i 

I . I 

gTg'5:tt®rt  t^miF^r^^ifor  f^fYfnPr 

3n^^T3T  g^sTT^jn  ^TJnf^^T^^FfPrT?^: 

^ ^ ^fnrrf^ff  CT  fn^?^\or  -Pr  ^scnrw: 
iTHTlM^Tf^P^frJTirqK*n1%^  ^TPrjqTR^  t 

f i 

3^^'ii<^<yi|3Tf%TT^'(  l?JK'?^irti'^l^'i  'TSC^  fHTFr  Tl'9Tl 
fq^sT  S:pTiiIir^fR  ^fRn^T  flTf^rrq-TiT%^  \ 
fttq'  qrfrmHfgqiW  sMrqimTT  n tn 


ti^n 


H5ia 


mti 


« 


3rT^prn:Rf%fr^'?75n  wsrKPrgi  =t  \ 

_ ' ' i/.- -fu 

^nf^crf^mT^rcrii^Dr  fiwT^q-?5^  tieti 

3r^rf^T  ^Tgf^sr?n3TT:  'ik  ik  \ 

^srrfTsj^ftCTnr  rfsjffrjfww^iTfrfT^^iwi  n 'i « ki 

' I I 

?^TF=T  tl  m 

* ■ ) 

m ^1%PrufF^^1 5TFrf  ^T  STwl^WFT^TfBr  1 

/ 

fTSn  1^  sEt^jCJTff^Fri  F^FF^TT  tl  "1  ^tl 

^rTT  >J[trf%fir:  'Td^:  FTyFFFT  >fl35n  \ 

“ nTTT^Torirrjr^^  ^FFT  ^iSFTRsrg?^  n i 
“ n T?TF^i3TfSr^  x 

I I 

3r1^?r^  Ftf : RsrFri  f^fr^  n ^ 8 n 

" Tf^Frd  =j==rf^FTRM;m  trtt  frar  f^  rf^t  x 

■'  JIH5TFTFmf^i:R^R  Fsft  f|  3FFTFTTF3^^  i "i  mu 

1 * ' ^ 

<cfiiHT:  RV5:ROT#q-:  ^JURr^SR:  #IWg>RT:  fFK:  X 

s^rfm  w^^f¥nfir:  xFwf^^;  m mrxmK 

fT^#ft  >T\3Pm:  gftRT  §^Rlfi!FI35TTf3:f»T^fifR;?R:  X 
fT^sf  ^WTR  R^i^rd  F^FsrigRiiT  n 'Sti 

^ RtRT:  F TT^r^g:  Ffnj  WF  X 

SFFH^TsSt^^TRRT^  RF^  gfT:  RfrTRW^^T  Ultt» 

I ^ 


Q 


n 


Mt  ■« 

srrtlTT:  f iTTO  1 

'TTf9r^RTJT^^  !T^t>T^?5r  tl  H et» 

rr^trTT3^rt^e[Tftrnf^  i m fn fi»*t  f^ri if%  i 

ft^FjonjrpTfsn^ m *?i?i iM '■!»>5r^^c^i P»  f^i tieot» 

( 

iT<f^urq5RH«ii^ii4\^<^r^q^fN'^  \ 

( ' . ' ’ 

'»«?»<l*I*rf^l»'MMM'iHi^^r^'4l*i  tlslt» 

I , , ' 

gwr  Rgm  ^^Jl%T^jiTfrr^JT  ^ \ 

' I I 

wt:  tn  c^stNvfi  ^T3tft-TT^f*r^  tieeti 

+ ' 
5f^:S»rJTlq^^rt(~s»ilfrV:  goJT:  t 

w fT^  tie^ti 

I 

tiest» 

ff»  3Tfr^?^prfTT  ^ TTW  grfHrfiRT  ai«TO:  i 

^r^n^JTrd  ti^ m t» 

5^  t^infergicw^PT:  mfarn^rfr  tr  -crsTT  i 

sTfmfftJTT  'jq-JT|nntJ  ttmfli^fy^PTfVBfr:  Tte  ^ti 

Oef^  sj^^gjT:  1 

tg7faiir?<sT  ?gtTT<»^T  n^  ■(ie\9t» 

^ TT3J^:  frPJ#1^n7tTf?I^  \ 

^"KiHiHi«i:  iw<rfy^  fttgf»  tiet'a 


Me 


( l 

frraf%#^Rf^5T  ^n^3R  *rT7f  ^rft^f^  \ 

I 1 I 

fl^T^qT?%  Ht?  ^6ur<!tM ; H^otl 

wrq-q:  EITJTfq  H^^TmqrfJTT  WWf : \ 

3TtTt  =T  (T^TWStRT 


TT3F5rfT(ir:  ^ ^3:  \ 


+- 


ql^wR'?!  fBT^rtriC^H  ^fqbtiM  qKfM^Sjsy^:  n 
rrf^r:^  \ 

a?5T5T^mf^q;qTf|5ff fri  3gtffr^  schor  ?:qt3Ti'-:  n^^ti 

srrm  JT3rf5n»'^'TiTpm  gr^ral^rfN’  q«5  g?  ti  ^ 8 n 
n2:^g  gqgf^RqT^  =f\<tTq1^rl  W \ 

qTnrrar^  q <f  q?;fg  srrjftf^  ^rqiffT:  scrag:  n^Mti 

3?snfqrr:  *HI«-«0'J.d:  t 

' f 

ftffnft?T!  gjf  t»  ^ ^t» 

jq^tqsn  qigqxiift^t^g#:  ofstqfsrfftrsril^  \ 

I ' I 

qg:  fqqqT:  qT*n5?*Rwr! qqrfqf^rqtq qqt^q;Tf% 
wi^qf^qrf^^fq^tmosTff&iHnqTJT:  1 
fqqifqm^uiu^^rp^  c^iiwiwqrrqqtv:  ti^bti 


^0  ti  ti 

scrwgKF^fr^TspJn  wr^oft  ti  ^ en 

^ 5Pr5[5T  1 

3r^TT^(^  ^fTTO^RJT  V?’’ tl5ion 

R^T:5j;^Fr5T^  T^iw^Fjg^TTcw  f^^fn^T:  i 
t:  «if^fii  fn^rg:  nsi  i n 

o 

3T^vfjn?f  \ 

I ( 

'i[^T^>n'^:  >^t%f>T:  TPC^  tl  8 =?  n 
srrtftWTT  5T3TOf^q7^  f^TlRr  ^f^sci^:  1 

^fTTJ^fcr  •y=fitf§'5TT?rHi^t%  f^i^  n 8 ^n 
^r  31^  iTt^^ro^pw^^^TT^r  i 

cR^TF^^pft  nssin 

fR^JTsn  ^%fri  sT^glTrft':  nrrf%:  \ 

I 

3^JTf^  WTTJ^^STT  ^TS^fl^^OT  TI  X M 'tt 

Ri?51y<'ri^'tfi  Ri  <:'T:^i3Tr  =^:  fstrrit^^r^Wt^  i 

Turl^frr:  siftfor?W?Tgr?3TT  TTT3T  sp^tfr^  iTPTiJ^:  Tt « ^n 
3iTFfT^lfj?E^ffc(ri  ft't^'^lf|f'5f  ^>-3r:  f^ftRTf&JTTf^T  T 
iR^^f^fTfTI^^snT  fscr^  wst^^^miTC  Tl«v9TI 

^W|^RT3^f?t3KT^-:?f^1W^rtT>Ifngq^5T  t 

' I 

qW3:^gTTJ5T:  ^ s:3?(l  tl « fd 

I ' 


tl  n 4“) 

\ 

I ^ I 

JKT^n^irT^PTr^T^  n 8 eu 

' + ' ’ 

3R-^^>n%  -fq  ^^tf%5;nfr^::w?rT!tnt^fr^f^q'T2::  tim  o tt 

I ' 1 -o 

fTTf^\rr^  3r4  t 

/ '•  L-  ■ * 

’^T¥i^*rr^fi^:  RT^t  w^rg^  *r^Tt»NW  tm  n / 

I I ' I 'i 

XT^>T^-fq^^iT^3n5f5J-T^:CR3rft^^^  1 

^5Ttf%^iT^PfrT5t=T5Tfftt|;^5f?fr?T5:^Tf|:  tlM^U 
T«ft  VgE3Tir<U:  ^ t 

^ ?:f%ijr  goig^JT  5fFrn:5F;5^’^55rfn3ft  \ 

^n^orgm  srmT^ggt  ftggig  ■«mtJTi 

''u'^uck . / r»  r^ 

A. . •(' 

fFrfn:  JTT  >TfTPl<i>'WfcRlJ?^^<:'‘I^^Wr  ftrdf^:  tlMMtl 
?TW€w|f#WNT^i  \ 

I I * 

^ 5jftTrT^?rTfFFCT3r|^  tlM^T» 

^ t^TsTPTJrROT  \ 

jfl^ITfryl  f§7Tg%PT:  f%f^^TS^  tlHvSH 

g;*nT:  ing^i  ^3t?q-fv^i3tgg:  i 

'3ig*iit3(<iMTi:  WN-i  : HHttl 


R 


fTrTt  1 

I ' 

fTFT:  -vrd%  STc^Sr  1 

t=T  ti  C o ti 

' ' J ^ 

5n«f(^^TlwrgT  f^sTHm  ^TgsCTf  5:??:  mtVT:  \ 
f^iflf^rTT^nf^  ^S^STMT  Rl%?m!nTt 

^IScftfDT^f^  fstT^g^t^gf^TrTT:  %g^  ’Tlf%FIT  1 
JTOt  ^ TT'^ltw  5T  3frf^fT  ^T:  ' 

fifsTT^cJr  ^>TTt  n 

'T^Tni?^^sfrwT?%3^  ^5E5ng*mT  JT3nf%  x 

1 • ' 

^ RTS^t  ^JTm  n Tt 

fn^TT:  nfrrrf^ix^TlTmsjw^  i 

I I I ^ ^ / 

^ z' 

f^ri^mVWI^^MrtfJWRW^:  R^tKiri^iftqfirqTWiiCsy : T|  ^q  T1 

I I I ‘ I ' 

5«Tf^i  WT  5T  lEngmfrH:  w>tt  finriTv^pn^  x 

y.- 

fstrq:f%  ^r  'ttstttvtjj'  wt- 

/ 

5?:q-^?Tqin  i 

I 

I / 

MM  <R3r3T^?Jft:  ^ ^ tl  ^\9tl 

I 


fN  . r- 


Tl  H 

cr^^tftTTfn'?^  T^: 

I 

?rrt^fT*rrjfftg^  -jj- 


1 

n^tn 


?ftT^  Jr^MT% 

3I3iqif9w^rfft  ^nJT  tl^STl 


3rsr  rR3T  1%«rr  CT  i 

?w5TifjTvnsT<^<;\fs7^ritfSR7TTTT  im 
^§»nmRcr3T?i^  ^ ■> 

rt^ql^TrPTST^ts^:  f^rgTT?rf%  5T  M^Eor^rr  n^ti 

I ^ ' ’ 

3fg>JJr  1 

/, 

ft-scr^t^fRr^JT  wn*n?f  11^11 

^ ’T\^^onsr€ft'?j  ^sTfg\3r:  \ 

wnfJppTFPft  51^  m 3r;w^ht  tiSK» 

TyM'^  fW^T^fT  irSTT:  l 

^ 1^  ^ 1%4  MFrt^X  tm t| 

3rfv^  ft^=T  T^r^q- \ 

^571^^  JT  =#  ^ 'n 

I . •)" 

u 

5T5:4  ^3[  JT^T^:  1 

srf^^q^rm  ^r  ^=ff  ^mrf&pr^  q-yf^q-  i(|\9'ti 

)i  ® ' 

sT^q-  qqt  qftq^ftfq  q^gfq«-qq<t  \ 
35^1^  fqg3TT^rqgHq^?3T  t^qprqr  qrf^q;  n tti 

' ’l  *' 


^ ^ JT  ^ WniT:  1 

H CT^^^TfPiwTJrgiJTt  fWJTFTO  ^tnirg^T^i;  ti  en 
' + ' ' 
sfsr  5ft^  rrf^fT  Erf1%gm3t*rTt5T^3^  \ 

I / ' 

gFracgFrdf^f^:  'TftDIT^  f^^^tWFSn:  1 

cRrn:  ^5TfSr=Ti  cTMf^'^  nm 

' I 

f^Trlt  CfffiTOFT  ^S?q^T^ft^m5n^fTTF*T^:  H “i  ^ l» 

' ' I 

fRg  rTF^rlFfl-fl (41rtM  IcM STt^PT:  \ 

n g ^ tTt%^  t%?  tl'1^H 

FT  f^c^lWPFFTFTTf^FTt  1 

I _ ^ 

Frg^^TFFTrf  Iw  h =1 » n 

^ " P r - 

a^wRsnrij^qTM'  3!FW>-g?irpjrH^t  i 
=WT  ft?i.  n^iMn 

Tgrr^  31%:  1 

3rf^riTft|jT*TR  *rfrgf^g:^  sfrfFcf^icrTTliT^T:  1 

y»  ^ 

T^TT^!  ^rPri^:  n “i  vs  n 

' i 

TTI% : W^rf|<^r%g ^J^^TTTFPTJTkI: gq^T  1 


'rft^ggmg  viron  gtsnf’^  irni^g  ti  «i  bn 


3mT:  CTfSlVT=T^1r3T5TT  *r^:{T:  scrOT^ft^TH  ‘«‘ieti 
srqrd^f^V^T:  fl^T»T'7:^Tl%  \ 

3Tqxt  5:?%  ^nFm^r  ^f|=TT  H ^ o 'n 

//',.  4- 

?rjft53i  \ 

■?7f^3r3T^nT^4  Tl  ^ U 

5T  ?r^:  R>fuq^3rTf!fsn:^^T  ftrrw  t 

II  I I 

^ ^ gW^V^^rTT:  ■RsJTtfl  <r>^  <rr KJT^ifi^^TIFI.  t|  ^ ^ tl 

' l 

cTf%m^s7rrT^^pnff  f%1%gHmFTg:  ti  ^■n 

sfsr  ^iTf%'3:3Pi^5Fn  ^r^ri:  \ 

1 ' ' ^ 

rrq-^T:  wrrq^^  ^^WTTf^pn  tl^SJtl 

f^rgfwr^or  jjm-.  \ 

' \ 

f^f^5T?5T  srfnfH : ?n^5r?rftprf^f^'^  ti  ^ m ■« 

I I 

fii 

sr^frar  i 

> ( 

5T  W rrg^STJTJTT^f^fTf^rn^^itf^Dr:  $tl 

I 

iTTIl^J^TS^I^^rTT  f^rg^ftsw  1 

I ' 

saf4^Tf^n:fv33MTg^:  ^fTq^isTnlrfscrm  sr^fi;  n^isti 

I 

■f%1%ft5wft  ^ HTfSr=ft  qfrfsrr^mr  fftr^Jr^^  i 

I ^ 'I 

tmr  <=11  <M.sn^'i^gH  ti^^tti 

' I 


"(t  3rgJT:?r5?  t\ 

' .1  j 

jpnWTT  T1  ^ 

wfnTPm^f^:  ?r  'rrf^:  i 

I ’ 

^STT^H^tqSCTTTft^r  ^ f?T  X 

^ rr?3T  jf  fq^uwmf^r  TTT!7^t3RT  111^=111 

^ ^<lf%<i:%f^rl'IT3r:  ll^TT  f^^T^TT  gCTsIT:  1 

' ■ + ' + 

str^l^r^  siTfrT  '« 

3rsr  ftyf%  3i%oft5^:  f^3ft^f%^ff5f^^  1 

3iT^orftig  5nT\  T^sTTTf  ^nT^:  n ^ ^ tt 
f g^^fsTfTmrf^^:  sr3RT^?rf?rCtf%^frT  x 

i I I 

3TC5:f^^  fTW  STRrfr:  H^xt» 

«i 

3rfirw[3j-  f^^iTTfr^T  jrwT'yTl%^r^=T  x 

^ W ^KoflfSsr^  m f^^rPffr  qfffST^qTnrfSTFf.  l 

I 

sfiMif4'^'f)r?i  ^i^Tf  n^bti 


Id  t» 

/ 

=jq-^3tJnf5^^T?<TTl  ggl:  ^ g «fffwfn'  \ 
af^^TftvT=T* *n^:  ^ f|  q;^  isioti 

af%^t3rf%fra^^ft^m^snJTsr  t 

?r  MR^i^r^flsrfsr^  ti  s d ti 

qfrtx^Pr^BTJn  fnn  \ 

H ^q5R^.?f?3n*r^W^  ^TfTx  1 

/■ 

3r1^g-g^ -ftr  >T3t%  w ^pcflrg  ns^tt 

“ g^JTFgfq  \ 

^ Hf^f%  ^ XTTVpt  fq^:  'dXgtl 

■'  3rsj- qr  qxg  ftfqg  g^^qyTH^  crsiFfxq;:  i 
' fgq^qrf^rrf^gq  sr  qf^  qqr  tisq  a 

3iq  qr  qq  HFqfqgqrzcqfq:  qi#qq  CT  ^Mqx  \ 

I ^ > 

" qs:^  q qrfqqxqg:  ^rfqqr  qfrgqrqqr  t» « 

fiqqxqfq  qTq^onqqgrt  qsq  fM:  qfq  x 

* I 

qi8iMq,M^  fqgrqq  srqqrqrqf^  q q?q%  Ti8\9ti 

I I 

gqqf^scrgjgfqfxq^fqfqrT.-^qqq^qrq  x 
q^x^tqiqqf^q^  ii<qi4^  qqrfxr  qrfqq:  n^tti 

I 

\ 


■5  3r^: 


a 

& 
■ J- 


ic 


ssrR::  riRg7^iTifsrf%^  f^fSrt  fnn  f^r  \ 

_ ' ' ' / 

^TffTT ?fI3flf%rT  *PT  M<NWW ^^TTT  TlSen 

'■Pr^  \ 


3J^  Hiwf^dr  UMoH 

sfK7Tf%:  fll^t  ^ tlMn 

^rc»ft^,^vd1^  ^ jt^t.-  n m n 

'(r(i4^'^fv;  TiM^n 

5^3  fT^  ITT  \ 

1%1tr  nnsfn 

?ifli=T  scr^<t  ?^5rm  i^t  MftRui  \ 


3:frr?ftf^TiTFfn^i^swf3^?iTJTm5T*ric'^:  ■(mma 

' ...br-  ^ 

“ 'f^r  ^ gr  Rri  \ 

1 >.  Nrf  »\  , 41  , 

■'  frf?:?:  gw.^,^pft?:.f^r?nf?rdfJi'  tm^ti 

“ t^r^TlTlrTftwf^  T^f=TT  g^RT  T?:?r^  \ 

f ) I 

“ jrf^y5T,?ri<;4n:^i  g g^  tm\sti 

g^'tg  f^^cwftfgrT  ^T^yfrmrg  l^w:  HMtu 


\3o 


•ft  n 


■ m gUTTH^^l  1 

“ rR- ^ 55^  Sf  w:  tmen 

' f^q-  qf<qrf^qH  ^ 1 

“ srf^VFT  f?’^  Tl^old 

I I ^ 1 ^ 

' ' ^''' 

qig  g ri^  Rt^TtrgKgm  n^n 

“ srg^n  ^gjTTf^fw  t^TTsd%?T  gnrfW 
m f^:’q-f?TfiigcfiiftR(4'^i'5Rir)i  ^nr  JT^n  \ 

• 3T?T*rRr  f^c^ra^^jfc^  ti^^ti 

?TJT^:Jprg?3:  wRm-^^Pi^  -JRRiTSr:  1 

' ' I I 

^ rrfrrqfHRr^i:  11^5(1:1 

Tfrr^m  ftrn  itggg1%tw:  \ 


• JTfTJTWTT^^n^srst  ^r^r^fr^r^ra ^ u^qt» 

gttnft,?rf^:  Rw:  fa?rfv.iqji  ^CTrRt?!  1 

<=h^»iiRg#r  ^r  ^ ^ ti^^ti 

'•  5rRTTf%  ^rsgwfJtT  iry  ^ ■^ 

" 3rgm^jrf^ mBcr^fT qr^^gjTft  3r?jift^  tt^^sn 

r^m  Jio^rii  i 

' I 

sr^ffRT  ft^^riSTiX^H  Tl  ^ tti 


tl  tl 


\9S 


irf^  V 

^^"d^fgr^t^Kf^  grTscFmTT^^^^^f^^^'  ti  ^ e^i 

i'^  ' ^ I ^ I I ^ 

31^  fRJT  ^gff^g^!  ?sf3IiT^m?fr5T  1 

«tH  lt>MH  IH'')^|i(|iji!«l*'<^vrt  '«'Soti 
MM<W'H  ^STrr:  ^ =fTl%:  ^T5RT5?n<T  1 

^ !(rO<jrfi)Miw5l:5rT ?t  g jfif^rusa^n  n^n 

3t5r  ^ Sl^TT^fT:  ^ JIUiil^WCit^JT  1 

1 

^ tr^nf^T:  w^ti 

?r  ^ rRT  f^  5rtir<iq(4wnf  !i;:sEi-i : \ 

srsr  rf  <tf|l?T!  Rf8w?n'5^’pRf^:  1 

3rf>T^-5t?  f^srflr^Tf^  ftt%pr -^iviAiri^  nvssiti 
■JT^wT^Wv^^t  f^cn^rf^i  Hm;+K«i  i 

5T  CTffT^  ^smrfSrg  'flvSMTI 

*rf%  i^K  i 

fri  ^WfVTg*rtf%  i(i\9  $Ti 

I 

>^Xy  ^ ^ ir^  inft’  i 

'nv9\9t» 

^ • #i  •».  ^ 

riM^U|T^«^<0:  ^TT  1 

crfsTTPT  ^ftoff  STT^  '«'S  tii 


T(  n 

3rnfqi^?  m Kivseti 

'iPT^ctrr^^  3FT:|iTl%^^r^ftH  1 

xf^  %i=TfTT  f^fmqsfr  ^ftqrjngrgsq^jn»?  '« t o n 

\ 

m ^rr  \ 

fS:g»=gfT  I^SEIT  SCTiqjPitf^.^Kiil  tltn 
ff^  rR:'7raf^3n  \ 

q-g^ppf^^STfri  1^  ^^fSrW:  Klb^tl 

35^  irs:qT5T535rfTT  ffTsnf^^fR^T^^  1 

^STTT  ^ CT  ^ g5T>?qiTr  =Tr=35J<TTnj  1 

f^'Tsn  n t x n 

SlWt^Wfn:  1%^T'T<rflfir:  1 

Srrf*rf%  ■«  tma 

ittdt  afr|%:  scrfrft^  ftirf%^ffqrTg^  f?r:  \ 

\ 

3Fg5?g  ^pT^Tcj^  “B  t 

smsgfH  5[?tfI5T:  fxmro  ^ \ 

f^sra;tft?g  fr^  n t'S  n 

I^Ti:  f^f^TgrTm^rrs:.  n 1 1 n 

I i i 


^ tl  H 


V9^ 


|;st?ng*rrri  f^H*-d<:  Itfilr  -f^r  ^ ti beti 

t(  fT^  OfrTSI^r  ^ t 

fr^c^tr^  ^ sift^%  n1%2rTfrfi|=(if?H4M^  gft:  ti  eo  ti 
'qft^rl^:  tPTT!  t 


tn^5Eqnfrr^rfrr5Ta=T:  fcrJTFTT: 
fRJT  RtRr  ^ snWjf:%?raTll 


nen 


/- 


CTTnTF^T^gsrf^  rT  ^ tl  e==^tl 


?IT3TFn  t 


1 I ' I 

■d%rg^ff^5^%ffT  gw^:  ORtWFTJTl^^til^fjjq-  tie^ti 
rft^f  i?i5n!rrfr^rt?T%  sri^inntrt^ft- 


NI  KM T^iui^t  l?^°'MM  IM  lil  t 

gfrarofv^^gw  chi-rigit^ 

c^l3Fn\5t:srfT  ti  e8  n 


mgm: trsf : Hbtl 


u 


n ti 


I ' 1. 

5TErTsr:mRrTOsi^TT^3|5^-gm5T^yft  IwfT:  'n'iift 

ftift  gi)w<:M  < 5Tn^Vd3f?r!  n^n 
JTJftf^trr:  ^sTST^f^^TT  ffT^m  \ 
^f^r^57Prt^ffi  ^ fT  5R^  5rg^3VTT=^?  n 
3t5T^  JT  JT?;:  ^fr  \ 

• ' t 

JiTi«-<^  sCTTJc^ -irT^srRr  ti5(Ti 

I *'  t r I ' • 

?7Tf571^?Tftlrn  TW  W f?RTira^3I?r  rTrT:  'Tt  1 

t I ' ^ ^ ^ 1 

ffsrfw^T  rr^  jt  ^ m Aisfi^H  'nmi 

^*rfm  ^ ^Rrfytr:  \ 

I ' ' I ^ 

<t  ti^^mi4Cm,w>t<  ^ n 

^ ^5:t  ^ ^ sa1%Rl%*rwT>i  ^ i 

^ >1  ' 

frgsTn^r  ^ ^ ffi^THin  JrriJn^TJTqr^Trr  n^st» 

^ ^nqTJTT  ^ f^rrm.^ftiraffisnwfcr  i 

^ ^ ^mw  "n  tu 


u t» 


v9k 


^gvrfv^rr:  i 

( ' 

^ ft  irf^^fn  n eu 

^5I^'J|Ef!j-,^?q' g JISTq^ffr  U^oU 

)L.  'i  ^ />fnji  lUfU-r  ^ 

^tfsnrr  ftrfrari:  i 

• r\  fii*y(^e~ 

^T^toi^T  =TT^I5*T,?r*'75::  U^n 


snf^fTtT^r^: 


¥ scn:ff%g^  Iw  g^frm^n%^:  u 'i  e u 
sctfren.Jiw  g^n  suri^ec  rringfo^fTWEr  <[(<)^n 

gtr  ti  'i  ia 

«V  ^ ^ / JL"'^  ^ Jl>H  .J/tir  f(  . } 

U II  Uej-hy>  ^ ^ 

3rf^irwm  gm^qsif^RgsisTTc^m  -JicwlwriffT:  u s h tt 
'^*gg  f^f:Sfr*f^f^=TT  wsTjsrm^Hpi.yg^i  girn;  i 
^^qi^qjtT^xf f^sr^fT  fmm^fr?T:  tl'?^U 

\ 


3r&^3?jfT  f!fR^  gfrfJrt  ^ ^ j, , 

^MjsrcTirift  gT:g*n3tgjTi=h*tuTif^rf:  t 

?sr  ^r  ^^ggtT  fstn::  tinti 


fO 

/W» 


H Tl 


TT^%*F3Rt^<T  5^(TT  wiw  • u s eti 

^ *fl%rr!  Rfrmn  JT^ITSr:  1 


?^;>pr^jpTm5f^fT  f5:^if5:q^i?mT:  ia-'^ : n ^ o ti 

iTfrwT 


Ti^n 


/ jfc  v«  f*-*^^C/V»*0 


fT*T^>T?rr  fstr^ft>^Tf*f^  ^nsR^nw:  \ 

*nTy^^^i4iwfw  'f|:fi;^ft5T5Trft  ti  ^ =5in 

ftWT^Pr^  ?r?  safWx:  \ 

jiAity  .Jue<l 

3qJT^  fSrf^Fftlf^  IT3n 

sfsr  ^f^^qpTTTf^rr  \ 

i-  ^ t"  ' ‘ ir'-  ! 'm 

ftPTf*r^^<it3f£rriT  f^  \ 

^ ^ "*'*^*’ “f" 

=T7T5r^3T3Tr!;  ti  ^ h ti 

‘ ■ \ ^ 

fg*T3FJr  fmt  1 

?frr  ^«1  isti*r*j'if^  ki=? 

f,/*i ..  • L ' t^iMiXii  ^ ^ V ' 

fKrf^i^qjTsr^f^T  i wwTfr  i 

MUlfif-n^  crirSTTI  *^<^JI^M^lc^55t^^  Tl=?\91(l 

I ' ' ' I 

1%T^  ^Trrarf^  n^tn 


tl  ^Tsf:  tl  '3'S 

3rfir5T5TT^ft-^gf*i^tgffT  JT^JKTpr^f^wrw^  i 

*r=T:  qrf^^Jwf^fTTsrPr 

Ii  ( < ' 

^jjuTlijf^rnPr^  ^'T^:  ?T^WT'7;W  f%?PrfW^:  1 

1 (,C<^  Ufil^T 

3rf>mf : *ry^fri  <uri1%oT:  tl  ^ 0 'd 

^ =w*TOmfr:  wt;s!m=T  i 

'f^r  f^^rf%jri  sr5:1%fTi  z^ifrd^T^nrrfiSfr:  n^rn 

I ' ' 

X 

t%Tf^?iT  *ry=ftq^^Tl%3mrf^^T  5;^  l 

*ryf^  jtysjnf^TnTTsj:  T^^orm  ti  ^ ti 

H^^7n^^Itmn{fRfR^qTf?:JI0T:  t 

^ I Ii  I ^ I 

ti^^ti 

' r,.' -i  ^ , 

tq-3Tq?  rRTTW  1 

-.0  ' 

grgjr%tn:tTpfm3fT:  trq^^T^^srfrJT?^:  ti  ^ 8 ti 

^f^rtf^yjI^Tvf^5fOT  t 

) I ' » ./ 

fqlf  t^rw  ti  ^ mi 

ggl^  1^fT'=(l^ri<M*1l:  1%q  SSTRlt^^W:  t 

‘ ./  i J 

•A/-  ((^ 

f%qiqfrwt;qT  ti  3 $ti 

I I i I I * ^ ' 

rTgm  i 

tiTiofq^tprFTJrPiqfiT  qfqfnnfqfnn  T^prt^u:  ti  3\s  ti 

l ■/'  ' 

3tqgqTTfrqT  f^sr^;  ftprriqqfwrqtfsif^:  i 

} f 

f§irqTqjm3rq<:gf>Tf^srq;^t  ti  ^ bti 


X 


Ti  ti 

SfTSrTTSTJKtf^  nfrri%fv:  q;q-q;WTOtW  q-ft  \ 

^rT^T:  SIVTTf^  fTS:?^^  ?;?^5TT^S!Ic^  tl  3 

I I I 

f g*rqfMqqTt%f^Tff  rf:  i 

' ' ' + i ,'.., 

rq''^qc5  srfw^rf^  q^q^srw  ^ RJTgjfirq'  ti  « o ti 

srjrsTpq-yjTJ^wqmT  f^suc^snvTMSfrsrr  Jrq-.-  i 

sT^cFTTT^fq^fylxt^!;  q-q  r^l;:  i 

^t;  ti  « ^ti 

Tq1%qTq^qT  qfqf^;  t 

q^sjqiTf^qT^^q  sTfqfr  f?i^^i(yi':h;^i^^qijftf^:  tis^ti 
asR-qrqjfHTfq^lfTfn:  af^w  g^v^qr:  t 
gTfqqfSqg  ggfqr  1^:  g^gf^Tg  fqfrr  qqgrf^g  n 8 x n 

I y . 

7 / "‘  *-^  -■^ 

gt%g’qy5TT^^qq:  qgq^^sTrrg^  qg:  t 

v4Mq'ii‘Tic'irlT : qqq l^% : qiforfir : Tl 8 M Tl 

t I ^ .1 

3rgqqgq;^c^gtqq  qggfq  faqqrol^Tg^rqT  t 
3rqqs:rqqT^qftq^  ipi^^qr  3i:?fnqq?ii3rq:  Tisi^Ti 
fqsrq  snqq^  qq  f^q^q  gqgl^  qq  qgt  qq;  t 
qgqqTfqftrftq  Iqqf^^  qrrq^  Tqq  w qysrq:  n 8 vs  ti 
3Tq  qqrgjqqr^gtqq  qqggq  f^qqrfrqjq:  i 

' ' A fi‘ 

qgqfqqqiq  gqqRfW  q qgq?quq?qqq1^q:  m s t m 

' I / ' 


H n 


'Se 


^TJTST^TTSTgnn  ^ frgRfft  n jj  eU 

wiT^^JT5r^%^r»TQ’y«'t\u<3'Pi  N rtii^i  i 

. ' 11  ! / I ' ' 

i y ^/i . 

TIM 0 n 

1 ' ' * * rs"'  ^ 

ft'RR%  ^:^:%Rrf5ifirg  tm  =)  n 

^ * -f'’'’-  - ^ mI)' 

rrg?^frrRRr^1^R^T  vwr^raifSrfraTn^s^:  i 

' ' ' ' . vJ-r-ll':  ^ 

5;rg'?;v.^  fT  ^Jf^rfT:  h^t^H  tlM  R H 


''^TTfDTqrgR^:  crsrJnflsTH'  ^I^TJTfrPTciSSR^  1%%!tT  W;  \ 
f^TgT^^orfir  ti  h ^ n 


• > - 

3isr  ^ q^rqifq^Tfl^^^Tfft  i 

a-j  '#.  ^ j^^/j 

yg^Rr35TJrJTTfv?:'TT?;'^  t^Rrr%fn;'t  n m 8 ti 

1 I , 

^fT^Tnurfjrfir^^ursCTT^- 
fr^jRpr^ftofRm  \ 

3jTR^5Tq-  gi^rJT^gi^  giTicri 

fr5;q’HTyrf^fi3ra!nnT  tm mti 


rTtaif^fT  3iq^qTRpT^?T  TM 

Hwtwj^ffTsnroT  fqTtfrflqfa;  i 

^ I I 

\ 

1 p)'< 

^7^ftjTRq?^3^qi\ft^T»T:  'RM^Tl 

' I I .1  ^ 


^ ffSTfri  ^T^tr  ^ \ 


^ tll^^rf^^  tm^STI 

m^mr^gf^r  jjJtf 

^FfT^fg  firRl^  f%^:ft  -f^r  g1%:  i 

) , s3,  ' s3 

nWfcrgm^Tf^yiT^f^rnfn  uMbti 
3^5r:  fsafsi(TFR'^^i;'Tt5n- 

'j  I 

H5iiH>sii^’T<c'i'ftiPr<igri ifif:  tmet» 

^ ^[^'n^Vnglri  <chiiiHYN- 

fl^g^ffg^ggVT:  Rfrf^fgjftf : 1 

I I ' 

f%r3l^f^:aggT?r^  ti  ^ o n 

I _ ' 

ggi:  1 

1>rf3??r  1%5T5sr^f6rrtf^3^- 

^ mfnri  cr«frr*rm  'tw  wri,  ■n^n 


cTT^t  f%wrqr<jf1«^|«siKii;'^T- 


/K  = 5 


HTF:  1 

. 'A^//  I ! 

^ tr^Err- 

^ ^ g <t^g:  lo^^ii 


1 1 

hf^t'  • 

gi^^i=TRl%2-qTf%^  qrg^jurrg  \ 

II'  ' 1 

l^^tTlxinTOg^tfrffJTT 

^ WT  scrTgftrr^gitnrH,  ti^^n 


t^n^Tfftt:  f ^5^1^  l;f||*y  iy  gtWJTTW  1 

1 fl  L J ^ 

gn  -:^1^  TT3Rr^  ijng  ti^gt» 

/W,  -»-^  ij  l^r 

Xd  ^ Wv  //*  A-  ^€c  * 

-iiTt^ri^  '<utfH'tiM'Jii  ^su^Timgijg  JTd  sTPT^JTmn  h 

CiA-i-t^  3 

^JTUgTfTrT:  CRWT^:  \ 

gTrfif^f^  fTifj^gtsg  m-.  irt'M^'^;ii^i  w ?nf^  m^^ti 


3rf^  gT7m*ftmgcttrrrfT  srgr 

' A.£,i^'- 

^ W ^i%Tg!OTT  1 


C /<♦»  4Uttxii  ,k4  C3 


^rrfs:  JTrTfK^^f^jnfgig^or 

A d 

Tf?if^.>ifrtd<N*-^f  ^?nTTO  ftrgrgTs  ti ^vsti 

ri>^- 

' I I \ 

■iii-ddid  ^miTEflgrd  y<?i  n^tti 


•n  ti 


^rof^R  r 

' - -e.  *.!'  ■’*•«  t U I 

’TftT§TFT’Tg^y^q^wjnn3T^^gT^^^=fr  ti^eti 

I / I / I 

frf%K?rMaMr<’^^<t%5rRT  ‘«'S 0 ti 
3^r1%  ^T  rrsrgamiuim?^:  q^q^Tf%fvTl^5Ttfri%?::  i 
3rT*TH  sr^TTfor  wn 

4 /r  .'/?  « * ' 

sTsr  3ng  farf^T%  ’7P'f'5r^:T^*nor:  t 

I ' t ' ^ 

^T  rmfl^WT  rfirm  crPT  =T<I  gT^HIT  tl  \9  ^ tl 
fniTJXTW^:  -s>Tf?r  fl^^TT:  1 

^ ^{i  ■ ■ 

rT^  H f?T5:^Ff SiTft  snsSTTTl^^rf^  tl  \9  ^ U 

-j- 

5TtrH:  \ 

C 1^1  ^ 

3PT^  1^  gffq-r^  -fer  ^:^tf%Jfl  f^:  t|v9  8 n 

,,  I ' 

^ rlT^ffT  grf^Jn^  ft^BT- 

rfrrJTTt^q^fr^pjrw^  \ 

srfrJTITl^  P^JT  gf^Pt 

\ ‘ * 

fnerT27fT:!n^  ^i^T^ftfe^T^nft -fq  nvSMn 

* - I ' 

^ I 

‘ . ' * 

> ' ' ' 

lT:^fTTrrTTRq^ 

) • I 

q;srqiH>i[q  1'S^'n 


tl  K» 


I ' > I I 

Pt^:  ^r^n^OT^rag^irhP^TR  \ 'tnV^  ?' 


irin=Trr:  JE^ft^r  =j'Tf^!  fivs^su 

' ft  ft-f*rt/U^tr~  ~\ 

m S^qrfr  ^ PcTOt:  IT5#I  , , 

■ -U  ifll-^^^-'-^-  - /ile  ir^i-  ■ - ('- 

PT’^Tfrg<5JwrgT^fr:  \ 


'TPrmrm 


TS':  TUS  ftt 

fl;^T5Twmf%  H^T^rfq 

t *^*  ■ ' • 

'I  ' 

^ ' ■p  - /-' 

^tsn^frf:  cmrrw:  n 'S  en 


-•.J:  < ' ‘ 

Tpprnii  »PT^  *rPr  mf?(r?i  4 \ 

> ■ ^ . .j>' 

,ftjr.  : - C' 

^3T5TTt^3T^f  : ^TCtlrT  Ift  1 0 tl 

' ' ,. ..  / ^-r 

STrT^:  1%3T4  f%trm 

■ V 

wg^rgJFgspn:  ^rsj?::  ntn 

I 


I 


ta  ia  ia 

» 

I 

3nrTf^^q?;jrRJit%=TTsa^g 

I ' I I ! 

seitr  ^ isfTrf^r:  lab^n 

I I 


5irR5TW:H3f:  tieia 


V''-  u/4^-: 


H ?7W!W3f:  tl 


^ - 


«jfirtl  ?rwff^  'TmrasT^sT^T:  \ 

^'•v»  ' 

stT un 


grTTRrVT^  ^ 3^tf%:’'?Rr:  tl  tl 

I ' ' 

3TfrtStqt^trT^^fflf%:  tr  f^t  Tt:  t 

'/,>r-/^  ^ C<^  ^ X- 

iTT3^rarT?:^'^>t><^tM(fift^irfN';  ti^fl 


i I 


^^r?5t37iwr  tprt:  ttrftT?rq;i1%TiT:  , t 

I ' ‘ Z''»^  /'  ^:<i/t.-f 

3Tf^[1^  fsirikw:  ti  8 ti 

/i,..  ' , ' / 


d ^cW^tqgflT  ^t  • t 


■sry  _ 7f 


Tmti 


3r5jrT^  tl  ^ti 

I /.  - 

'T  «gw  f^:^Wr:  t 


4?^  ai 


rTWiDl  W «si^<r’l4n)|^t1^frf%q't  tl\9H 

' * * ' -L  Jt^x,  -}  .-;’  fUdic^ 

f%Jr:  ViJPlNmiill:  ly^JTWflrlMtfl^  1 

I i 'I  , . . 

^lf^rf%3wwrtrfrBNv(7t^  titm 


^ ' ' >./- ■ i-.,, '..•  ■ W 

?rn^q-  ti  en 


tt 


~( /'7 

(/!t  * 


^?= 


Z 


u Ti 


^l^gHTWrrt ^ ^^fTtW  fl'loT( 
3nf^WfTJT'TT  JTt^  qTftSTTrtfif^mt  Tl  1 “i  H 

^ 1 l 

i 

*r«NifSirtlf'Tfir!  x 


I I 


^frrf^^fI5nqf%F<tftfT3T3T^^ 

3q(>srft RTff^ JT^m 

^nf^rsprlf^t::  1 

' \ 

n 1 » ia 

t / 

/'/ff^TT'  4^ 

q-foR^jr  !a*rf5r^  irfl^i  \ 

I 

Stt^T  g^f : ^g^q^qTXJqRjft^  H <i  MU 

^ f%^  fT?3  fqwq  1 

3rsr  g^  tvnt^rfT]w%  •««i^n 

T^prTTUiq^POT  ^ fs:^  '5%  t 

I 3 

^ g9r%q*rq5qT?^q*i1%f^:  nsvsn 

' I 

cn^sTR^:  t 

I I ( V 

3rf^rft  f^0j-^^5TrfiJT3j^  srasiTTui  ti  ■)  bii 

^OlrT^rri  fTRWi  crffTCRrl'  T 

\ 

(■ 

><MM'  Tin^JTFfCff^^q  ^ qjft  K «i  eH 


/■ 


4.  ...V 


" g\-row5T<: f^; 

“ Wgwrft^fT:  1 

“ fT^^THT^  U=?n 

^ »s.  ♦ • fs  *\  ♦ 

TTgwmjnrT  ?srT  x 

" 5riiT  ^gfnr  i 

■'  '^gt’3Tg 

“ 3P-3Tra;1^C(^  x 


" 3r3Rq'  31^  3FST  ^fTfl^:  1 

/■■ 

3n3i?3R®r  Jnw#  %?: ' ki^mti 

} 

" snssj<tfN^5n=?f(^  ^erftg  ^ x 
’ tr^i^-Rr  crsiT:  MigM\i*fl'ii'i  TR?g 
" tp^an^:  f^rf^q-:  i 

“ ?q^  1%qfpc#w  3ni^^  ^qrrfrt 

I 

“ rqSi|'|q1%fff^WT3TT  ^qwrfqfl^nrT  \ 

" 3t1%#  qlrf w^*pnr:M  R!'if(^  n =?  1 19 

ERjf^  -'jpTfr^^t  JTwrf^flin  ^ x 

3ngq73TgsrH>3ri^n«TfqrtiT^qaqian  n^^en 

/ * 


t\9 


tt  tl  H 

■'  ^Tf?r  ^RT:  1 

3r^5T  ^ f?rt1^7ra^TCq'l^  ti  ^ o ■n 

■'  3?:?rtT^  ^STTOT^  t 

I ^ 

3rrr^^q-T^  =t  ^ f%R^  l 

" t^^TI 

'■  JTf^H  fT^  Hf|5T^  1 

" ^r^nr  ri<?r#Ti  ^r  ^ gorHif*r,5TiN'3TT  ” n^ 

iTm5:5iWTgf^  fJcmJTyt?!:^  \ 

) 

¥r  fl  ^ ?gf%:  Tl^XH 

?T?^  gW^^rmg^Tf^rnftfT^  §TT:  1 

) / 

>T5RCT^l-^T^T^Jcy^s§flt«^?f:  TI^MH 

/ir. 

^rsr  |•w^T^^^^g?^^vrIg^Trf^^^■  i 

>pr^T?^'TrtwffTiJrq;tqfrr:  tt  ^ ^ti 
^oRjj-  ^frr?3T  giJtfsnnRjfiftfTT  i 
^trt^CTTT  HTTrfr  H^\9H 

^ ^^TCRTf^t^gi  tn  i 

f%^TfTO^T  tl  ^ t tl 

“ 3rT%  T^TRTcRTTfn^g^T^itTTai^  \ 

“ rw^?i>ft  ^ ti^eti 


W ^3T:  W ' 

rrmr^T  ^ ^ \ 

/ ( 

tision 

■■  .^./?/.... ;■ 

^ ^ ^ 

1^  mrft ?rT^S^  Rf^^T?!^  tl8n 

^ U\  ' 

RiTJT  RRifJT  ^ ^ \ 

^Rif^r^t  sTcwt  ^TO  ^ wn  tl « =5tl 

STRT  ff?R  ^TT^JT^T:  \ 

STtRli#  ftRt:  ifrPTJT:  H^^Tl 

VTrrTT:  rtW  Cftrt  5TRT%  ^ f?  1 

f . 

^lEfSTT^R^  *r^fgnsnwi^’a':  u si  x u 
^ -t  srRFCfM^^  W^,^1%5r*T  1 

' ''  y.  ^ 

RTft^nf^  stfl:^rft^r??if«^^:RiJrf^^  tisi  ma 

A 

srf^XRTs^Hin  RTfwt  X 

inRTfRl^i-l  l<fl'<i  4Klf5IV.%  fnsCITRt:  H S!  C» 
tsnfSfRiT:  wR^rmRsrrg  sr^T  r1^  x 

/■'  (r' 

gECTRTT^RI^H^RTRTIfrfRqU:  '««'Sll 

\ 'A  ' > ' ' 

RFT#=T  F:  X 

3rf^f ^ nsi  en 

I t 


2 A 


eo 


‘a 


tt 


•So  * 


g^T:  1 

3rsr  rf^^r  1%5at  ^ot:  \ 

« 

^j-gRTs^;  \ 

t 

3rgcr%5CTT?n^  ^^^rrfq  tiH^ti 

RT3TFIWtqjflrt  fI5:g  CRg^T^q-;  1 
g%q-  T^g^ri  gn?rrf^6grffg?7q-fn  tm  ^■n 
3I%JT  grfsnTT  TT^  gon^fgirg^^HT:  1 
Rgf?T ^Tt^4^??iaRcw^t -ftr gri;  tm«tt 
^ qwN'  1 

HT^TgfsRt:  IT^JJSTJT^tSf^f^^tT  tlM M tl 
3ff#rT  fRg  ^sci?yi  fcrgr  \ 

3{?T:  gwrrf^  fTi«ri  nq  ^n 

^ q^g^^rf^fT:  1 

rtFr^gfTTgv  'a  q 'S  ti 

grf^r  nDRr^^3n^ft^gg?^i?:)T^T;f^r  \ 

' ».  f ■ 

«jtO  'rgf%?5F5^^:  nqtti 

rnlx^:  tTsrrg^^  ^ g^marq-;  \ 

?TT:jrf>n^rfgpgTfirT’^:  'fl  q en 


H $ o ■« 

I I 

^ 

y rt>il  I (^'•t|'<|S!.Tl  J55i^lf^«^frf>T!  tl^n 

^JJWOTsn^  JIII%  ^ f^rrr^T  1 

' ^ .,'  ■•  ' '' 

35p^  w t5n^:?rtf^^  t)  n 

t ' 

?fT5TFiTTf*r^f*w5t  t 

I ‘ 

q^^TM^f^^Rn^crTT^T^^^frfJTT  ti^^n 

^1^:  1 

! (;<J^  n 

^?rf^:  'Tt  ^ sprl^qfrfwv  ti  ti 

1 

?n«T?fr5nf*rvFmT^P^T  ifRTt  •'f^r  'rrf^^:  \ 

^ trot^J|W5T  g^JT  3PT^:  ■n^MlO 

^f|ra%w  t 

/tut^ 

3q-TW  crf^^:  R^T^RWmfsr^  K»  ^^tl 
3OTT*rf^  TT^T:  Er^frreJT^  ^fft  1 
gW  rTJft^q^  ^ : tl  H 

“ ^«TT  <T^?r  1 

jn^v^T  yii^paiMJTp^  n^tTi 
?:^sT^<t^=T  ^crfrR^y^rr  i 

I ' >1 

3!tqT:  , Tl^etl 


31IKI^r  .V.. 


\ 


& 


JTTffT  sCTIrTl^iO  ^ \ 

-511041^  SCFT^^^TT  Hv9  0 tl 

%^IfrPr^  3T&  HTTTt  SCftf^^  1 
3Hf^STc^g\  Tf:  CPT^T  “i  tl 

W«PTFTf*mT  f^gi  R^tVlWTTft^  Tl^  tl 

f^'iWT^#97f®rE^grff  3PTfi;  1 

3«f  Rrrn  i(i\95i  ti 


^5ci  ig  i 

T^lf^cTffi  iva  M ti 

STTTJTJTf^itfS^^rrt^Iijr  TT^f%4:  1 

1 I 

jrfom:^  'T^^rH:  nfsRTMgPl^S:^:  HvS  $tl 
g^3r?*rcr4sc5rT^  gtim  fr^^r  gf^or:  i 
3nT»T  twq-  f^  tl  'SvSH 

I 

^TrrfFTEfi*r4t  ^ g4t  1 

^rrjT^^^^TTnjn  tiv9  tti 

fJJnTT:  irT4t^fT?Wf^^:  1 

3rHrl7rFr5i%w  ?r4  ^gf^r<  f^tg;  ‘(i'9e'(i 


fi  3:?rir;TFr:  n 


[hCh! ■)  . ,/^  Ai^'-'-  / At.'- 

H:St  ^1%%^  utoti 

4-^  / JP^X^  /tt,- 

tr  ^ 1 


/^  .v'  ArrfAs*^  , 


frm  ifR^i  w^  ti  t^m 

, .^f  ■ ••■ 


FR-:  ■fltn 

+'  t 

1 


3JWT  '=KHg!!.'!|):  tl 


Z' 


rT  R3TRT  a^n^rm^rf::^!  ^ \ 

jpft  ^^Pi<iyM  spn^n^T  53"  ‘a  tau 

vj 

fr  wnt  5JFrT:  PW:  'jfsT^tP^:  1 
y^Wqjm^gWWPrtTT  Tl  t M tt 

gSrTTTTWWigt^  gt  gg^^o^:  i 


?T5T^  '^■gT^FTg  Tgft^  ^iimT:  ti  t ^ tt 

ggjT3i  i;q-  57^>?gt;F3rrf%VT^3J'  ^ = i 

I 

gJTSg^l^K^Frr^ll:  p1%T^f%q<fPTT  ^WSCt  ^gf»f : a t 


sfrgg^ 

gwiq-fird  ^ ??CT*r:  n^o-a 


2 B 


•ft  Ti 


e» 


V!  TT^rJTtqxf^fmT^rTt  1 

I 1 1 

^rr^tr^ryr^^JT  jn1^rr?^3raT  f?  ^ ^5^  itn 

f^s^r  ^T?^rfr  i 
^ jf  5i^fr  ^isirf^Rif^fTT  ■n^ti 

I 

?n^^:Tf^f%  'TTf^^ffT^^STSTW  g??n3THfwri  1 

f 

fiT^g  ft'5:^)’  ?n  ?rg«'T3R^^f5r5%:  n ^■n 


TT:  1 

I I I 

snfstr^  cigf ^rrl^^t ?rT f%  T5nirt%^ft fT^:  5m  hmh 
^ ftrg^3T=T:^5T  ^Tftnrr  1^sf%^1^fstn3TJ3^Tgjft  i 
Vfrqvft  fl^f%ir?^^SrTT  '^tT:Cf^^'TP?fTtToft  H SH 

I 1 I ~ 

jnd^5?^<')rwji1  im  tr?^  ir^ff:  i 

I I 

T3Tg3tf%^TO7^f^  fryjmWrf^^  ti\9ti 

q^tf^^^tciMSrihw^flfT  ^RI^q^sT^HFT  1 

/Vj  a-.  ' 

STt^KT^lT  fr^fBrT  tlttl. 


n C^5T[r:?r5T:  tl 


ir^g^  JTfur'$f§-^ff^  tieti 

grrl^s::  1 

1-1  T?  ! qK^ci  KMf?  ?T  ^WT^^rT  tl  =101(1 

fft  ^fTTf^r  ^rr1%ur:  \ 

qi^:  gTlX^Bq\ujf>T«^r5TJrT  ^ 3tf^T:  tim 

J 

^n»T?rT  =hii^/isui(^T  fTsn  siiiR^^ti  jt  ^ ^ft^rsrl^s:^  \ 
f^t:  q^fH*rrgpT^ti^  ti')^'a 

^snWV^WrTTftq^  ITf3J-  5:TOTl^nj^T^:  \ 

) * I 

1%3l%or  =qTOT  ^ ^UTT 


+' 


g%ggfraT  ^IfscRiTftftiTOmT  ^1%  1 

1%?3rg!  vg^  3Tfy3jr?rT  ti  =15(1(1 


35nf^T?7Tsr  3T^rft  1 

rtlvi^ii  H'lHtl 

frrat3TVrriri%5Pn  i 

I ' ' 

stwpnft'  >RgFT3R?m  m <i  ^ti 

3?I^^2I45ffegi5Tfft  qtfDr^qiJ^tl  1 

l ‘ 

m 'gnrr 'rf%orr  gjTl=^  ttW  tii^sia 

-J- 

f^t  fsiT^wn  Hi3^<1%  ^ Tmr3r^:  \ 


3rcrf^sf^qw  Tsr^ri  3TT7Tm*r57fTq;RT  frg  n =1  tu 


ti  tl 


<t3T5Tf?sn:T  TTwlwrftT  5T^irq^Fi;  ti  i eti 

7 I i I 

■rw^Rrerarirr  fnf^fn  f%?rmTt  i 

A 

3M%^?rT5Tfft  3r  JTR  ^r  n ^ o iti 

%3§rrgjT?r  5rq’s:H^Ttf%rfna:  i 

' 3^tffrf57^5Tf%qTl%  HT^^njrH^^iFfr  ffrlaRFFf^:  Tl  ^ =1  Tl 

I ' 

^TJFTTWT^  rlff:  FT  FKST  1 

I I I 

crsr*r3('*r%1%HF5rwT:^F  ttw:  ti^  ^ n 

^TFTFTS:  g1%yTFrsTFrff:  fsCTW^Ff^I^Fff  rtoT  1 

5^=Tl5^g?3^3t  frfMr  ^it 
fT^  5^t1%iT3Tf^  TT?rgf^^  5:?rwFr3ft  scrt:  t 

Tfwfjf : scrf^l^q-l^Tll^  'R^S^TI 

I 

cr^fFfri  t 

•(( i| d 

3rg^:  ^orpr:^  q'ioriri5r3r5)3F^55'<=T,  i 

ft^  jn^fytTrft  jr«?rfrFt  s^n^imittFr  i 

I * I 

f^  TTf^^  n 


I 


( 


H tl  §'3 

/ 

-f-  -f  / 

Jf:  -'TTCm  ff^  fWT'?  *rmT  1 

ft  f ffft  ql^nrr  m^eti 

5:f5iqim5T5^^frr#t:  i 

^f^yr^snaiJT  frn^^ri^jn:  ti  ^ o a 

fft  VTfTTmHmR^  5l%:  i 

i*l- 

snfsEmwg^K  ^Tf9r^  tl  ^ a tl 

■+“ 

ff  rjRi^gjTfr  ?rRjfra!g^ffara:  ^ ^sr^q-scrr  i 

1%frra  1%y<^  fT^:?r^iJr3f  ‘d^^ti 

‘t’  ‘ ^ 

fsEl^  \ 

^ <t'5<TtrR;  tl  ^ ? 'd 

ETcJTWT  f%TW  I?  f^FTsft  \ 

l^rf^srf^T  Ti*rRK<~si^  ihh^t?  = ti^sfti 

TT%l1^iTgqf^gf^?Tf^raHq-3J^3T^^:  1 


I .' 


^nr^JiT v^H«T5nii  ti^mti 
fft  ITT  iTfTTf^  1^:  1 

Jr4^  W ■'T^irgTTTiTfT  iM:  Kl^^Tl 

fSi^TTft^  ^JTc^fttgrfJtrag^rgsJiT:  1 
TT^gTT^^ftTg^  TT:  1 ^\9T1 

fTT3T  ^g:  fstt^:  ^Tl^q':  ITf^^S[f3Tiir=T:  1 

Tt  f^  ^ vgf  ^gg^^TirnT  ii^tn 

« t 


2 c 


et  tl  tl 

it 

^ =TT^JTgjrrgg?e%  ^cWf^r  ti  ^ en 

I 

‘ IftrfTT  f|  5T^^TI?^=T  fTTrT  Vg^TT  V^ff : \ 

t<  r» 

“ 3an1%qTff^if?5T^T^  fyf^rl^  RfrIwT  nxon 

* (^  'l  ' 

Otg^  frff^f^^pjnri  ?ttt<%  m fsr  f^r  \ 

5imrfWiT8irf%f3TTTf^  ’ 'n8'iti 

' I 

'tM'  ti'^%  i 

5nf^^  jTOTO:  ^ ^F^JTF^g^lTfMlTOTiq'  1 

ygq-;  cr^%  ^PT5j1^  tl  2 ^tl 

?^Tf^57[  yg:  1 

f^H^igwjngttTftrfr  n k k n 

snfTft^gjT^^dw  ^trsj  f^wsrftfif^rf^^  *ftf%fi : i 

II  I ■ I 

?[^tiTt?rfq  5Tr1%5r^fr:  gEM^ntfir^^  tsrc:  ns;  h n 

>f35tJnswfHJn=(^w^=T  vg;  i 

^ * * ' 
insf^Fr  r3T%2:3Tg,  n k ^n 

^Rgsr  ^fsra:  i 

' » I 

"f" 

Tmrg  fFFTFRlf^sri  ?;fw  f^fsr^  ? 5t%?Fng  n 2 'S  n 

I ^ 

tTFfr  tTFTtr^  fFFrmif^Tsri  t 

trl^  gfrrrmtfrtlf^F^cfjnnfg^  tuftn  ^ 

r 


K»  C^iT?TEt:  ^5?:  tl 


cnl^iih^  5Tf|ft  JT^rgfH:  ^so^Tf^rqrT^  i 

5^15=  qftJr^rf^rfT  f^srt  ti  8 eti 

3 , 'J  I 

?i?i  g^t  f|  ^n1%H  tmoti  ^ 

1^  .1  ^ ^ 1 I 

/!/  ■ A^-  ^ ^ 

trJT^gfWrTMSftRrfH:  HM  n 

srra^n?;  ?r  \ 

iftffr-dysr^T^  ^TT  ^ ^iffl^Tfpft^STT^T^  Tl  M ^ tl 
fft  ?f5T^  f^sTfrTgift  ^^uraro^Wf  i 

I 

^^fT=T3T^g^gi3n  f^srg:  n H 

fft  fsntqtstg^  giTKf^  tlM  8 tl 

^ ^^5rf|frM^  HiNI  JT^U^flTTfT:  \ 

f%1%irrfT  ?=r  fr^^r  v[q^:  m m m ti 
rn  ^TTTfyTTWfTT  ^ fTlI^r WT^^T^fri  1 

^ '>T^T^^?r*nJT*r:  Km^ti 

c^33^'y?R:^rnT^wnf^5r  -fq’  fi^  ?t:  i 
3[V^  fWg  'HM v9 1) 

3ng  *r^:  ITffPTJrr  t^3TfT^*nfsnT:  1 
1%1%^fnTT?0SFftgK?T^JR!tT3TT:fsrc?t  'O^tTl 

I I 


W fRTTnTt  t 

I I I I 

■II  ■ ) 

%5T^5T|nf*rfR5r  =f(tr  jrfnr:  'tmeti 

^ I ) / I 

3rf5TT  ^ ^5T^?^^=T5I5TT:  Tl^oU 

miE^T^f^JTtgTO^rtrrif^rrT:  n1%>w  i 

* ' k 

g^sJtfoTfjfqfjl^^f^ff  ^ ftm:  H^'IH 

fftETffiM.tr^f^iR^^fi  ^ snrfrfmfy^fjj-  i 

3irwgwi  f^:  rri7sri  Ti  ^ ^ n 

^3r5T:  trqft  TTf^R^fr:  ciT^Tra  i 

3T:  CT^  JT3RTf%  Tl  ^ ' H 

I t < I 

3T:^iF^^'^5frfvf%:fftTt^^^?s;5Tp-:  Tl^Xtl 

^5T  tt^rTKwr^T:  f^rg:  snrg^  f?sr(%Pr^  'f^r  i 

I'  » ^ ^ 

tqfri=T3Ii=l-ilfsTTP^  CTFTSftgrT  >3011  fmt  T||NT1 

3ra^^3T^^JTf%4^<f5m^Tiraffsr^jrg:  i 
5rfWgT^gi'<3'i  giWHig^Tsrg^JFTJTit^^if ^ ti 
^ ftTg^vi>f%=T  »T^T  TTST^snf^vgrg  <1f%rT  1 ’ 

^ g?ri  g 

r.  ■ 

igjt-TFT  5:fH  g?gJTTOT5r  g x 

HgsiTfg  gTH^g3Tifi1^  n 4 tti 

I I ' 


H Tl 


'io'i 


3f<E5?irE^ftfa’  5fT  ^ JrmFnSt  qw:  t 

* ' '■  'J  .M< 

g5r^ttr5:;55nf^  mt  4^%4'4KstiT  ■n^en 
^ Tmt  1%^fr>fr:  gfPifr:  \ 

afjp^tl^TC^Tftrfr  ?rt  f ^fTT  f^rsm^  tivs  o ti 

^T^^snrTJOT^Ri^  ^iFrf^3T  ^gsa:  m m-.  i 

gg|!T'?  ^ fr^  -n  >9  rn 

f^i^fii  h >j(fsT5rffh:  \ 


‘ rTf^lCRT  ){W  'll-^g^rsr^  HTfSIWT: 

“ 3F5j^3i7Tf^'TT'r5:^5T#^i35:3^fta'CT*n^  i 

I 

' ft-yfTt  ^ ftg;  Jw  JTrft  wrg^  i 

“ ^ : nvsgKt 


" H i5?1%  t 

V 

y } ' 

“ 5?rifTgw1%^  'TsTr^:  ti  ^9  ^ti 

iTJjJTtt^ri^pTgy  35T?n  ^scrt  i 

1rreg  g?pT§fr-?:?n  1jifTff^<n  'n\9\9'(i 

' ^frd -fg  ^ ^t:?WTf^i  fifSfi:  i 


^IpTMlfr^if2TiTTgfegsrT  WWJrnppi^^TI^ff^:  1(l\9t'n 


fWTTft^rfsqrnVT:  1 

rr^g%nr^^  Tr'JJ^:  Pw^iirT  ?rir%3t  'nvsen 

'jfsrriT.yg^  ^rsTFTfT:  ^ \ 

'f^r  g^STt  =T^^:  f^  g^rfSRTCrar^^Tl^S^:  tlbotl 
fR^Tg^  ^ ^^rrf^rdfw  i 
f^R>T^ftgT7R>3?{friu5ra^?;q-u  titn 

fn^>n^  ’qT?’TTfw?n  ^MJTRT^fpTrrsnn  i 

q^jrfH  w 3r=Tfn  sd^fs:^^Tif^  n t^ti 

^ ?/  .0 

^ ^^^5^  Hm  TT^:  ?5prf^Fi^wRirf%  \ 

1 ^ ^ i I 1 

ft  ^ 5n3f^  = n t ^ n 

« /.  , ' 

■'  fT  fwftr  1 

‘ m JTf^%5T  rIw  tl  1 8 Tl 

' 'ri  , '•  L 

fPff^  rl^^fTR^T  ^ y <|(1*i  1 

I ' --I 

" 3TT5Fr^5)'fra’ w^^orw^fR^t?rf?rw1^^  ntMn 


Wtfl<^r(q-f1:  ftRjf|-5r:  1 

3nf|fTt  -'Pt  ^ 5x  nt^ti 

frsffT,»TfrRrri  ytnTfft^JRTRr  T5r  i 

^ *ri  f%c<1fr1T  ’'  n t\9  (l 


ER3fWT  fT^f%  TT'^r^!  5 

»n3^^  -ftr  ^ 'O  t tu 


^9Tl?t  rPTll^:  5Rmif5r1%  1 

fiw  fTTf^nr  tTorffrt^  tit^n 

( 

TT3r?f?^ira^  jngsR  srPrfT:  m i 

“ *w -^^r^rgsTCif ^ = 'fl^oi9 

■'  ?TTU  JTTJ^r^srf^gif^  ^ I^^I^wqqrsrfjr^:  ’’  \ 

i.  Jr^ 

fW9WFr3r^fw1^fkV  TieiTl 
&fT5:*rrjrfT  ftifn  3nrT  \ 

I ^ / 

^ >1 

3fsr  irfir  3T*rfjf^ 

^fg2:srf^'TW:  ?rwtt:  9 

f^c^fgfTJT^F^ri  tie^n 


H IJ^f^ ssFiTl  sntgiK^:  9r^:  •99  It» 


n ti 


“iog 


1 

■'/.  . 

cTs^qrf^ft^W%  tirn 

t I I 

j «1 

# ^irrrrOTFRsr  TT^  ?iWRffnft1%  1 

+ ' ' ' ' 

1^  >7f^fr^=TI  3ITT  U^tl 


tl  ^ 'A 

' ,i;  - ''  ^ /;-f/t 


C\ 


^SR3fr  sift^^^:  tnf^q-i^fJr:  TI  X t» 
5n  >T#r  fiwgfft  1 

3T^T%^5:f?r3iT  J^rl^frillR^jCJ^I  19411 

fTa't^=9  ' n^ti 

ftm  ?;m  TtV:  RTTJTlt  ft^mfT  \ 

fT?:i^  gf^  m^sfl 

( * 

?^gf^f?srmfrri2r g>?rOT ^ 3tJiT:  nbfl 


jf/f-ft-Z/  - Z Z'  Zc 


tl  TT57r:  H 


II  I ' 

f%?s[r  ^ ^rm  jt^t;  n eti 

TTSITf^T  rfft^Pn^:  1 

I ' • 

sattT^wmr^  ^f^mjrrjrfr  n <1  o n 

' ' ' 

f^^tfNrigrsTTt  fT5[T3JPT?ftfir^^  \ 

t^UYt  ^ l / 

"'■'  ^ ■ -o  ''  ^ ^ 4'  ^ 

t5'yF^t|tJi<!yw(  fi-sriirifir^fn  ^r^n  n m 

' ^ I > 

«S,  ■■  ^ 

srsn^T:  *nfpTy1%qTf%=T  \ 

sft^TPTT^T^TPngife  frTfamrffH:  'tl  <1  ^Id 
fisrrftv  ^ fqg:  \ 

Wt  Tt  d 

'fT?3T  tidsiu 

f^iT:g3n^^  tidm» 


^ f|  CTSTJT-Sl  rlfwgf  rT.sftqfr^'^  1 , . 

’TfttmT*rR*n=T  Tld^u 


it  f^Tff:  \ 


3T5n%^%Wc^^TT33nfys^  •ndvsti 


ym^T^rtwgtt  \ 

^ ",£■ 

^rf^miTCTfjr  tt3^  n n n 


2 E 


^oM 


:rl 


(c  ;.  ' '<  </  . ' ‘"'yi*^. 

f-  .^r 


•n  n 


I I I > 

iTig:  tnq^^T  ciFii^^^TSfrdfi:  n i 

TRt  -'Pt  tl;?rT  ^ ^<T3R:  1 

Hig^r:  ifTF^t  gq^T  n R 0 ti 

CT»n^«Tfnm^^l^*nf5fd : ?T  ^=TWpt  1 

\ 

+ 

^15:11%^ TfttW:  PRt  Wfl  'tlR')H 

f^  ftsr:  1 

'T^ftms^rPr^T^ 

«Frt^  55%  frwf^%^?I%5T  ^•(1 

i'IH^rf?tH%!(l^|-< <rl rJH%  5^:  1 

III  I 1 

3r%mtf5  WT^T' 3r^  Ti^gTi 

^r:  \ 

c ' 

'f 

3::f5{DTT  f?7T5%g  H R M n 

I ' 

HrfT  1 

affrPr^Pr  50Tt^5<cii'  ti ^ti 

511515=%^  \ 

^fT  56i^gfrtriN^M^  Ti  =?vs  fl 

fTTtjnycRfwfT^  f%TTyt  nr^r  i 

3rfrrs«n%*n5^3T  JTf:  Ti^fn 


ti  jjzjxim:  *n 


I I 

^ 1=r1%f&T^r  ^i^aft  grr  ?st#  i 
JTryingf^  %1%  ^ffyFTT  1%=^^:  H ^ 0 Tl 
fifft  tW:  STT^PTTff  ^5^5T:  \ 

sfifqtelwfrr^fr?^  f^jntt;:  a^fiTf^^  n ^ ^ ti 
fTw 

3t1^^'^  fnST^T^T  JT^?r^  T1  ^ ^ Tl 

?rT  ^fiWnrf^t^  ^ i 

3R5TR:#t  jnttunw^  wt^r^:  tt  ^ ^n 

^ »T3R^  ^ \ 

( 7 

Tuft  snTfTO  Fit  Tl^SiH 

3%^TfHFmT^€  ^5TMfTf>T5Tl^rrT  1 
^jtT^PTFn  »i[^t  H ^ M tl 

^IXc^FT:  5riir  ^fti^TT  1%5TR  FTT  1 
fJT^IFrRrTftrTT  %F^  ^^157T  3^1?^:  tl ^ ^Tl 
‘ «WTF^t^^TFTFFr  FT?r:  ITrF5rfF{,^5r  *rT , ! 1 
“ JT^TT:  ^IVFllfirFJr^lt  ’ 'n3\Sn 

I I 

^FgqiT  >T^^'  f%f^?rtff  >T5nfI  1 
5:4  ^Srar  ^ng:  RF^mfr  n ^ tu 


c 


.k^ 


“iot 


■R  Tl 


c^OT:  RSTiT  ^r^RZ^HTfSOTT 

wf^”fSr^1%  fri 
qiSifnwirsr  fw  1%^im1%:  irf^spr  ^•^ 
iftw  fTTSRtstJffl 


1 

n^eiR 

1 

■nsoTi 


//■'  /,v'^  ""■  -^' 

WT  tnr^^srnr^Jn  i 

I 1 ^ I ' 

Tl X s tl 

CTM  ^ sT^fsrin  ^Tf^>wrsrrf%y  i 

^ ,1 

<|5f\M'!*MJTN)5ih  5#  H 8 ^Tl 

}lr  'i?vr  ^ /1 

g^jrmqtjjri  fn  i 

^«rt  tig 

35jgVPn^fTfT^I'?RT5^  TtW:  \ ■ 
frrs:v  fSi-si^i^WT ^ ?flrm  ^ njisfti 

I 

<TO<8fl  TJjft  JnHlfT^:  1 

^g3n^fre^^m^s:^!n?T^:  nxMti 


3r?T^^  crg^sr  ?;«rrfr  i 


5T  ^ ^^nrfjraT^JpT:  '(t  8 ^'n 

# ?rt:  a1%3r!n^  ^ ?t:  i 

I 

g^jiw  ^^Fn^iT5TfSr€l?rg:  n a \3  'd 

' » 'I  Ii 

^3n>ni  fsn-Mwsrr^i^ft-gl^fir:  i 

■^ti-.  ■ Iif 

srrg^^tfrW:  ^TItT  g 'TffftfH:  u 8 tK» 


■ft  .H 

3f!srH  s:^  5T  ■«  5( 

?fi  qT[»r^fw  TjH  ^ivrfjTt^  g^fi^i  x 

3rcTfivT!r  gwm  tm  o n 

TTWiwft^ri^Rt  ■uVot  crf^  T w 1 

/ I 

^crf(%5Tmfr  n m n 
f%3T^f^gTTRT^TT  V^sjgsf:  \ 

' ' I 

TT^  f^rl^  ^ sTcrg  tm^n 

T5r^  jprcw  ^ TT^  1 

sr^  fiHi  t»  m 

fft  gtnFtf^oh  3JW-  fJ^m^PTWrfTT  1 

awt^T^cfr^Tgnt  I ■nqxn 

?T  ttW^t  rn«n  x 

^msT^T:  g3tTT^?r  ^f^HT:  Tiq M tl 

rWRrTf^g^^fMg^l  : X 

fSrfTTt^f^^^KRq^:!  fgjjn  im  ^ti 

tt  'r^  JC  dji  Jt.^Mrt  : ' • Z»"  ; ■■  .- 

-f 

I \ I 

VfTtft:  ^STT^T  ?R3J%?f5Tfi;  n M ttl 


=i'io  19  tl 


^TT3T^^^ifr«r  TT*r?3T^  imeti 

O^^qc^syr^ri  ft?3n:  M*-Mirr|<Wlfl.  \ 
*n^{%:  ^iJTt  fftor:  m*r:  'n^oii 

^ ^ TT?r^^  \ 

n 

srrW  f^^^^tfir: 

ff#  5:^  1 

R^p9Tf*i^I^^fT^prr?:i^f^^fir:  tl  19 
1%^1'JT  IWT^:  1 


^ gtt  ^ n ^^ti 

' ' 'r 

^ ti^iiti 

^ RFT  ^5T!^?tT!Tf0Tfcn(iffr*frf^fr:  t 

- M ' *-*f) 

srq^t^TOjri  fn^rtf^  ti  n 

fm  TW:  fcf^t^fT  fRtrf  5Tt%^:  t 

c^i^-RT:  tl 

^ CTffR  'ft^rSTR  fft^TRTgrff:  t 

I 1.  1 ^ \J 

' j / (-r-  ■ ■/  ji'  j 

=T  'tI'  ^TRTiRl^fif : 'fl  ^\9tl 

I 

tl$btl 


' pUf.r 


H 175^:  t 


■i  “I  “i 


Tm:  1 

TT  TTg  fmm>JrT»TTO  \ 

(;  ' l'h>»:'  ‘ pi-tn  tler-] 

51^  il  I r^wi : tl^SoTl 
qsn  ftV^WT^T  \ 

ff<ft7T^*rcn^Tt  ^7^:  H'3‘i'n 

TOT:  rT^  >ft^i  \ 

Ali,'»/ ^ Jtti),  c,tu.  t‘jtie„/-^r,^f'  /i^a/sa  •0^t‘'jilti~^AA''fuJi»i^ 

^T^TTTf^^yrft^:  t 

Aii»^i^>iA/f' i)  ^ e/cfrUA^Ci 

^ ’5mr:  w 


3rsr  Tf*TfsEfr^s^=^n^'T%'^  1 


*f*  X 

Tftm  *n^  WFfft  f%3t27  Tr^r^ft^dL  n^ssti 


3ft^  % JTTsr  5:1%  ?rT  1 

i<  '7 

OTJlTf^  ?R3T»T75n5Tt  3flRrll*dl(d  'RvSMtt 

■j-  ^ ♦-  ^Jum/  tc,t^ 

'^TW^:  5r<7|s7:  ^^7>TTft,  t)\9^H 

frm  ft>K  S735TT  ^5rf%  c^^JTOT  \ 

TiV^^Ti^dt  -'3n7ftfT5!r%3;?r:  tivs^ti 

^ inff^ifpridTrrsr^^fv;^^?^  \ 
c^^-NltJTT  ^X*  W ttl 


' » ' 

?n^Mt  !T  nvs  ^'d 

^s>1^or:  qitft^BT  gr^JT^^ST:  ^ff:  1 

•s.  « ^1.^0 

TJH  tltsTl 

3r^  ftfvfTt  yr^T  fcRr?^  n^ig  ” i 

TmWrffm^t  R^fitrfr:  ti  b d n 

1 / ' ( 

Cfnjinj-fTT  wfy  1 

I / 

fT^luM-iartrgR  t)  b^ •« 

I I I I 

R^rg^FT  yf^Fi;  1 

' . 

^I SPTS;^  tlb^tt 

TTy  c^4  ^ 1 

I 

fftgs-JT  fT?^  Rf^rRRr  tlb^TI 

jkHvt*-  H"  ; .r'^^ 

' ' I ^ ' I 

yTFf^^Fj’  yT%«?nf4YR  ffg^  \ 

Tib^‘ti 

3rr^trR?;5n=TR  ly  R fbHrty  t 1%ttf  i 

I ’ ^ < .^'  . 

T:w^orRt^  Rft^TRl^RTHRri;  n b\s  ti 
gsrgvn^TgrRT^^t  -fR  vR^jgsr:  t 
^ 'RRigRi  sngR^r?:^  fFrfT:  tibbt» 


T( 

:a?nt  ^'«'/lc>SHT  1 


<i*rwfyi^^rtww  <ir^  uten 

‘ ' I 

vp  i JT  \ ' 

f%^P3FnfVqi^:  tieott 

TT^Wjnf^TTWTWlf^^^JTT^Jr:  1 

^ fS^*  ■«  en 

q^iN"  riqtqisRJHWHMur  f^g^rt:  i 

) • I 

ti  ee  n 


fq5hH;<Mf^^(\u|  ?nJTFJrTM|^Tf^  1 
3r5T«t'i<^<T  ^iKfiqi<ui.>nftq'  tie^u 


x 


3T3T:^5rf%^T  T^:  SCTrr^Jra’  \ 


^ q^^q-ff ^jfq'  q^?!fn?jrtcwf5Rq:  n e m ti 
TTwt  wwrgr  fiRTOT  ^ gTfrqr  x 

■ne^n 

3PTtq  TTJTt  gg^qiirggi::  \ 

^ tx-ian^  hfrt‘^  ^ 

TCRTsnr^sa^f^^TOW  w 

I t < ' 

a-l5tfgSTCWTf>Tg?:^<tfgJTrg53  X 
q'g^ftt^?rq'  qiTTc^qiBwo:?^  n e tti 


.*<6  if' 


2 G 


I")?; 


n n 


A/  '^sCrl- 


WiT  T5r:^3TW  <*u?»^!S:q^'7'<T  ttloetl 
tiTfri  TOrm  m^r  f^tRr  trfddRfM  \ 

l 

JT^  Hlon 

3iTim*rf&t^  ^ ’?tWt5TSCTWt:  grtx  gTt^gs  'Tw  ti  “i  0 ^1(1 


^tnrfs:  «(^<ict,i Jcti^jTJTnjs^q  i 

stifi^^g^T  iT5i?r  1w 

fcrq^^l^  ^TfiTSJT  ftq-  ^ftiT:  1 

^5lRf^fTf?trKTgTf^:  gfT^  '(('iovn 


TT^UR^  5TW  fK^ET:  ^P?:  111^^11 


‘i'(4 


3i?m*T=T:  gnrg:  t%Jn^  f^rn^*ri=T:  1 

H TFnrt^wmt  w 

1^1%  MSE5TW«5TifsrHW  ^f^^ssT^^rPsct  t 

XKcWMrjMl^tls^RlR^^d^ETIwt  tl ^ Tl 

' t I 1 I 

wfra  gx:|:  \ 

d<%'ffdd<l<5lR:  aW:  Tl^T» 

jr>?  \ 

s3 

srf^TM^  iT§K=T tixn 

fri  frmm  iTfdM4|5Tid  frsrd  s^r  fMft  \ 

f^®T)f<:^iwR^VT^2r*ft^3n ^ ■nMii 

^iJjpTFT:  USf^  Hm  1 

315  g5TPdtf^fT^tnf%5;!  ti 

5rt^fit<iH'd'yT:  ?nTRT^=t  sEifrot  sj^tyt:  \ 

W trV^t  irwFnTm=^  ‘«'Sti 

Wd?;i<;if<:>T^d'  ^ 5^:  ag^ti^jrf^Pn^T:  i 
3r?3rr^>w:  o^ir^t  gf^q-^iT>nT>T  ^5^  ti  tti 


n Ti 


'i'i$ 


r*s 


cr^CTJTrin:  ^ > 

3rs!T5jiITJn'3T^c^^^fW:  ftR^3T^  ^ Tl^  ft 

l^ffTT^T^  1 

3rsft  RlOr^tW^TJT : H <«'y Rr1*^R(i  -4rtW'1 1^1*1  Tl  1 0 'tl 
JnfT^li:  WT  Kg?C$rn=T;  1 

^ CTT  ?3r1^  nm 

%?5Tf^5T  crifTT  iTftfHf^%1%f€scr^:  1 

^rfoilv : CPR^:  'a  1 ^'d 

fTq7ir);;prf%  f^i:^  i 

^;5rf^t|i(iKM5fii*rffr  sa^^  n 'i  ^u 
cr^inw  <^11%  uigfn^^^5Ti¥*rm  .1 

3nHTf%  5rfirsJT3T  m?i-. 


■«■ixti 


■ndMti 


STiX¥¥g;f%>T?¥  fT^  fTiTTcWTc^l^Wf^t^flW 
3rTHTl%  %?iT  moiTSfTTO^njf%¥t¥ 

?r»TT¥¥t5nwrrarfTl%  1 

CTT3T  qrc^M^rfUJTJTT^  ^‘i\9t| 

'T^T^JTTJf  ^JTPflrf&r  ^'TTft  1 
CTT  RTEqrffftT  «ft:  H UTI 


■Jl  fl 


f Hirwsri  gTTori  f ht  wti  ff^  i 
wf^  ^ frsn  f%*n^  ■n'ieti 

3r^  1 

3n^m^#fr^=fttsn=TT^1%  ^ n =!  o ti 

^\nr  TOw«ri=i^5T  1 

srig^ffmHTTTr  ti  r s ti 

3ltfr  SpRsrFR^Tlgf^  »IWT  ^f!TTT5V=TTt?3tTf%  1 
3Tt3mr^  f^35rffTrm?r5T5Tin3c^Tl%  n^^tl 

51^  l^f^R^rTT  *ra7  *;!,u  \ 

3ir^fT  u ^ ^ h 

^ T W -'TsftrTT  ^ Jn5?^frT:  ^ ^ 1 

samrfHTHf^^ftiT^^lfH:  Tl  ^ 8 H 

s3 

jp^nr  ^fir^KfsjFiri  i 

^TpriWf^-ft  f^  s:1%0Rjriy^'T?*r<T3ftfjr  ti  ^ m ti 

Cfrf^'^F5J-q-fT:  gWT5T(%H<^  =5  j 1 

fgJVT¥  RlfifUi  lf%  f^^TT  ^ ■«^'Stl 

mrn  ^ >fp:  fr^lqsj?  \ 

g5Tf^m<To5rffraTf|fTTf%  w ^f^^?prf^Sfrrf%  ti^  ttt 


f^rsjfJTFTT  H ^ eH 

sqr^Tr^fi  <<^-TiM-‘j^(i  1«-^  if^5r'Tif<B^^rT'5:^rTf%  x 

tl^oH 

3r^Tl^^Tf%  w5==TTgT*n^5T5::^t?^^?nnf9T  x 

^ w fcf%  H?'jisftf%fn1%  ti  ^ s Ti 
Tm  flSTsflWifTT  ^ rP^f  PPnf^TT*r«T^^TlX5Tm  1 
f^wfgfSTT  ^^1%f%iirr  f%f^:  n 5=in 

Sr^f^lTM  KrlTo^fS^^TT  ^ ^P^I^if^PfPTT  X 
cTtfWfft^  ^a^gpppx^r  ■O^rrrfr^^Rnt^T  u ^ ^ n 
mr  ^SETfWtJfJnf^r  '^TSTif^fvfRT^^T  1 
sTTfK^Rg^WfT^iBTOTTr  ^ *nft  ^ ti  ^ 8 r» 

PTUf^r  ^T53^  Tl^Mtl 
^<JTNIII  q^^rjpJpT:  OyW  5Tt  \ 

?T?5nftW»T:'Tr<,gf4'^fTt>ffjTt  5%:  ^STR^ft^fl  4 TI^^TI 

^TRsrr ^iVrf^  ^ K*ri  n^\sin 

o 

gfT?g%^Tf¥%  soTfi^Sf : 'T^p^rft  jn*r  x 

3tT>TTf^  tt#FfT5r=T  tc|<i^<l--*l'7[?fl'?:Tc^f*rtf^f5(*-=i  n^ttl 


tl  U 

?WTf^Pft^=T f^^^Tsftrl:  Mg'l'M\!l5f\^=T^2'^V  tl^eU 
m^nJT^pTrfffr^hvmsr:  cram^JK^^:  x 
f^JT^fT:  UEq^^T?[S(n^:  grfr  UXoTl 

^^goffT  STt^  ?Sc^I?fFnTO3?rf^:  1 
3nf»  rrMtf5i^5Tq^?^MfE(l  ^n^T  gffr?ir^ft^=T  zj^-.  ttartt 
315  H^THwf^ri!d'uri1%  5rr3n^?2j^sfffr^>3wf%  i 

gTi5=Tif^«H'%f%fTif%  Tl  a ^n 

TTHT3r%^53T5t#^:  Wn:inv.^15rfT:P^  TlJJ^TI 
^T^^PR^TTCn)Tl%'  *T%^  f^'^TRffT3J^  5V*  1 

^ ft-srT=T5mi=T53it  g^T:  TT^Tf^f§r  T18  5(  Tl 

3r?::  sdTTi^  srrTHjsn^TrnrT^  t 

TtTrF?  TTPrfSTfg ^ ^ TlgUTI 

f1«nf?(Sf1=TI*r5=TT  TT^T^T  f^qrTT  55^^  1 8 $Tl 

^KIT^Hl/lTrKOy^  ^TiT^TTl^^cnT^:  \ 

^yrlrT  ^ ^TywfW  : T18\STI 

CTT  UTrgl^fjmcraT^  x 

«rnUll^pfT  HTt%  =T3T\'T^n|‘  =h«7J|ri<1  5J%:  TlXtTI 


1^0 


11  n 


^T^ifTi^TTtf^^t^snMt  snn^rTO:  ^ft^l^trfTiH  nii  en 

^ fnT:1TTV^r1S:^TTf^-6^1l1<5Trl-<M»m-  im  o H 

3t^f5l%^T3r  fTTtVJTTTT  1 

tT^^?iri»niT  1%iftfTt  ti  m ^ n 

^tU1T^^FT:img^on*T*ft  WTt3TTf%fTtfs7TWJ-l:  i 
1%^Tfi r^^j^qriJn ^51t(%?7 nien 

f^JTT  gWT^Wt%fTt  Jf:  ^ SRTPT  rf%  CTfftrT:  1 

TTfHW«n?rif^  JITC^FTT  U W05T:  cfrf^  1%>n1%  TIM 

srrJin'  *1W  H M 8 h 

ff^^JTT=TT  fRJPTKWri  41%:  1 

3t^  »Tf3i^wrs7r^rf%r^q-  nmn 

f1%1IW  ^«iTlfr  FPTtfipfFnf^c^l^:  STR-^ltf 1 
srrjfw  ^KT  ?rT3:y^i3T  n h ^n 

^Eofl-?Tpisr5[q-  >Tiiri^eriTT  i 


3igjTTfre^: 


HIASTI 


fT^T^Vjf  1%=TTf4  jjJTirrgi^rai  5nf%f  strOwy:  n m tn 


gt  fi?rf^*RrT  ^tcwfor  \ 

\ 

3f27g  ^iPTr:  "Trf^frrer^f^  tm^ti 

gnJJtsHT^^TFri  1%f^'2^srFf3r%  1 

flflm^p[igs:TlTf^  n^on 
3R!;t1%  ?n  rflTf^^m^PT  q^^ItSfFT^  TWMT^I  \ 
gC^ijVT^W^Hluff^^IffiT:  gtRTfTtl^rrTTl^  Tt^^iTI 
m HT^:  trft^f^T=TT  1 

*tm  ^ ^^:#crw5TT  ti^^n 

^ *r<t5rT  3ppft^  ^ irp%^  ttw  i 

f5(rfxrT;Tf%%i?T  n^^ti 

fSrrsrept^fT^if^W  T3T:  1 

Kt%  CRfS^  *n  >n:fT:  H ^ii  tl 

3f3t  f?w  ^if?wtr5'-<R  q^^fJT^JT^yi  tr  trrv:  t 
^ 5JV *$i <i'<i«'« <t^[ cwuit ^ m^Hfl 

srtft  ^ 'KTf^: 

tif  ^ftr^Ttn 

1^  ^•^ 

1?Tfrff  q^^rfnr  fPTT  tiitir- 

*T«Tt5Trft^  ^rPnlwt  Tl^vsn 


ti^^n 


■ft  n 


fTSTRTI- 

fips^  f^*rmfy^^rRn  \ 


CTf:f%f>T»f?:ffTg5TTf>r:  tl  f ttl 


CTJTff:  crupjr 

vTfrt  >TTfT*r^^TTft5T^T^  i 

iT%TW3rfr  =^31^1 

rT^PftsfiTfpj^sTf  tIx^^  tl  >5  0 tl 

iCJrfa^3i1%iWTf^rf^?rT?r 

irfrg^st  1 

3F^ir^<:UUWrt: 


gT:U^I  I 

>n:^  'd  \9  ^ n 


n ^S7r:?r5?:  Kt 

=ra1%Tw  ’ \ 

?:?75;ftRCf5'5Tjrgnr^$K 

fascJTfg^TRT  5J3I3Tt5T5T:^^=T  tl^S  ^ H 

TWTfTJTT 

srg^^T^F^^riirscTsi;  i 
^ 5rT?g  *rs^TfWTT: 

^r?^if^rd^nTH)gFgiT^1^  ^ tt^sati 

?ngR^:  ^roRj^TTnri 

<«)  K<?r<srw^T'gfstre':  i 

iTPTTl%^^Tf^Tf^  ^ <T<t^- 

^ TlvSMtl 

TW^trrf^cW?TrfT^- 
*rt3TFfT  ^FrrTl%  f^STT^t  \ 

^IrTJt  f yf ^qfrT^JT^- 

?fTI<NfrtW<<y>f^^'^ryf5<  H\9^H 
3TJlrn  ITcWTf^^ 

TT^or  ^fsTc^gm  <^i<*n3-^T^i- 

?C[tf5ftT  VTfPrfft  HT5Tt  n VS^S  fl 


fT- 


T?tg5t 


y 


^ ?m?t- 

tl^  ttl 

^tscrpj  ir^t  ^ng^sf:  f^Tfirrrsm  gsq^m  \ 


tlvS^ld 


■n  Kl 


tTarTOTS:5r  S^TprTt  ^ ^ R^lt 

3TWrii  ^RKsil  spT^jfl tm 
3>TTf>n«rT  aoirft  ^fTTtt  JTsnaw  fft  \ 

ftwsmpvrnrrg  ^ fn<Tt  ti^ti 

3ng?s:3T:  ^Igrsprf  gi^qwglixng  i 

5T^TOT^:gf^gsirfTw  n ^ti 

^ y=(4l5f5^dnwJii5TMi^ifrrgT3  i 

srtftffgg- 5rgir5^i35frFrT g glr^sTTgfR^m  lasti 
^sing^  >T^T^5iwrt  gpr  i 

?q-3?ufris^g  n m 

3f^  gft  gg  wt  rrtq-  i 

^ ^ fagifi  gr^gg^g  ftsjJT^gfsragr  n 

3rsnfHw  \ 

f%^^giirTgT*rMf^Tgff^^:  n^sn 

JRgi  Tg:gi’ft%wnf57n1%  \ 

riwiNrtcj^ry  3(^rt%  f^Bortf^sr^jj-  ^grg:  n tu 


rtm:  ngnfPT:  HftTT  1 

TT3p?:%q25rf%vT5Tsnt»n  ti  e ti 

^ cfSr?r^<-'i)>r!^4w  i m)  fu  \ 

Iwr  ?ftyt^^I3iq-€Tg^tTmJT'^3TTT3WT5ft  tl  ^ o tl 

'fnrnr^  ^^rT^m^r^wr  5^  rr?  ?:  n «i  «i  m 

tmrK^T?iTg^TTf3i^fT^!  gtt  1^t  \ 

’q’W3tJTig1%fr^T^^n  ctiuff^sT^sTT  Tg^tr^  1 

CimK^Tftra^I^sPT^:  ^T%fPTTJrf  rST^:  tl  S ^ tl  ■ 

?giT5Wi5T«-i<ssngqg  w[  fWvfft  srip^fprj^TPt  \ 

T03r  gtfrT  g^T:  »T^T  TllXIt 

%smTf%  TJH:  f%?rnnr  1 

wfwrfg%fTJiT^5r!n^  n 'i  4 ti 

ffnflwrra-  5r57^  wngry^Jrfr  \ 

fTfg5T5T*n^gg!fTfT%frr3I^T^T>TT<TRT*nH:  DS^TI 

mr  ^ gjfNf^N»iKlgMN<^g!Pi*rHfw1^:  1 

aiFfTT  W ^fr1%  1(l'l\911 

wrsHT^twn^  str^t:  1 

g?n^  %«T:  wqjRc  gt  wR'5«m  n "i  fn 


u ^g^SEr:?P?:  n <)^\9 

fl‘l?(It^^«^tM(^ri  l»TS(^  M,T^:ERq>5Tf^wt  TW:  H «i  eH 

nwTc^rf^^m^cw  1%*rpt  ^ fo\:  \ 

^CTiSEfJTWlj^IJj'  ;j5r:  gsq  f^-.  TOq^JTiq-JTffT  la^^oH 

f^^rft^  TR:  £Tf?r7^I33r:  \ 

?nri fft 

^i^rg  *nggfq  f%1^^f?iMrf(<nftfi,  i 

Er:3M-iiMiriq^1vngg  %rr 

^ WrPT  1%^3T  (^■5I^H  1 

f?njiTTf^q%T  !cNirTgl;=T 
^ M\<'^tii^ifOr  ?pft5g  ^ 1 

tSqflsTfPn^  q-g?fr<t5T  Kl^XH 

8nRTf§fTf*r1%:5n^T5Tra5^:  wg  v 

ErTgTl%  ^:’3T?gf^r  sTi^^g  ^rtg*n^Tl%  gj^twjjg  = n^^Mti 
3t«rTfv^ify\rft#q%Tr  g^^r  gtftx  ?n?Tiijg^  i 
3TT?R:fSNt  triTngTTgt5;^5r^%ri<0^<^  ti  r ^t» 
riR^fsrtfl'^  grsCTT  ^T?<TTraw?frT^^inpri  \ 

f^rts^JTTJTT  TPTT  T*roh  U^vStl 

>i[3T:  jpg  HFftT8frffKw^q-jnf%  la^  tu 


ia  Ti 

>j|  irt)<*  fii  Rd  w maTK*T^5*iTCft^  ti  en 

iqij[  ttsiw  ar  wf^jmpnJTT  ^ jftfK:  i 
f^^tfefSmtgf^TRr  n ^o n 

?r  f^i^nTfff  gftJT:  \ 

^rrrfvTT^t^^^t qxr^ fqfjidrftwrs;:  n^an 

af  3FTK  n€  ag^fT  x 

T^^^tf^fnnr:  trfTTT^irsTRd^^  n^en 
'+'d!dPi«-<i'>j'V'ni  Ri^dH>-3rr^  x 

3r^i<n%5TT5r  ?;«a'iRdy  n^^n 

RwkMfddKdisJig^  3TT3TR^mgff  Wrarf^  X 

ti^^ia 

f%1%t5r  ^fjjRrgfW  x 

3rRr Pii.?) i^ KtxTi'M'iRT f? ^rsat ntW:  n^Hti 

ti  ^ ^n 

TTSlf^SCTfn’  Tf^a^d^MffSTrf:  'TH^TrT  4 1 

aT5;i^TTg%:  'T^tSI^rTtR^  ?:’5nR3J-  'd  ^\9  tl 

^ 4 ^4)WftsnTT  \ 

ttt ^ dc>i'?JT^D?»iTtr 3n^r(Mi  It^;  n^bn 


cficWgmg'Tl%fTT3TPTf^r  1%^5r:  \ 

^gfri  gwwgsi^fsT  Prgrw^  ti  ^ ea 

srtl^r  ^m^ffrT  f^  g ^?WF*r^  ^ ■ \ 

^Tf^>ip:?rfstl5T^»1Wt^Hl0rMr1ig1%iTfT:Cr3nf^:  -axoti 
ST  ^ ^ IT3TT^  3W:  ^r'^"<Mf?l4l^*TI^  \ 

3Fr^:  5rhfuH'=iit!{r2Ti  'Ni  ?TErf%  ff f^|:  tisn 

^ »T^:  Ef1%SrvFfrJr:  1 

3r?rf^ fM:  tia:;!» 

?:tgFi®rFT  Z^^TFTSrFTT  l^rTFFOTPrf^^tiftsCf  1 

^T  vrgg %g scr^ f^gFi<in<gTRTg m 'aa^ti 

?rgn^^  1w  1%^  4griiTif<<^r  lasiXT» 

crsrr^ffr  ^^sisnflFft  f \ 

F T®ft  fti7M^^i5ji  ITnFq’  FfipTT  -aiiMTI 

F gg^FFFfft  HF^tur  fFgf^^FTRtr^  fiFT<g  \ 
OFPEt^tsTrsiw^  f^rar  gw  ^rfrqKnfPTT  'a  8 
Jiai  igi^-^Ji5!|  cj  ui  WrOrI  H ^ H rillrdgt  gTl':  1 

sS  ^ 

g^rgn^M^K^M ja  i Ci'^?  t^gfri  omt  wn 

FT  gFTFFTT  Ff^rTF^sorf^ng^  g firg  \ 

gTf^g;?F|ggTlF^3ngnFTFFg1%Fgw  ttsfttt 

2 L 


fT^^nr  \ 

snJpSTFPT^I'  HTft"  ^:^5i^rr[;53fETJRTS^  H g $tl 
^TT  ^f^f5r^wnfi^KTt?r?r:  i 

W:  1w  ^T3r?5r  ^TS^T^rt:  TlHotl 

1^5n  gwifi;  n h n 
5FgT  1%3iftrT^T^  yrfjsTPTT  --qrn^  \ 

TTJT  fnrnSJ^T^ftf^sn^^^TrfK  ?frVTf%^  H M ^ T» 

3rsr  t 

3i\qTl%#  T.Trsw^'^  3T^tq^:  iaT?r=Tgs5t7rn:  k h ^ n 

fifTt  ay^jfJiHiH^DrcT^vti  \ 

yftf i ?ftfn  <Er^«T  spn^r  n h x n 

\ 

^ ^ t5J'5f?:^WT?Tfrl  <14'^:  \ 

^fffT:  fRt  5:^1  irtscf  3FI5fr  5T fliq-fj  TlMHtl 

^TT  =T  l^ts:  ERJTFTrn^:  ^STrl^^IrlM:  \ 

fTf^n:  gfSr^KST^-yg^^syt  trlHf:  tl  M ^'fl 

?r  ^ns:^^-5^ofirr^T  t^Traft^rtfl^RT^  -fq  i 

f?sn:^:^>n3r  g^r:  flM\3'n 

3rT’qT?q-  <HK<^:  ?T(fr  fTRP53nff^T?*f1fs|\f%%rfJn3^:  1 
^ ^Jjp-  Jf^T:  tl  M ttl 


n tl 


fTg?8n^  3FTK  ^ ^ \ 

1%5fft^T5T5i5T ym 5Tf<?8i  ^ UMeu 


?T^g^Dr  feram  rafitntiragrw;  \ 
crrarPr^  *rf^  ^jrra  f^g^ri^ra  %?i%f^  ti  ^s  n 
ra^merai  *rr^rara  Tirar  ^ f^g^FrPr  ^rapra  i 
ra  ^'^''jKemuiK^Rft:  ^rT^JT  fTra^sCT  tl  ^ n 

ra  fm  ^ *rfsr  sn^^fw;  i 

3I?»lM<M|richMl  f^iqifq-fJ^TCTtT^:  tl^^tl 

3qfwn  'rfirarar  ^ *T3n  tn^wftr  im:  \ 


RT^ njrrf^ftrat^feTl^ 5T ^^raft  ti^^ti 

f^sm^R^rRrfRjTori  rPTR^rfrat  ran?ji%  t 
jjtra  sERiRn  ^ sfl^spTM  ti^gti 


raiJCiyiJfiR  tiCHn 


ra?  rar:  ^f^rfera^f^f  R^^ftg  ?rfrr%  t 
fwr  ^rra  ^ srararat  'f^r  »raT  =t  ^ f^R^JT:  n^^ti 
^iirmwi  ^rra  ^ *rgra  Rofra:  t 
f^^TRrfn^q^ramri  fnrft^tnsrraRtgDftJTr  ti  ^vs  ti 
rrRl%  rTtRT:  Rfr^  Rra  ejrfr^  \ 

ra  g^w  etwra1%HTOW5:  f^jlT  f Ttt^  n^tti 


n <^4^  n , 


rr^TT:  atrt  i*n|f<fi  ^ *f?t 

rn^^i^a^^RditjMRt  ^rTfTM  i 

fTsrg  ^ftm  f^^imflTfiT  a 


>1:^  1 


fT^in  5rf^  mgif^T Rrgf^rr  ■n'9^Ti 

^r^ar  ^ ^ Hat^?:a;<;  fafiT  ^ v 


yft  l^nn  ?a  afrr^afTpri 


H\S8tl 


rnTf^^?T3ffaalfTfR%  frqta%  \ 

3??t  >1 R iMy-STH+ail  <*I?ri  HvSMH 

fw^n  , i 

fT^fTter^^^rfaiaTR':  % *FW:  ITOK:  ti^a  ^Tl 

=aT^asri5T^a\  ^3t.^  i ■ 

{^5f\?:f5RrfrfT  aaTfHa^rg2:i?:a7^  gffra;ri|«fiK^a-t  tivS^su 

‘ 1 ... 

srmra  Wlrh-ialMM^:  ?rKnpTlft1%^am{%  f#  K\9  tti 


n ^g^str:5r3?s  n 


ijji itii ??rJTT?r*r ^nrfrspr 
frw^m*mr  ^qisTPn  \ 

fferjjfirfiTOi^T^vr ?ii9st ?t(t fiton 

^ flTn^  pl^w'^%?:^  f^^:  'tlt=lifl 

?n  s[rCrt 'Ttf : nsTTft^^  nt^u 

3rftr  ^^:  mgscr^  ^^n- 


Sfrerer  M'lr(Nf<^q-^lT'(i- 

^ijrq-  jjsji  1 

^ ^ «T^T^H:  KltgH 
1%3I?r  s(Ni  ift5rt?^uft?rsTi%giTr3f  I JT*;=h : i 

¥T?J^nVITWt=^  mn^r  HtMtl 

’Tft^T??ftft: 


q-fTTrft 


'ft  1 

^ 3T57m 


ffRT  CT  srfrt^rfrra#  JRaR!J=TT311TT 


t 

tlb^SIl 


^ftrrnrft^rPTt  ^ '^g^str:  ^p?:  ti^sti 


ti  tl 


'jRr^fmr^!  'n‘iti 

c^^5r=T  ft-f5333n«TTfirtnr  fw-^rg:  i 
gg^rgisT:  tiRti 

3r%?g  w ^ frf^w  iTsrg:  \ 

s3 

grorPTit  1^  ^rrrrni:  gg  u^ti 

nfriggTg  f%^Rl%1%igT  t 


“RgH 

^ Twig  g^giggrg^pgtfgvflg:  \ 

fm:  fgg;^:  cnferrnf^  tmti 

3nf^'^5cnsr  ggg  ^ %gTg  Tigg:  \ 


grftgf^  gigrfg  gsnggftfgg^g:  ti 

?:  gpFT  ^HTT  f%  \ 

smK  grg^f^rgsft^:  'nvsn 
srg^  ngmafifrfsj  T^fr  \ 
g^fl  gg^sirtl:  gscg^gfSgrn:  u tu 


U tl 

TWKSETKTTt  1 

tr^fK^^ra^TT^^JT  neti 

STlf^Kq-c^T  gf^Rt:  ST^fT^fri  1 

fq"C^I3T  Wr%%^?tlT^Tg*TH,  H =|  0 tl 
fft^r  *ri3?^siri^^i  ^trf^ft:  \ 

rPTi^  tim 

frgRr:  g3RFrTg  f *nt  ^ Ffr^T^^r  i 

grRp^TTJTfFr^gt  asn^fft  t 
^rsqgr  #tr3Ti3Tft?  f^rRr.-  ti  =1  ^ti 
trs^rmqTrrmg:  thRrf^:  t 

ETrff?^^PH*rR^r^  Errag^T^  titati 
tt  ^ crnr  g:1%3T:  i 

^5Tngn:Rr^KTg  frc^^jfscrg^arft : ti  <i  4 tt 
gsTu^  i 

gi^TTXorqttqiTRrfTiPjft^  stjjt:  ti<i^tt 
sprg^  fT5rT?rT?r  ^^srongsr.-  \ 

?p=gt^  f?  3r^  tTyqgrftnn  ii‘i'3ti 


5TTl^’T^fppTi^  *Rf  ^ ifrstH  1 

fl;®iT  5^TTPr  ^ VM  n i tti 


‘ Kt  : ■(» 

irigw^viiii-iiiMw  gffTTMs^fJT^  ^ ti^ieti 
^fSr%f^f?tMiwfni  X 

JIT#  yeM<3i:jmr'fr5En^^^Hr<:r):  m^oti 
f^^rnirm^r  w?t^  *r^tq^  x 

Erf^'^5r 'jiiTPfi^T ^prfsT^  fwr  i(i=?'i'(t 
l:<*t*5)yMKW  Sflf  ^ fTlfefr:  1 

w wn^T  H^^Kt 
?f|foi  ^tf^sCTT^:  X 
M M^^Cfftfft fJrft:  H^^Tl 
trflrnn  scrf : ^ firg^STT:  'TfT^T  1 
srrfrRR  ^ JifKiw-mRni 

wff  f?^:  u ^ q tl 

^ ^ irftsra':  1 

rf^jf  ^«JjprpTfJT  1 

gg^  ^t3^5TfT  fstn::  ti^\9n 

3’7=^  5T  X 

'Sfg  srgTT  iTyri^f^:  tu 

2 N 


tl  H 

^st^^rfn^fstrfTT  n ^ 

^ ^ty^rf:  yjpTfygsTT  1 

tyyfFtirr^fi jj[y:  crl^ofrfiw ftrftr^  ti^oii 
y?§T  STTTSRqW  3R^  ^ y^gfrl,  x 

ysrrl^fy  ■R^n 


y rf5:P?3RT  X 

^rf^:  •jy<yi'=ll<^  'llMrt: 

^ %?7rt5n'y  X 

n ^ ^ti 

iryt  yrgTTTfr.-  x 

Frfry^yyyT  gfft  r ^ a ti 

5:fiT  'Pr  T'3\€^^My#ffTf^3rfr:  x 

ri^5n?Tl%^^y  yH'twTyfN'^y^:  Ti^qti 


JryTTW^  tl  ^ ^R 

wytrtqty^  *n  5J5T?5ft^lTf%  ^ -tyJTR  1 

yf5rc^tfryyt?tfff%Eq75;w3TJTl^Jt  r^\9R 


?^q-orty  ^vn^'?ltTl%5f>T^*ftf^:  R ^ b R 


H Tl 


=i^e 


tt4  n ^ en 

rnT>'^*i«-<;^cCTunT  \ 

qn^%f5r^R!TtfT?gTi^rrf^  mf^oT  nson 
'i^:  ^iffTt  ^T^I5TTJ?5n?J?r  ^ 1 

^ ^itw^T  sTT^PTTfT  n 8 “i  n 

3i8r  1%iT:  f^JTcn^^fM'  i 

3i^ffT^sCTJ3rrw  sTft n8^n 
^ft^jft^rif^T  ^TT  ^ 5;str^sri'^Hr  \ 

TW^irgqf 3T  w n 8 ^ n 

ft^  5T^  1 

^ 5raTW^t  gcgfT^If'T<tT?iJ!(lri;  n 8 X n 
^ ftsPTFqTO'  5:f^?T  1 

5n4?rwn:^^t^^<Tf3Pft^  n8Mn 

3W^T gswT n8^n 
■jjsrrcTsng  ^ i 

fTjrfrq-^  Emti?f%ffTf%  fTfT:  gsft  n 8 \9n 

'^Mld  q%r%;Tf%5^sq^^,^7  n8tn 


3rsr  i 

n«  ^ti 

'J^^TFTF^  Tnn  ^ ^q:  1 

qnwrq qjq >55  gr^sql^  tmon 
frq?qqfVq;TfttqTcq5THT  fiqqiq^  i 
^ftijr^ii qftf^sir  1%q7fn scr^sns:^  tmn 
q fTT^  f|q%^f^R5[^qrfqq  q^  i 
^^ir?tbchuii^ri!<Hg <+U(f'i WKqt^'^;?!:  rm^ti 
qjrTSTTj:  ?qq  i(qg-r  ^ q?;:  qfri  nIH  i 
rfqqr  ^\0TTfq  q tqqT^fq^f^  K H ^tl 
•?^qT^  -'qqq^  qT3^fP<fsaqTfqiir  1 
qfisrqr  scTT^qn^ ?;q^^  tmjca 
^nrqtfqrc^^  1%:qqft^t  i 
s^s^qq^^fr^qqnqfqsgiq  tmqri 
ft  5:qr^1%c^tq?jrf%%qft''r  i 

qqrfgq^  TW:  cnqq^igff stt^tst:  h q 
mq  qqiff^  f^T  fT3T:  gqqqpm:  1 
^g^qr fqq^qjq qrg^fqriKfq  Tiq^sti 
qqwTiq  q:5(:qifqqT’qTT:  \ 
qqr:  q?qfq^7»Ttf^n>qq%qTq^:  HM  ttt 

s3 


H Tl  S 8 “i 

if  »f|jrT^  RfBiunf^  t»  h eti 

3W3Tf=Tft%^gfn:g’^  ^ ■> 

3r^3rT  TT?r:  fr^:  ti  4'o  m 

^r^^tSTPft  -'Pt  ^l:?n:  : RPjsCT^Tf^^:  1 

3i^5T3n%TT?ft?R^^  srrar  1^0^  ti^n 

f^^^lTf^^WTTffTfr:  1 

3ITKr5!f5r  flRSITf^gi  TTW  tl^^Kl 

sw  cn^fr^Vr^  Tr^nwfSrfr^rTfT:  \ 
f s[r^^  spiggF^tf^  'ft 

frgjf  !T^  ^JITftT  JT  ^Juq-fTT  tl^Sftl 

jfr%  ^ jnyt  i 

^ng:St  TFT:  g^TT^  TI^Mtl 

fiTrfr?w5r^pn  ^?R:gg?^  ^ \ 
l^srf^frSTft  ITIrrf^TO^  ^JTfSTc^l  H^^Tl 
TFn^r  ^ fRt?r  ^it  i 

3i?rfn  ^ ^T^sPT  ^rfri^Ff  'i:i^\sia 

ffSR  cn^'tii5r5T  \ 

ift1%?:T%g  ^mg^rRn  ^mr  ti  $ t'(i 

2 O 


u Ti 


TWT  m rft  ^?*nf^iro^ifii  1^5'« 
3rsr  wm:St  tt^t;  1 

sfrgKJTRjpTt  ^ Trs5r*i^  ^t’?Tm:  'a^  0 1» 
w m^Rp^n^r  frsjtJrs^  1 

ffTfr  ^ 3nfT^?j%  1 

vd 

g =TTWW:  5IXy:  tTSTT:  '««^11 
(TT:  !7^5Tmg^??r  1 

FTcT:  g^q-gt^^ri  crfrnr^^g  n « ^ tt 

?trf  qfrrg^  WT  3n=Tgfr5Tmirg1%:  i 


3ii?gg;i:sr  gng^:  ^rfgqw  'gd^^r:  i 
cr?g?rtTfrnTW%  •B\9  M Tl 
g^P-^TT  ^frrTJTT  1 

gt  giJT  gfjf^^qftsriT:  Tusln 

^Tf^rifr^rfr  glf^  sfrR%^  «tt  ti^s^sh 

3TJTRfr5J#^SW^Ri%^frg^:  1 

?r?g?^  g^f  ?;q'  sg^g;  n<s  tn 


n q^<S[r;  Xi 

fft  1 

fiT:^ia^  ^tqrt^r^TfT  ti  v9 

3Tsr  qTrJfrf^rfStr^  giRrsTRi^  \ 

sn^r^Ktwrra '«tot» 
^3TpT:^iJt1^:  3lf>r^Tft  ^^TT  =T  % 1 

fTsn  *rTin^TgJTf1%  ■ntrti 

fT^TT  WRH^Mqrp’:  1 
strTfTfs^sra'  3^t1%:  n t=^u 


=18^ 


^rgSX^HT  ^TT^TRITT^TmrgR^TT  nt^lii 

m Rf^flsyuit  i 

*n  ^1%  fTf^p^qrm^^pnf!:  n tx  a 

VTTJTT  fTW  ^R»T  ?ftrn!Tc5r5wf^:  1 

scrJT2TT*n^T  vf^:  '«tMtl 
;Rtflfvq-g3?J-  JRTT^  55?:^  Wf  ^ 1 

TR:  ^ftfrPTK  fRtJR^:  tl  t^tl 

mnf^TrR  sTcr  f^rrvprw^  i 

5:^  SRRRTJT  H?7TR  V^!73T;  H t\9  T» 
HRreR  JTR^Fgfv’  %qr^  i 

srifM  R^^TRw  ^rJiRT3r3Ts:igv  n t tu ' 


18«  n n 


3rfHf5r3TTRr^^i|f  TT^it^wiugjr:  ti  t en 

3H?ft5Ti  ST^^^TT:  1 

Iw^nf^g:  ai*ng  n e i n 
g1%t^  gn?;:  Rtgrg  i 

qxgsjm  gr5tft1%  tl^^tl 


fT%1%  RfrrqgFT  1%gffFsn  JfTFT  ^T:  \ 

3TTg?p5^  ^qrrtjnT^  !CTT?pfRqi:^f^:  tl^^tl 
1%TgTftT  rT^RST:  mn  ^?5Toft  ■'finrg  1 
HttTt  5n'TT?JJT?R^5TTf#T:  tl  t( 

g gi:g?ri  < i 

^girot^frsrT  vig:  crfrffn  g€3T»r=T:  ti  ti 
frf^rgrtsrggHTit  aigrgwfwgf^r  i 
TT^W:  WTO  fT?^  gfq-  H e^tl 

^r  f%%5g  fscn^tgi  flg-iw^igisa  gsfr  x 
gm  m ti  e^sti 

3<Wrl?^  ?ng^t  'fggTigT:  X 


3rfN'g:  n e tti 


t(  'T^SEI:  H ')8M 

^ftTT^rar:  1 
RSTT^fH:  neetl 

3iTfl8rfiftTn%5T  ^ \ 

f%f?:^:tf9r:  ^TT^Tg^nfipTI  T|<)ooTl 

iisirfri  1 

Fft€ 'TT^  ^ 'TO^  ‘(|<io=iH 

w RfrnT^*rnf%  \ 

f%??TtMrrftTT^  n «i  o 

5TCTm3f^n?%?^t  g^WT 

fchir^wwi^srrH-^  Prd5j%5r^T  ^ ti‘iop 
«n<gwC( 

W^C^t^ort  ^TW  qg?:?F:  trs?:  n‘iMTl 


2 P 


n H 


f?!rg?nft  nn 

^ ^gqT^JT3r«fryy??^!C>-3f«ffrr:  i 

3rr4l5^snRl%HPrt^^^?Tg?J^=T5Irftg:  Tl^t» 

^^sTwcm:  w hm  spicr^:tTg^TTm=Ti  i 

grfTMMiPr^  ?Tw^if>r1^  -wt  f^iwHTT  a ^‘(i 

3l?n^^  1%fiTfTR2!tR  ITf^:  1 

gsr:  •«  2 ti 

^fT ^^nyTTOTMlfaf^S':  1 

%:  3T5TO5?:'j^  ?rRn^^  TiMn 

3isiTg^37^rcw^JTTt  crf^  i 

5J!IWfI^:  T1  $Tl 

c^sVImTU  ^rWTnt  ^IncrHT^  ^T  ^ ^ 1 

f%>rf^ fim ^orif^wi  i|jifi|^iM <in  ti 

^T  ^ gn  ^ ^ ^ sK«n5iw^Trfr  ^ i 


3n^  *T=T:  titifl 


jtt  jftfrrtTT  f^'qr^g#r  i 

ft?!n:  gr:  ?r^tTl% srrsftfl «tt  net» 

^f^tqtfrru^rfipjJT  ^rrt  \ 

^■srJTsn^  ^qflr  ^r1%  crq^r  cfi^urR^^syt  tt^ion 
3j^f^s[r:  ^^?FT5»n^:  a^on  ^ i 
fsTn^gnTl^c^fir^^  ti  ti 
1%strTH  >mq^^?^gTTnri  ^t;  'Ji[5;f»T5rTft^Tifri  \ 

5TS7gt^t?qiTf^m1wfir:  w ttstw:  fscmfir:  n en 
srrfCRTf!^  t 

ef|Vr5;Rr:  =i^fT  #?(frr  sftf^^iwrt  n=i^n 
fWTT  ^rftl^qT^W^^qn^sns^TWTK^MT:  \ 

iTi^  ^3Tni;TT  n =1  Si  n 

n^qRT!TT%  ^ TTJTT  1 

^ i§;err^gr(xT^n1^ 5ni’: trt ^ ^ ninn 
wi^JtrTqTftfqfHg^wrT:  n "i  ^n 

^fqsqfqqrfrqiqiqcgiifriq  iii5hqvpn:iiiri  t 
fq^qnftnrfnr  qqfrq  q^rf^TqjqfT:  qrfSr^^  n'i'9n 
qn^SFfnTcqwgqq  q^iftrRfrs?»  5:?-fjori^^^  i 
fT  eq  -fq  ^q  q q^CTKT:  n =i  t n 


SSib  tl  tl 

3nsr3^  ^ nKTTngmmPf  i 

^^■.  ffSRT^  3?JFrcWT  ST^t^TT:  H 

<I^H^lR'i^rl<lqin^:  f^Tft'  1 

f f*rri  rg5n^^f5f3UJrcT?tTi  im^rr:  n =;  o ti 

3'TirrTqT5frTWf9f  ^ ^ '^^‘iTI 

ff  ^c^Tray  fTi  \ 

f^  frg  ^iRorsTig^  m w iTT^ntirwf  fT  ur^h 

Fr%1%  ff^Jn:  ETort’  RfftfT:  CR3R^?CTFr^ft  \ 

tjr^rfH^miWS^CT^TKT  sfrttT^=%T  H ^ ^ tl 

H^rf?:  TTfH^  CIIFtfr5tl.^t  sfrfrT:  STST^r  1 
fT  f?TO3TVT?5JT:  ^rraTc^frT^^  ffr*P-W?;=T;  '0=^2'« 

3Tg|:^t  ^T3fT(;q-TH^^:1[^'?:^t3nfHg»3:tIrf?^ 

m %ig!TT^twrr  ^1%f^5iTtrwgjT^5  \ 

T^t?KW  CRTWr  mJlTH^JJnjSTypfr  tt  ^ ^Tl 

^=TTfTtmWr03^  CRSnf^TrT:  tJ^fsfqr^fJjfJT  t 

JfPRT^:  Tl^\S'ft 

fiRT  a?rrfT?5r  ^^d%=fr=Tt  iftsTJTw^^'^  ^5  t 


Tt  R 


3T*r5TR  Wcgft  1%^  'rftr  ^ gsr^fft  t 
?n  5T^  ^fwwrfH  ti^^Ti 

f^MHi  *i'<^if?;^^i^Tifir'^TW  gTi^^nori  i 
\g:cr^trRrtT^^tr^-fqTg<^^T3r%!  tt^oti 
sn^oft  ^TT  <^i?^FfT^  %fn  f^fxgr  i 
sT^rf^Ti^T  ^^crfrigf^  g^Tg^prrfH  tt^n 
^ vngii<i^or5TPT^fq-:  cr^:  n3nDTt^1%f*r?rg^ : \ 

<M<^yijf^rt3rgcnsr=TTf% 

fft^  ff<tg  JTsreg^^vTtcnft  wgar^t  ^ ^rji  i 
^nrg^^rsT^fl^^:  t?TT  n ^ 

?T  v53tt=tt  ■d^rswT3itt^'1grfTfq'ir^T  \ 

n ^ « Ti 

3S2Ivq-iT:  ^ ^wrar?!  g^r:  ^TT^:  \ 

%1^aff|%il1^ftfm^?gniT  K^Mtl 

3n^?rp^:  gfgjTp^nnri^gfT^^firTi^^rTggTfTg  i 
^ IFfrlr^r  gT^^TrsWFJn:  CTtgs|JTW>T^=Tirrimg:  Tl^^Tl 
j{^M!(i<r%  ftg*rgxi?3i?fwn:  g^:  w ttsit  \ 

gi?it^3i^fnf5r ^?ji^3nf% f%%?T2TRW ^ ti^vsti 

m ficrfrq^:  crguTT  1%griiiw«iNWT  ^FWrr^nvH?^  i 
gt  PT<l'5JjrMdlfM<l1'('T  Tl^bH 


1 


U Kl 


fTfTt^nrfr 


T^n^:  ti  ^ en 

f!^I:  ^ ctiTJfl^  qiPfn^?:^  qf^  1 

^wmT^n^T  : n 8 o n 

^T  sar^Tftfv^fWT^  i 


'KT^H 


F=Tg7»n:5ra’ mtt 


n«n 

\ 

n8en 

\ 

nx^n 

\ 

nx8n 

1 


^ ^1^?:  f^  <1  jj 

3ffnR?'  TgqfSTrf^HClJT^qiirfltnil^^Tf^fS^^ 
1%:“^TO^^i^W3qTT*r  f&^n 
3i5T?t?ir^fI3;jr=Tlt?f*ftq  ftTJHTI 
^TPTTSTftfrTfsrq’  ^Tsqf  f^srgffr  %*rqrff 
q^frnfr  fl;q-#t  ^ fi^fr 

3jf(  l^ft^rfamr  fq1x#t  ^tT^nqrft  Mi^^TJril^qTWT  ^nji  Mn 

3i^<lf5qnBri  jrrttfHfq^TJra  na  ^n 
frast  wt^r  n a \9n 

^ ff  qirffKf^r  ^iifir^iJTT  fsi[ifrqg«T  qqTrr  natn 


f>l«l(^^r=TfWJ2T  f%?g^TT33^girf 'TwfgJr^fT:  H 5i  en 

T(l4on 

^ifMf  <1  ^T3r:qiCiRq-p*r^f?:TTT  '^RJf  t 

tiMn 

*r^5rJFV  i 

fT*5rvm  f%^'7T^RRT  P^:  n Meti 

3R?2r  frfwr^m  f^T?"  P^gff  ^l1%ictw?fft  1 
fnpiP'Mt<5iJTPK^T>  ^ =pt5:jr?^t  =fTf%:  ?Rft  ^ n H ^n 
3Wtf^c^l<^«-!T«T3I#  -^ytefngEq^t  ffT^PT:  > 
f^^gfSiw  ^“1%^ wfP’  fR3n5:>Tl%  jfrsrg?3  n m x n 

0 

f%5TTl%g  ?ft!Tf|iTrp:p  crppiH  n m m n 

?rT  Fft^^PT^TPsnP^m  < K--'M>3I#i^fpPf|5frf»T:  \ 

^rft^^^nfir:  n m ^n 

WPTP-i^waRPTwri  ffrei  ^ irs5w<iyr<?fT  \ 

PT^PJTffT  f^TTfftgPTfraic^^TsPTT  nM'9n 

P?3nT^^:  STfTsift  JT3?rtff5TOFrpft  1 

5;^P  ^crr  H M tH 


fT3ijfftfii^<(,wis,Ti>n  nfhg^m  im 

CfTT  l<k*<  H^  \ 

3TITTg?^7^^'g  TTn^^FT^r^  '«  ^o  tl 

3{*ft  fstnftWraT^^:  a«f^  ^Tftf^5Tft'rft5TT  1 
tnft^!  fftffRr  f^fSTTJrt:  r-ri  ift^ 

3n^ri  si^RqjRwn^TTmT  \ 

«ft^snnr:  rr  -fr 

srr^saWT  JTfTJnf^r^JTJ^J'^  pi  ?fRFri  \ 

3fTfnf%  MSi<{^qjrKF5T^?:^rfff%  f^c^rf^^ft^ri  ti 
rfl  >sr=h<aT'^;  Erf^^%TfH=THIH  i4  1 

TSJTTOT  JftrTTgsT  tl^Xtl 

<1*-<,'ii<^^e|q<?ilPtri*^ry‘'^!j'hlitll*^rir?;fit^c},ri4|:  1 

3rm  ^ wnw^:  Tl^Mtl 

Cfn:  ^'tt'l1f3fT^rftVTTT  5:^TW<^f5r€?^  f^m:  1 

I ir^*rf?fT  n^^ti 

3T3%?t’'«d'45r>:53':  1 

JTffw  tw^g^pnwtrq-^TTT^f^  -f^r  %«r:  ti  ^vsu 


^ vnrq  H M ni^  <:  ^ fnl^R:^ 


1 

tt^tn 


fT^  ^OTTgsTfn:  yil^euj-Jn  fsR:^:  \ 

OFt^  gm  smrfHTPn:  Rr^STft^  n ^ ^ti 

fTSTFTfT:  ^ -fniT^t  gyrgPi^^s;  i;^Tf?;TT3r:  tt^s  o n 
^^■flVITJRjg^T  t%JTT15TT%=T  ?rftTU  <TT  1 
•iii'+|!ti'‘i^i<ni<'?fTtf^ffT\  ti  vs  i ti 

TW:  gscrrg  tt^=t  fs^scr  \ 
fR:?g  ^>T^lir  ft^^TfrTrTTIfT  tUS^tl 

gsrrqnsw^ft  ^«cR^ffrftwfr  JTfRm  \ 

KlvS^ll 

3r5Tl%g:  ^q-JT=T  gfr?fT?jg^g€  ggnrr  ^ gwifi;  t 

5T  ymrTt  5T  #>nc?T  g?guEqi»n;DTt  f|  tft^:  ti^an 
fTfT: ^wTfrmsiig ti-^nMiPnwQ-ci^  i 

frg^TTgHg^Kl^fsj:  ti\9  h ti 
ffl:  5T  IRT  qgRTWTTfftW^  ^ \ 

^jt=T  ^?gRfg^jr  g^rgqwT^rTf^qTt^jn  ffg;  'n\s  ^ti 
mi  ^ vgTTfTfTSg  vg^-?::  ^qft-c^rtig:  \ 
grwTft  rfKJTrr^fTTf^  gst^^qrsTOT  g*n?^  tus^ti 

frfwr^:  qf^ffsnq  eq  5ft>TwrTfq^frqr-^<Ts  i 

qr^q  q^:  qgq  TTW  nvsbti 


=14« 


n ?fr^'g4sct  ti 


g<Tr5T^^:  »pr^Tn3T:  ins  ei 


ft^j^CRgq^TT^eigiTfwa'  t%snT  qi%?fT  \ 


O^gf^^VW  ff  Itoi 

t^gcpTIsiXWt  EMI^lc^  IWST^STOWftTH,  \ 

g;g^  ^ht%  i t n 

srtfJT  ^T^F<TT*TTg^?5r  fsrwft:  grfT^WTTT  frg  ^ \ 

^ ^ =TTJ1' fWT^rT^ITTV^ft^T^  Itei 

'K I y I dl Rs| d 'h«'5%5pn^=W  «iWlfrl^r^^rtd  \ 
3r^Rq?rss#tfdft^T'fl  3[W5Ti  1 1 ^1 

fRrRJSrrgf^l^T  ^ 33n'^Trl\^3Tf^orf^I5^^d  \ 

1 1 « 1 

i:*rt  mit  ^ 5T^'t5rCT  ^ 


fgirff  ^fT|f%  ?rig*T^  \ 
3m*rrTTT^  gs^f 

g?r^T  'TTf^^  'TK^tfd  ItMI 
TfJrf^^Tgtr^fTTHT>^:  IWrt 

Hq-msT^T  Tf5rgHTt%fTK  i 
l^fyqiJW  l^frqry: 


fjgi::  f^i^quld  it^i 


■n  n 


iW:  *rg3Ttrf^  ^ 

fSTTTrrr- 


rJT^yts^  rr5:g  q-^: 


HtvSld 


5:^  qpTfwijq^jjxt^q- 

f^qr  q^  qqfq  q f^:  q^  q^q  i 
c^:  5rfT  fqi^qqftqiTtqsriq^qT- 


^SFfraTcqqql^qqT:  '^Tqqqi:  stort  ti  t tn 


5trr  q'tTgq^t  q^qq%  qifqq1q;if^5;iq^(^ 
^5^ftqqt  qw  qt3q:  qs?:  n')  $19 


n n. 


srfHfsi  5TTJT  CTPT  f ^Trft  1 

qf%JTrarfSr5fi3Ti*ricCf«Kf^ nn 
^ fqg:  tng^ig^fTff^-;  i 

fWT^  qr:  1 

TT^fR^nf^^qT^  tflfmsrsTr^Jjf^qfTT  tl  ^ n 

SrW^^TTPrsTI^  sft^qrtT  1 

^fsCFn  ^SCfT  n 8 Tl 
^ f^lrf^rri^SC^JT  1 

3NT=T ^ ^ m HMT» 

tT  jtpttisrjt  3:5?^  i 

3rr^5TRfg?J=Tr^  SCRTT^-I^  ^g<t  11 

ftatsTTfcr  scp^n:  qrfrsnfri^wiPr-fi  n^n 
fRT^qnrq  TT3%  qfrg^^I:  W5:y:  1 

?*r?7g:  qt^RT^Rri  qqprqrf^g:  ti  tu 


H tl 

^ fffJT  liif^qfH:  \ 

f^FT  sT^glfs:  ^g:«T»rcr1%1%fT  n 

3qrTff : H?C'ft#tqqi^  Tl  =i  o Tl 

JTs:f^;  f^yqJTnfrt  frfxT^Eqj^:  T 
Sirqiftqfl  qirqrnt  rfT5nW^Tf^lTf%  'fl  =i  1 11 

5rTl%#:  Erg^TTTT  5TtTT3tqTl%^,  '11=1^11 
fsi^ij  Stlrsr^Pr:  i 
fl^srrfnr:  n h 

?rsn55?rfH^qiqt5f|^  f%qi:f|^:  u s k n 
?^q3TPT:  fTl^ST^fc^rr  q T 

CT^  M : ^TfT^TPplf^STT  ■ tl^mi 
mJf  ^ff5Trg'TmfH:  Rfft^fT:  T 

Tl'l^tl 

^r  ?n^?:f5T%q;ir^  ffrfr#i>4t  s:^  q-g  \ 

5nq‘^q't  ’T^i^<fs:iuiT:  n i \9 n 

^ jftfT*rq«w?^  3TWTltrq^5<tTq’^  i 

TTT  fTW  qq^qgifiT  q;^:  u =1  tti 

2 S 


=IMv3 


'iMt  n n 

^ ^^T=TT  1 

y^^Tori  ^ yft  5fl?Fr^i  ^^rrl^TCRm  ti  =1  efl 
gft^PTrTf^ffft  'TfTW:  g^TS?T:  t 
^Wt^rr^rRH^STRI^^im^t  Tl  R 0 tl 

fTfT:  ^?rn75r?fT  5T3R7rrm=T  1 

^^*^?7Tt5n?rT  %q83T5T^t7rT3J-  q:  t|  ^ =1  TI 
^ yqrswR^stn:^  ^Ttqi%f(%qTBr5r!  \ 
3rTq;?qqm#r^’Tq^:  tr^wq^:  u ^ ^ tt 

q gHTTJjijit^^  jfrt^q^frqrTfstS'  t 
q^:  qq-^jqtn' WRir3?;scfrfirqT 
^rs:%qi^TFt  ^ 1 

qsTTqJJT  fT?rq^:  qq  Tl^  !i  Tl 

3ng3iTHTnT:  ^ ^q1%^?iq7q  1 

3rqft?;fmiqa5q:  ?r  ■5:T3qqtqyqq::  tl  ^ H Tl 
^qsJKfioq^JTT  frfqrs:^  t^T>’'rq  i 

^ qft  qi?q?rttfT^  ti  ^ 

H TT3rq;^s:^'TTf9rf5r:  qpqqf^fir:  \ 

gqqiqqiTT  WT  H^vSfl 
1^?rmf?rT  qq  ^q?mrq  \ 
^jrfnrfi('v^qK'f)a  qftl^rrt  ti  r tt» 


It  W35:sEr:fr^:  tl 


ggn  t=T  tr^fr  i 

^ ti  ^ en 

M3J-:  f ITK^fS.  ify  < |3i|  it  c|  T^r  ^T;  1 

"t^swTqn^qT?:?:  ?nsrE5rf*r^  ^!=«?n : n ^o  n 
^ fwftj^TPr^nfwrfr  1 
K^fr^jjTfT^Pf  rajTrf  f^^T?T*rg~si1  R ^ : H ^ 'I  tl 
^ gt  WfpfT:  ^5?cr|?rf%HW3n  \ 
g^iuR-^  ?ri  w^^TT  n ^e'<i 

q;^t;T3rf^-!Tt!f^  3Pmt  ^ ti^^tt 
\p-R:^:  ^T:  'T?ri^JIT?Tn^1  T^:  t 
€t  -rfR^T  fT^  gffT:  tl  5 Si  'tl 

ft  lftfrrf^|^%T!^g:  'lt<4ir^rr:  t 
?n:tqn^33fffrtf>?f€HT^  tt ^ H tl 

asitffn3TfT^1%T:  i 
3rTj<^<gt^  ^rrf^^:  irfrrJtFT^:  n ^ ^ti 
5n^^T?5Tm  x 

UffR:  CTFT  tl 

^f^'Sf3T  ^TTJraiFfttq'  Vf^^T:  1 

f%  5T^  tlTV%^  tl  ^ tn 


<1^0  ti  ?ftT^icr  n 

H^eTI 

fTrf:  qT7rfir5mi^*r^Tf3Tl%%f^:  1 

ITSrTfrr^W  5T»l%^  l^^fVfrT:  1 

frRsr^g  m n^rti 

^T^T^JTrrfrJi^T^r^^rsr^TTfTrr  \ 

^ SEI^^  nt%^Kf5pl  tl 5i 

^rS^TTOT  1 

Fn1%  rl1Wf5T*T«TTf5r  ^ ST^T:  TlX^tl 

3Tl%ffTPng  a^wgq^rat  i 

3Tg^:  w ^TWl ^ |?T:  tlSigTI 
3rf?R5n:  !cr^  ^T?n  f^cr^sN'  ^ ^rfr:  i 
sffT:  ^ -«r=^TTf^^?^  ^€*r3t3Ttt;’ifi:  k»  j;  m n 
cmKTlxg^  rTf^wf^r  1 

%ST^q-  ?frTT#r?;ntrTf%=fT  tl  8 ^tl 
liq'?!!  ^ftfrf : ST(^  \ 

3Tfr:  ferft  ^^m«TTgw-^n*rfN^^  ?t:  ti « >5  ti 

^ FRJT  *rB3^  r?r?rrCTf&rfy<lfy^:  i 


f^^fT:  'a  8 tu 


^rsjf^  ^rCtfWT  1 
^ Tl  8 €tl 

JT^g:  Rf%f^  fRJf  JTf^gl^:  \ 

g 3TTg WTT^ 'f^ g^ird g tiMoti 

^t-qg^sTTJTTT^raw^^g^q^  nmn 
^3?Tfor  fi^  i 

g 5T3rRgi<t  Hgrftftgim:  tm  ^ n 
>T5rg^T:  gsm;»TT:  tr^T^gr  fg^i^gT:  i 
g3?s[rT^'y4'itJiwwT  gj nM^ti 
3rq%g  ER-fg  g srrijqf^  'fg  g:  \ 
f ^ g5!tg#% ERsng mnrF>Tg:  hmsti 
girg  cTffrtiTFg  g?r:  ^prfgg  ^r^:  t 
3T?g  giig:  UffrgiT^:  ^ WS^  m MU 

sn^ggmgm  gfg  ?ifa*m:  gg:  \ 
gift^g^.fggi»T:ITT^5^Tggj: 

q-  v^JTggagp-gi  ggrv  g ^g  ^ fft  \ 
gi^  g^ggnggr^-^g^gf^^  tim«h 
CtgFg^ggi^fDr  crggrfg  i 

gg  gtgg^iffi^  fggrfSr  fgrf^tgijgg:  ti  m tm 

2 T 


=i^'i 


n ti 

/ 

TTOWift:  qlTfs$;?r  ST37K>rT  1 

f^t^TT^snsj^rT  ^ ' r^TETI  tlM ^Kl 
rR!rm5T^:  1 

3TJ^JTHf  Tl  ^ 0 tl 

'TT^^FT^:  ^ '«;^rf:  ^ 1 

3n^ofR:R*r^ w T=^g  ■n^iti 

fw  tpiwt  f%t5T  flfTIW:  1 

fT?5T  ^TTjq^iTt  ?TJ3:  ^rfsiT^fr  tl 

fstrdrg  scrf^g  pt:  i 

H PTWT^STT^PiT!^  5:q75TH  tl 
PTTlfWP’  ^%ygq-%f^  1 

^nWT:  n Tl 

fnrt  i 

srof  Tfp  PtjsCTHT^  Tl  ^ M H 

j^fjTfiT:  %1-:  STRg  g%JT3TF;  1 

f^llicr  PrT^T  jj : H § 

?r  guTT^  ^ PBTT  ^gi3l%g?r:  t 
fpf^JTsT:  prgw . ■n^vsTi 

?;1%  TTSpfrfH  \ 

3rTfft^s:crfft^  ^ f^n:  qww?#  ti  ^ tti 


^ - fff^nft^iTffH’  sr^TTNwTif^^ft  n ^e'ft 

irra’:  cfrftwjE^Tsittnn  fr?5r  \ 

^oft  jpyf»TgT^5:frfpT=  mvSoTi 

£Tf  ^ ^ig^t  - ftr  rrsnl^:  i 

^r  g g^fr  ttvsn 

H'riW«JflfH^*r*HK^5T^  rrffT:  1 

3s5fft^  3ft^:  Eng^Tfp^Pf^^T:  tlvS^ll 
pjppnJT:  H fst^PT  ?pn^?;g.  \ 

5TO:  ti^s^n 

?:^^=T  g<CPTtr:  \ 

P^n:  ■(l^sau 

5^^ wg:  w ' SER':  t 

goriPTR  -fp  gf&r^  %fi(\  -rfT'^  nvsmi 
wPr^^vFTPt  wgR  f^^f^fT  1 
ftpft^R^yFT  fPi; 

5Rg?ifqm^Dr  sEtmf^f^sRcJN'  i 

?Rt ^RPTT  'CTRT  TTfTT  W-  tUS-Stl 
^PTPiPIT  frg^:  ^ITRTg^JTfT:  \ 
jjfTpri  *r^  wrw  gr^«{m  Ti'Sti(i 


1^8  ti  n 

sEmprif^rri  i 

5^:  fsErftf^mc^  1^:  ^<*-<OPl^'  1fl\9 eti 

^ fTSn^  ?;1%nrTf>T%TsRrfl  \ 

^IWTRT  VWJf  ^ tltoTl 
3:r?:Trf%f^  i)  f^i  <i  i I <01ch<i  jft 

?n^t=TTSr:  sft^TMT  1 

?frfw--<uJimri-ciftH  utin 


4hPi'5!n=hirrt<iti'trn 

<I3Tg(rft  5TT*r ^ig<C5tr:  ■«‘ivSH 


H 3r^2:sir:  ^rsT:  tl 


3r^?Tit  f^rwTgjpiafg^  n i it 

snssjf^  fjrf^SCJT  W f^TT^T  rTf¥5pCTffmf?rfrTT3r?t55::  1 
^5^:  n^  ti 

f SCt^raiff:  ^wfkt  ^rmytr^tT:  t 

e^q^t  ^qqtqr»::  tl 

<T?qFr?^T^fTq3T?rr57^  qitrf^q  orq  q^Tfn^rq;  t 
qt  q^^pfrq  qsr:  q^qi  qc^Fqqs^rqtc^qqrqii:  n 2 tt 
qqqt^Tqqxri:  q qqFF^sFnsmq  fr^:q  t 
?5qTq  qq:q5?;qqq  qr^  qiFw  qqlqmfSrq  qsTFTT  ttHti 

qf^  fqqsqtq^q?^  vqfeTFFCWt  crtf^  l 
3rt;^qf^qq^5qqnq  gqqqrq  it  ^ti 
^q  fl-qiqil^q  qo^Cr^  TTqqnsF^  -srfq  girr^tq;:  t 
^1=%  fqqqi^qgirjttqq  q girjttqtRffqqrl^qT  qi’!  tt^sti 
q gqqrqiqqqtqq^  qq  ET3n%qfqqTq5:g  t 


?qT  ^jqfqtqr  ^tqqtqqq  qq  qq:  ^rrqtqTqqTT  n tu 


3pfrf^=frm  fffjnf^rX^TTl^jr:  g^rt  -»?)■  i 

5if3TffPtr^q^m?T  l:qTf^  nw  1%f^  -fq  i ett 

fw  ^rfTTTTynfTtq^  gtor  ^ i 

^ ^ ftr^T  H =)  o « 

UT  fnUTl^f^f^inJTT  3TJTK  5T^T  Tl  =1  It 

^Sfr  UfI?ff?5T  \ 

^^rfifergTnf^T  f|  cr^  sTT^sfrl-  ^fton^^  tt  "i  9 ti 

^ iri  ^TJTirTiTft=T^T|?:f%nT:  sCfiCrm  1 
¥t  H =)  ^Tt 

^■d:  TT  ^T^T^TiffT^:  u^T  g3TTiTI?r  i:^iq'fftW:  1 

n ij  g ti 

fri^iTiajrTri  :^fT^^ori  fiJTri  FRriri  i 

3%:fri'?T^Tfe^Tfi7nri  t%ri^  frii^  mft^nri  •«'mu 

ritl^:  f?If^Tq|1%scrT^q-5fT:  1 
fSTrfTft^  'fri  ftr?Vl5%^:  SJI^'tiTf1Wg3I<l3.firH:  'n'i^'ll 
frinciTHiq^iTfriri?7TOTT  g^rrart^  i 

H^Tfri  rit  'MS!  §#UTlfri  ^ f|  TTfnguT^fri  •«  i vs  ti 


f^c^friririfprrfri  wfri  sttt  w *r^?ift®fr  st^tt  n n n 


■n  3ms:^r:?r5?:  ti 

gfTt  ->T^'Tf3I5=n>T^^:  5TTf5{^^5TK3^RT  H <)  e t) 

fffT:  irt  ^^y^H'mfT?:F5T3r:  ^3r1%  1 

^q-  q-^iqrgwWJTT:  'TRt:  qt^^TT:  t%c^  Tl  ^ o H 

frUjTrq^  ?iT  H^q^svi  rr?q»T^  \ 

3t)qTffS[If  q-gvfmfTf^  H R =1  tl 

fR5TTT?iT^  gft?;’^qT  f^rsq  nfif^  tR^rf^w:  i 

4 tgfqfTpqiTTS:  tl  ^ ^ fl 

sTTTTiq  ^ i 

mg  ?rgt  wm  u =;  ^ n 

^icr  ^T  3n^  f^qTiqJTTH  r{^  ?RRr:  \ 

ft’?wqw:  gfTTf  ffOT  f|TDg\;m  qTf%^  ■'JJf!;  n^sn 
fqrrr  fqrTurRquRfPi^  q-qwr^rnf^  f^'g:  i 

■?j3rr»pri3ngf^c^fsqqT5  q>rfr  qfqi^qi<-qrf5r  ti  ^ m n 
^STfq  qtf : iTfrfF^gWq  1 

fRjftx^f : ^g<T:  ga1  -jT^qtcfr^:  ^ir  3[q-  firfrq:  n ^ 

qsStfincwsrw  RqiT?r:  h qf^TsrJiw  i 
^flr^jmrrq  -Iwt 

qj^qJTCi  ?rrai%  srnw^i  i 
IT3nf%t  gqsrfg  ost^  fpTr^TT^TJ^i^Tc^Tf^c^I?^:  tu 


tl 

n ni^nn  gsT:  ?nTrd^^57m)?3n  n ^ eti 

g^rf^srRr  ^?r^or  ^ran^r  )n^  ^ wr  : i 

3q^TJ![ir?q!UPrfH?^?3lf%g^f  fq^^fqJTiq  H ^ o 'fl 
iTfjj’  EWT^:%q5q')[T3t  q^  i 

^ 3iqT:  5:q  flrfrq  tt^  rn 

s3 

qfT  qfT^5T  f!Tl  sTJfrfqit  3rf*rq^  'fq^n^qr  i 
fTWRqqtqr^ifqJFq  qtqqsjrqq  ^ qi^qq  3T5WtF:  n 

ffq:  qt  fRonq:  qq^  gq\q^  yqqf?q^^  \ 
jrRqqMssqrqfq  fRqqr^f  qfrqqq:  qq^qT^TtoiT  u ^ ^n 
qq  f^RIiqq  g5;!qqF^  5;!Sqqq^fqqs;s5q  q;  1 
^qpmr^  ^ wf^ft  fq^Kqrqftqr  qfq^:  ti  ^ g fi 
^qj^rfqq^fqq  qqqiq?qKqTtqqJT:  f i 

3rqiq<tqT:  agifftrq??  qr^qm  fqfqqqqin:  n $ m 'ti 
qt^gqr  qgq^qq  qiqqifqlq  q qiiqqq  \ 

T:q^ : ^ q;:|jr5^q3^q  ^Ti^qT^^qT^q;  n ^ ^tt 

HT^  fqg^  g^:  q»nfqqt  q^f^qftq^q:  \ 
f|  quqrqjewqqTwt  -'qrqr:  qflqrqqqrq  ‘n^^sti 
q <MqteqTqfq^fiq  qFfrqTvtw^^f^qqq^^qqq  i 
q^qllfftqqfq  Rgc^T^^  fqg^flxqiJr  tl  ^ tTI 


tl  3f^T5Ttr:  tl 

^ of^qT'^  1 

gnrr^fTRSTT  fUTTq  n ^ ^“(i 

fRSTKy:  fqif^[f2;^tqrfi«Tw'M*4stiiT?t  ^Tq^f^!T’^17  x 

sjqfR:  5frt?^>TT^  qr^  ti  a o ti 

JTo?(  JT^iqtc^  ?i%  oHTqK^qq*!#  -f^r  ^rm  =t  x 

SCpd  WTT3T  ^ Hrftrf^ff^  -fq  tl8  n 

q^^fTq^TfTff^RT^  qril^^Wq^qiTqiq^rrff  \ 
fR5rFTqT^^ft5Tt  fqqi<-s(%iirt  ^Tfqfq  qrnrqrfrT  n s ^ n 

1%|33TFfJRTTgTift»T  S^nq':.  X 

jjrq-Trzrftg^trm  g^mfq  q ^qrg^ wr  n s ^ ti 
fstrttq^qrfqqjqtgrqi^:  q qKK^q  qq®tq  x 

t^rrqqqqWq  qrgqTqrft  qft^qr  fqH^Fqjjq  n s « n 
rqqw^pr^fTJjfSrqiiqi  qqqrsfq  q^Tfq  fWq  q qrqq  x 
q#if&r  qiq^fq^qq^qrfqw^qqqr^  q 5Ti:?q'tq:  t(  5f  m» 

v3 

STfqq^T^qqqrqi  cft^lqqrqff^t^rqmT  1 
qfiq^q  qqTqqq^qT5^qtq:q3I^  fwt:  tisf  ^Ti 
stqgqjqq  wtqqTqqqqqtqlf^q^i^q  \ 

s3 

sRtj^jqrqonfq  qrqlcLsai^trft  fRq  ^jlq:  qsfvsti 
q q?q  q;M  qf : sqqruqqqr  fqq^  x 

q?qT  qoTT:  )qrqfq  c^qiqiiqq:  OTXTq^W:  Ol^TqqT^:  118  tH 

2 X 


-ft  tl 


frnffw^fVn*Tf3r^3Fn^1%?n:  tisieTi 

^ ftsTrT:  t-^l r^d H'y ~s1ig:  1 


31^  *rv{  ^l^fn^ri 

*rjr1%3tfi^gst  1 

I 

3rffiqrf^^fli^urtrra?^3TTfT 

f%c^FnTS7rT?i ^TET^  tmn 
^^f^r5;fsarrr«r: 

?r*rfv^WrT:  1 

3rfvrf%f^5T*n^tTi^fn^f5T 

ErWTft^I^  TTSRRrJTT: 


jfprmsTa:  ?r^:  timi 


n 


Tl 


5n^fiTJT'Tf^: trt%^ ^jfi% ?rfJr^ ^ n<iti  - 
fR-  1 

ti^ki 

Jf  fT^grl:  ^RTTFT  ^ \ 

W3r1%f^frft^  =T  cr?nvf^g*R3j'  ^wr  n^n 

fT  f^itsrar  ^rf^^grT:  trt  ingn 

nrf^  i 

^ft5T?rlirfV^iff^3T!  1(l'<'« 

3irfl^ ^ ^ 5r^  EfiTT:  U^H 

^n<*Tigg:fir  sng  ^fiqwr  ^ i 

Hii^  lyf^q  <iq<yifi=(*1l  «hf^Mri  '(t\fl'i:i 

^rlcrnrfT^t  -gsftf^:  <^>?g;Tt^^<S<Vl^fMH  \ 

>tf3f\:  ti  tn 


■ ti  .ia 


<tf5qiT:  a 
ar  w^fi  f^w*rr*r«r:  ti  ^ti 
m %^fI^^^TTg%^TfTTFPTftwe^'t!  1 

iwjrfy^  5r#>TJr^^friTf ffr^rPrifiT^^:  tiaoii 
5riTJT^i^!TWFysRf§Dft:  fcraTW:  i 

3r«mfT ar qrf^mw: ^qrn: ^srf^tn;? ftq-:  naat» 

sTfsrjiaft^iT^ff^  fraJT  ffrrjrgrrfJmTgH  a 

^ laa^ti 

ar  m ^fft  ^a^jasT:  a 

^aaf^taifipT^Tfri^Rr-ft:  {i^y<yis5i^<t  aia 8ai 

q’  at^f»T^c^  qfaTWTfi;  a 
yM<^aq<.»iiPi^ : fqq»^  ai  a M ai 


rraq  anqroT^q^:  qiF^qagf  qqq.afl^: 
qwnfir^H^q  qrPrg^ifqqtT:  awmr: 
^gc^rfqw^RrT^Sq  ^ qaf%fT 

qg^murf^^^Tq  q: 
W:  grftqTTTTfqf 


a 

ua^ai 

a. 

aia^sai 

a 


fqqsrq^q  qrrfrt  fqq^qfaTtrf^-i^  qq:  amat 


^rtrT 


&jrJTfffrt^<T^*rw  ^KT^rfrig’  «Tc^iwT^tf^fT  \ 

f^p^?Ri%Rrs^^fT^3f^grT^:^«TT^  n^on 
!7I?f\tq'  qftHlnsnlfiT^  ^^r%5T  ^fJ)^35TW!  1 

CTT^f^:  £Tnrfir=fl:  .^litwiJrJTsrfST^:  gJT:  H^STt 

3T7^W?trft3inT^Tft  ^ H:;  ^n 

?TW  ^ JRT  RT^  >iwrfq  ^ x 

^ Jpft  H 3ftWf^«3f^fT!I^T^-!TI:  n^xn 

3f^m3T  SCPT^  f^lf^RRrf ?5r  f^ysnRTinjXTTfllTH  H ^ 4 Tl 
R ^iUKRRIS^t  ^tfRfri  ^T  fim  ^WTf|fT:  X 
g8rig'^ifec^RJi»rM2;f^fTf^fir:  Tl  9 ^n 

fqTTr<qf^fnyt  ^^frdfV  x 

f^i fRsr ^T^fTt  n^vfln 


3:^1 


^3n  fisrfw^jfT  ^gf1%>frfwTgj^twT  ti^  tti 


«ivsj!  K»  n 

EfWFfT  fp^iTOT  ti=^^i(i 

JT  H fim  JT^TT  ^T  «(jliW  M r^>TtJR03«  H^oTI 
fiTR^RJTqf^^R  m*^:  rRrH  rPPRf^Rft  fRRT:  1 
M<yil'M't''a(<?>i*''i|-^ti(%^^:  RiRR%:  Tl^‘iTl 
fRR  I^^R^fRRJTTcWT;  W^WRftTPT  ^fRfT;  1 
^gfSTTrdt 

sjS^RTftrfr  5Tfn:  1 

fJrRfWtfff:  RIT5%fR  ‘«^^Tl 

RtfRrng3R^RTf^  ?Rsflf^f^WIR5TI3RJI,  1 

o 

fgSJ^TTRJri  Tlf^STRT^rd  . Tl  ^ 8 Tl 

CSEI^I^^frf^fnVTT  \ 

RlrR^il^  3)T^  ^ftrflRfT  1%fsI5r=T4f^T  TI^Mtl 

^ 5?CTR^  1 

R RRtnf^Sf:  R^tfif^:  ^fyi?  fl  ^.^tl 

^«c^ffcN'f?3li:|=Tf?3t?rt?Jr  =frRT3raT5^TfnDr:  \ 

RTffR  tl^^Stl 

ftTR^rf  S[fR%  R \ 


vf  f^^rfTiy^wt  ti^bid. 


1»  «p?:  H 


<i\94 


'*jir)!rsn'M^(  ^ ^f-^sc^i  in^en 

^ ^rR'H  fiisf  i 

H Im^ if^r^fTT^ftprr maon 

sr^TFTspnTt^r^p  girtjpn:  'a  s n 

s3 

srfJrrRfTf^fTiOp^^  jp?%5c*rg  r'i'^M<jRjg  t 
fTPT  ^f?;ffP^T5PTT:  ^f%fri  ftrf^TTTT^^t  tl  8 
?:1%5tn  lETWff  \ 

5T^1%^PT*rf^:  tl  !i  ^ H 

ffT:  jrfyfl^  ^3n  ns^JifqftsprTPftw  x 

H^T^5^T^;n2^WI^TT  ^1^:  Tl88a 

jftW%^1%fVfir;  ^lf9raf5^5rfot^TsR^:  f£prT:  U»  MU 

jR^r »Tg^f^'Nii<*rwt wnHcw^rm  'p?)  i 
^ fTPT  JrvlVrJn^5af%w^^PT^?f%! , ti  x ^t» 

if^ii:  tlX^SH 

H EWfiMRr  ^ p>n^fT:  ^f^PjgrfSrgjRgPTl^: . x 
^TPPRg  TfdTPiMRT^t  5;5Rnp'  ^ nx  tn 


1«  n 


t 


^tJT  qfSRwl^^^  ^T  \ 

tt1%  Hrj  ig^  tmi^n 

cik^y  'TTf^:  ^ ?rwfH  ^?3t7ir%  \ 

Jrf^:  sn»^^^f^-ifl:  crsiT:  tlM ^ ‘(l 


5T  CR^t^  53"  ^Tf5R5Fn?r  tlM^Tl 


'TfVjraigft'5j  \ 

ftWPrW^f^  «rf^gOT: 

fsjlTSf^  5I3'*rKy:  HM^H 

%:  f d CTf  t^g^sJTFFtTTg  fTFT  F^jJ^lfluPl  X 

ERJfqgfl  5TTTfyFf?r4  HMMlfl 


f^fF#gs=r3t^:  crsRTfim^:  \ 
fn^TfFF:  »rff^f35rN 

• FSErrf^M^t%fvFn  ficrfstrtiJr  hm^ti 


Tl  T1 


rf  »nm  crstKT- 

^ ^3rgf^  CVFn 

■05ft  TT^ 


\ 

tlM^U 


*T5T^n% 

srfgqTfpj^-^  rrf^rrfq^:  tl  “i  ^tl 

Tt  5T*ri3  Bfrr^ifFrw  «n'*i(rt<i»H'^ 

H 


CORRIGENDA  IN  TEXTU  SANSKRITO. 


Cap.  I.  dist.  3,  c.  pro  leg. 

II.  -23,c. 

— — 66,  d.  — WTSH'  — 

Idem  error  (W  pro  ) aliquoties  occurrit,  e.  g.  V.  8,  c.  et  in  margine 
superiore  pagg.  47 — -55  j sed  semel  eum  memorasse  sufficiet. 


III. 

— 54,  b. 

pro  r1  * 

VI. 

— 31,  b. 

— 

— 67,  a. 

— 

— 83,  b. 

VIII. 

— 35,  b. 

-f^fjT^rfrr 

IX. 

— 36,  a. 

— 

— 80,  d. 

X. 

— 19,  d. 

— 

— 48,  a. 

— 

— 63,  d. 

— 

— ult. 

- te 

XII. 

— 8,  a. 

— ■ 

— 28,  c. 

— 

— 27,  a. 

- 

— 

— 53,  a. 

-3T3T^ 

— 

— 59,  a. 

- rTrTt 

— 

— 97,  a. 

-TTib 

XIII.  — 10,  b. 

— 22,  d. 

_ ^ 

leg. 

- 

- ^rfTft^fr 

- 

- ffCfi 

- 5T3I5T 

- t^S 

- 3n^=t 

- 

- w 

- 

— 

— f^5r 


CORRIGENDA. 


Gap.  XIII.  dist.  32,  c. 

pro 

leg.  ^ft?:5y^T3T: 

— — 35,  d. 

— 

— FTJ: 

sjn 

— — 53,  d. 

- 

XIV.  — 25,  d. 

XV.  — 13,  c. 

- 

— — 61,  c.  d. 

- 3Frr3T3tT%FrRrTfnr%q: 

XVI.  -—11,  a. 

- f^afroT^riTTfsarft 

— — 24,  c. 

- 

— — 33,  d. 

— — 34,  d. 

- 

- ^ 

— — 53,  d. 

- 5T 

- ^ 

— — 61,  d. 

— — 65,  d. 

— ^FT: 

— — 87,  b. 

-of 

r> 

-OTT 

XVII.  — 55,  d. 

- 

— —78,  a.  b. 

XVIII.  — 6,  b. 

— — 12,  d. 

— — 50,  b. 

— — 51,  c. 

- fFfV  ?f€t° 

XIX.  — 28,  d. 

- 

- 

— — 30,  d. 

— — 38,  d. 

♦ 

- rf 

-rTT 

— — 45,  d. 

— 

— 

— — 53,  c. 

• 41  f 


T„  w*  **  ■ • >. 


} „ ■' 


r -T- 


i’ 


sTTOJSjrftP  .jf*  jyWHift^V  .TO, ' .,  ttiv.iHx  .,^'.)  'i 


><\  TT 


■•■*?•..  i* 
'«V.IK,^ 


^.f,  ^ ^ a -aa 

. 'v^-r,  . fkvXff^  . II?tniH.ll„  . J'.v^  [M  1 -i 


..  - ^*-i*'«*.*.¥^’^''‘l^=5f''J. 

* ■ ’ *'■' 


-^i  * 

•'  -.i 


^mmt»  •■--r^HV . .'fe  a.  "'>t 

-.rl' #.i3*i|)Ffc*]iFii-»r-»i  4,a-lVZ 


.1,  k ' 


4^ 


i*‘  ' # 4?f»  ’ 


«7* 


i‘*'ra’^-jil'.!i#ife#«  <aS - J%,_  *;0fe.tsiS--  T '-p  j:. 


I 

i 


- Ito 

' • % ^ V 

^ '*  4 M 


^ ^ 


k- 

y]ia  *_ 

ft 


ly 


Wdo^''-^" 


I 


^15  ^>' 

%>  ..,'J  V . • 


h .rijt- 


'j|,8^  .r^l,  -‘ 


.•>,J 


».-» 1 


iitnk54,  ^ 


**  ■ ' "k  -fe 


V .1. 


.l.>5^",)tiz  - 

= i%ry 


j'" ,.  ‘ .■  I " .' 
j . . .ii  u 1 af .» 


*,4,  t$f 


V E R S I O 


LATINA. 


fc  i'  •»' 

‘f ■..- "'I^Bl.  -*o: 

*' ''i  V‘ •''rr*  ^ 


r.  < .'  • 


,#<'  / 


» - 'f '^t  *)  ‘■‘' 


h »J 


i’T  ■< 


•' ..  n 


/ i 


- • , •<•  . cy 


'w'  ^'z- 


.4  "f  ,t  4“  A V 

- -J^  \ _ 


■’i:"S»J 


- ^ M 


>f,  .,-^' * it;  y J.> 


^ - -ii 


A’*-^' ... 


•i.-::;,,. pani.  ,,. 


•r>  ■'  * .?  ' ' ''■''z 


v'-  imvt 


- 'O  •♦  . 


. ,#>E-#;i-' t <■  • ■■  ; A-  *»  ' ""-^s 


3af€=’IP“ 


■ ■ 'i  mm  "»■ 


r- 


JfL- 


• i 


RAGHU-VANSA 


CAPUT  I. 

PROFECTIO  IN  VASISHTH^  EREMUM. 

J.  Vocis  sensusque  instar  junctos,  ad  impetrandam  vocum  sensuumque 
intelligentiam,  invoco  mundi  parentes,  Parvatim  atque  Sivam. 

2.  Ubi  est  stirps  a sole  oriunda?  ubi  ingenium  meum  angustum?  oceanum, 
trajectu  difficilem,  stultitia  actus  rate  sum  trajecturus. 

3.  Ineptus,  poetae  gloriam  affectans,  abeam  in  derisionem,  hominis  pusilli 
instar,  avide  manus  tendentis  ad  fructum,  quem  non  nisi  procerus  attingere 
potest. 

4.  At  vero  introitus  meus  in  hanc  stirpem,  ad  quam  vates  priores  carmi- 
nibus suis  januam  paraverunt,  est  veluti  fili  introitus  in  gemmam,  adamante 
perforatam. 

5.  Ille  ego  inde  a natalibus  lustratorum,  ad  operis  finem  usque  in  labore 
perseverantium,  ad  oceanum  usque  terram  moderantium,  quin  ad  coelum 
curribus  vectorum ; 

6.  Rite  ignem  colentium,  petentibus  desiderata  praebentium,  poenas 
delictis  congruas  infligentium,  prout  tempus  postulabat  vigilantium  ; 

7.  Largiendi  caussa  opes  colligentium,  veri  probandi  caussa  verbis  disertis 
loquentium,  gloriae  caussa  victoriam  appetentium,  prosapiae  caussa  cum 
uxoribus  habitantium ; 

B 


2 


CAPUT  I. 


8.  In  pueritia  litteris  incumbentium,  in  juventute  sensuum  desideriis 
obtemperantium,  in  senectute  anachoretarum  vitam  degentium,  denique 
meditationis  vi  corpus  relinquentium ; 

9.  Raghuidarum  stirpem  celebraturus  sum,  quamquam  vocis  meae  vis 
est  exigua  ; at  illorum  virtutibus,  quae  ad  aures  meas  pervenerunt,  ad  hanc 
temeritatem  compulsus. 

10.  Hanc  stirpem  boni  audire  velint,  virtutum  vitiorumque  arbitri : nam 
igne  probatur  auri  puritas  sive  impuritas. 

11.  Manus,  Vivasvatides  appellatus,  honorandus  inter  sapientes, 
regum  primus  fuit,  sicut  vox  mystica  Om  prima  est  in  versibus  sacris. 

12.  In  pura  ejus  progenie  natus  est  purior  Dilipas,  regum  luna,  veluti 
luna  nata  in  oceano  lacteo. 

13.  Praeditus  lato  pectore,  taurinis  humeris,  salce  arboris  instar  procerus, 
longisque  lacertis,  erat  ille  quasi  Kshatriyorum  virtus,  induta  corpore  actioni- 
bus suis  idoneo. 

14.  Corpore  suo,  omnibus  altiore,  quod  vigore  omnibus  antecellebat, 
omnesque  robore  vincebat,  stabat  ille,  Meruis  instar  terram  exsuperans. 

15.  Formae  ejus  consimilis  erat  intelligentia,  intelligentiae  studia,  studiis 
similes  erant  conatus  ejus,  conatibusque  similes  eventus. 

16.  Virtutibus  suis  regiis,  aeque  tremendis  atque  suavibus,  civibus  suis 
insuperabilis  erat  simulque  desideratus,  sicut  oceanus  est  bestiis  suis  atque 
margaritis. 

17.  Ejus  cives,  hujus  aurigae  rotarum  vestigiis  ingredientes,  ne  lineam 
quidem  deflectebant  de  via  inde  a Manue  calcata. 

18.  Non  nisi  civium  salutis  caussa  ille  tributum  iis  imperabat : nam 
millies  eam  redditurus,  aquam  attrahit  sol. 

19.  Exercitus  non  nisi  comitatus  loco  ei  serviebat,  duae  vero  res  ad  incepta 
peragenda  : mens  in  libris  haud  perturbata  nervusque  in  arcu  intensus. 

20.  Quamquam  deliberationes  suas  occultabat,  atque  indicia  externa 
animique  motus  celabat,  conatus  ejus  ab  eventu  erant  colligendi,  sicut  vitae 
prioris  recordationes. 


PROFECTIO  IN  VASISHTH^  EREMUM. 


3 


21.  Custodiebat  semetipsum  intrepidus,  exercebat  virtutem  sine  languore, 
comparabat  opes  sine  aviditate,  fruebatur  voluptate,  non  ei  deditus. 

22.  In  cognitione  silentium,  in  potestate  patientia,  in  munificentia  osten- 
tationis evitatio:  ita  ejus  virtutes,  aliis  virtutibus  comitantibus,  prolem 
genuisse  videbantur. 

23.  Ei,  haud  a voluptatibus  capto,  scientias  penitus  edocto,  atque 
virtute  gaudenti,  senectus  erat  sine  infirmitate. 

24.  Cives  ad  bonos  mores  dirigens,  protegens  atque  alens,  ille  pater  eorum 
erat,  patres  vero  solummodo  natalium  caussa. 

25.  Sapienti  illi,  qui  ad  aequitatem  sustinendam  sontes  puniebat,  atque 
propaginis  caussa  uxores  ducebat,  utile  etiam  atque  dulce  honesto  contine- 
bantur. 

26.  Mulgebat  ille  terram  sacrificiorum  caussa,  ut  Indras  coelum  frugum 
caussa:  uterque  alterna  opum  suarum  permutatione  geminum  mundum 
sustentabant. 

27.  Non  certe  alii  reges  hanc  hujus  servatoris  famam  adepti  sunt,  furtum, 
remotum  a bonis  alienis,  solo  nomine  exstitisse. 

28.  Vir  eximius,  etiamsi  inimicus,  ab  illo  aestimatus  erat,  ut  medicina  ab 
aegroto ; vir  scelestus,  etiamsi  cognatus,  rejiciendus  ei  videbatur,  sicut 
digitus,  serpentis  morsu  saucius. 

29.  Creaverat  sane  eum  mundi  auctor  eodem  virium  nisu,  quo  elementa 
ceteras  res  producunt : nam  ut  illa,  sic  DiLiPiE  virtutes  unicum  fructum 
capiebant  e commodo  alieno. 

30.  Ille  gubernabat  terram,  alieno  imperio  immunem,  unam  veluti  urbem, 
cujus  moenia  essent  maris  litora,  oceanusque  fossae. 

31.  Ejus  uxor  Sudakshina,  nomine  concordiam  significante,  e stirpe 
Magadhensi  oriunda,  similis  erat  Dakshina;,  sacrificii  uxori. 

32.  Rex,  etsi  frequenti  gynaeceo  gaudebat,  hanc  feminam  prudentem 
atque  Lakshmim  praecipuas  suas  uxores  existimabat. 

33.  Ex  hac,  sibimet  ipsi  simili,  filium  exoptans,  tempus  aliquod  transi- 
gebat, desideriis  expleri  cunctantibus. 


4 


CAPUT  I. 


34.  Prolis  caussa  caerimonias  sacras  peracturus,  grave  imperii  onus,  de 
humeris  suis  sublatum,  ministris  imposuit. 

35.  Tum  conjuges  casti,  mundi  auctorem  venerati,  filii  desiderio  acti,  pro- 
fecti sunt  ad  Vasishth^,  magistri  sui,  eremum. 

36.  Conscenderunt  currum,  dulce  graviterque  resonantem,  proinde  ut 
fulmen  atque  Airavatas  eadem  vehuntur  nube  autumnali. 

37.  Ne  eremus  turbaretur,  paucos  tantum  comites  secum  ducebant,  sed 
propter  eximiam  suam  dignitatem  quasi  exercitu  cincti  erant. 

38.  Adflabant  eos  aurae  molli  tactu,  salarum  resinae  odorem  spirantes, 
florum  pulverem  spargentes,  leviterque  syl varum  series  moventes. 

39.  Audiebant  illi  animum  oblectantes,  shadjam  referentes,  duplices  sonos 
pavonum,  qui  ad  strepitum  rotarum  caput  extollebant. 

40.  In  caprearum  paribus,  haud  e longinquo  viam  relinquentibus,  vul- 
tibus in  currum  defixis,  mutuo  oculorum  suorum  similitudinem  cerne- 
bant. 

41.  Alicubi  facies  extulerunt  ad  dulces  sonos  gruum,  quae  continua  serie 
portae  arcum  sine  postibus  referebant. 

42.  Propter  ventum  secundum,  qui  voti  exitum  promisit,  neque  crines, 
nec  vestes  eorum  foedabantur  pulvere  ab  equis  excitato. 

43.  Lotorum  in  lacubus  percipiebant  odorem,  undarum  motu  refrigera- 
tum, ipsorumque  halitui  similem. 

44.  In  vicis,  ab  ipsis  conditis,  columna  sacrificali  insignibus,  a sacrificis 
post  munera  benedictiones  accipiebant  haud  inanes. 

45.  Butyro  recenti  accepto,  pastores  grandaevos  aggressos  interrogabant 
de  nominibus  arborum  agrestium,  ad  viam  plantatarum. 

46.  Ambo  in  candidis  vestibus  incedentes  pulchritudine  splendebant, 
veluti  Virginis  Spica  lunaque  conjunctae,  nive  liberas. 

47.  Rex  pulchris  oculis  praeditus,  Budhas  similis,  dum  haec  atque  illa 
uxori  suae  monstrabat,  ne  animadvertit  quidem,  iter  absolutum  esse. 

48.  Ille,  gloria  aegre  acquirenda  illustris,  vesperi,  equis  lassatis,  cum 
uxore  sua  pervenit  ad  magni  sapientis,  duriter  sese  domantis,  eremum  ; 


PROFECTIO  IN  VASISHTH^  EREMUM. 


5 


49.  Plenum  anachoretis,  qui  lignum,  kusam  fructusque  colligentes  ex  aliis 
sylvis  advenerant,  atque  quibus  ignis,  quem  colebant,  vix  intuendus  obviam 
veniebat ; 

50.  Refertum  dorcadibus,  oryzae  victui  adsuetis,  tugurii  januam  obstruen- 
tibus, ac  si  anachoretarum  mulierum  infantes  fuissent. 

51.  In  hoc  eremo  anachoretarum  filiae  arbores,  quas  irrigaverant,  illico 
relinquebant,  ut  animum  facerent  avibus,  aquam  e sulcis  libere  adsuetis. 

52.  Ibidem  dorcades,  humi  recumbentes  in  tugurii  area,  ubi,  diei  aestu 
praeterito,  oryza  sparsa  erat,  ruminationi  vacabant. 

53.  Eremus  purificabat  hospites,  faciem  eo  convertentes,  fumo,  qui  aura 
evectus  flammam  exortam  indicabat  atque  sacrificii  odorem  spargebat. 

54.  Tum  rex  aurigam  equos  cohibere  jussit,  uxorem  de  curru  descendere 
fecit,  ipseque  descendit. 

55.  Servatori  illi  digno,  praeceptis  sacris  obtemperanti,  ejusque  uxori, 
anachoretae,  fide  digni,  subactis  sensibus,  honorem  tribuerunt. 

56.  Caerimoniis  vespertinis  finitis,  rex  vidit  castigationum  thesaurum,  ab 
uxore  Arundh ATI,  postquam  ipsa  consederat,  assidere  jussum,  sicut  Agnis 
assidere  jubetur  a Svaha. 

57.  Rex  atque  regina  Magadhensis  utriusque  pedes  amplexi  sunt,  atque 
Vasishthas  magister  ejusque  uxor  comiter  eos  allocuti  sunt. 

58.  Anachoreta  regem,  qui  anachoretae  instar  in  regni  eremo  versabatur, 
postquam  lassitudo,  e currus  quassatione  orta,  levata  esset,  de  regni  statu 
percontatus  est. 

59.  Tum  rex  dives,  urbium  hostilium  expugnator,  loquentium  decus, 
coram  illo  Atharvanis  gnaro  sermonem  disertum  locutus  est ; 

60.  “ Nonne  prosperitas  orta  est  in  septem  regni  partibus,  quoniam  tu 
“ mihi  contra  omnia  infortunia,  sive  a diis  sive  ab  hominibus  imminentia, 
“ defensor  exsistis  ? 

61.  “ Tuis,  consilium  dantis,  incantamentis,  vel  e longinquo  hostes  cohi- 
“ bentibus,  sagittae  meae,  non  nisi  metam  spectatam  ferientes,  supervacaneae 
“ redduntur. 

c 


6 


CAPUT  I. 


62.  “ Butyrum  sacrum,  a te,  sacrifice,  rite  in  ignem  conjectum,  pluvia 

fit,  irrigans  fruges  ariditate  exsiccatas. 

63.  “ Quod  cives  mei  sevi  humani  spatium  transigunt,  nullo  metu,  nul- 
“ laque  calamitate  vexati,  hujus  rei  caussa  est  sanctitas  tua  divina. 

64.  “ Ita  cum  tu,  magister  meus  a Brahmane  oriundus,  memor  sis  mei, 

nullis  infortuniis  afflicti,  quomodo  fieri  possit,  ut  felicitates  mese  non 

“ continua  serie  sese  excipiant  ? 

65.  “ Attamen  haud  diligit  me  terra  cum  insulis,  quamvis  gemmas  pro- 
creans, quoniam  ex  hac  tua  filia  nondum  prolem  accepi,  ipsi  similem. 

66.  “ Stirpis  meae  majores,  post  me  libi  cessationem  praevidentes,  continuo 
“ cibo  fruendi  cupidi,  non  ad  satietatem  edunt  de  libatione. 

67.  “Avorum  meorum  manes,  aquam  a me  libatam,  me  mortuo  aegre  com- 
“ parandam  fore  putantes,  bibunt  suspiriis  tepefactam. 

68.  “ Ille  ego,  animo  sacrificiis  lustrato,  sed  prole  privatus  oculos  clau- 
“ dens,  fulgens  sum  atque  non  fulgens,  Lokdloka  montis  instar. 

69.  “In  altero  mundo  voluptatem  praebet  meritum  e castigationibus 
“ atque  munificentia  ortum  : progenies  vero,  e pura  stirpe  nata,  hic  atque 
“ illic  felicitatem  suppeditat. 

70.  “ Hac  orbatum  videns  me,  vitae  meae  moderator,  quomodo  non  moerore 
“ affligeris,  ac  si  sterilem  videres  eremi  arborem  a te  ipso  amanter  rigatam? 

71.  “ Hocce  debitorum  meorum  ultimum,  scito,  venerande,  intolerabili 
“ dolore  me  excruciat,  veluti  funis  durus  elephantum  a lavando  prohibitum. 

72.  “ Hoc  debito  ut  exsolvar,  ita  tu  curare  debes : nam  in  re  difficili  felix 
“ Ikshvakuidarum  successus  ex  te  pendet.” 

73.  Ita  jussus  a rege  sapiens,  oculis  meditatione  immotis,  per  temporis 
momentum  stetit  lacus  instar  in  quo  pisces  dormiunt. 

74.  Ille,  puro  animo,  per  meditationem  profundam  vidit  caussam,  quae 
regis  progeniem  retardaret,  atque  tum  sic  eum  allocutus  est : 

75.  “ Olim,  cum  Indram  invisisses  atque  in  terram  redires,  Surabhis 
“ in  via  tua  in  umbram  arboris  coelestis  confugerat. 


PROFECTIO  IN  VASISHTHJE  EREMUM. 


7 


76.  “Tu  vero  uxoris  memor,  quae  menstruam  ablutionem  peregerat, 
“ timensque  ne  officium  tuum  negligeres,  vaccam  honore  dignam  salutare 
“ oblitus  es. 

77.  “ ‘ Quia  me  contemnis,  ideo  tibi,  antequam  prolem  meam  honoraveris, 
“ progenies  non  continget !’  Ita  illa  tibi  imprecata  est. 

78.  “ Imprecatio  illa  neque  a te  audita  est,  neque  ab  auriga  tuo,  propter 
“ Gangce  coelestis  strepitum,  in  cujus  flumine  ludebant  plagarum  elephanti, 
“ vinculis  soluti. 

79.  “ Illius  contemptu  desiderium  tuum  prohibitum  est : nam  neglectio 
“ honoris  erga  eos,  qui  honore  digni  sunt,  praecludit  felicitatem. 

80.  “ Illa  vero,  ut  Prachetasi  butyrum  suppeditet  ad  diuturna  sacra 
“ peragenda,  commoratur  nunc  in  inferno,  cujus  janua  serpentibus  reli- 
“ gata  est. 

81.  “ Quare  tu,  purus,  hancce  Surabhis  filiam  in  ejus  locum  substituens, 
“ eam  venerare  cum  uxore  tua:  nam  si  propitia,  omnimulga  est.” 

82.  Ita  loquente  sacrifico,  advenit  e sylva  Nandinjs,  vacca  haud  sper- 
nenda, cujus  ope  sacra  ille  peragere  solebat. 

83.  Surculi  instar  tenera  atque  fusca,  curvatam  crinium  alborum  notam  in 
fronte  gestavit,  coelo  vespertino  similis,  in  quo  recens  luna  splendet. 

84.  Uberibus  praedita,  fontis  instar  plenis,  solum  rigavit  lacte  tepido,  vel 
aquam  sacram  puritate  sua  superante,  atque  quoties  illa  vitulum  intuebatur 
profluente. 

85.  Pulvere,  qui  illius  ungulis  excitatus  regis  corpus  tetigit,  tribuit  ei 
puritatem,  qualis  oritur  ex  ablutionibus  in  aquis  sacratis. 

86.  Vasishthas,  ominum  gnarus,  castigationum  dives,  conspiciens  illam, 
venustis  oculis  praeditam,  iterum  allocutus  est  regem  haud  inania  cupi- 
entem, inducturus  eum  ad  caerimoniam  sacram  peragendam  : 

87.  “ Persuasum  habeas,  rex,  felicitatem  tuam  non  remotam  esse:  nam 
“ fausta  haec  vacca  advenit,  nomine  ejus  vix  prolato. 

88.  “ Victu  sylvestri  degens,  veluti  scientiam  studio,  ita  hanc  vaccam 
“ perpetuo  eam  sequendo  tibi  conciliare  debes. 


8 


CAPUT  I. 


89.  “ Illa  progrediente,  progredere,  consistente,  immotus  reman e ; illa 
“ recubante,  conside,  atque  quando  aquam  biberit,  tu  quoque  bibe. 

90.  “ Atque  uxor  tua  venerabunda,  casta,  vaccam  honoratam  mane  usque 
“ ad  sylvam  sacram  prosequatur,  vesperique  illi  obviam  eat. 

91.  “ Ita  illam  venerari  stude,  donec  favorem  ejus  impetraveris.  Nullum 
“ tibi  sit  impedimentum!  Tanquam  pater  inter  omnes  qui  filiis  gaudent  pri- 
“ mum  teneas  locum  I” 

92.  “ Ita  esto  1”  His  verbis  rex,  una  cum  uxore,  pietatis  plenus,  loci  tem- 
porisque gnarus,  discipulus,  corpore  inclinato,  praeceptoris  jussum  accepit. 

93.  Deinde,  prima  noctis  parte  Vasishthas,  creatoris  filius,  veridicus, 
sapiens,  ad  lectum  dimisit  regem,  cujus  felicitas  orta  erat. 

94.  Sapiens,  quamquam  per  castigationes  sibi  inflictas  amplam  habuit 
potestatem,  tamen  caerimoniam  sacram  respiciens,  praecepta  noscens,  prae- 
cepit ei  vitam  sylvestrem. 

95.  Rex  cum  uxore  sua  casta,  ingressus  in  casam  frondeam,  a magistro 
indicatam,  recubans  in  kusce  strato,  transegit  noctem,  cujus  finem  sapientis 
discipuli  studiis  sacris  impenderunt. 


( 9 ) 


CAPUT  II. 

BENEFICIUM  A NANDINI  DATUM. 

1.  At  prima  luce  civium  moderator,  gloria  abundans,  sapientis  vaccam,  a 
regina  odoribus  sertisque  ornatam,  vitulo  ejus  lactato  atque  religato,  dimisit 
in  sylvam. 

2.  Regis  uxor  legitima,  prima  numeranda  inter  mulieres  castas,  vaccse 
viam,  cujus  pulvis  ungularum  vestigiis  sacratus  erat,  sequebatur,  sicut  legum 
codex  sequitur  Vedarum  sententiam. 

3.  Rex  misericors,  gloria  decorus,  postquam  reverti  j usserat  uxorem  ama- 
tam, custodivit  SuRABHis  filiam,  ac  si  fuisset  terra  sub  vaccae  specie, 
quattuor  oceanis  in  ubera  transformatis. 

4 . Deinde  ille,  qui  voti  solvendi  caussa  vaccae  vestigia  sequebatur,  reliquos 
etiam  comites  dimisit ; neque  quisquam  alius  corporis  tutelam  ei  praebuit ; 
nam  Manui s soboles  sua  ipsius  virtute  defenditur. 

5.  Sapidos  graminum  manipulos  ei  offerens,  fricans  eam,  asilos  arcens, 
et  viam  quam  ipsa  elegerat  non  impediens : ita  orbis  terrarum  rex  vaccae 
favorem  sibi  conciliare  studebat. 

6.  Subsistens  quando  illa  subsisteret,  surgens  illa  procedente,  illa  considente 
ipse  considere  statuens,  aquam  petens  illa  bibente  : ita  terrae  dominus 
umbrae  instar  illam  sequebatur. 

7.  Gestans  ille  dignitatem  regiam,  depositis  etiam  insignibus  e singulari 
illius  splendore  colligendam,  comparandus  erat  elephanto,  qui  intus  furorem 
fovet,  etsi  non  apparent  liquoris  lineae. 

8.  Crines  plantarum  repentium  cirris  religatus,  cum  arcu  tenso,  erravit 
per  sylvam,  ac  si,  magistri  sui  vaccam  sacram  custodire  simulans,  immites 
sylvae  feras  domare  voluisset. 

9.  Ei,  qui  comites  dimiserat,  Varun.<eque  similis  erat,  arbores  ab  utroque 
latere  per  voces  avium  laetitia  exsultantium  blanditias  quasi  acclamabant. 

D 


10 


CAPUT  II. 


10.  Tenerae  plantae  repentes,  vento  quassatae,  honorandum  illum,  igni 
similem,  prope  transeuntem,  floribus  suis  tegebant,  ac  si  virgines  urbis  farre 
solemni  eum  conspersissent. 

11.  Cervae,  intuentes  corpus  regis,  cujus  indoles  benigna,  etiamsi  arcum 
gerebat,  indicata  iis  erat  cordibus  suis  impavidis,  fructum  perceperunt 
oculorum  suorum  late  apertorum. 

12.  Arundinibus,  qui  fistulis  a vento  inflatis  tibiarum  modulos  referebant, 
laudem  suam  audivit  in  sylvae  umbraculis  acuta  voce  decantatam  a diis 
sylvestribus. 

13.  Eum,  umbella  destitutum  ardoreque  fatigatum,  praeceptis  sacris  pur- 
gatum, afflabat  ventus,  guttis  aquarum  de  montibus  delabentium  mixtus, 
atque  arboribus  leniter  commotis  florum  odorem  spirans. 

14.  Vel  sine  pluvia  sylvarum  incendia  cessabant,  eximium  erat  fructuum 
florumque  incrementum,  nulla  fortior  bellua  infirmiorem  necabat,  hoc  ser- 
vatore ingrediente  in  sylvam. 

15.  Solis  lux  atque  sapientis  vacca,  surculi  instar  fulvae,  postquam 
spatia  inter  plagas  ambulatione  sua  lustraverant,  sub  finem  diei  ad  habi- 
tationes suas  progrediebantur. 

16.  Vaccam,  cujus  ope  caerimoniae  diis,  patribus  atque  hospitibus  debitae 
peragebantur,  a tergo  sequebatur  terrae  dominus,  apparebatque  illa,  comite 
eo,  a bonis  honorato,  veluti  Fides  coram  facta,  comitantibus  operibus. 

17.  Procedebat  ille  conspiciens  sylvas  tenebris  nigrescentes,  in 
quibus  aprorum  greges  ascendebant  e stagnis,  pavones  suspiciebant  ad 
arbores  quas  inhabitabant,  cervique  congregabantur  in  planitiebus  gra- 
mineis. 

18.  Vacca  per  laborem  uberum  oneris  portandi,  atque  hominum  rex  per 
corporis  gravitatem  ; ambo  incessu  suo  pulchro  ornabant  semitam,  qua  a 
sylva  sacra  redibant. 

19.  Regina  amata,  palpebris  connivendo  lassis,  maritum,  qui  Vasishth^ 
vaccam  secutus  e sylva  appropinquabat,  impastis  quasi  oculis  hausit. 

20.  Vacca,  a rege  in  via  praeire  facta,  cum  regis  uxor  obviam  ei  veniret, 
in  amborum  medio  fulgebat,  veluti  diluculum  inter  diem  noctemque. 


BENEFICIUM  A NANDINI  DATUM. 


11 


21.  SuDAKSHiNA,  dextrorsum  salutans  illam,  lacte  abundantem,  manu 
tenens  pateram,  granis  adustis  repletam,  inclinato  corpore  venerata  est  latam 
ejus  frontem,  quasi  januam  ad  voti  sui  impetrationem. 

22.  “ Quamquam  vitulum  appetens,  immota  venerationem  accepit !”  Hoc 
animadvertentes  ambo  laetabantur  : nam  favoris  signa,  a talibus  erga  vene- 
rabundos exhibita,  certum  fructum  promittunt. 

23.  Dilipas,  qui  brachiis  suis  hostes  exstinxerat,  magistri  ejusque  uxoris 
pedes  amplexus,  caerimonia  vespertina  peracta,  mulctuque  finito,  iterum 
vaccam  recubantem  adoravit. 

24.  Cibo  atque  lucernis  juxta  eam  collocatis,  postquam  illa  recubuerat, 
servator  cum  uxore  sua  consedit,  deinceps  postquam  illa  obdormuerat,  quieti 
se  dedit,  atque  mane  surrexit,  postquam  illa  a somno  surrexerat. 

25.  Ita  illi,  gloria  excellenti,  prolis  caussa  cum  uxore  sua  votum  exsol- 
venti, miseros  salvare  adsueto,  ter  septem  dies  transierunt. 

26.  Die  sequente  magistri  ejus  vacca  sacra,  comitis  sui  animam  explorare 
cupiens,  ingressa  est  Parvatis  parentis  speluncam,  Ganga  cataractm  vici- 
nam, herbis  tectam. 

27.  “ Ne  cogitare  quidem  de  illa  subigenda  possunt  belluse  !”  Hac  fiducia 
rex  oculos  in  pulchrum  montem  defixit,  cum  leo,  invisus  prosiliens,  violenter 
illam  raptaret. 

28.  Vaccse  mugitus,  longe  resonans  e caverna,  habenis  quasi  retraxit 
misericordis  regis  oculos,  in  montium  principem  defixos. 

29.  Conspexit  ille,  arcu  instructus,  leonem  jubatum  vacem  fulvse  insi- 
stentem, veluti  rodhi^am  dJchoxQm  floridam  in  metallifera  montis  planitie. 

30.  Tum  rex,  leonino  incessu  praeditus,  servator,  qui  hostes  vi  deleverat, 
ita  circumventus,  sagittam  pharetra  deprompturus  erat,  ad  necandum  leonem, 
nece  dignum. 

31.  At  dextera  bellatoris,  digitis  defixis  in  sagittae  calamo,  atque  ungu- 
larum splendore  ardeae  pennas  illustrantibus,  immota  haesit,  atque  quasi  in 
tabula  picta  apparuit. 

- 32.  Rex,  cujus  ira  brachio  cohibito  augebatur,  ardore  suo,  leonem  malefi- 


12 


CAPUT  IL 


cum,  vel  proxime  adstantem,  non  attingente,  intus  flagrabat,  serpentis 
instar,  cujus  vis  incantamentis  herbisque  coercita  est. 

33.  Leo,  vaccam  captam  tenens,  regum  leonem,  Manuis  stirpis  quasi 
vexillum,  hominum  venerandorum  amicum,  voce  humana  allocutus  est, 
obstupefaciens  eum,  qui  jam  eo,  quod  ipsi  acciderat,  stupefactus  erat  : 

34.  “ Desine  contendere,  terrae  domine ; sagitta  tua,  etiamsi  emissa,  in 
“ me  vana  foret : procellae  vis,  quamvis  arbores  evellere  valens,  montem 
“ superare  nequit. 

35.  “ Scito  me  esse  Kumbhodaram,  NiKUMBHAi;  similem,  dei  octiformis 
“ servum,  cujus  dorsum  sacratum  est  a deo,  qui  bovem  Kailasce.  instar  ful- 
“ vum  ascensurus  benigne  pedibus  ei  insistit. 

36.  “ Vides  in  conspectu  devaddruem  arborem  ; ea  filiae  instar  adoptata 
“ est  a SivA,  bovem  in  vexillo  gestante,  gustavitque  saporem  lactis  manantis 
“ e Skand^  matris  mammis,  vasa  aurea  referentibus. 

37.  “ Hujus  arboris  cortex  olim  ab  elephanto  frontem  fricante  laesa  erat, 
“ atque  montis  filia  eam  miserabatur,  aeque  ac  exercitus  divini  ducem, 
“ Asurorum  telis  saucium. 

38.  “ Ab  eo  inde  tempore  ego  a Tridentifero  leonis  forma  indutus,  ad 
“ feros  elephantos  terrendos,  in  hac  montis  caverna  constitutus  sum,  a bestiis 
“ prope  accedentibus  victum  quaesiturus. 

39.  “ Haec  vacca,  tempore  a Siva  definito,  ad  me  fame  pressum 
“ satiandum,  tanquam  amplum  jentaculum  cruentum  advenit,  sicut  lunae 
“ nectar  ad  deorum  hostem. 

40.  “ Tu  revertere,  mitteque  pudorem  ; demonstrasti  tuam  in  magistrum 
“ pietatem.  Etenim  quando  rei  armis  tegendae  defensio  vires  excessit, 
“ illius  jactura  non  destruit  armigerorum  gloriam.” 

41.  Hominum  rex,  audito  diserto  ferarum  regis  sermone,  armis  suis 
Siv^  potentia  repulsis,  missum  fecit  sui  ipsius  contemptum. 

42.  Frustraque  laborans  in  sagittae  emissione,  tunc  primum  cohibita, 
veluti  Indras,  fulmen  vibrare  paratus,  Siv^  adspectu  coercitus,  sic  leoni 
respondit  : 

43.  “ Sermo  quem  ego,  in  conatu  meo  cohibitus,  sum  prolaturus,  fera- 


BENEFICIUM  A NANDINI  DATUM. 


13 


“ rum  domine,  ridiculus  fortasse  videbitur:  tu  vero  intimam  quamlibet  ani- 
“ mantium  nosti  indolem,  ideoque  loquar. 

44.  “ Venerandus  mihi  est  rerum  stabilium  mobiliumque  creationis, 
“ perennitatis  atque  destructionis  auctor ; attamen  hic  etiam  magistri  mei 
“ thesaurus,  in  conspectu  meo  occumbens,  haud  est  negligendus. 

45.  “Tu,  quaeso,  victus  tui  necessitati  meo  corpore  satisfacere  velis,  di- 
“ mittasque  istam  magni  sapientis  vaccam,  quam  vitulus,  die  vergente,  cum 
“ desiderio  exspectat.” 

46.  Tum  vero  Siv^  comes,  dentium  splendore  cavernae  tenebras  dividens, 
subridens  regem  iterum  allocutus  est : 

47.  “ Mundi  dominatum,  in  quo  praeter  tuam  non  alia  est  umbella  regia, 
“ recentem  aetatem,  pulchrumque  hoc  tuum  corpus,  tam  multa  pro  re 
“ exigua  deserere  cupiens,  mentis  impos  mihi  videris. 

48.  “Si  misericordia  erga  animalia  tibi  est,  haec  una  vacca  morte  tua 
“ servabitur;  vivens  contra,  rex,  cives  tuos  patris  instar  continuo  ab  infor- 
“ tuniis  defendere  poteris. 

49.  “ Sin  vero  times  magistrum  tuum,  igni  similem,  qui,  hanc  solam 
“ possidens  vaccam,  de  peccato  tuo  indignatus  foret,  ejus  ira  a te  sedari  po- 
“ terit,  largiendo  ei  decies  raillies  mille  vaccas  distentis  uberibus  praeditas. 

50.  Quare  serva  hoc  tuum  corpus  robustum,  quod  continua  felicitate 
“ fruetur:  amplum  enim  regnum  Indr^  habitationi  comparant,  solo  terrae 
“ contactu  ab  illa  diversum.” 

51.  Ita  locutus  cum  leo  taceret,  sonitu  e caverna  repercusso,  mons  etiam, 
quasi  prae  amore,  terrae  domino  alta  voce  eandem  resonavit  sententiam. 

52.  Ministri  divini  sermone  audito,  rex,  majore  etiam  misericordia  motus, 
quia  vacca  a leone  subacta  turbatis  oculis  eum  intuebatur,  respondit : 

53.  “ Servat  a nece ! ita  insigne  Kshatri  nomen  inter  homines  notum 
“ est.  Qui  huic  contrarie  agit,  quid  ei  cum  regno  ? quidve  cum  vita  op- 
“ probrio  aspersa? 

54.  “ Quomodo  magnus  sapiens  reconciliari  poterit  aliarum  vaccarum 
“ donatione?  scito  hancce  Surabhi  non  esse  inferiorem,  atque  nonnisi 
“ SivJE  potentia  tu  eam  superasti. 

£ 


]4 


CAPUT  II. 


55.  “ Hanc  corpore  meo  oblato  ex  unguibus  tuis  redimere  eequum  est; 
“ ita  neque  tu  fraudaberis  jentaculo,  neque  anachoreta  sacrificiorum  sub- 
“ sidio  privatus  erit. 

56.  “Tu  quoque,  alieno  arbitrio  subjectus,  hoc  scis,  (magna  enim  est 
“ cura  tua  pro  hac  devaddriie  arbore)  haud  quemquam  illaesum  accedere 
“ posse  ad  dominum,  perdito  eo,  quod  curae  suae  commissum  fuit. 

57.  “ Si  vero  ego  non  necandus  tibi  videar,  in  gloriam  meam  etiam 
“ misericors  esto  ! Mei  similes  haud  sane  solliciti  sunt  de  libis  istis,  quae, 
“ ex  elementis  facta,  certae  morti  obnoxia  sunt. 

58.  “ Amicitiam  incipere  dicunt  a colloquio;  contigit  hoc  nobis  obviam 
“ factis  in  sylva  : quare  tu,  Siv.e  minister,  meam,  socii  tui,  benevolentiam 
“ haud  repudiare  debes.” 

59.  “ Esto!”,  Ita  locuto  leoni  Dilipas,  brachii  impedimento  cessante, 
armis  depositis,  corpus  suum  obtulit,  quasi  carnis  libum. 

60.  Eodem  temporis  momento  super  civium  moderatorem,  qui  vultu 
averso  dirum  leonis  impetum  exspectabat,  decidit  florum  imber,  e manibus 
Vidyddharorum  demissus. 

61.  “ S urge  mi  fili!”  Hanc  vocem,  nectari  similem,  audiens  prolatam, 
surgensque,  vidit  rex  ante  se  vaccam  lactiferam,  genitricem  quasi  suam, 
non  vero  leonem. 

62.  Attonitum  illum  allocuta  est  vacca:  “Bone,  spectro  creato  a me 
“ tentatus  es;  propter  sapientis  excellentiam  ne  Yamas  quidem  mecum 
“ pugnare  valeret,  ne  dicam  ferae. 

63.  “ Delectatus  sum,  mi  fili,  veneratione  tua  erga  magistrum,  atque 
“ misericordia  tua  in  me  : beneficium  elige ! Scito  me  non  lac  solum 
“ praebere,  sed,  dum  alicui  faveam,  omnimulgam  esse.” 

64.  Exinde  rex,  munificus  in  egenos,  qui  manibus  suis  herois  nometi 
sibi  comparaverat,  manibus  junctis  filium  petiit  e Sudakshina,  stirpis  pro- 
pagatorem atque  perenni  gloria  praeditum. 

65.  “ Esto !”  Ita  vacca  regi,  sobolis  cupido,  desiderium  suum  pollicita, 
sic  ei  imperavit ; “ Bibe,  mi  fili,  lac  meum  mulctum  in  vas  foliaceum.” 

66.  “ Quod  a vitulo  tuo  atque  e caerimoniis  sacris  relictum  erit,  mater. 


BENEFICIUM  A NANDINl  DATUM. 


15 


“ eo  lacte,  sapientis  venia  impetrata,  frui  cupio,  ac  si  esset  sexta  pars  terrae 
“ custoditae.” 

67.  Ita  compellata  a rege,  Vasishtha;  vacca  magis  etiam  delectata  erat, 
atque  illo  sequente  ex  Himavantis  caverna  sine  lassitudine  rediit  ad  ere- 
mum. 

68.  Regum  princeps  ille,  cujus  facies  lunae  serenae  similis  erat,  vaccae 
gratiam,  magistro  suo  indicatam,  uxori,  quae  jam  e laetitiae  signis  eam  conje- 
cerat, iterum  quasi  narravit. 

69.  Tum  ille,  irreprehenso  animo  praeditus,  bonorumque  hominum 
amicus,  a Vasishtha  jussus,  Nandinis  lac,  quod  a vitulo  atque  post  sacri- 
ficium peractum  relictum  erat,  bibit  magna  cum  siti,  ac  si  fuisset  candida 
ipsius  gloria,  corpore  induta. 

70.  Postero  mane,  voto  ita  exsoluto,  Vasishthas,  prosperum  iter  iis 
precatus,  conjuges  ablegavit  ad  urbem  suam  regiam. 

71.  Rex,  postquam  salutaverat  sacrificium,  ignem  atque  Arundhatim 
post  illius  maritum,  vaccamque  cum  vitulo,  profectus  est,  dignitate  per 
felicitatem  amplificata. 

72.  Patiens  ille  cum  uxore  legitima  viam  faciebat  curru,  sonitu  suo  auri- 
bus blandiente,  non  interrupto,  jucundo,  suo  quasi  desiderio  expleto. 

73.  Cives  biberunt  eum,  cujum  corpus  emaciatum  erat  per  votum  pro 
filio  obtinendo  exsolutum,  et  qui  absentia  sua  desiderium  eorum  excitaverat, 
oculis  satietatem  haud  adipiscentibus,  recens  ortam  veluti  lunam,  herbarum 
dominam. 

74.  Ille,  Indras  felicitate  fruens,  urbem,  vexillis  erectis  ornatam,  ingres- 
sus, salutantibus  civibus,  terrae  onus  reposuit  in  brachium  suum,  serpentium 
principis  instar  robustum. 

75.  Atque  tum,  veluti  coelum  recepit  splendorem,  ex  Atris  oculo  ortum, 
veluti  flumen  coeleste  Siva:  semen,  ab  igne  evomitum,  ita  regina,  ad 
familiam  regis  propagandam,  concepit  foetum,  gravibus  indiciis  regiis  prae- 
ditum. 


( 16  ) 


CAPUT  III. 


RAGHUS  AD  IMPERIUM  CONSECRATUS. 

1.  Deinde  SuDAKSHiNA  foetum  gestavit,  per  quem  mariti  desiderium 
ad  finem  pervenit,  qui  amicorum  oculis  quasi  lunae  ortus,  atque  caussa  prin- 
cipalis erat  propagationis  stirpis  Ikshvakuidarum. 

2.  Propter  corporis  maciem  non  omnia  ornamenta  gestans,  facie  rodhrcE 
arboris  instar  pallida,  apparuit  illa  veluti  nox,  mane  appropinquante,  pal- 
lido lunae  splendore,  quando  stellae  numerari  possunt. 

3.  Terrae  dominus  faciem  ejus,  terra  odorifera  fragrantem,  clam  osculans, 
haud  satiabatur,  sicut  elephantus,  qui  sub  aestatis  finem  in  sylva  ampla 
paludem  lambit,  nubium  guttis  irrigatam. 

4.  “ Ut  Indras  coelum,  sic  illius  filius,  cujus  currus  in  plagarum  finibus 
requiescet,  terram  dominabitur.”  Ideo  illa,  posthabitis  ceteris  gustibus, 
primo  ad  appetentiam,  hujusmodi  spei  respondentem,  applicuit  animum. 

5.  “ Prae  pudore  non  ullum  optatum  indicat  mihi  femina  Magadhensis ; 
“ quasnam  res  desiderat  ?”  Ita  Kosala  septentrionalis  rex  officiosus  quavis 
hora  interrogabat  uxoris  carissimae  amicas. 

6.  Quodcunque  desiderabat  illa,  cum  graviditatis  dolores  subiisset,  id 
sibi  oblatum  videbat : non  enim  ullum  illius  desiderium,  vel  in  tergemino 
coelo,  regi,  arcu  intenso  praedito,  non  impetrandum  erat. 

7 . Ordine  graviditatis  dolores  transgressa  illa  membris  crescentibus  splen- 
debat, sicut  planta  pulchris  surculis  instructa,  postquam  vetera  folia  deci- 
derunt. 

8.  Diebus  praetereuntibus,  mammae  ipsius  sororiantes  nigrescentibus  pa- 
pillis superabant  pulchritudinem  duorum  loti  florum  pulchrorum,  apibus 
obsessorum. 


RAGHUS  AD  IMPERIUM  CONSECRATUS. 


17 


9.  Rex  uxorem  suam  gravidam  intuebatur,  sicut  terram,  divitiis  repletam, 
sicut  samim  arborem,  in  qua  ignis  latet,  sicut  Sarasvatim  fluvium,  cujus  aqua 
sub  terra  fluit. 

10.  Peregit  ille  sapiens  justo  ordine  caerimoniam  post  conceptionem  et 
reliquas,  cum  magnificentia  quae  congrua  erat  tum  amori  ejus  erga  uxorem, 
tum  animi  altitudini,  atque  divitiis  quas  e regionibus  extremis  accumulaverat. 

11.  Quotiescunque  rex  domum  reverteretur,  laetus  conspexit  uxorem, 
ob  uteri,  a summorum  deorum  particulis  inhabitati  onus  cum  difficultate  e 
sella  surgentem,  manus  aegre  jungentem,  oculisque  vacillantem. 

12.  Foetus  sustentatione  curata  a medicis,  infantium  curae  peritis  atque 
benevolis,  maritus  laetus  tempore  justo  conspexit  uxorem  amatam,  jam  par- 
tum edituram,  sicut  coelum  nubibus  obductum,  fruges  gignere  paratum. 

13.  Tum  regina,  Sachi  similis,  suo  tempore  filium  peperit,  cujus  bona 
fortuna  portendebatur  quinque  planetis,  in  alto  coelo  micantibus,  neque 
solem  versus  euntibus, — sicut  potestas  regia,  quae  triplicem  habet  originem, 
prosperitatem  gignit  aeternam. 

14.  Plagae  coelestes  gaudebant,  venti  jucundi  spirabant,  ignis,  cum  flam- 
ma dextrorsum  flexa,  sponte  sacrificium  cepit,  omnia  illo  momento  felicita- 
tem portendebant  : nam  talium  hominum  ortus  universo  mundo  saluti  est. 

15.  Infantis  nobilis  splendore  innato,  circum  gynaecei  lectum  diffuso, 
subito  lucernae  nocturnae,  lumine  privatae,  quasi  pictae  apparebant. 

16.  Gynaecei  famulae,  quae  verbis  nectareis  nuntium  de  filio  nato  attulit, 
rex  tres  solum  res  recusandas  esse  duxit,  umbellam,  lunae  instar  splenden- 
tem, atque  duo  flabella. 

17.  Bibit  rex  pulchram  filii  faciem  oculis,  loti  a vento  securae  instar  im- 
motis, neque  magna  ejus  laetitia  sibimet  ipsi  imperare  potuit,  veluti  maris 
aquarum  moles,  luna  conspecta. 

18.  Omnibus  caerimoniis  natalitiis  peractis  a familiae  sacerdote,  qui  a 
sylva  sacra  advenerat,  DilIp^  filius  magis  etiam  splendebat,  sicut  gemma, 
e fodina  effossa,  magis  splendet,  postquam  polita  est. 

19.  Jucunde  sonans  instrumentorum  solemnium  clangor,  cum  laetis  pul- 
chrarum virginum  saltationibus,  non  solum  in  aedibus  reginae  Magadhensis 
mariti,  sed  in  ipsa  coelicolarum  habitatione  resonabat. 

F 


18 


CAPUT  III. 


20.  Defensor  ille  neminem  vinctum  tenebat,  quem  prae  laetitia  ob  filium 
natum  liberare  potuisset ; ipse  solummodo  liberatus  est  eo  vinculo,  quod 
debitum  erga  Manes  appellatur. 

21.  “ Ad  finem  Vedarum  usque  ibit  filius  meus,  atque  in  proelio  usque  ad 
“ finem  hostium !”  Ita  cogitans  rex,  significationum  gnarus,  filium  suum 
Raghuem  appellavit,  radicis  eundi  significationem  respiciens. 

22.  Cepit  ille  in  diem  pulchrorum  membrorum  incrementum,  cura  patris, 
omni  felicitate  praediti ; sicut  recens  luna,  solis  radiis  in  ejus  orbe  progre- 
dientibus. 

23.  Sicut  Uma  atque  Sivas  e Kartikeya,  sicut  Sachis  atque 
Indras  e Jayanta,  sic  rex  atque  uxor  ejus  Magadhensis  ex  hoc  filio 
gaudium  ceperunt,  similes  e simili. 

24.  Ut  rathdngarum  avium,  sic  eorum  amor  mutuus,  animos  conjungens, 
quamquam  ab  unico  eorum  filio  divisus,  tamen  mutuo  augebatur. 

25.  Puer,  cum  vocem  a nutrice  primo  dictam  pronuntiaret,  ejusdemque 
manibus  sustentatus  incederet,  atque  salutare  edoctus  corpus  inclinaret, 
patris  gaudium  auxit. 

26.  Rex,  gremio  excipiens  eum,  qui  voluptate,  e corporis  contactu  orta, 
nectare  quasi  cutem  conspersit,  oculos  in  angulis  comprimens,  tandem 
aliquando  filium  tangendi  dulcedinem  expertus  est. 

27.  Putavitque  ille,  fines  haud  transgrediens,  hoc  filio  nobili  stirpem 
suam  stabilitam,  sicut  Brahman,  hominum  dominus,  creationem  suam 
per  VisHNUEM,  utpote  eam  suimet  ipsius  partem,  quae  in  prima  qualitate 
versatur. 

28.  Simulae  ille  tonsuram  subierat,  una  cum  ministrorum  filiis  amicis, 
qui  jam  comam  prolixam  alebant,  per  aptam  elementorum  cognitionem, 
veluti  per  fluvii  os,  exiit  in  mare  verborum. 

29.  Tum  illum,  sacro  filo  rite  cinctum,  patri  carum,  praeceptores  docti 
instruxerunt ; neque  opera  eorum  in  hoc  puero  inanis  fuit : nam  quEBvis 
cura,  in  rem  idoneam  collata,  prospere  cedit. 

30.  Nobili  intellectu  praeditus,  omnium  intellectus  virtutum  ope  deinceps 
trajecit  quatuor  scientias,  quatuor  oceanis  similes  ; veluti  sol,  plagarum 
dominus,  plagas  transcurrit  equis,  ventum  velocitate  superantibus 


RAGHUS  AD  IMPERIUM  CONSECRATUS. 


19 


31.  Sacra  capre®  pelle  indutus,  patris  arcu  incantato  instruebatur; 
neque  solum  in  orbe  terrarum  pater  ejus  unicus  erat  rex,  sed  ille  etiam  unicus 
arcipotens. 

32.  Ut  vitulus,  tauri  eetatem  attingens,  ut  elephanti  pullus,  ad  elephanti 
adulti  statum  accedens,  sic  Raghus,  ordine  e pueritia  adolescentiam  in- 
gressus, alebat  corpus  firmitate  sua  pulchrum. 

33.  Deinde,  statim  post  solemnem  crinium  tonsuram,  pater  ejus  matrimonii 
caerimoniam  peregit ; atque  principum  filiae,  illum  maritum  optimum  adeptae, 
splendebant  sicut  Dakshas  filiae,  tenebrarum  fugator  i nuptae. 

34.  Juvenis  Raghus,  brachiis  longis,  robustus,  pectore  januae  simili,  et 
lata  cervice  praeditus,  corporis  praestantia  patrem  superabat,  sed  modestia 
sua  illo  inferior  videbatur. 

35.  Atque  tum  rex,  qui  gravissimum  imperii  onus,  per  longum  tempus 
ab  ipso  gestatum,  sublevare  voluit,  filiumque  et  indole  et  institutione  mo- 
destum vidit,  juvenem  imperii  socium  nominavit. 

36.  Felicitatis  dea,  virtutum  amans,  priorem  suam  in  rege  sedem  relin- 
quens, partim  in  eum,  quasi  in  domicilium  regis  juvenis  nomine  notatum, 
ingressa  est,  velut  a loto  adulta  in  lotum  nuper  ortam. 

37.  Ut  ignis  vento,  auriga  suo,  ut  sol  nubium  discessu,  elephantusque 
temporum  fissione,  sic  rex  filio  suo  insuperabilis  evasit. 

38.  Hoc  arcitenente,  una  cum  ordinis  regii  juvenibus,  equis  sacris  cus- 
todiendis preefecto,  rex,  Indral  similis,  centum  sacrificia,  uno  deficiente, 
peregit  sine  impedimento. 

39.  Tum  vero  Indras,  corpore  occultato,  coram  custodibus  illis  arcite- 
nentibus, abripuit  equum,  sacrificii  caussa  a sacrifico  solute  emissum. 

40.  Juvenum  caterva,  extemplo  prae  animi  dejectione  inops  consilii, 
attonita  stetit,  cum  Nandinis,  Vasishthas  vacca,  cujus  praestantiam 
audiverant,  sponte  accedens  conspiceretur. 

41.  DiulpAi  filius,  honoratus  a bonis,  postquam  oculos  suos  puro  liquore, 
e membris  illius  manante,  inunxerat,  res  sensibus  occultas  etiam  videndi 
copiam  accepit. 

42.  Viditque  ille,  ab  hominum  deo  oriundus,  orientem  versus  deum  mon- 


20 


CAPUT  III. 


tiiim  latera  abscindere  solitum,  qui  equum,  habenis  ad  currum  alligatum, 
abduxit,  auriga  iterum  iterumque  festinationem  ejus  coercente. 

43.  Quem  cum  e centum  ejus  oculis,  haud  nictantibus,  atque  ex  equis 
viridibus  Induam  esse  cognovisset,  Raghus  eum  allocutus  est,  quasi  reverti 
cogens  eum  voce  sua  sonante,  ccelum  feriente : 

44.  “ Tu,  deorum  princeps,  ab  hominibus  gnaris  primus  semper  appel- 
“ laris  eorum,  qui  sacrificiorum  portionibus  fruuntur : cur  igitur  tu  patris 
“ mei,  continuis  sacrificiis  intenti,  caerimoniam  sacram  irritam  facere  mo- 
“ liris? 

45.  “ Nonne  a te,  mundi  tergemini  domino,  oculis  coelestibus  praedito, 
“ sacrificiorum  inimici  semper  cohibendi  sunt  ? Quodsi  tu  ipse  pie  agentium 
“ opera  conturbas,  lex  sacra  subversa  est. 

46.  “ Quare,  Indra,  huncce  equum,  praecipuam  magni  sacrificii  partem, 
“ dimittere  velis : nam  viri  eximii,  qui  aliis  viam  puram  indicant,  ipsi 
“ semitam  turpem  haud  ingrediuntur.” 

47.  Coelicolarum  princeps,  cum  sermonem  audacem,  a Raghue  prolatum, 
audisset,  attonitus  currum  retro  flexit,  atque  responsum  edere  aggressus 
est : 

48.  “ Quae  dixisti,  juvenis  regie,  ea  ita  sunt : attamen  iis,  qui  gloria 
“ gaudent,  haec  defendenda  est  ab  inimico.  Jam  vero  pater  tuus,  totam 
“ meam  gloriam,  mundos  collustrantem,  sacrificio  superare  molitur. 

49.  “ Sicut  enim  solus  Vishnus  tanquam  spiritus  summus  celebratur, 
“ atque  Sivas  trioculus  solus  magnus  dominus  appellatur,  neque  alius 
“ quisquam;  ita  me  solum  centum  sacrificiorum  perfectorem  nominant 
“ vates,  neque  in  quemquam  alium  cadunt  hm  nostree  appellationes. 

50.  “ Quare  hicce  patris  tui  equus  abreptus  est  a me,  Kapilam  imitante. 
“ Mitte  laborem,  neque  pedem  pone  in  Sagarie  filiorum  vestigio  I” 

51.  Tum  equi  custos  impavidus,  subridens,  Indram  rursus  allocutus  est ; 
“ Arripe  telum,  si  haec  tibi  stat  sententia;  non  enim,  nisi  Raghue  devicto, 
“ inceptum  tuum  peregeris !” 

52.  Ita  locutus,  Indram  suspiciens,  arcumque  sagitta  instructurus,  ad- 
stitit,  corporis  pulchritudine,  hoc  statu  imprimis  conspicua,  ipsius  Siva’ 
aemulus. 


RAGHUS  AD  IMPERIUM  CONSECRATUS. 


21 


53.  Raghuis  sagitta  aurea  in  corde  vulneratus  montium  percussor,  ira 
incensus,  sagittam  haud  vanam  adaptavit  arcui  suo,  qui  per  temporis  mo- 
mentum tanquam  nubium  recentium  catervae  signum  apparuit. 

54.  Haec  sagitta,  penetrans  in  DilIpaj  filii  latum  pectus,  horrendorum 
Asurorum  sanguini  adsueta,  avide  quasi  bibit  sanguinem  humanum,  antea 
non  gustatum. 

55.  .Juvenis  quoque  Kartikeyam  viribus  aequans,  in  Indrae  brachium, 
cujus  digiti  elephantum  divinum  feriendo  occalluerant,  atque  in  quo  pi- 
gmentorum, Sachis  frontem  ornantium,  vestigium  relictum  erat,  sagittam 
defodit,  nomine  suo  notatam. 

56.  Alteraque  sagitta,  pavonum  pennis  instructa,  magnum  Indr^  ve- 
xillum fulmineum  discidit ; vehementerque  ei  iratus  est  ille,  ac  si  immortalium 
felicitatis  deae  comam  violenter  revulsisset. 

57.  Inter  ambos  illos,  victoriae  cupidos,  proelium  versabatur  confusum, 
sagittis  sursum  deorsumque  volitantibus,  serpentum  alatorum  instar  hor- 
rendis adspectu,  adstantibus  diis  atque  militibus. 

58.  Perpetuo  dimissarum  sagittarum  imbribus  Indras  illum,  intolerando 
robore  inhabitatum,  occidere  non  potuit,  sicut  nubes  fulmen,  quod  ex  ipsa 
provenit,  aqua  sua  exstinguere  non  valet. 

59.  Tum  Raghus  sagitta,  acie  lunata  instructa,  dissecuit  Indr^  arcus 
nervum,  qui  in  ejus  brachio,  flavo  santali  ligno  tincto,  oceani  agitati  instar 
alte  insonuit. 

60.  Ille,  aucto  furore,  ad  necem  hostis  sui  praevalentis,  arcu  abjecto 
arripuit  telum,  tremulo  splendoris  orbe  cinctum,  quo  montium  alas  discin- 
dere solet. 

61.  Quo  Raghus  vehementer  in  pectore  percussus,  humi  concidit,  una 
cum  militum  lacrymis,  sed  post  temporis  momentum,  dolore  abjecto,  exsur- 
rexit, una  cum  laetis  militum  clamoribus. 

62.  Cum  nihilominus  ille  diu  perseverasse!  in  certamine,  quod  telorum 
usu  acerrimum  erat,  Vritr^  occisor  eximio  ejus  robore  gavisus  est;  vir- 
tutes enim  ubique  pedem  ponunt. 

63.  “ Telum  meum,  quod  ob  duritiem  suam  ne  a montibus  quidem  repel- 
“ litur,  a nemine  praeter  te  perferri  potuit:  scito  me  contentum  esse,  atque 

G 


22 


CAPUT  III. 


praeter  equum  quodvis  donum  tibi  expete!”  Ita  Indras  eum  allocu- 
tus est. 

64.  Tum  regis  filius,  reponens  sagittam,  e pharetra  nondum  prorsus  ex- 
promptam, inaurati  calami  radiis  digitos  ejus  collustrantem,  dulci  sermone 
deorum  dominum  allocutus  est : 

65.  “ Si  equum  haud  dimittendum  putas,  domine,  pater  meus,  continuis 
“ sacrificiis  intentus,  quoniam  sacrum  rite  peractum  est,  integrae  caerimoniae 
“ fructus  particeps  fiat : 

66.  “ Atque  ita  tu  curare  velis,  deorum  domine,  ut  hominum  moderator, 
“ ad  quem,  utpote  Siv^  trioculi  partem,  quando  concionem  ingressus  est, 
“ nemo  facile  aditum  obtinuerit,  hujus  eventus  per  nuntium  tuum  certior 
“ fiat.” 

67.  Indras  se  facturum  promisit  quod  Raghus  optaverat,  abiitque  sicut 
advenerat:  SuDAKsniN^que  filius  etiam,  haud  valde  animo  exsultans, 
rediit  ad  curiam  regiam. 

68.  Salutavit  eum  civium  dominus,  jam  antea  per  Indr^  nuntium  certior 
factus,  manibus,  prse  gaudio  tremulis,  permulcens  corpus  ejus,  fulminis  ictibus 
notatum. 

69.  Ita  terras  dominus,  celebrandum  imperium  tenens,  sub  vitas  finem 
in  coelum  ascendere  cupiens,  nonaginta  novem  sacrificiis  magnis  peractis, 
continuam  quasi  scalam  struxit. 

70.  Deinde  vero,  mente  a sensibus  revocata,  postquam  summum  imperium 
cum  umbella  alba  filio  juveni  rite  tradidisset,  una  cum  uxore  sua  regia  se 
recepit  inter  opacas  anachoretarum  sylvee  arbores : hoc  enim,  juventute  trans- 
acta, Ikshvakuidarum  familise  votum  est. 


( 23  ) 


CAPUT  IV. 


RAGHUS  PLAGAS  EXPUGNAT. 

1.  Raghus,  regnum  a patre  adeptus,  valde  splendebat,  sicut  ignis,  sub 
diei  finem  splendorem  a sole  depositum  recipiens. 

2.  Quem  cum  reges,  post  DilIpam,  in  regno  stabilitum  esse  comperissent, 
ignis  in  cordibus  eorum,  qui  antea  fumo  involutus  fuerat,  flammis  quasi 
erupit. 

3.  Cives,  prole  gaudentes,  illum  nuper  ad  dignitatem  regiam  evectum 
videntes  oculis  erectis,  gaudebant  ac  si  Indr^  vexillum  sublatum  conspi- 
cerent. 

4 . Paternum  regis  solium,  totumque  inimicorum  regnum,  utrumque  simul 
ab  illo,  elephanti  instar  incedente,  occupatum  est. 

5.  Lakshmis,  quamquam  ipsa  invisibilis,  illum,  qui  ad  imperium  conse- 
cratus fuit,  texit  umbella,  ex  loti  foliis  facta,  quae  sub  pulchritudinis  ejus 
splendore  latuit. 

6.  Sarasvatis,  sub  panegyristarum  forma  nonnunquam  appropinquans, 
laudandum  illum  laudibus  idoneis  extulit. 

7.  Tellus,  quamquam  inde  a Manue  reges  honorandi  gaudium  ex  ea  per- 
ceperant, tamen  sub  Raghue  fuit,  ac  si  nemini  antea  nupta  fuisset. 

8.  Ille  enim,  quia  juste  castigabat,  cujusvis  hominis  animum  cepit,  veluti 
Auster,  neque  nimis  frigidus,  neque  nimis  fervidus. 

9.  Quia  virtutibus  superior  erat,  ab  illo  patris  desiderium  in  civibus  dimi- 
nuebatur, sicut  sahakdrce  fructibus  diminuitur  florum  desiderium. 

10.  Viri  morum  periti  in  hoc  novo  rege  honestum  atque  turpe  illustra- 
bant ; prius  quidem  argumentum  in  eo  erat,  non  vero  alterum. 


24 


CAPUT  IV. 


1 1 . Quinque  elementorum  etiam  qualitates  praestantia  augebantur ; sub 
novo  illo  terrae  domino  omnia  nova  quasi  erant. 

12.  Sicut  luna  oblectando,  sicut  sol  ardendo,  sic  ille  rex  cives  conciliando 
nominis  sui  significationem  comprobavit. 

13.  Quamquam  oblongi  ejus  oculi  usque  ad  aures  porrigebantur,  prae- 
cipua tamen  videndi  facultate  praeditus  erat  per  libros,  qui  vel  minimas  res 
gerendas  indicant. 

14.  Tum  venit  ad  eum,  qui  imperio  accepto  confirmato  firmus  stetit, 
alterae  dignitati  regiae  similis  autumnus,  lotis  ornatus. 

15.  Intolerandus  Raghuis  solisque  aestus,  cujus  via  relicta  erat  a nubibus, 
pluvia  effusa  levibus,  eodem  tempore  plagas  permeavit. 

16.  Indras  reposuit  arcum  pluvium,  Raghus  arcum  victorem  arripuit: 
uterque  enim,  ad  hominum  res  peragendas,  vicissim  arcus  suos  intenderunt. 

17.  Anni  tempestas,  lotum  pro  umbella  sumens,  atque  florentia  gramina 
pro  flabellis,  illum  aemulabatur,  non  vero  ejus  pulchritudinem  attigit. 

18.  Eo  tempore  omnium  hominum,  oculis  praeditorum,  amor  aeque  fervidus 
erat  in  illum,  cujus  vultus  benevolentia  nitebat,  atque  in  lunam,  clare 
fulgentem. 

19.  Gloriae  illius  evolutiones  dispersae  quasi  erant  per  anserum  catervas, 
per  stellas,  atque  per  lacus  lotis  abundantes. 

20.  Mulieres,  fruges  custodientes,  considentes  in  sacchariferae  arundinis 
umbra,  canebant  servatoris  illius  laudem,  e virtutibus  ejus  ortam,  cujus  enar- 
rationem inde  ab  ejus  pueritia  incipiebant. 

21.  Serenum  evasit  mare  post  ortum  Agasty^  fortissimi,  e testa  nati : 
post  Raghuis  ortum,  cladem  timens,  contremuit  hostium  animus. 

22.  Tauri  gibberi,  furore  acti,  fluviorum  ripas  suffbdientes,  imitabantur 
robur  ejus  lepide  ludens. 

23.  Ejus  elephanti,  odorantes  saptaparnarum  elephantorum  liquoris 

odorem  spargentes,  quasi  invidia  moti  septemplicem  liquorem  exsudabant. 

24.  Autumnus,  fluvios  pervios  faciens,  viarumque  lutum  exsiccans,  ad 
expeditionem  eum  incitavit,  antequam  vires  ejus  paratas  essent. 


RAGHUS  PLAGAS  EXPUGNAT. 


25 


25.  In  sacrificio,  apud  equorum  lustrationem  instituto,  ignis  rite  accensus 
flamma  sua  dextrorsum  flexa,  quasi  manu  porrecta  obtulit  ei  vietoriam. 

26.  Urbe  atque  locis  contiguis  munitis,  omnibus  rebus  a tergo  bene 
instructis,  bona  fortuna  sequente,  Raghus  cum  exercitu  senario,  plagas 
vincere  cupiens,  profectus  est. 

27.  Consperserunt  eum  civium  matronae  farre,  veluti  oceani  lactei  undae 
Brahmanem  guttis.  Mandares,  montis  ope  suscitatis. 

28.  Ille,  Indr^  similis,  primo  orientem  versus  processit,  hostibus  minans 
quasi  vexillis  vento  agitatis. 

29.  Pulvere  curribus  excitato,  elephantisque  nubibus  similibus,  terrae 
solo  coelum  aequavit,  cceloque  terrae  solum. 

30.  Splendor  in  fronte  incessit,  tum  clangor,  deinde  pulvis,  denique 
currus  et  reliqua  : ex  his,  quasi  quatuor  agminibus,  exercitus  ejus  compo- 
situs era]:. 

3 1 . Per  potentiam  suam  deserta  sicca  aqua  redundare  fecit,  fluvios  altos 
faciles  transgressu,  saltusque  illustres  reddidit. 

32.  Magnum  exercitum  versus  mare  orientale  ducens,  apparebat  ille  veluti 
Bhagirathas,  ducens  Gangam,  de  Siv^  vertice  delapsam. 

33.  Via  ejus  conspicua  erat  regibus,  fructus  suos  relinquere  coactis, 
evulsis,  atque  saepe  fractis,  ut  arboribus  elephanti  via. 

34.  Ita  omnes  regiones  orientales  superans,  victor  ille  pervenit  ad  magni 
oceani  litus,  palmarum  sylvis  nigrum. 

35.  Suhmi  ab  eo,  velut  a fluminis  rapiditate,  inflexibiles  evellente,  vitam 
servarunt,  calamos  imitantes. 

36.  Bangis,  qui  navibus  suis  confidebant,  violenter  devictis,  dux  ille 
tropaea  constituit  in  Ganges  insulis. 

37.  Illi,  ad  pedum  plantas  usque  inflexi,  oryzae  instar  evulsi  atque  restituti, 
fructibus  eum  donarunt. 

38.  Kapisa  trajecta  a militibus,  per  elephantos,  pontis  instar  colligatos, 
UtkaknsibusVmm.  monstrantibus,  Kalingam  versus  profectus  est. 

H 


26 


CAPUT  IV. 


39.  iEstum  suum  acerrimum  MahendrcB  montis  vertici  impressit,  sicut 
rector  uncum  capiti  elephanti  contumacis. 

40.  Armis  adortus  est  eum  KalingcB  rex,  elephantis  valens,  sicut  mons, 
lapidibus  pluens,  Indram,  qui  alas  ejus  findere  aggreditur. 

41.  Raghus  ibi  sagittarum  imbrem  passus,  quasi  prospere  ablutus,  vic- 
toriae fortuna  potitus  est. 

42.  Ibi  milites,  arecae  foliis  potandi  locum  adornantes,  biberunt  vinum,  e 
nalikeris  factum,  hostiumque  gloriam. 

43.  Rex  ille,  solius  justitiae  caussa  vincere  cupiens,  a Mahendra  domino, 
quem  ceperat  atque  rursus  dimiserat,  bonam  fortunam  sumpsit,  non  vero 
terram. 

44.  Tum  per  litus,  frugiferis  Arecae  palmis  coronatum,  profectus  est  ad 
plagam,  ab  Agastya  occupatam,  victoriam  non  desiderans. 

45.  Rex  militum  suorum  oblectationibus,  quae  elephantorum  liquoris 
odorem  spargebant,  Kdverim  Oceano  suspectam  quasi  reddidit. 

46.  Ab  illius,  victoriae  caussa  procedentis,  militibus  occupata  est  planities 
ad  pedem  Malayes  montis,  in  cujus  piperis  arboribus  columbae  circumvola- 

j-bunt. 

47.  Fructuum  pulvis,  evolans  e cardamomi  arboribus,  quos  equi  com- 
moverant, consedit  in  elephantorum  ebriorum  temporibus,  simili  odore 
praeditis. 

48.  Quamquam  in  ipsis  serpentum  vestigiis,  santali  arbores  cingentibus, 
alligata,  haud  decidit  catena  elephantorum,  qui  vel  pedum  vincula  frangere 
valuissent. 

49.  In  regione  australi  vel  solis  ardor  hebetatur ; ibi  vero  Panduensium 
reges  Raghuis  ardorem  non  tulerunt. 

50.  Illi  procumbentes  dederunt  Raghui,  quasi  gloriam  suam,  optimas 
margaritas  collectas  ex  oceano,  ubi  Tdmraparnis  in  eum  sese  effundit. 

51.  Postquam  ille  in  litore  pro  libidine  sese  delectasset  Malaya  et  Dar- 
dara  montibus,  santali  arboribus  tectis,  quasi  plagae  illius  mammis  : 

52.  Intoleranda  vi  praeditus  trajecit  Sahyam  montem,  a quo  oceanus  longe 
recessit,  quasi  terrae  clunes,  veste  decidua  nudatas. 


RAGHUS  PLAGAS  EXPUGNAT. 


27 


53.  Per  ejus  milites,  qui  in  debellationem  populorum  occidentalium  in- 
tenti procedebant,  oceanus,  etsi  Ram^  armis  repulsus,  quasi  cum  Sah^a 
cohaesit. 

54.  In  cincinnis  feminarum  Keralensium,  quae  prae  timore  ornamenta  ab- 
jecerant, pulvis,  ab  exercitu  excitatus,  santall  pulveris  vice  fungebatur. 

55.  Ketakarum  arborum  pulvis,  a Muralce  fluvii  ventis  excitatus,  ejus 
militibus  sine  labore  loricarum  odoramentum  evasit. 

56.  Arecce  arborum,  vento  commotarum,  sonus  superabatur  a loricis  in 
equorum  incedentium  corpore  tinnientibus. 

57.  Apes,  relictis  punnagis  arboribus,  considebant  in  elephantorum,  ad 
kharjurium  truncos  ligatorum,  temporibus,  liquore  exstillante  odoratis. 

58.  Oceanus  Ram^  petenti  locum  praebuerat,  Raghui  vero  sub  specie 
regionum  occidentalium  regis  tributum  pependit. 

59.  Ibi  Trikutam  montem,  qui  manifesta  tulit  ejus  potentiae  signa,  ebriorum 
elephantorum  dentibus  incisa,  altam  quasi  victoriae  columnam  fecit. 

60.  Tum  itinere  terrestri  ad  Pdrasikos  vincendos  progressus  est,  veluti  vir 
castus  hostes,  quos  sensus  appellant,  veri  cognitione  vincere  studet. 

61.  Ebrietatem,  in  feminarum  Yavanensium  wxl^Ahxxs  vino  excitatam,  ille 
non  tulit,  sicut  intempestiva  nubium  caterva  recentem  lotorum  splendorem. 

62.  Erat  illi  proelium  confusum  cum  populis  occidentalibus,  qui  equis 
valebant,  in  pulvere  ubi  non  nisi  arcus  cornei  sonitu  adversarius  cognosce- 
batur. 

63.  Eorum  capitibus  barbatis,  sagittarum  ope  abscissis,  terram  texit,  quasi 
mellis  acervis,  quibus  apes  adhaererent. 

64.  Superstites  galeis  abjectis  veniam  ab  eo  impetrabant : nam  magnani- 
morum ira  submissione  lenitur. 

65.  Milites  ejus  victoriae  defatigationem  mitigabant  vino  in  locis  vitibus 
circumdatis,  pulcherrimisque  pellibus  tectis. 

66.  Tum  Raghus  progressus  est  versus  Kuver^  plagam,  sagittis  suis 
populos  septentrionales  sublaturus,  veluti  sol  radiis  suis  aquas. 


28 


CAPUT  IV. 


67.  Illius  equi,  postquam  otio  in  Sindhuis  ripa  itineris  lassitudinem  levas- 
sent,  humeros  quatiebant,  quibus  croci  florum  fila  adhaerebant. 

68.  Ibi  Hunarum  mulierum  genis  pallorem  induxerunt  Raghuis  facta, 
quae  fortitudinem  ejus  in  maritis  earum  jam  antea  manifestaverant. 

69.  Kdmbqjenses,  proelio  ejus  impetum  sustinere  non  valentes,  flexi  sunt, 
aeque  ac  akshodhcB  arbores,  elephantorum  funibus  cinctae. 

70.  Illi  ingentes  divitiarum  acervos  cum  equis  nobilibus  abundanter 
tamquam  dona  ad  KosalcB  dominum  attulerunt,  superbiam  suam  re- 
primentes. 

71.  Tum  ille,  equis  potens,  ascendit  montem,  Durg^  parentem,  excitato 
metallorum  pulvere  altiorem  quasi  reddens  ejus  apicem. 

72.  Narravit  militibus,  leones  in  cavernis  cubantes,  pari  robore  praeditos, 
vel  exercitus  strepitu  audito,  sine  ullo  timore  capite  retro  verso  circum- 
spicere. 

73.  Adflabant  eum  in  itinere  venti,  in  bhurjis  arboribus  strepentes,  in 
arundine  susurrantes  atque  Gangce  guttas  apportantes. 

74.  Requiescebant  milites  in  umbris  nameruurn  arborum,  considentes  in 
saxis  quorum  superficies  odorata  erat  moscho  hinnuleorum,  qui  ibi  conse- 
derant. 

75.  Herbae,  quae  in  elephantorum,  ad  saralas  arbores  alligatorum  vinculis 
tremulo  splendore  lucebant,  duci  illi  noctu  pro  lucernis  sine  oleo  erant. 

76.  Devadarues  arbores  in  stationibus  ab  illo  relictis,  cortice  funibus  fisso, 
Kirdtis  elephantorum  magnitudinem  narrabant. 

77.  Ibi  Raghui  cum  catervis  montanis  proelium  erat  acerbum,  in  quo 
sagittarum,  hastarum,  lapidumque  concussu  ignis  eliciebatur. 

78.  Postquam  sagittis  suis  Utsavasanketenses  festis  desistere  coegerat, 
Kinnaros  brachiorum  suorum  victoriae  laudes  canere  docuit. 

79.  His  populis  dona  afferentibus,  montis  medullam  cognovit  rex,  ut 
mons  regis  medullam. 

80.  Raghus  cum  ibi  inconcussam  gloriae  suae  copiam  deposuisset,  montis 
a Ravana  sublevati  pudorem  excitans  descendit. 


RAGHUS  PLAGAS  EXPUGNAT. 


29 


81.  Ilio  Lauhityam  transgresso,  Prdgjyotishensium  dominus  contremuit, 
una  cum  agallochi  arboribus,  quae  elephantis  alligandis  postium  vice  fun- 
gebantur. 

82.  Non  tulit  rex  ille  pulverem  ab  illius  curru  excitatum,  qui  solem  in- 
volvit, atque  tempestatem  sine  pluvia  effecit ; nedum  illius  vexillum. 

83.  Kdmarupensmm  dominus  illum,  fortitudine  sua  ipso  Indra  supe- 
riorem, donavit  elephantis,  quorum  tempora  fissa  erant,  et  quorum  ope  ipse 
alios  reges  superaverat. 

84.  Kdmarupensiiim  rex  illius  pedum  umbram,  quasi  sellulse  aureae  deam 
tutelarem,  gemmis,  quasi  floribus  oblatis,  veneratus  est. 

85.  Ita  cum  victor  ille  plagas  devicisset,  rediit,  pulverem  a curru  exci- 
tatum in  regum  diademata,  umbellis  destituta,  cadere  sinens. 

86.  Instituit  ille  sacrificium  Visvajit  appellatum,  in  quo  omnes  suas  opes 
sacerdotibus  dispertiit : nam  boni,  nubium  instar,  non  accipiunt  nisi  ut 
largiantur. 

87.  Sub  sacrificii  finem  Raghus  cum  ministris  suis,  postquam  cladis 
dolorem  magnis  honoribus  sublevasset,  Kshatriyos,  quorum  uxores  ob  diutur- 
nam separationem  desiderio  languebant,  dimisit  ut  in  urbes  suas  rever- 
terentur. 

88.  Illi  regis  pedes,  lineis  suis  vexillum,  fulmen  atque  umbellam  referen- 
tes, nec  nisi  ipsius  benevolentia  attingendos,  cum  discessuri  sese  proster- 
nerent, per  mei  et  pulverem  e capitum  coronis  decidentia  in  digitis  flavos 
reddiderunt. 


I 


( 30  ) 


CAPUT  V. 


AJAS  AD  MARITI  ELECTIONEM  PROFECTUS. 

1.  Ad  terree  dominum  illum,  qui  in  sacrificio  Visvajit  appellato  omnes  suas 
divitias  distribuerat,  advenit  Kautsas,  Varatantuis  discipulus,  scien- 
tiam adeptus,  magistri  sui  prsemium  quaerens. 

2.  Ille,  qui  vasibus  aureis  destitutus  in  vase  terreno  sacrificium  deposuerat, 
inaestimabili  indole  praeditus,  hospitalis,  gloria  illustris,  obviam  ivit  hospiti 
illi,  Vedarum  cognitione  splendenti. 

3.  Hominum  dominus,  praecepta  noscens,  primus  eorum  qui  honore  abun- 
dant, officiorum  gnarus,  illum  castigationibus  divitem  rite  honoravit,  atque 
sedentem  junctis  manibus  sic  allocutus  est. 

4.  “ O tu,  cujus  intellectus  kusce  instar  acutus  est!  num  bene  valet  magi- 
“ ster  tuus,  dux  vatum  consilia  dantium,  a quo  tu  scientiam  integram 
“ adeptus  es,  ut  mundus  animam  a sole  ? 

5.  “ Num  castigatio  triplex,  quam  magnus  ille  vates  corpore,  voce  ei; 
“ spiritu  semper  exercet,  ipsius  Indr^  firmitatem  concutiens,  ullis  impedi- 
“ mentis  interrumpitur  ? 

6.  “ Num  eremi  arboribus,  fatigationem  mitigantibus,  canalium  ductione 
“ alioque  cultu  filiarum  instar  curari  solitis,  ulla  calamitas  a procellis  vel 
“ aliud  quidquam  infortunium  accidit? 

7.  “ Num  incolumis  est  cervarum  proles,  cui  in  ipso  eremitarum  gremio 
“ umbilici  nervus  decidit,  quae  ab  eremitis  non  turbabatur,  etiamsi  in  kusce 
“ gramine,  caerimoniarum  caussa  collecto,  dulce  recubuisset  ? 

8.  “ Num  placidae  sunt  aquae  illae  consecratae,  quibus  ablutio  sacra  pera- 
“ gitur,  unde  patribus  libationes  suppeditantur,  atque  quarum  ripae  fru- 
“ menti  collecti  sextante  sunt  conspicuae  ? 


AJAS  AD  MARITI  ELECTIONEM  PROFECTUS. 


31 


9.  ‘‘  Num  victus  sylvestris,  oryza  aliaque  frumenta,  quibus  corpora  yestra 
“ sustentatis,  cujus  pars  hospitibus  justo  tempore  advenientibus  destinata 
“ est,  comeditur  ab  hominibus  rure  adventantibus,  qui  non  nisi  palea  vesci 
“ merentur? 

10.  “An  tu  a magno  illo  vate  benevolo,  postquam  prorsus  te  instruxit, 
“ matrimonii  veniam  impetrasti  ? hoc  enim  tempus  est  ingrediendi  ordinem 
“ secundum,  qui  pro  reliquis  omnibus  tibi  satisfacere  potest. 

11.  “ Digno  te  aggresso  animus  meus,  imperata  facere  cupiens,  non 
“ delectatus  est.  Tune  magistro  jubente,  an  tua  sponte,  ut  me  honorares  e 
“ sylva  advenisti  ?” 

12.  Varatantuis  discipulus,  audito  nobili  hoc  sermone  Raghuis,  cujus 
paupertatem  jam  e vase  sacrificali  suspicatus  erat,  de  re  sua  impetranda 
leviter  tantum  sperans,  sic  eum  allocutus  est : 

13.  “ Omnes  nos  salvos  esse  scito  ; unde,  te  domino,  civibus  calamitas 
“ exstiterit?  Quomodo,  sole  lucente,  caligo  hominum  visum  obscurare 
“ potuerit? 

14.  “ Est  tibi,  fauste,  reverentia  erga  honorandos,  familiam  tuam  decens, 
“ qua  ipsis  majoribus  tuis  antecellis.  Ego  vero  ne  tempore  inopportuno 
“ supplex  ad  te  venerim  vereor. 

15.  “ Tu,  divitiis  tuis  in  loco  idoneo  depositis,  solo  corpore  exsistens, 
“ appares  veluti  oryza,  cujus  fructu  a sylvicolis  decerpto,  culmus  tantum 
“ superest. 

16.  “ Apte  tu,  unicus  hominum  regnator,  inopiam  tuam,  ex  sacrificio 
“ ortam,  ostendisti  : nam  lunae,  sensim  sensimque  a diis  consumptae,  orbis 
“ decrementum  magis  est  honorificum  quam  ejusdem  incrementum. 

17.  “ Interim  ego,  quoniam  nullum  mihi  aliud  negotium  est,  magistri 
“ mei  optatum  ab  alio  quodam  impetrare  enitar.  Bene  vale  ! Nubem 
“ autumnalem,  quae  aquae  molem  effudit,  nQchdtakas  quidem  rogat.” 

18.  Magni  vatis  discipulum,  his  dictis  jam  abiturum,  rex  retinens  sic 

interrogavit ; “ Quidnam,  gnare,  quantumve  magistro  tuo  a te  dandum 

“ est  ?” 

19.  Tum  illi,  qui  rite  sacrificium  instruxerat,  et  fastu  superbiaque  liber 
. erat,  tribuum  ordinumque  domino  discipulus  gnarus  haec  narravit : 


32 


CAPUT  V. 


20.  “ Cum  integram  scientiam  adeptus  essem,  magnus  vates  a me  ut 
“ institutionis  pretium  peteret  rogatus  est.  Atque  ille  primo  venerationem 
“ meam,  quam  per  longum  tempus  sine  ullo  lapsu  ei  ostenderam,  praemii 
“ loco  numeravit. 

21 . “ Tum  vero  magister,  precum  mearum  pertinacia  irritatus,  neque  opum 

mearum  tenuitatem  respiciens  : ‘ Pro  scientiae  pretio,’  inquit,  ‘tu  quater- 

“ ‘ decies  centies  centena  millia  argenti  affer.’ 

22.  “ Equidem  e vase,  quo  in  caerimoniis  sacris  usus  es,  nil  nisi  regis 
“ nomen  tibi  relictum  esse  colligens,  nunc  ob  institutionis  pretii  magnitudi- 
“ nem  molestiam  tibi  afferre  non  audeo.” 

23.  Unicus  mundi  dominus,  qui  sensibus  a peccato  revocatis  vixit,  lunam 
pulchritudine  aequans,  ita  certior  factus  ab  insigni  illo  Vedarimi  perito,  sic 
respondit : 

24.  “ Absit  ut  novum  hoc  mihi  nascatur  opprobrium,  Yedarum  peritum, 
“ pro  magistro  suo  argentum  petentem,  desiderio  suo  haud  impetrato, 
“ Raghue  relicto  abiisse  ad  alium  virum  munificum. 

25.  “Tu  in  optima  mea  honorataque  ignium  habitatione  quasi  ignis 
“ quartus  commorans  duos  tresve  dies  expectare  velis,  donec  ego  rem. tuam 
“ peragere  conabor.” 

26.  “ Faciam !”  Ita  Brdhmanus  ille  Igetus  haud  vanum  ejus  sermonem 
accepit,  atque  Raghus,  terram  opibus  repletam  intuens,  argentum  Ku  ver  a: 
eripere  optavit. 

27.  Incantamenta,  quibus  Vasishthas  eum  ad  imperium  consecraverat, 
tantam  Raghui  tribuerant  potentiam,  ut,  veluti  Indra;  nubis  volatum,  sic 
illius  currus  motum  neque  oceanus,  neque  aer,  neque  montes  impedirent. 

28.  Tum  Raghus  pius,  intelligens,  vesperi,  Kaildsce  dominum,  quem 
vicinum  esse  recordabatur,  vi  sua  vincere  cupiens,  dormivit  in  curru,  in  quo 
arma  sua  deposuerat. 

29.  Mane  illum  abire  paratum  viri  aerario  praefecti,  obstupefacti,  auream 
pluviam  in  medio  aerario  de  coelo  decidisse  certiorem  fecerunt. 

30.  Rex  splendentem  hunc  auri  cumulum,  a Kuvera  appropinquante 
acceptum,  Kautsa  dedit  integrum,  veluti  Sumeriiis  collem,  fulmine  avulsum. 


AJAS  AD  MARITI  ELECTIONEM  PROFECTUS. 


33 


3 1 . Ambo  etiam  ab  Ayodhyce  incolis  propter  indolem  suam  celebraban- 
tur : petens,  quia  nihil  appetiit  ultra  id  quod  magistro  suo  daturus  erat ; 
rex,  quia  plus  dedit  quam  petens  desideraverat. 

32.  Deinde  Kautsas,  magnus  sapiens,  laetus,  jam  rediturus,  regem, 
qui  divitias  illas  centum  camelis  atque  mulis  advehi  jusserat,  capite  incli- 
nato adstantem  manu  tangens,  sic  allocutus  est : 

33.  Quid  mirum,  quod  terra  omnia  desideria  explet  civium  domini, 
“ qui  legibus  morem  gerit  ? tua  vero  potestas  cogitationem  excedit,  quippe 
“ ab  ipso  coelo  optatum  tuum  impetraveris. 

34.  Quodvis  aliud  beneficium  tibi  datum  supervacuum  foret,  quia 

omnigenae  felicitatis  particeps  es  : quare  filium  adipiscere,  virtutibus  suis 

“ tibi  similem,  sicut  pater  tuus  te  celebrandum  accepit !” 

35.  Hoc  beneficium  cum  regi  dedisset,  vir  sanctus  rediit  ad  magistrum 
suum : atque  rex  brevi  tempore  filium  ab  illo  accepit,  sicut  animantes 
lucem  a sole. 

36.  Nam  uxor  ejus  regia  filium  peperit,  KArtikeyal  similem,  Brah- 
MANishora;  quam  ob  rem  pater  filium  suum  B a ahm anis  nomine  Ajam 
appellavit. 

37.  Erat  ei  eadem  forma  splendens,  idem  robur,  atque  eadem  majestas 
innata  : puer  non  diversus  erat  a patre,  sicut  lucerna  non  differt  ab  altera, 
qua  accensa  est. 

38.  Felicitas,  cum  adire  vellet  eum,  qui  scientias  a magistris  rite  edo- 
ctus, atque  juventute  progerminante  imprimis  pulcher  erat,  parentis  veniam 
petiit,  sicut  virgo  prudens  patris  veniam  petere  solet. 

39.  Tunc  a Bhoja,  Krathdkaisikorum  rege,  qui  sororis  Indumatis 
mariti  electionem  instituere  volebat,  atque  Ajam  juvenem  accire  optabat, 
nuntius  aptus  ad  Raghuem  missus  est. 

40.  Raghus,  conjunctionem  cum  rege  illo  egregiam  putans,  atque 
filium  suum  ea  aetate  esse  videns,  qua  uxori  ducendae  aptus  esset,  hunc 
cum  exercitu  misit  ad  opulentam  Vidai^bhcE  regis  urbem. 

41.  Paratae  erant  in  itinere  filii  regii  habitationes,  omnes  res  necessarias 
in  tentoriis  instructas  habentes,  et  per  incolarum  munera  ab  habitationibus 
sylvestribus  diversae,  atque  ambulacris  in  hortis  regiis  similes. 

K 


34 


CAPUT  V. 


42.  Itinere  finito  exercitum  defessum,  cujus  vexilla  pulvere  obducta  erant, 
castra  ponere  jussit  in  Narmadce  ripa,  in  qua  naktamdlce.  arbores  leniter 
commovebantur  a ventis,  per  aquae  guttas  refrigeratis. 

43.  Ibi  elephantus  ferus,  temporum  fissuris  succo  abluto  puris,  e fluvio 
emersit,  descensu  ejus  in  aquam  jam  antea  indicato  per  apes  superne 
volitantes. 

44.  Dentibus  suis,  qui,  vel  omni  aeris  colore  abluto,  nigris  lineis  sursum 
ductis  distincti  erant  atque  saxis  perstricti,  prodidit,  se  in  Rikshavantis  ripis 
lusisse. 

45.  Proboscide  sua,  quam  facile  tum  contraxit  tum  extendit,  cum  stre- 
pitu magnas  undas  dividens,  apparuit  ille,  ripam  petens,  ac  si  clavos,  ad 
quos  alligatus  esset,  rumpere  voluisset. 

46.  Monti  similis,  retia  palmitum  plantarum  aquaticarum  pectore  trahens, 
ipse  aliquanto  post  in  ripam  exsiluit,  ante  eum  fluvii  undae,  quarum  moles 
aquosa  ab  illo  ejaculabatur. 

47.  Cum  hic  unus  elephantus  ferus  alios  domitos  conspiceret,  denuo 
effulsit  in  temporum  rimis  pulcher  succi  imber,  qui  per  aliquod  tempus  im- 
mergendo in  aquam  ablutus  fuerat. 

48.  Magni  exercitus  elephanti,  cum  succum  ejus  intolerandum,  qui  odore 
acri  saptachhadce  succum  referens  exstillabat,  odorarentur,  vehementissimos 
ducum  labores  frustrantes  terga  verterunt. 

49.  Ille  extemplo  perturbavit  militum  castra,  relicta  a jumentis  quae 
ruptis  vinculis  aufugerant,  plena  curruum  fractis  rotis  eversorum,  militum- 
que perturbate  mulieres  defendere  adnitentium. 

50.  Regis  filius,  sacri  praecepti  memor  : “ Ne  elephantus  ferus  occiditor!” 
irruentem  illum  ut  repelleret,  sagitta  in  temporibus  feriit,  arcu  non  fortiter 
intenso. 

5 1 . Ille  vix  ictus,  elephanti  forma  relicta,  coram  militibus  attonitis  induit 
pulcherrimum  corpus,  in  aere  pendens,  tremulo  splendoris  orbe  circum- 
datum. 

52.  Tum  juvenem  floribus,  in  arbore  coelesti  natis,  atque  sua  potestate 
allatis,  conspergens,  voce  assumpta,  fulgentem  coronam  circum  pectus  suum 
dentium  splendore  augens,  sic  locutus  est : 


AJAS  AD  MARITI  ELECTIONEM  PROFECTUS. 


35 


53.  “ Matang^  exsecratione,  propter  superbiam  meam  contra  me  pro- 
“ nunciata,  elephanti  corpore  indutus  eram;  nosce  me  Priyamvadam, 
“ filium  Priyadarsan^,  Gandharvorum  domini. 

54.  “ Magnus  ille  sapiens  postea,  cum  supplex  eum  implorarem,  ad  cle- 
“ mentiam  rediit : nam  aqua  non  nisi  ignis  ardore  adhibito  fervida  redditur  ; 
“ gelu  vero  est  conditio  ejus  naturalis. 

55.  “ ‘ Quando  Ajas,  in  Ikshvakuis  familia  natus,  tempora  tua  sagitta 
“ ‘ percusserit,  tum  corporis  tui  splendorem  recuperabis  !’  Ita  vir  pius  me 
“ allocutus  est. 

56.  “A  te  valido,  cujus  adspectumjam  dudum  desiderabam,  hac  exsecra- 
“ tione  liberatus  sum.  Nisi  mutuum  tibi  praestiterim  officium,  status  mei 
“ recuperatio  inanis  erit. 

57.  “ Accipe,  amice,  hunc  arcum  meum  Gandharvicum,  Stupefacientem 
“ appellatum,  qui  alio  incantamento  tenditur,  alio  relaxatur ; quem  qui 
“ tendit,  ei  nulla  caedes  ab  hoste  est  timenda,  sed  victoriam  tenebit  in 
“ manu. 

58.  “ Quod  attinet  ad  me,  mitte  pudorem,  quoniam,  etsi  me  percutiens, 
“ statim  misericordia  motus  eras ; ideoque  me  obsecrantem  nolis  repulsae 
“ acerbitate  affiigere.” 

59.  “ Esto  !”  Ita  locutus  Ajas,  luna  inter  viros,  pura  Narmadce,  aqua  os 
eluens,  erecto  vultu,  armorum  peritus,  ab  illo,  quem  e vinculis  liberaverat, 
arcus  incantamentum  accepit. 

60.  Ita  cum  ambo,  fato  ordinante,  ex  caussa  improvisa  in  via  amicitiam 
contraxissent,  alter  rediit  in  ChaitrarathcB  regiones,  alter  profectus  est  in 
Vidarbhos,  fausto  imperio  jucundos. 

61.  Ei,  urbis  agrum  ingredienti,  obviam  ivit  Krathakamkorum  rex,  cui 
adventus  illius  maximum  dederat  gaudium,  sicut  oceanus  undis  tumescenti- 
bus obviam  venit  lunae. 

62.  Atque  postquam  ille  praecedens  humiliter  eum  in  urbem  introduxisset, 
felicitate  praeditus  sic  ei  operam  dedit,  ut  populus  ibi  congressus  Vidarbh(£ 
regem  advenam  putaret,  A jam  vero  herum. 

63.  Occupavitque  Ajas,  Raghuis  effigies,  novas  aedes  amoenas,  a Bhoj.e 


36 


CAPUT  V. 


praefectis  humiliter  indicatas,  in  quarum  ara  ante  portam  vasa  sacra  repleta 
collocata  erant,  sicut  amor  occupat  eam  aetatem,  quae  pueritiam  sequitur. 

64.  Ibi  somnus,  veluti  amata,  amantis  desiderium  cognoscere  segnis,  non 
nisi  multa  nocte  appropinquavit  oculis  Aj.e,  obtinere  cupientis  puellarum 
margaritam,  ad  cujus  mariti  electionem  regum  coetus  convenerat. 

65.  Illum,  celebrato  ingenio  praeditum,  cujus  humeros  pingues  aurium 
ornamenta  attriverant,  et  cujus  membrorum  unguentum  lecti  stragulo  de- 
tersum erat,  mane  cantorum  filii,  ipsi  aequales,  dulce  canentes,  voce  sua  e 
somno  excitabant : 

66.  “ Aufugit  nox,  cordatorum  decus,  linque  lectum!  Nonne  bifariam  a 
“ creatore  divisum  est  mundi  onus?  Cujus  alteram  partem  pater  tuus  gestat 
“ insomnis,  alteram  portandi  officium  tuum  est. 

67.  “ Luna  etiam,  qua  Lakshmis,  obliviscens  desiderium  tui,  somno 
“ oppressi,  delectabatur,  sicut  mulier  noctu  a marito  deserta,  in  coeli  mar- 
“ ginem  vergens,  amittit  nitorem,  ei  similem,  quo  vultus  tuus  splendet. 

68.  “ Quare  oculis  tuis  jucunde  apertis  duae  statim  res  similitudinem 
“ nanciscantur,  oculus  tuus,  in  quo  pupula  hilaris  movetur,  et  loti  flos, 
“ in  quo  apis  volitat. 

69.  “ Ventus  matutinus  flaccidos  arborum  flores  de  pediculis  aufert, 
“ lotisque,  per  aurorae  radios  apertis,  sese  immiscet,  ac  si  alienis  virtutibus 
“ sibi  propriam  reddere  vellet  odoris  suavitatem,  tui  oris  halitui  innatam. 

70.  “ Aqua  frigida,  quae  cecidit  in  arborum  gemmas,  intus  rubidas,  lucida 
“ sicut  clarus  unio  in  margaritarum  corona,  splendet  summam  praestantiam 
“ nacta,  sicut  in  labiis  tuis  jocosus  risus,  dentium  nitorem  monstrans. 

71.  “ Quoad  sol,  caloris  plenus,  non  apparet,  tenebrae  statim  aurora  di- 
“ spersae  sunt : dum  tu,  fortissime,  in  primo  pugnantium  ordine  incedis,  num 
“ pater  tuus  ipse  hostes  destruit  ? 

72.  “ Somno  ab  utroque  latere  decusso,  stratum  linquunt  elephanti  tui, 
“ garrulas  catenas  trahentes : quorum  dentes,  calicibus  similes,  tenero 
“ aurorae  splendore  collustrati,  resplendent  velut  aeris  vena  in  saxo  fisso. 

73.  “ Equi  illi  Vandyuenses,  oculis  loto  similibus  praedite,  in  longis  tentoriis 
“ religati,  snmno  relicto,  calido  halitu  maculant  salis  fossilis  frusta,  quae 
“ ante  eos  suspensa  sunt. 


AJAS  AD  MARITI  ELECTIONEM  PROFECTUS, 


37 


74.  Florum  fasciculi,  tibi  oblati,  marcescentes  relaxantur ; perdunt 
“ lucernse  tremulum  radiorum  orbem ; atque  psittacus  iste  tuus,  cavea  in- 
‘‘  elusus,  dulci  voce  imitatur  vocem  nostram,  tui  expergefaciendi  caussa 
“ emissam.” 

75.  Juvenis,  ita  a cantoribus  canentibus  subito  e somno  excitatus,  lectum 
reliquit ; veluti  Supratikas,  deorum  elephantus,  expergefactus  a cycnis 
regiis,  laete  dulceque  canentibus,  reliquit  Ganga  insulam. 

76.  Atque  tum  ille,  pulchris  palpebris  praeditus,  postquam  ritus  matu- 
tinos, libris  sacris  praescriptos^  peragendos  curaverat,  a servis  peritis  vestibus 
idoneis  ornatus,  intravit  coetum  regum,  electionis  caussa  adstantium. 


L 


( 38  ) 


CAPUT  VI. 


MARITI  ELECTIO  DESCRIPTA. 

1.  Conspexit  ibi  hominum  regnatores,  pulchris  vestibus  indutos,  in  soliis, 
quae  in  pulvinis  splendide  ornatis  collocata  erant,  sedentes,  atque  deorum, 
curribus  coelestibus  vectorum,  pulchritudinis  aemulos. 

2.  Qui  cum  conspicerent  Ajam,  Kamadev^  similem  cui  Sivas,  Ratis 
precibus  cedens,  corpus  reddiderat,  animus  eorum  spem  Indumatis  ob- 
tinendae abjecit. 

3.  Juvenis  ille  per  viam  gradibus  constructam  in  pulvinum  a Bhoja  indi- 
catum ascendit,  sicut  leonis  catulus  per  saxi  scopulos  in  altum  montis 
cacumen. 

4.  Postquam  consederat  in  solio  gemmis  fulgente,  atque  stragulis  eximii 
coloris  tecto,  pulchritudine  sua  potissimum  comparandus  erat  Kartikev^, 
pavonis  dorso  insidenti. 

5.  In  illo  regum  coetu  pulchritudo,  eximio  suo  splendore  vix  intuenda, 
lucebat  millifariam  divisa,  veluti  fulgar  in  nubium  ordinibus. 

6.  In  medio  eorum,  qui  splendidis  vestibus  ornati  in  pulcherrimis  sellis 
sedebant,  Raghuis  filius  splendore  suo  elucebat,  sicut  Parijdtas  arbor  inter 
reliquas  arbores  coelestes. 

7.  Omnes  civium  oculi,  reliquis  regibus  neglectis,  in  illum  convertebantur 
sicut  apes,  arboribus  florentibus  relictis,  considunt  in  elephanto  fero,  cujus 
tempora  liquore  stillant. 

8.  Tum  regum  coetu,  e lunae  solisque  familiis  oriundo,  a praeconibus  stem- 
matum peritis  celebrato  ; fumo,  qui  ex  aloe  incensa  undique  adducebatur, 
ad  vexilla  ascendente ; 

9.  Solemni  instrumentorum  clangore  e conchis  inflatis  undique  coeli  spatia 


MARITI  ELECTIO  DESCRIPTA. 


39 


personante,  atque  pavones,  qui  in  sylva  prope  urbem  habitabant,  ad  vehe- 
mentissimas  saltationes  impellente  ; 

10.  Virgo  conjugem  electura,  nuptialibus  vestibus  induta,  sedens  in  curru 
quattuor  rotis  instructo,  quem  comitatu  cinctum  viri  trahebant,  ingressa  est 
per  viam  regiam,  quae  inter  pulvinos  relicta  erat. 

11.  In  hac  puella,  eximia  inter  res  a Brahmane  creatas,  atque  unico 
centum  oculorum  scopo,  regum  animi  erant  defixi,  copora  sola  in  sellis 
remanebant. 

12.  In  regibus,  quorum  desiderium  in  illam  conversum  erat,  variae  actiones, 
amorem  indicantes,  atque  animi  eorum  affectionis  nuntiae  eximiae,  conspicie- 
bantur, ut  in  arboribus  variae  ramorum  pulchritudines. 

13.  Alius  loti  lusoriae  caulem  manu  amplexus,  in  gyrum  eam  vertebat,  ita 
ut  folia  tremula  apes  advolantes  leniter  pulsarent,  atque  pulvis  in  calice  in 
orbem  volveretur. 

14.  Alius  ludendo  pulchram  faciem  oblique  vertens,  serta,  quae  de  humeris 
delapsa  in  armillae,  gemmis  distinctae,  extremitate  haerebant,  solvens  in  locum 
suum  reponebat. 

15.  Alius  pulchris  oculis  leniter  retro  versis,  pede  suo,  cujus  digiti  leviter 
inflexi  erant,  et  qui  unguibus  huc  illuc  versis  splendebat,  scabellum  aureum 
fricabat. 

16.  Alius  brachio  sinistro  sellae  innitens,  atque  ideo  humerum  nimis  ex- 
tollens, dorso  curvato  serta  sua  dirumpens,  colloquio  cum  amico  intentus 
erat. 

17.  Alius  juvenis  subpallidum  ketakce  folium,  quod  ad  puellam  allicien- 
dam in  aure  sua  suspenderat,  discerpebat  unguibus,  puellarum  clunes  demul- 
cere adsuetis. 

18.  Alius  manu  sua,  cujus  palma  loti  instar  fulva  erat,  atque  lineis  vexillum 
repraesentantibus  notata,  ludens  tesseras  jaciebat,  armillarum  gemmearum 
splendore  collustratas. 

19.  Alius  alteram  manum,  inter  cujus  digitos  gemmae  splendebant,  admo- 
vebat diademati,  quasi  de  loco  suo  delapso,  quamvis  bene  illud  compositum 
esset. 


40 


CAPUT  VI, 


20.  Tum  SuNANDA  janitrix  eloquens,  regum  factis  stirpibusque  auditis, 
puellam  primo  ad  MagadhcB  regem  ducens,  viri  instar  sic  locuta  est : 

21.  “ Hic  est  rex  in  Magadha  sedem  habens,  defensor  eorum  qui  tutelam 
“ ejus  implorant,  profundo  ingenio,  populi  sui  exhilaratione  famam  adeptus, 
“ Parantapas  appellatus,  nomini  suo  respondens. 

22.  “ Sint  sane  mille  alii  reg*es,  hoc  uno  terra  juste  regi  dicitur  : nox, 

licet  astris,  stellis  atque  planetis  abundans,  luna  sola  collustratur. 

23.  “ Hic  continuis  sacrificiis  peractis,  perpetuo  Indram  invocando,  per 
“ longum  tempus  Sachis  cincinnos,  in  pallidas  genas  dependentes,  floribus 
“ coelestibus  nudatos  fecit. 

24.  “ Si  ab  hoc  eximio  manum  tuam  accipi  vis,  Pataliputrce  mulierum, 
“ ad  palatii  fenestras  sedentium,  oculis,  urbem  ingrediens,  affer  oblecta- 
“ tionem.” 

25.  Quse  cum  illa  dixisset,  puella  tenera,  cujus  madhukce  florum  corona, 
durvcB  gramine  distincta,  paullulum  deciderat,  recta  corporis  inclinatione, 
nec  quidquam  dicens,  illum  repudiavit. 

26.  Tum  illa,  portse  custodiae  praefecta,  filiam  regiam  ad  alium  regem 
adduxit,  velut  undae  linea,  venti  flatu  orta,  cycnum  regium  in  Mdnasa  lacu 
fert  ad  aliam  lotum. 

27.  Atque  allocuta  est  illam  : “ Hic  esXAngce  rex,  cujus  formosa  juventas 
“ ab  ipsis  coeli  puellis  expetitur:  ille,  cujus  elephanti  domiti  sunt  per 
“ viros,  qui  hujus  artis  praecepta  conscripserunt,  quamqam  in  terra  vivens, 
“ Indraico  quasi  regno  fruitur. 

28.  “ Ille  hostium  feminas  lacrymas  effundere  cogens,  quae  magnitudine 
“ margaritas  aequabant,  pectora  earum  circumdedit  margaritarum  lineis, 
“ quas  sine  filo  iis  injecit. 

29.  “ Par  illud  dearum,  Sris  atque  Sarasvatis,  quae  natura  sua  in 
“ diversis  commorantur  locis,  in  illo  conjunctim  habitant : tu,  beata,  pul- 
“ chritudine  tua  ac  voce  suavi  digna  es,  quae  earum  tertia  sis.” 

30.  Sed  puella,  oculum  ab  Anga  rege  avertens,  matris  amicam  progredi 
jussit : non  quin  rex  ille  desiderandus  fuisset,  nec  quin  ipsa  recte  cernere 
valuisset ; sed  diversae  sunt  hominum  inclinationes. 


MARITI  ELECTIO  DESCRIPTA. 


41 


31.  Deinde  portae  praefecta  Indumati  regem  monstravit,  hostibus  intole- 
randum, imprimis  conspicuum,  veluti  lunam  recens  ortam. 

32.  “ Hic  est  Avantis  dominus,  longis  brachiis,  lato  pectore,  gracili  ac 
“ tereti  corpore  fulget  veluti  sol  aVisvAKARMANE  diligenter  cote  acutus 
“ redditus. 

33.  “ Pulvis  in  expeditionibus  ejus,  integra  potestate  praediti,  ab  equis 
“ praecedentibus  excitatus,  splendorem,  e gemmis  in  regum  vicinorum  ver- 
“ ticibus  promicantem,  obscurum  reddit. 

34.  “ Hic  utique,  haud  procul  habitans  a Siva,  lunam  in  vertice  gestante, 
“ in  Mahdkdla  commorante,  vel  in  obscuro  mensis  dimidio  cum  mulieribus 
“ suis  fruitur  noctibus  luna  collustratis. 

35.  “Tu,  cujus  femora  duobus  rambhce  truncis  similia  sunt,  animone 

“ tuo  desiderium  est,  cum  hoc  rege  juvene  ambulandi  in  nemoribus  con- 
“ tinuis,  undarum  ventis  commotis  ?” 

36.  Ut  nelumbium  in  sole,  sic  puella  tenerrima  animum  non  fixit  in  illo, 
qui  propinquos  lumine  suo  collustrabat,  ut  sol  nymphaeas,  et  qui  hostes 
vigore  suo  exsiccabat,  ut  sol  paludes. 

37.  Deinde  ante  AnupcB  regem  illam  collocans,  Sun  and  a rursus  allocuta 
est  formosissimam  illam  Dei  creaturam,  interioris  loti  partis  colore  fulgen- 
tem, virtutibus  eximiam,  pulcherrimis  dentibus  praeditam  : 

38.  “ KartavIryas  pius,  qui  in  pugna  mille  brachiis  gaudebat,  et  in 
“ octodecim  insulis  tropaea  erexit,  sine  aemulo  regis  nomine  fruebatur. 

39.  “ Arcu  armatus  in  fronte  apparens,  instructor  ille  vel  in  animis  homi- 
“ num  facta  humilia  suppressit,  simulae  sceleris  cogitatio  oriebatur. 

40.  “ In  cujus  custodia  Lankce  rex,  cujus  brachium  arcum  tendens  im- 
“ motum  stetit,  qui  Indram  devicerat,  ex  orum  suorum  serie  ingemiscens, 
“ habitavit,  donec  ille  placatus  erat. 

41.  “ In  ejus  prosapia  natus  est  hicce  rex  PratIpas,  Vedarum  peritos 
“ colens,  per  quem  probrum  illud,  quod  Sris  ob  vitia,  cum  protectione 
“ quam  praebet  connexa,  incurrit,  scilicet  esse  eam  indole  mobilem,  ex- 
“ stinctumest. 

M 


42 


CAPUT  VI. 


42.  “ Ei,  ignem  in  proelio  comitem  adepto,  acuta  Ram^  securis  acies, 
“ Kshatriyorum  exstinctrix,  non  acutior  visa  est  quam  loti  folium. 

43.  “ In  illius,  longis  brachiis  praediti,  gremio  Lakshmis  evade,  si 
“ desiderium  tibi  est,  per  palatii  fenestras  conspiciendi  Revam,  undarum 
“ lineis  jucundam,  atque  Mdhishmatis  vallo  quasi  cingulo  circumdatam.” 

44.  Sed  rex  ille,  jucundissimo  adspectu,  puellae  non  placuit,  veluti 
nymphaeis  luna,  pleno  orbe,  quando  autumnus  nubium  tegumentum  dis- 
pulit. 

45.  Tum  feminarum  conclavis  janitrix,  Sushenam  ostendens,  Surasena 
principem,  vel  in  altero  mundo  laudibus  elatum,  utramque  stirpem  suam, 
moribus  puram,  illustrantem,  sic  allocuta  est  puellam  : 

46.  “Hic  rex  sacrificus  a Nipa  descendit;  illum  ingressae  virtutes, 
“ veluti  animalia  tranquillum  Sancti  eremum  ingressa,  innatam  mutuam 
“ discordiam  exuunt. 

47.  “In  illius  aedibus  commoratur  ipsius  suavitas,  veluti  lunae  pulchri- 
“ tudo  oculis  blandiens  : sed  in  hostium  habitationes,  quarum  tecta  grami- 
“ nibus  sunt  vestita,  irrumpit  robur  ejus  invictum. 

48.  “ Is  quando  cum  mulieribus  suis  in  aqua  delectatur,  santali  un- 
“ guento,  de  pectoribus  illarum  abluto,  Yamuna  usque  ad  Mathuram  urbem 
“ eodem  splendet  colore,  quo  ubi  ejus  aqua  Gangce.  undis  sese  immiscet. 

49.  “ Gestans  ille  gemmam,  pectus  illius  splendore  obducentem,  quam 
“ Kdliyas  serpens,  Yamunam  accolens,  Garud.®  timore  perculsus  dimi- 
“ serat,  ipsum  Krishnam,  Kaustubha  gemma  ornatum,  pudore  afficit. 

50.  “ Huncce  juvenem  in  mariti  locum  accipiens,  juventutis  felicitate 
“ fruere,  pulchra,  in  Vrinddvana,  quae  ne  Chaitrarathce,  quidem  cedit, 
“ super  florum  strato,  mollibus  frondibus  tecto. 

51.  “ Atque  sedens  in  montis  planitie,  bituminis  odorem  spargente, 
“ atque  aquae  guttis  madida,  pluviae  tempore  specta  pavonum  in  amoenis 
“ Govardhance.  cavernis  saltationes.” 

52.  Illa  umbilico  praedita,  aquae  vorticis  instar  pulchro,  regem  illum  prae- 
teriit, alius  uxor  futura,  ut  fluvius,  oceanum  versus  currens,  praeterlabitur 
montem  in  via  obvium. 

53.  Deinde  serva  allocuta  est  puellam,  facie  sua  plenae  lunae  similem. 


MARITI  ELECTIO  DESCRIPTA. 


43 


qusB  prope  Angadam,  Kalingce  brachia  armillis  cinctum,  hostium 

partes  exstinguentem,  substiterat. 

54.  “ Hic  est  Mahendrcd  montis  oceanique  dominus,  robore  Mahendram 
“ montem  aequans,  in  cujus  expeditionibus  praecedit  quasi  mons  ille  sub 
“ forma  elephantorum  bellicorum,  liquorem  e temporibus  stillantium. 

55.  “ Ille  sagittariorum  optimus,  pulchris  brachiis  praeditus,  in  utroque 
“ brachio  gerit  lineam,  arcus  nervi  ictibus  ductam,  quasi  duas  captivae 
“ hostium  Felicitatis  vias,  lacrymis  collyrio  mixtis  irrigatas. 

56.  Quem  in  aedibus  suis  dormientem  excitat  e somno  oceanus  vicinus, 
“ gravi  sono  suo  tympanum,  quo  horae  indicantur,  antecellens,  undis  per 
“ aedium  fenestras  conspicuis. 

57.  “ Cum  illo  ambula  in  oceani  litore,  palmarum  susurro  personito, 
“ dum  sudor  tibi  sedabitur  ventis,  qui  ex  aliis  insulis  caryophyllorum  flores 
“ advehunt.” 

58.  VidarbhcB  regis  soror  minor,  forma  sua  alliciens,  quamquam  ita  per 
illam  allecta,  ab  illo  discessit,  sicut  Lakshmis,  e longinquo  per  mores 
hominis  adducta,  discedit  ab  eo,  cui  fatum  adversum  est. 

59.  Deinde  janitrix,  accedens  ad  urbis  a serpentibus  appellatee  dominum, 
forma  sua  diis  similem,  Bhoja:  sororem,'  prius  his  verbis  admonitam  : “ Huc 
vultum  adverte,  perdicis  oculis  praedita !”  sic  est  allocuta  : 

60.  “ Hic  Pdnduum  rex,  humeros  sertis  pendulis  ornatus,  membra  san- 
“ talo  flavo  unctus,  apparet  veluti  montium  princeps,  torrentibus  stillans, 
“ scopulis  sole  novo  tinctis. 

61.  “ Eum,  qui  in  sacrificio  post  Asvamedham  peracto  corpus  suum 
“ laverat,  Ag  asty  as,  magni  VindhycB  montis  coercitor,  qui  oceanum  ex- 
“ haustum  reliquerat,  blande  interrogavit,  num  bene  ei  verterit  balneum. 

62.  “ Insolens  ille  Lankce  rex  olim,  postquam  cum  hoc  rege,  qui  telum 

“ aegre  obtinendum  a Siva  impetraverat,  devastationem  timens, 

“ pacem  composuisset,  ad  Indr^  coelum  expugnandum  profectus  est. 

63.  “ Manu  tua  per  hunc,  e nobili  stirpe  ortum,  rite  accepta,  tu, 
“ terrae  instar  gravis,  regionis  meridionalis,  oceano  gemmis  repleto  cinctae, 
“ aemula  evade. 

64.  “ Continuo  delectari  velis  in  Malayce  montis  campis,  ubi  tdmbulcE 


44 


CAPUT  VI. 


“ brachiis  suis  p‘dgas  arbores  amplectuntur,  ubi  santali  arbores  elarum 
“ brachiis  cinguntur,  et  tamdlarum  folia  sparsa  jacent. 

65.  “ Hujus  principis  membra  loti  instar  caerulea  sunt,  atque  tenerum 
“ tuum  corpus  rochancB  unguenti  instar  flavum ; quare  vobis,  sicut 
“ fulguri  et  nubi,  sit  conjunctio,  ad  utriusque  pulchritudinem  augen- 
“ dam.” 

66.  Sed  consilium  illius  locum  non  invenit  in  animo  VidarbhcB  regis 
sororis,  sicut  lunae  radii  in  nymphaea,  quae  non  nisi  sole  conspecto  flores 
aperit. 

67.  Quemcunque  regem  puella  maritum  electura  praeteriit,  sicut 
noctu  trepidans  facis  flamma,  is  aedificii  in  via  regia  instar  in  caliginem 
recessit. 

68.  Puella  adstante,  Raghuis  filius  incertus  erat:  “ eligetne  me,  an 
“ non?”  sed  dexterum  ejus  brachium,  ea  parte  qua  armilla  cinctum  est 
tremens,  dubium  ejus  dispulit. 

69.  Puella,  postquam  ad  illum  in  toto  corpore  labis  expertem  pervenit, 
alios  reges  adire  cessavit : etenim  apum  examen,  floridam  sahakdram 
aggressum,  non  amplius  aliam  arborem  desiderat. 

70.  SuNANDA,  Indumatim,  lunsB  instar  splendentem,  in  illo  animum 
fixisse  videns,  ordinis  gnara,  abundantem  hunc  sermonem  edere  aggressa 
est : 

71.  “ Fuit  ex  Ikshvakuis  familia  oriundus  Kakutsthas  rex,  virtutibus 
“ suis  insignis,  regum  excelsissimus ; a quo  Kosalie  septentrionalis  prin- 
“ cipes  magnanimi  nobile  Kakutsthidarum  nomen  gerunt. 

72.  “ Ille  Mahendram  montem,  magno  tauro  similem,  ascendens,  in 
“ proelio  Siva;  velocitatem  adeptus,  sagittis  suis  Asurorum  uxorum  genas 
“ unguento  vaeuas  fecit. 

73.  “ Idem  sua  armilla  Indra:  armillam,  Airavata:  ictibus  flaccidam, 
“ tangens,  dimidia  parte  solii  ejusdem  dei,  vel  formam  suam  principem 
“ ingressi,  potitus  est. 

74.  “In  ejus  stirpe  natus  fuit  DilIpas  rex,  stirpis  suae  lux,  magna 


MARITI  ELECTIO  DESCRIPTA. 


45 


“ gloria  preeditus,  qui  sacrificio  nonagesimo  nono  peracto  destitit,  Indr^e 
“ invidiae  leniendae  caussa. 

75.  “ Illo  terram  moderante,  ne  ventus  quidem  turbabat  feminarum  ebria- 
“ rum  in  media  horti  via  somno  sopitarum  vestes,  quis  eas  abripiendi  caussa 
“ manum  extendere  ausus  esset  ? 

76.  ‘‘Ejus  filius,  Raghus,  locum  patrium  tenet,  qui  magnum  sacrifi- 
“ cium  Visvajit  peragens  opes  suas,  e quattuor  mundi  regionibus  collectas 
“ atque  adauctas,  usque  ad  vas  terrenum  effudit. 

77.  “ Cujus  gloria  infinita,  quae  montes  ascendit,  ad  maris  fundum  per- 
“ venit,  serpentum  habitationem  ingressa  est,  ipsumque  coelum  attigit, 
“ quantitate  definiri  nequit. 

78.  “ Ex  illo  juvenis  iste  Ajas  natus  est,  velut  e coeli  domino  Jayax- 
“ TAS,  qui,  ut  juvencus  tauri  instar,  sic  patris  instar  grave  terrae  onus 
“ portat. 

79.  “ Eligas  tu  eum,  qui  stirpe,  pulchritudine,  recenti  aetate,  variisque 
“ virtutibus,  inter  quas  modestia  elucet,  tibi  congruus  est : jungatur  gem- 
“ ma  cum  auro !” 

80.  Tum  Sun  AN  DiE  voce  cessante,  filia  regia,  pudorem  exuens,  adspectu 
suo  amore  splendente,  quasi  corona  solemni,  juvenem  accepit. 

81.  Prae  modestia  illa  amorem  suum  in  hunc  juvenem  effari  non  potuit, 
sed  hic  e tenero  corpore  puellae  cincinnatae  processit  quasi  sub  pilorum 
horrentium  specie. 

82.  Janitrix,  cum  amicam  in  hoc  statu  videret,  subridens  sic  locuta  est : 
“ Veneranda,  aliorsum  eamus !”  Sed  puella  indignata  oculis  obliquis  eam 
adspexit. 

83.  Illa,  cujus  femora  carpis  similia  erant,  per  ducis  suae  manus  sertum 
pulvere  odorato  flavum,  veluti  amorem  suum  corpore  indutum,  Raghuis 
filii  collo  justo  loco  injici  fecit. 

84.  Hoc  serto,  felicibus  floribus  nexo,  in  latum  pectus  dependente  redi- 
mitus, juvenis  eximius  Vidarhhce  regis  sororem  brachiorum  vinculum  collo 
suo  injecisse  putabat. 

85.  “ Ecce  Kaumudim  cum  luna  nubibus  vacua  conjunctam!  Ecce 

N 


46 


CAPUT  VI. 


“ Jahnuis  filiam  immersam  in  oceanum,  ipsi  congruum!”  Haec  verba, 
regum  auribus  acerba,  una  voce  exclamabant  cives,  laetantes  conjunctione 
amborum,  similibus  virtutibus  praeditorum. 

86.  Erant  ibi  ab  altera  parte  laeti  sponsi  amici,  ab  altera  tristis  regum 
orbis  ; sicut  primo  mane  in  lacu  nelumbia  flores  expandunt,  dum  nym- 
phaearum sylva  somno  est  sepulta. 


( 47  ) 


CAPUT  VII. 


AJAS  UXOREM  DUCIT. 


1.  Tum  Bhojas,  Vidarhh(E  rex,  sororem  suam  cum  marito  idoneo  con- 
junctam, veluti  Devasenam  cum  Skanda,  secum  ducens,  urbem  ingredi 
paratus  erat. 

2.  Reliqui  principes  etiam,  planetarum  matutinorum  instar  paullum 
splendentes,  in  exercituum  suorum  castra  abierunt,  propter  desiderium 
suum  de  Indumati  obtinenda  frustratum  in  vultu  et  habitu  iram  expri- 
mentes. 

3.  Sachis  scilicet  propinquitatis  potentia  nemo  ibi  erat,  qui  mariti  ele- 
ctionem turbasset;  ideo  etiam  regum  coetus,  quamquam  Kakutsthid^ 
succensens,  quietus  mansit. 

4.  Sponsus  cum  uxore  ingressus  est  viam  regiam,  undique  recentibus 
donis  stratam,  portis  Indra:  arcus  instar  splendentibus  ornatam,  vexillo- 
rumque umbra  a solis  ardore  defensam. 

5.  Tum  urbis  feminae  in  aedibus,  aureis  fenestris  instructis,  illum  videre 
cupientes,  aliis  operibus  neglectis,  haec  fere  agebant ; 

6.  Alia,  subito  ejus  videndi  caussa  accurrens,  crines,  quorum  corona 
vinculo  soluto  in  aere  volitabat,  manu  quidem  tamdiu  continuit,  sed  religare 
non  cogitavit. 

7.  Alia,  pedem  a famula  ornatrice  sustentatum,  pigmentoque  stillantem 
retrahens,  incessu  jucundo  neglecto,  usque  ad  fenestram  semitam  duxit  lacca 
distinctam. 

8.  Alia,  dextrum  oculum  collyrio  ornata,  sinistro  adhuc  vacuo,  eodem 
modo  ad  fenestram  accurrit,  penicillum  manu  tenens. 


48 


CAPUT  VII. 


9.  Alia,  oculos  ad  fenestram  advertens,  vestis  nodum,  currendo  solutum, 
non  religavit,  sed  adstitit  vestem  cohibens  manu,  cujus  ornamentorum 
splendor  umbilicum  collustrabat. 

10.  Alia  cum  festinanter  exsiliret,  cingulum  ejus,  dimidio  gemmis  dis- 
tinctum, atque  quoties  illa  negligenter  pedem  poneret,  ulterius  delabens, 
denique  non  nisi  extremo  vinculo  in  pollicis  radice  haesit. 

1 1 . Fenestrae  earum  dulci  cupidine  motarum  faciebus,  siceram  redolen- 
tibus, in  quibus  oculi  apum  instar  motitabantur,  occupatae,  quasi  nelumbiis 
ornatae  erant. 

12.  Illae  feminae,  Raghuidam  oculis  haurientes,  non  ad  alias  res  ani- 
mum advertebant,  sed  reliquorum  sensuum  actio  omnino  in  oculos  quasi 
ingressa  erat. 

13.  “ Recte  fecit  Bhoj^  soror,  quod,  etsi  a regibus  nondum  visis  expe- 
“ tita,  conjugis  electionem  praeferebat:  quomodo  enim  aliter  amatum  ipsi 
“ similem  nacta foret,  sicut  Lakshmis  Vishnuem  ? 

14.  “ Nisi  animantium  dominus  hoc  par,  pulchritudine  mutuo  deside- 
“ randa  praeditum,  conjunxisset,  in  his  ambobus  sane  nisus  ejus  formam 
“ venustam  creandi  inanis  fuisset. 

15.  “ Hi  certe  olim  erant  Ratis  et  Kamas,  quoniam  vel  inter  mille  reges 
“ puella  hunc  sibi  congruum  adepta  est : animus  enim  conjunctionis  in 

priore  vita  memor  est.” 

16.  Hos  sermones  auribus  blandientes  ex  ore  feminarum  urbis  audiens, 
juvenis  uxoris  suae  fratris  aedes,  solemni  apparatu  splendentes,  ingressus  est. 

17.  Ibi  Bhoj^  sacerdos,  igni  similis,  postquam  butyrum  aliasque  res 
Agni  sacrificaverat,  hunc  matrimonii  testem  faciens,  puellam  et  sponsum 
copulavit. 

18.  Filius  regius,  puellae  manum  sua  manu  arripiens,  magis  etiam  splen- 
debat, ut  chutas  arbor  suo  ramo  vicinae  asolccB  fruticis  ramum  amplectens. 

19.  Horrebant  pili  in  brachio  sponsi,  sudabant  digiti  puellae;  manuum 
junctione  amoris  agitatio  inter  ambos  aeque  quasi  erat  divisa. 

20.  Amborum  adspectus  ultro  citroque  volantes,  prope  oculorum  angulos 
directi,  sed  retracti  simulae  in  hac  actione  in  se  invicem  inciderent,  dulci 
pudoris  freno  coercebantur. 


AJAS  UXOREM  DUCIT. 


49 


21.  Splendebant  ambo,  ignem  sursum  flagrantem  dextrorsum  circumam- 
bulantes, sicut  dies  et  nox  conjunctim  in  Meruis  planitiebus  versantes. 

22.  Sponsa,  pulchris  clunibus  praedita,  atque  perdicis  exsultantis  oculis, 
a magistro  illo  Brahmani  simili  jussa,  pudenter  grana  in  ignem  injecit. 

23.  Prodiitque  ex  igne  fumus  purus,  butyri,  samis  surculorum  et  farris 
odorem  spargens,  qui,  vertice  suo  in  humeris  illius  recumbens,  per  aliquot 
tempus  apparebat  veluti  flos,  aures  ejus  ornans. 

24.  Fumo  sacro  in  faciem  puellae  acto,  oculi  illius  collyrii  liquore  suffun- 
debantur, semiusta  granorum  germina  annulorum  instar  in  aure  ejus  conside- 
bant, atque  genae  ejus  fuscabantur. 

25.  Deinde  ambo,  puella  et  juvenis,  in  sella  aurea  sedentes,  a patribus 
familias,  a rege  cognato  et  a feminis  nuptis  justo  ordine  granis  humidis  con- 
spergebantur. 

26.  Ita  cum  rex,  Bhojarum  familiae  lux,  sororis  matrimonium  perfecis- 
set, felicitate  eximia  praeditus,  ministros  singulis  regibus  justos  honores 
tribuere  jussit. 

27.  Illi,  iram  suam  sub  gaudii  signis  occultantes,  lacuum  tranquillorum 
instar  in  quibus  crocodili  latent,  regem  salvere  j usserunt  atque  abierunt, 
sub  muneribus  oblatis  quasi  reddentes  ei  honores  acceptos. 

28.  Beges,  postquam  pactionem  fecerant  de  conatu  suo  perficiendo, 
feminam  illam  delicatam,  tempore  opportuno  adipiscendam,  rapturi,  AjiE 
viam  obsidentes  stabant. 

29.  Krathakaisikorum  dominus  etiam,  sororis  matrimonio  absoluto,  opibus 
facultati  suse  congruis  in  dotem  datis,  Baghuidam  dimisit  ipseque  secutus 
est. 

30.  Trinoctium  cum  Aja,  per  tres  mundos  celebrato,  in  itinere  commoratus, 
Kundince.  urbis  dominus  ab  illo  reversus  est,  veluti  luna  sub  Parvanis  finem 
solem  relinquit. 

31.  Jam  olim  hi  reges  Raghui,  principi,  ob  opes  unicuique  eorum 

ereptas  succensuerant ; ideo  nunc  congregati  filium  illius  puellam  eximiam 
nactum  esse  haud  mquo  animo  ferebant. 

32.  Ei,  Bhoj^  sororem  secum  abducenti,  superba  regum  caterva  viam 


o 


50 


CAPUT  VII. 


obsedit,  ut  Indr^  inimicus  Vishnuis  habitationem,  qum  splendorem  a 
Bali  datum  accepit. 

33.  Juvenis  ille,  ministro  patrio  cum  multis  militibus  uxoris  custodiam 
committens,  regum  cohortem  excepit,  sicut  Sonas  fluvius  tumidis  undis 
fluvium  coelestem,  Bhagirathim. 

34.  Pedes  peditem  adoriebatur,  curru  vectus  currus  heroem,  equo  vectus 
equo  insidentem,  elephanti  dux  elephanto  vectum.  Singuli  similes  adversa- 
rios eligebant  in  proelio. 

35.  Tubis  strepentibus  sagittarii,  quorum  voces  distingui  non  poterant, 
non  stirpium  suarum  nomina  exclamabant,  sed  litteris  in  sagittis  scriptis 
nomina  sua  nobilia  mutuo  sibi  indicabant. 

36.  Pulvis,  in  certamine  ab  equis  excitatus,  curruum  orbibus  densatus, 
elephantorum  aurium  ictibus  dispersus,  veli  instar  solem  involvebat. 

37.  Vexilla  pisciformia,  oribus  venti  vehementia  apertis,  densum  pulverem 
ab  agminibus  excitatum  bibentes,  apparebant  veluti  pisces  veri,  recentes 
aquas  turbidas  bibentes. 

38.  Cognoscebatur  currus  rotarum  strepitu,  elephantus  tintinnabuli  agitati 
sono,  ipsique  milites,  ducis  sui  nomine  exclamato,  in  denso  pulvere  se  invicem 
distinguebant. 

39.  In  diffusis  hisce  pulveris  tenebris,  oculorum  viam  obstruentibus, 
cruoris  flumen,  ex  equorum,  elephantorum  et  militum  vulneribus  manans, 
soli  recens  orto  similis  erat. 

40.  Pulvis  ille,  cruore  a solo  abscissus,  superne  vento  agitatus,  apparebat 
veluti  fumus  ortus  ex  igne,  cujus  carbones  ardentes  soli  remanserunt. 

41.  Curru  vecti,  simulae  torpor  ex  ictu  ortus  cessaverat,  aurigas  suas  in 
curru  stantes  increpantes,  equis  retro  actis,  eum,  a quo  percussi  fuerant, 
vexillo  recognoscentes,  furore  adoriebantur. 

42.  Sagittariorum  sollertium  sagittae,  quamquam  in  media  via  per  sagittam 
inimicam  dissectae,  ob  ipsarum  celeritatis  impetum  vel  anterioribus  partibus, 
cuspide  munitis,  metam  attingebant. 

43.  Elephantorum  congressu  ducum  capita,  quamquam  per  discos,  nova- 


AJAS  UXOREM  DUCIT. 


51 


culae  instar  acutos,  abscissa,  crinibus  per  accipitrum  ungulas  turbatis,  non 
nisi  multo  post  in  terram  decidebant. 

44  Miles  de  equo  pugnans  hostem,  quem  ictu  percusserat,  cum  ille  ictum 
reddere  non  valeret,  non  ultro  percutiebat,  sed  illum,  cujus  corpus  in  equi 
cervicem  inclinatum  pependit,  respirare  optabat. 

45.  Elephanti,  militum  loricatorum,  animse  prodigorum,  ensibus  strictis, 
in  magnos  dentes  cadentibus,  perterriti,  ignem  elicitum  proboscidis  hu- 
more exstinguebant. 

46.  Pugnae  locus,  capitibus  per  sagittas  abscissis  quasi  fructibus  abun- 
dans, lapsis  galeis  quasi  poculis  tectus,  cruore  quasi  vino  irrigatus,  appa- 
rebat veluti  mortis  epulae. 

47.  Brachii  cujusdam  partem,  avibus  ab  utraque  fine  laceratam,  lupus, 
armillae  cuspide  in  palato  vulneratus,  quamquam  carnis  amantis  simus,  re- 
jiciens illis  reddidit, 

48.  Miles  aliquis,  hostis  gladio  capite  truncatus,  illico  in  curru  coelesti 
sedem  occupans,  jamque  femina  coelesti  a latere  sinistro  sedente,  truncum 
suum  adhuc  in  proelio  saltantem  conspexit, 

49.  Alii  duo  milites,  quorum  aurig-ae  necati  erant,  eodem  tempore  aurigae 
atque  pugnatores  evadebant ; dein,  equis  privati,  clavis  eminus  pugnabant, 
quibus  diffractis,  brachiis  luctari  aggrediebantur, 

50.  Alii  duo  vulnerati  inter  se  pugnantes,  eodem  tempore  animam  exha- 
labant; sed  vel  immortales  facti,  unam  eandemque  Apsarasem  petentes, 
pugnam  continuabant. 

51.  Utrumque  agmen  variam  cladem  variamque  victoriam  mutuo  patie- 
bantur,. sicut  tumidae  duae  magni  oceani  undae,  duobus  ventis  a fronte  et 
a tergo  mutuo  flantibus. 

52.  Ajas,  vel  exercitu  suo  ab  hoste  profligato,  magno  robore  praeditus 
hostium  agmen  adortus  est : etenim  vel  fumo  per  ventum  dispulso,  ubi 
foenum  est,  ibi  ignis. 

53.  Unus  ille  vir  superbus,  curru  vectus,  pharetra,  lorica  atque  arcu 
instructus,  regum  agmen  coercebat ; sicut  magnus  aper  oceani  fluctum  sub 
mundi  aetatis  finem  extumescentem. 

54.  Conspiciebatur  ille  in  proelio,  pulchram  suam  dextram  pharetrae  ori 


52 


CAPUT  VII. 


admovens ; pugnatoris  arcus  nervus,  semel  ad  aurem  usque  intensus,  gigne- 
bat quasi  sagittas  mortiferas. 

55.  Sparsit  ille  terram  hostium  capitibus,  quorum  labia  irae  morsu  rubra 
erant,  distinctas  rugas  sursum  contractas  ferentibus,  sagittarum  ictu  cervici- 
bus detruncatis,  saevumque  vultum  ostendentibus. 

56.  Illum  adorti  sunt  cuncti  reges  accerrimo  impetu,  cunctis  exercitus 
agminibus,  elephantis  et  reliquis,  omnibus  telis  loricas  perrumpentibus. 

57.  Ille,  curru  multis  hostium  telis  obruto,  solo  vexilli  cacumine  erat 
cognoscendus,  sicut  prima  dies,  nive  mersus,  sole  paullulum  orto. 

58.  Summi  regis  filius  juvenis,  pulcher  veluti  amoris  deus  floribus  armatus; 
nequaquam  quietis  cupidus,  telum  Gandharoicum,  a Priyamvada  accep- 
tum, obstupefaciens,  contra  reges  adhibuit. 

59.  Illico  regum  exercitus,  somno  oppressus,  stetit  manibus  in  arcu 
tendendo  impeditis,  galearum  retibus  in  humeros  delapsis,  corpore  vexil- 
lorum perticis  innixo. 

60.  Deinde  juvenis,  concham  admovens  labris  suis,  quae  amatae  gustum 
perceperant,  inflavit  illam,  apparuitque  unus  ille  vir  ac  si  gloriam  manibus 
suis  collectam,  corpore  indutam  imbiberet. 

61.  Illius  milites,  conchae  sono  recognito  aggressi  conspexerunt  illum 
inter  hostes  devictos,  veluti  lunam,  illi  similem,  micantem  in  lotorum  sopi- 
tarum medio. 

62.  Scripsitque  ille  sagittarum  cuspidibus,  cruore  tinctis,  in  regum  ve- 
xillis haecce  verba : “ Hodie  gloria  vestra  a Raghuida  erepta  est,  propter 
“ misericordiam  vero  non  itidem  vita  vestra !” 

63.  Ille  uno  brachio  in  arcus  extremitatem  innitens,  crinibus  galea  de- 
tracta dilapsis,  fronte  sudoris  guttis  tecta,  ad  amatam  accedens  sic  locutus 
est : 

64.  “ Adspice,  Vidarbhensis,  hostes,  quorum  arma  vel  ab  infante  eripi 
“ possent,  meam  veniam  habes ; tali  pugnee  molimine  tu,  quae  iii  meam 
“ potestatem  venisti,  ab  istis  expetiris  !” 

65.  Ejus  vultus,  liberatus  ab  hostium  timore,  illico  splenduit  veluti  spe- 
culum, quod,  postquam  halitus  vapor  evanuit,  proprium  nitorem  recepit. 


AJAS  UXOREM  DUCIT. 


53 


66.  Quamquam  gaudio  affecta,  tamen  pudore  victa  non  per  suam  ipsius-, 
sed  per  amicarum  vocem  amatum  allocuta  est ; sicut  tellus,  recentis  pluviae 
guttis  rigata,  nubium  turbam  alloquitur  per  pavonum  clamorem. 

67.  Tum  ille,  pede  sinistro  regum  capitibus  imposito,  vitiorum  expers, 
uxorem  non  vituperandam secum  abduxit;  eratque illa,  cujus  crines  curruum 
equorumque  pulvere  foedati  erant,  illius  quasi  Fortuna  Victrix,  corpore 
induta. 

68.  Victorem  illum  redeuntem,  uxorem  celebrandam  adeptum,  salutavit 
Raghus,  qui  jam  antea  rem  cognoverat;  atque  illi  stirpem  suam  committens, 
ultimee  liberationis  viam  ingredi  cupiebat : etenim  viri  e Solis  stirpe  nati, 
quando  generis  sui  adest  sustentator,  non  amplius  cum  familia  vivunt. 


p 


( 54  ) 


CAPUT  VIIL 

AJiE  LAMENTATIO. 

1.  Tunc  igitur  Raghus  princeps  filio,  qui  felicem  matrimonii  funiculum 
gestabat,  terram  quoque,  quasi  alteram  Indumatim,  in  manus  tradidit. 

2.  Quod  alii  regum  filii  facinoribus  sibi  proprium  facere  student,  id  cum 
illi  contingeret,  Ajas  accepit,  quia  pater  jussit,  non  fruendi  cupiditate. 

3.  Tellus  una  cum  illo  aquis  a Vasishtha  allatis  unctionem  passa,  pura 
exhalatione  annuntiabat  quasi,  desideria  sua  expleta  esse. 

4.  Ille  a magistro  suo,  Atharvanis  gnaro,  consecratus,  hostibus  suis  aegre 
impugnandus  erat : nam  pietas  cum  virtute  bellica  conjuncta,  est  sicut  ventus 
ignisque  conjuncti. 

5.  Cives  hunc  principem  Raghuem  putabant,  juventuti  redditum:  nam 
illius  non  solum  felicitatem  sed  omnes  etiam  virtutes  nactus  erat. 

6.  Duae  potissimum  res  cum  duabus  aliis  rebus  faustis  conjunctae  eximie 
splendebant:  prosperum  regnum  patrium,  cum  Aja,  ejusque  recens  juven- 
tus cum  modestia. 

7.  Longimanus  ille  temperanter  fruebatur  terra,  modo  occupata,  velut 
uxore  nuper  ducta,  ne  nimia  vehementia  anxiam  eam  redderet. 

8.  “ Equidem  a principe  dilectus  sum  !”  Ita  unusquisque  civium  cogita- 
bat ; neque  ille  quemquam  negligebat,  sicut  oceanus  vel  centum  fluvios. 

9.  Ille,  neque  nimis  acerbus,  nec  mollis,  sed  mediam  viam  eligens,  ut 
ventus  arbores,  sic  reges  flectebat,  non  radicitus  eos  evellens. 

10.  Sed  Raghus  filium  suum  inter  cives  ob  virtutes  suas  celebratum 
videns,  ab  omnibus  rebus  exitio  obnoxiis,  vel  in  coelo  commorantibus,  deside- 
rium revocavit. 


AJiE  LAMENTATIO. 


55 


11.  Etenim  principes  a Diliba  oriundi,  fortuna  sua  filiis  probis  tradita, 
aetate  ultima,  arborum  cortice  induti,  casti  eremitarum  vitam  ingrediuntur. 

12.  Qui  cum  in  eo  esset,  ut  in  sylvam  recederet,  filius  capite  suo,  diade* 
mate  splendente,  ad  patris  pedes  se  prosternens,  ne  ipsum  relinqueret 
oravit. 

13.  Raghus,  filii  amantissimus,  satisfecit  desiderio  illius,  lacrymas 
effundentis ; sed  ut  serpens  cutem,  sic  ille  dignitatem  relictam  non  re- 
sumpsit. 

14.  Ultimum  ordinem  ingressus,  in  domicilio  extra  urbem  habitans,  sen- 
sibus domitis,  colebatur  ille  a Felicitate,  qua  filius  fruebatur,  velut  a nuro. 

15.  Stirps  illa,  rege  pristino  in  tranquillitate  versante,  novoque  rege  modo 
orto,  similitudinem  gerebat  coeli,  in  quo  luna  occidit  et  sol  ortus  est, 

16.  Raghus  et  Raghuides,  eremitae  et  principis  signa  ferentes,  adspi- 
ciebantur  ab  hominibus,  quasi  terram  aggressae  partes  duae  duarum  virtutum, 
ultimam  liberationem  et  magnum  incrementum  adeptarum. 

17.  Ajas,  ad  regnum  invictum  ineundum,  cum  ministris  administra- 
tionis  gnaris  se  conjunxit ; Raghus,  ad  locum  sempiternum  obtinendum, 
cum  viris  sanctis,  fiducia  dignis,  convenit. 

18.  Princeps  juvenis,  ut  civium  saluti  consuleret,  judicis  sellam  occu- 
pavit ; senex,  ut  in  solitudine  animum  ad  contemplationem  divinam  appli- 
caret, sellam  sacro  gramine  purificatam. 

19.  Alter  regiae  potentiae  vigore  reges  vicinos  in  potestatem  suam  redi- 
gebat ; alter  meditationis  exercitatione  quinque  corporis  spirationes. 

20.  Recens  princeps  inimicorum  in  terra  conatuum  fructus  in  cineres 
convertebat;  alter  in  actionibus  suis  cognitionis  flamma  comburendis  versa- 
batur. 

21.  Ajas  sex  illas  virtutes  exercebat,  pacificationem  scilicet  et  reliquas; 
Raghus  vero,  constanter  glebam  et  aurum  aequi  pendens,  tres  qualitates 
vincebat. 

22.  Neque  novus  rex,  firmus  in  actionibus,  donec  incepti  sui  fructus  pro- 
dirent, a conatu  desistebat ; neque  senex,  firmo  animo,  a meditatione  exer- 
cenda, donec  summum  numen  conspiceret. 


56 


CAPUT  VIII. 


23.  Ita  uterque,  alter  hostes,  alter  sensus  vigilantes,  et  utrorumque 
incrementum  reprimentes,  prosperitatis  et  ultimae  liberationis  studiosi,  sui 
quisque  voti  compotes  facti  sunt. 

24.  Raghus  vero,  aequis  oculis  omnes  res  adspiciens,  postquam  aliquot 
annos,  filio  obsequens,  peregerat,  divina  sua  meditatione  attigit  spiritum 
aeternum,  ultra  tenebras  commorantem. 

25.  Raghuides,  patrem  e vita  abiisse  certior  factus,  postquam  diu 
lacrymas  effuderat,  ignis  cultor,  una  cum  mendicis  religiosis,  sine  igne 
supremas  ei  solvit  caerimonias. 

26.  Atque  sacrorum  patribus  faciendorum  gnarus,  exsequias  illius  insti- 
tuit, unice  patris  amore  motus : etenim  qui  hac  via  e vita  egrediuntur, 
liborum  a filiis  offerendorum  haud  cupidi  sunt. 

27.  Ille  postquam  per  viros  officiorum  peritos  patrem,  summam  viam  in- 
gressum, haud  lugendum  imperasset,  dolore  lenito,  arcu  intenso  mundum 
suo  unius  imperio  subjecit. 

28.  Tellus  et  Indumatis  invida,  virum  adeptae,  robore  virili  eximium, 
illa  gemmarum  copiam  produxit,  haec  filium  procreavit  fortissimum  ; 

29.  Qui,  solis  instar  splendens,  gloria  sua  in  decem  regionibus  celebratus, 
Ram.e  pater,  viris  gnaris  sub  Dasarath^  nomine  innotuit. 

30.  Ajas  vero  rex,  cum  per  vedarum  studium,  per  sacrificia  et  prolem 
vatibus.  Diis  et  Manibus  debita  solvisset,  solis  instar,  halone  vacui,  splen- 
debat. 

31.  Potentia  sua  utebatur,  ad  miseros  timore  liberandos,  magna  sua 
scientia,  ad  sapientes  honorandos  ; non  solum  opes  illius  principis,  sed  etiam 
virtutes  ejus  aliorum  usui  patebant. 

32.  Is,  cives  observans,  felici  prole  praeditus,  olim  cum  regina  ambu- 

lavit in  sylva,  urbi  vicina,  ut  Indras,  deorum  moderator,  cum  Sachi  in 
Nandam  horto.  l 

33.  Tum  Naradas,  ut  Sivam,  in  oceani  meridionalis  litore  Gokarnce 
commorantem,  vince  cantu  delectaret,  ea  via  aggressus  est,  qua  sol  redit  a 
septentrione. 

34.  Vehemens  ventus,  quasi  grati  odoris  cupidine  actus,  eripuit  ei  ser- 
tum, e floribus  non  terrestribus  nexum,  citharae  vertici  impositum. 


AJ^  LAMENTATIO. 


57 


35.  Vatisque  cithara,  apibus  flores  sequentibus  circumvolitata,  lacrymas 
effundere  videbatur,  venti  insolentia  elicitas,  collyrio  mixtas. 

36.  Sertum  illud  immortale,  mellis  odorisque  praestantia  omnium  plan- 
tarum splendorem,  anni  tempore  productum,  excedens,  aptum  locum  inve- 
nit in  turgentibus  mammis  uxoris  regiae  amatae. 

37.  Viri  eximii  uxor,  cum  adspexisset  sertum  illud,  quod  non  nisi  tem- 
poris momentum  pulchras  mammas  amplexum  erat,  exanimis  oculos  clausit, 
sicut  Kaumudis,  quando  luna  a RAhue  erepta  est. 

38.  Corpore  suo  sensibus  relicto  collapsa,  maritum  etiam  concidere  fecit: 
nonne  una  cum  olei  gutta  delabente  lucernae  flamma  etiam  in  terram 
decidit  ? 

39.  Confusa  utriusque  pedissequorum  lamentatione  perterritae,  aves,  in 
lotis  habitantes,  eodem  quasi  dolore  motae,  ibi  in  questus  effundebantur. 

40.  Regis  torpor  flabellorum  ventilatione  aliisque  remediis  mox  sedabatur, 
illa  vero  in  eodem  statu  remanebat : nam  medicina  adhibita,  non  nisi 
vitae  pars  supersit,  valet  ad  sanationem. 

41.  Rex  amantissimus  uxorem  amplectens,  in  gremio  consueto  posuit 
eam,  quae  anima  exhalata  similis  erat  citharae,  quam  quis  chordis  instru- 
cturus est. 

42.  Maritus,  in  gremio  tenens  illam  exanimem  atque  coloris  expertem, 
apparebat  veluti  luna  matutina,  cum  maculis,  leporis  imaginem  refe- 
rentibus. 

43.  Lamentabatur  ille  singultante  voce,  amittens  innatam  etiam  fortitu- 
dinem : ipsum  ferrum  candens  fit  molle,  quidni  animi  ? 

44.  “Si  flores  etiam,  corpus  tangentes,  vitam  eripere  valent  tum,  eheu  ! 
“ quid  est,  quo  irruens  fatum  non  poterit  pro  telo  uti  ? 

45.  “ At  enim  rem  mollem  molli  occidere  solet  mors  ; atque  hujusmodi 
“ eventus  jam  antea  exemplum  vidi  in  loto,  quse  per  nivem  liquescentem 
“ moriebatur. 

46.  “ Sed  fortasse  ad  felicitatem  meam  destruendam  deus  novum  hocce 
“ fulmen  creavit : a quo  non  caesa  est  arbor,  icta  vero  planta,  ilhus  ramos 
“ claviculis  suis  amplectens. 

Q 


58 


CAPUT  VIII. 


47.  “ Cum  per  longum  tempus  nunquam  me  contempseris,  etiamsi  te 

offenderam,  cur  subito  insonti  mihi  haud  respondendum  putas? 

48.  “ Certe  tu,  placide  ridens,  fallacem  me  existimas,  qui  amorem 

simulet : nam,  ne  valedicens  quidem  mihi,  abiisti  in  alterum  mundum, 

“ nunquam  reditura. 

49.  “ Atque  misera  mea  vita,  si  antea  amatam  sequebatur,  cur  nunc 
rediit  sine  illa  ? Perferat  igitur  dolorem,  sua  ipsius  culpa  nimis  acerbum. 

50.  “ Adhuc  remanet  in  vultu  tuo  sudor,  luctatione  voluptaria  elicitus, 

ipsa  vero  jam  occidisti.  Eheu,  istam  mortalium  fragilitatem  ! 

51.  “Ne  cogitatione  quidem  antea  quidquam  tibi  feci  ingratum ; cur  me 
“ relinquis  ? Nonne  ego  mero  nomine  terree  maritus  sum?  in  te  vero  ea  est 
“ voluptas,  quee  e natura  mea  oritur. 

52.  “ Ventus,  movens  cincinnos  tuos,  teneris  femoribus  preedita,  floribus 
“ pertextos,  intortos,  apum  colore  splendentes,  animo  meo  reditus  spem 
“ injicit. 

53.  “ Quare,  amata,  celeriter  expergiscens,  sollicitudinem  meam  dis- 
“ pellere  velis,  ut  herba  noctu  splendore  suo  tenebras  in  Himdlayce  cavernis. 

54.  “ Excruciat  me  hoc  tuum  os,  turbatis  capillis  tectum,  nec  vocem 
“ edens ; loti  solitariae  instar,  noctu  dormientis,  in  qua  apis  susurrus 
“ cessavit. 

55.  “ Ad  lunam  revertitur  nox,  ad  Chdkravdkam  avem  femella  amata  ; 
“ ideo  uterque  alias  separationes  ferre  valent.  Quomodo  vero  tu,  in  aeter- 
“ num  me  relinquens,  non  me  torqueres? 

56.  “ Tenera  tua  membra,  quae  vel  in  recentium  foliorum  strato  pro- 
“ cumbentia  laesa  forent,  eadem,  dic,  O pulchris  femoribus  praedita,  quo- 
“ modo  rogi  ascensionem  perferre  valebunt? 

57.  “ Hoc  cingulum  tuum,  imprimis  omnium  secretorum  tuorum  par- 
“ ticeps,  quod,  incessu  tuo  jucundo  cessante,  vocem  perdidit,  prae  moerore 
“ te,  quae  non  experrectura  jaces,  morte  secutum  quasi  videtur. 

58.  “ Dulcem  tuam  vocem  deposuisti  in  cuculis,  incessum  tuum,  amore 
“ languidum,  in  cycnis,  tremulum  obtutum  in  cervis,  jocum  tuum  in 
“ plantis,  a vento  leniter  commotis. 


AJiE  LAMENTATIO. 


59 


59.  “ Hae  virtutes  a te,  coelum  ingredi  cupiente,  mei  ratione  habita,  depo- 
“ sitae  quidem  sunt,  non  vero  cor  meum,  tuo  discessu  valde  contristatum, 
“ consolari  valent. 

60.  “ Nonne  tu  hanc  sahakdram  atque  'priy tingam  arbores  copulare  decre- 
“ veras?  Utriusque  copulationis  caerimoniis  haud  peractis,  tu  abis  : hoc  non 
“ bene  factum  est. 

61.  “ Quem  florem  hic  asokas  procreabit,  cujus  tu  excitasti  desiderium, 
“ eo,  ad  cincinnorum  tuorum  ornamentum  destinato,  quomodo  ego  tanquam 
“ serto  in  exsequiis  tuis  uti  potero  ? - 

62.  “ Luget  te,  O pulchris  membris  praedita,  asokas  iste,  flores  lacry- 
“ marum  instar  effundens,  recordans  benignum  pedis  tui,  garrulo  annulo 
“ cincti,  contactum,  ab  alio  aegre  impetratum. 

63.  “ Cur,  O kinnarorum  voce  praedita,  dormis,  priusquam  absolvisti  pul- 
“ chrum  tuum  cingulum,  cujus  dimidiam  partem  mecum  vakulis  floribus, 
“ halitus  tui  odorem  referentibus,  ornasti  ? 

64.  “ Haec  amicarum  tuarum  turba  gaudii  tui  dolorisque  particeps  erat, 
“ hicce  filius  noster  lunae  plenae  similis  est ; ego  quoque  ex  te  sola  volu- 
“ ptatem  percipiebam,  et  tamen  tu,  dura  mente,  hocce  capis  consilium  ? 

65.  “ Hodie  occidit  felicitas  mea,  periit  voluptas,  cessavit  cantus,  festis 
“ vacuum  est  anni  tempus,  abiit  ornatus  caussa,  undique  derelictus  est 
“ lectus  meus. 

66.  “ Conjux,  socia,  amica,  familiaris,  amataque  discipula  in  cantu,  O 
“ pulcherrima,  dic  tandem,  quid  non  ereptum  est  a morte,  quae,  misericordiae 
“ oblita,  te  mihi  eripuit  ? 

67.  “ Micantibus  oculis  praedita,  postquam  bibisti  vinum  illud  eximii  sa- 
“ poris,  labris  meis  tibi  oblatum,  quomodo  postea  bibes  aquae  volam,  lacrymis 
“ mixtam,  in  altero  mundo  tibi  allatam  ? 

68.  “ Etiamsi  est  mihi  imperium,  sine  te  Aja;  felicitas  finita  existimetur : 
“ mihi,  aliis  illecebris  non  abrepto,  omnes  voluptates  in  te  sola  conti- 
“ nentur.” 

69.  Kosalcz  rex,  his  verbis  queribundis  lamentans  de  amata,  arbores  etiam 
resinae,  quasi  lacrymarum  imbres  effundere  fecit. 


60 


CAPUT  VIII. 


70.  Tum  vero  ejus  comites  pulchram  illam,  aegre  a gremio  illius  remotam, 
ornamentis  funebribus  indutam,  tradebant  igni,  agallochi  santalique  lignis 
incenso. 

71.  “ Quamquam  rex  erat,  tamen  prae  moerore  uxorem  morte  secutus 
“ est!”  Hanc  reprehensionem  extimescens,  semetipsum  haud  in  ignem 
conjecit,  non  vero  vitae  amore  motus. 

72.  Tum  gnarus  ille,  decem  diebus  praeterlapsis,  uxoris  caussa,  cujus  jam 
non  nisi  virtutes  relictae  erant,  in  sylva,  urbi  vicina,  magno  splendore  peregit 
exsequias. 

73.  Ingressus  est  urbem  sine  illa,  pallidus,  sicut  luna,  quando  nox  abit, 
conspexitque  suum  dolorem  quasi  redundantem  in  lacrymis,  urbis  mulierum 
ora  humectantibus. 

74.  Tum  magister  ejus,  ad  sacrificia  peragenda  consecratus,  in  eremo 
habitans,  meditatione  sua  illum  moerore  depressum  cognoscens,  per  discipu- 
lum suum  sic  eum  allocutus  est : 

75.  “ Vir  sanctus,  rigide  probitatem  colens,  quamquam  doloris  tui  caus- 
“ sam  haud  ignorat,  quia  caerimonias  nondum  perfecit,  non  ipse  aggressus 
“ est,  ad  animum  tuum  firmum  reddendum. 

76.  “ Mihi,  O probe,  commissus  est  ejus  sermo,  paucis  verbis  mandatum 
“ exprimens;  quem  audi,  potestatis  excellentia  illustris,  atque  in  corde  tuo 
“ eum  reponere  velis. 

77.  “ Ille  enim  in  spiritus  aeterni  mundis,  haud  obscurando  cognitionis 
“ oculo,  trinas  conspicit  res,  quae  fuerunt,  quae  sunt,  et  quae  erunt. 

78.  “ Olim  VisHNUs,  timens  Trinavixduem,  duras  castigationes  sibi 
“ infligentem,  Harinim  mulierem  divinam  misit,  quae  meditationem  ejus 
“ disturbaret. 

79.  “ Vir  sanctus  ira  sua,  devotionem  turbante,  quae  fluctus  instar  medi- 
“ tationis  litora  inundabat,  mulieri,  quae  coram  eo  miram  ostendebat  venu- 
“ statem,  imprecatus  est : ‘ Mortalis  evade  !’ 

80.  “ ‘ Venerande,  equidem  aliorum  imperio  subjecta  sum,  ignosce  offen- 
“ ‘ sionem  meam  1’  Ita  supplicantem  illam  in  terra  habitare  jussit,  donec 
“ flores  coelestes  conspiceret. 


AJiE  LAMENTATIO. 


61 


81.  “ Illa,  in  Krathdkaisikorum  stirpe  nata,  per  longum  tempus  tua  erat 

uxor,  sed  sertum  illud,  impreeationem  cessare  faciens,  e coelo  delapsum 

“ adepta,  vitam  efflavit. 

82.  “ Quare  desine  illius  discessum  cogitare ; omnibus  natis  mors  est 
“ certa.  Hanc  tu  respice  terram,  nam  haec  est  regum  uxor. 

83.  “Tu,  qui  per  constantiam  tuam,  in  prosperitate  superbiae  opprobrium 
“ evitans,  sapientiam  ostendisti,  eandem  nunc  etiam,  animum  dolore  oppres- 
“ sus,  demonstra  fortitudine  tua. 

84.  “ Quomodo  lugendo  illam  obtineas,  quam  ne  tum  quidem,  si  post  illam 
“ morereris,  recuperare  posses  ? Nam  hominibus,  qui  in  alterum  mundum 
“ abierunt,  secundum  ipsorum  facinora  diversae  sunt  viae. 

85.  “ Moerorem  pelle  ex  animo,  uxoremque  exhilara  donis  sacrificalibus  : 
“ nam  perpetuae  propinquorum  lacrymae  urunt  mortuum  ; ita  traditur. 

86.  “ Mors  enim  animis  est  naturalis  conditio,  vita  vero  non  nisi  earum 
“ immutatio  dicitur  a sapientibus  : quare  si  vel  temporis  momentum  homo 
“ spirans  manserit,  nonne  hoc  ei  lucrum  erit  ? 

87.  “ Homo  imbecilli  ingenii  mortem  amici  spinam  putat,  in  corde  de- 
“ fixam;  sed  homo  firmi  animi  eandem  extractam  putat,  quia  mors  est  porta 
“ ad  salutem  ducens. 

88.  “ Quoniam  corpus  et  anima  in  vedis  etiam  conjungi  et  separari  di- 
“ cuntur,  quomodo,  dic  quaeso,  separatio  a rebus  externis  affligere  potest 
“ sapientem  ? 

89.  “ Ne  tu,  temperatorum  optime,  hominis  stulti  instar  sub  aegritudinis 
“ imperium  cadere  velis  : quid  interest  inter  arbores  et  montes,  si  vento 
“ flante  utrique  moventur  V’ 

90.  Rex  adnuens  magistri  sapientissimi  sermonem  accepit,  dimisitque 
- eremitam ; sed  sermo  ille,  in  corde  ejus,  dolore  presso,  locum  non  inveniens, 

rediit  quasi  coram  ejus  magistro. 

91.  Ipse,  vere  jucundeque  loquens,  propter  filii  infantiam,  octo  annos 
aegre  transegit,  ubique  amatae  suae  similitudines  imaginesque  conspiciens, 
et  in  somniis  brevi  congressus  cum  illa  gaudio  fruens. 

92.  Moeroris  clavus  violenter  cor  ejus  divulsit,  sicut  ficus  surculus  aedium 

R 


62 


CAPUT  VIII. 


pavimentum ; atque  ipse,  quia  uxorem  sequendi  desiderio  flagrabat,  hanc 
mortis  caussam,  a medicis  haud  sanandam,  lucrum  existimabat. 

93.  Postquam  filium  suum,  prorsus  modestum,  lorica  indutum,  rite  in 
civium  imperio  instruxerat,  miseram  in  corpore  morbis  afflicto  habitationem 
relinquere  cupiens,  rex  inediam  subire  statuit. 

94.  Postquam  in  sacro  GangcB  et  Sarayuis  confluente,  corpore  relicto, 
immortalibus  subito  adnumeratus  esset,  congressus  cum  uxore  amata,  quae 
pulchrior  etiam  erat,  quam  in  priore  statu,  iterum  delectabatur  in  aedibus 
voluptariis,  in  medio  Nandam, 


( 63  ) 


CAPUT  IX, 


VENATIONIS  DESCRIPTIO. 

1.  Patre  defuncto  Kosalce  imperium  adeptus  Dasarathas,  magno 
curru  vectus,  qui  meditatione  sensus  devicerat,  regnabat,  inter  omnes  mo- 
destos et  regnantes  primum  tenens  locum. 

2.  Universus  imperii  orbis,  cum  omnibus  urbibus,  ejus  stirpi  commissus, 
quia  ille  acceptum  juste  moderabatur,  ejus,  Kartikey^  robore  praediti, 
virtutibus  addictus  erat, 

3.  Utrumque,  et  Bal^  occisorem,  et  hunc  principem,  a Manue  rege 
oriundum,  quia  opportuno  tempore  remunerabantur  homines  officium  ser- 
vantes, viri  sapientes  lassitudinis  abactores  appellabant. 

4.  In  terra  ejus  ne  morbus  quidem  pedem  figebat,  nedum  clades  ab  ho- 
stibus : solum  uberrimos  fructus  praebebat,  sub  imperio  Aj^  filii,  tranquil- 
litate gaudentis,  atque  immortalium  instar  splendentis. 

5.  Qua  felicitate  fruita  erat  terra  per  Raghuem,  decem  plagarum  vi- 
ctorem, atque  post  eum  per  A jam,  eadem  iterum  lucebat,  principem 
adepta,  haud  inferiore  robore  praeditum, 

6.  Equitate  sua,  divitiarum  imbres  effundendo,  irnprobosque  coercendo, 
rex  Yamam,  Kuveram  atque  Va runam  aemulabatur,  sed  splendore  suo 
solem,  cum  Aruna  conjunctum. 

7.  Neque  venationis  deliciae,  neque  alea,  nec  vinum,  lunae  instar  suave, 
nec  puella  florentis  aetatis,  abripiebant  illum,  qui  ad  prosperitatem  adni- 
tebatur. 

8.  Neque  verbum  humile,  ne  ad  Indram  principem  quidem,  nec  verbum 
falsum,  ne  in  fabulis  quidem,  per  jocum  narratis,  nec  verbum  asperum,  ne 
ad  inimicos  quidem,  dicebatur  ab  illo,  ira  libero. 


64 


CAPUT  IX. 


9.  Per  illum,  Raghuidarum  praestantissimum,  terrae  principes  ortum 
aeque  atque  occasum  nanciscebantur  : ille  enim  jussum  non  transgredienti- 
bus  amicus,  sed  corde  aeneo  erat  in  repugnantes. 

10.  Arcu  intenso  armatus,  uno  curru  debellabat  ille  terram,  oceano 
cinctam,  atque  exercitus  ejus,  elephantos  et  equos  celerrimos  habens,  non 
nisi  victoriam  illius  renuntiabat. 

1 1 . Ipsa  maria,  nubium  instar  tonantia,  tympana  fiebant,  promulgantia 
victoriam  illius,  Kuver^  instar  fortunati,  qui  arcum  gestans  uno  curru, 
scirpea  munito,  terram  subegerat. 

12.  Indras  fulmine  acuto  vincebat  montium  partes,  sibi  infestas;  ille 
vero,  cujus  vultus  recenti  loto  similis  erat,  arcu  sonante,  sagittarum  imbres 
emittente,  hostium  partes. 

13.  Centeni  reges  illius,  indomita  vi  praediti,  pedes  tangebant  radiis 
gemmarum,  diademata  sua  ornantium,  illius  pedum  pulchritudine  magis 
etiam  splendentibus,  deorum  instar,  Indram  adorantium. 

14.  Venia  data  hostium  uxoribus,  comae  ornatu  privatis,  quarum  infantes 
ab  illius  comitibus  suppliciter  manus  jungere  edocti  fuerant,  ab  oceani 
litore  rediit  ad  urbem  suam,  AlaTca  haud  inferiorem. 

15.  Quamquam  ipse  orbis  terrarum  centrum  occupaverat,  neque  ullus 
alius  rex  alba  umbella  instructus  erat,  tamen  ille,  ignem  lunamque  splendore 
aequans,  insegnis  erat,  simulae  regis  alicujus  terram  invictam  remanere 
audiret. 

16.  Ab  illo,  qui  brachiis  suis  omnium  regionum  divitias  accumulaverat, 
et  in  sacrificiis  diadema  suum  deponebat,  Tamasee  et  Sarayuis  fluminum 
ripae,  altis  aureis  postibus  sacrificalibus  splendentes,  tenebris  liberae  red- 
debantur. 

17.  Erat  ille  Sivas,  qui,  inhabitans  corpus,  caerimoniis  lustratum, 
capreae  pelle  baculoque  instructum,  kusa  cinctum,  vocem  retinens,  dor- 
cadis cornu  manu  tenens,  splendore  incomparabili  illud  fulgere  faciebat. 

18.  Balneo  sacro  purgatus,  sensibus  restrictis,  dignus  qui  ipsum  deorum 
coetum  ingrederetur,  ille  pluentem  Namuchis  hostem  caput  elatum  incli- 
nare fecit. 

19.  Dea  lotum  gestans,-  marito  addicta,  quemnam  alium  regem  coluit. 


VENATIONIS  DESCRIPTIO. 


65 


praeter  hunc,  in  Karctsth^e  familia  natum,  supplices  non  negligentem, 
atque  praeter  spiritum  summum,  per  se  ipsum  exsistentem  ? 

20.  Ille,  magno  curru  vectus,  in  proelii  acie  Indrai  socius  factus,  deorum 
mulieres,  quas  sagittis  suis  metu  liberaverat,  ingens  brachiorum  suorum 
robur  cantu  celebrare  fecit. 

21.  Non  semel  per  hunc  Indr^  socium,  uno  curru  praeditum,  fortem, 
arcu  instructum,  proelii  pulvis,  solem  versus  evolans,  Asurorum  sanguine 
sedatus  est. 

22.  Illum,  qui  in  hostibus  suis  sagittas  defixerat,  Magadha,  Kosalce  et 
Kekaya  regum  filiae,  marito  fidae,  conjugem  acceperunt,  velut  Oceanum 
fluvii,  e montibus  nati. 

23.  Splendebat  ille  tribus  hisce  amatis,  ac  si  Indras,  in  virorum  hostes 
debellantium  subsidiis  exercitatus,  homines  gubernaturus,  cum  tribus 
viribus  in  terram  descendisset. 

24.  Tum  vero  advenit  ver  cum  novis  floribus,  ac  si  venerari  voluisset 
unicum  hunc  regem,  honorata  vi  praeditum,  qui  aeque  magnum  onus  susten- 
tabat ac  Yamas,  Kuveras,  Varunas  atque  Indras. 

25.  Sol,  regionem  a Kuvera  inhabitatam  adire  cupiens,  equis  suis  ab 
auriga  retro  flexis,  frigore  coercito  dierum  initia  clara  reddens,  Malayam 
montem  reliquit. 

26.  Primo  florum  ortus,  deinde  surculi  recentes,  denique  apum  cucu- 
lorumque cantus  ; hoc  ordine  apparuit  ver,  descendens  in  sylvarum  re- 
giones, arboribus  densas. 

27.  Gemmarum  copia,  in  kinsuka  arbore  a veris  pulchritudine  deposita, 
apparebat  veluti  pulchrum  ungularum  vulnus,  amato  inflictum  a muliere, 
cujus  pudicitiam  libido  superavit. 

28.  Sol  nondum  prorsus  dispellere  poterat  frigus,  quod  asgre  fertur  a 
mulierum  labiis,  gravia  vulnera  inferentibus,  et  quod  latera  cingulo  vacua 
facit ; attamen  debilius  illud  reddidit. 

29.  SahakdrcB  frons  cum  calicibus  suis,  surculis  vento  a Malaya  flante 
commotis,  in  gestibus  se  exercere  quasi  contendens,  vel  eorum,  qui  odium 
et  amorem  vicerant,  animum  fascinabat. 

s 


66 


CAPUT  IX. 


30.  Ut  petentes  adibant  regis  felicitatem,  rectitudinis  virtutibus  acquisi- 
tam, cujus  fructus  est  proborum  benevolentia;  sic  apes  atque  aves  aquaticee 
invisebant  lacus  lotorum  copiam,  a vere  nutritam. 

31.  Non  solum  novus  asokcE  flos,  anni  tempore  productus,  amorem 
accendebat,  sed  recens  surculus  etiam,  quo  puellae  aures  ornaverant,  viros 
amantes  abripiebat. 

32.  KuravahcE  arbores,  quibus,  quasi  recentibus  pigmentis,  ver  sylvae 
pulchritudinem  ornaverat,  apum  susurrum  excitabant,  scite  mei  iis  sup- 
peditans. 

33.  Flores,  liquore  e mulierum  oribus  nutriti,  atque  eadem  ac  ille  vir- 
tute praediti,  vakulam  arborem  longis  apum,  mellis  cupidarum,  ordinibus 
occupatam  faciebant. 

34.  Apum  examina  sequebantur  pulverem,  in  sylva  vento  perflata  e 
florum  filamentis  evectum ; quasi  Amoris  arcitenentis  vexillum,  seu  splen- 
dentem pulverem  in  veris  Pulchritudinis  facie. 

35.  Mulieres  cum  viris  potabant  vinum,  ad  lusus  amatorios  incitare 
valens,  suavi  odore  lotum  vincens,  amorem  comitem  habens,  neque  unquam 
voluptatem  infringi  sinens. 

36.  Splendebant  lacus  in  aedibus,  tecti  lotis  apertis,  avibusque  aquam 
diligentibus,  atque  prae  voluptate  dulce  canentibus  ; veluti  mulieres,  oculis 
suave  ridentibus  praeditae,  cingulisque  relaxis  atque  tinnientibus. 

37.  Nox,  vere  decrescens,  quia  pulchrae  vesperae  luna  orta  pallidae  red- 
debantur, tenuis  evasit,  feminae  instar,  quae  voluptatis  congressus  cum 
marito  non  particeps  facta  est. 

33.  Luna  radiis  suis,  frigore  remoto  clare  splendentibus,  languorem  post 
voluptatem  perceptam  pellentibus,  Amorem,  florum  arcu  elatoque  piscis 
vexillo  instructum,  acutiorem  reddebat. 

39.  Qui  flos,  ignis  sacrificalis  instar  splendens,  imago  erat  ornamenti 
aurei  sylvae  Pulchritudinis,  eum,  foliis  filamentoque  tenerum,  puellae  cri- 
nibus intextum  gerebant. 

40.  Tilaka  arbor,  apibus,  collyrii  guttarum  instar  pulchris,  in  florum 
copiam  decidentibus  notata,  ornabat  sylvae  regionem,  ut  macula  in  fronte 
ornat  mulierem. 


VENATIONIS  DESCRIPTIO. 


67 


41.  Animum  fascinabat  tenera  mallika,  formosa  arboris  uxor,  pulehro  suo 
risu,  per  flores  manifestato,  pollinis  odorem  spargente,  in  surculis,  quasi  in 
labris,  conspicuo. 

42.  Vestibus,  Aurorae  colorem  superantibus,  hordei  culmis,  pone  aures 
locum  occupantibus,  cuculorumque  cantu  : hisce  Amoris  telis  viri  amantes 
mulieribus  addieti  reddebantur. 

43.  Membris  splendido  polline  adauctis,  apum  examine  occupatus  tilakcB 
ramus  eandem  oculis  exhibebat  pulchritudinem,  ac  margaritae  in  capillorum 
reti. 

44.  In  sylvis  florentibus,  dulcem  odorem  spargentibus,  audiebantur  voces 
tenues,  primum  a cuculis  editae,  veluti  rarae  voces,  a puellis,  amore  captis, 
prolatae. 

45.  Apparebant  sylvae  frutiees,  cum  apum  susurro,  quasi  cantu,  auribus 
blandiente,  cum  floribus,  quasi  cum  pulchrorum  dentium  nitore,  atque  cum 
ramis,  a vento  leniter  commotis,  quasi  cum  manibus,  numerum  percutien- 
tibus. 

46.  Oscillatione  veris  festum  celebrans  puella,  quamquam  alacris,  tamen, 
amati  collum  amplecti  cupiens,  tarda  erat  ad  sellae  funem  tenero  brachio 
arripiendum. 

47.  “ Dimittite  iram  ! Jam  satis  litium ! .®tas  idonea,  quando  semel 
“ abiit,  non  redit !”  Hoc  amoris  consilio  a cuculis  quasi  nuntiato  delecta- 
bantur puellas. 

48.  Rex  vero,  postquam  una  cum  mulieribus  pro  libidine  gavisus  erat 
voluptate,  quam  ver  praebebat,  venationis  amore  captus  est  ille.  Vis h nui. 
Veri  et  KAmadev^  similis. 

49.  Praebet  venatio  exercitationem  in  meta  fugitiva  ferienda,  tum  for- 
midinis, tum  furoris  ex  animalium  motibus  cognitionem,  atque  laborem 
vincendo  corpus  fortius  reddit : ideo  ille,  ab  amicis  honoratus,  profectus 
est. 

50.  Indutus  veste,  itineri  in  ferarum  sylvam  adaptato,  arcum  circum 
pectus  latum  gerens,  virorum  sol  ille  pulvere,  equorum  ungulis  excitato, 
coelum  quasi  tegumento  involutum  reddidit. 

51.  Comam  corona  syl vestri  religatus,  armatus  scuto  ejusdem  ac  arborum 


68 


CAPUT  IX. 


folia  coloris,  aurium  annulis  equi  cursu  trementibus,  splendebat  ille  in 
regionibus  a feris  frequentatis. 

52.  Dei  sylvestres,  corporibus  suis  in  tenuibus  fruticibus  latentes, 
oculorum  officio  apibus  tradito,  in  via  conspiciebant  eum,  pulchris  oculis 
praeditum,  gubernatione  sua  Kosalenses  exhilarantem. 

53.  Ingressus  est  sylvam,  in  quam  venatores  cum  canum  agminibus  primo 
intraverant,  incendio  et  latronibus  vacuam,  solo  firmo  et  equis  commodo 
praeditam,  fossis  instructam,  feris,  avibus,  taurisque  repletam. 

54.  Tum,  sicut  Bhddras  mensis  arcum  divinum,  fulminis  nervo,  auri 
instar  flavo,  instructum,  sic  vir  eximius,  doloris  immunis,  arcum  intensum 
arripuit,  nervi  stridore  leonum  iram  excitans. 

55.  Obtulit  se  illi  agmen  caprearum,  kusam  in  oribus  tenentium,  superbo 
capreolo  duce,  quarum  femellae  identidem  in  cursu  retardabantur  a pullis, 
ubera  petentibus. 

56.  Agmen  illud,  petitum  a rege,  qui  equo  celerrimo  vehebatur,  sagitta  e 
pharetrae  ore  exprompta,  ordinibus  perruptis,  sylvam  tremulis  oculis  fuscam 
reddebant,  aquae  instar,  loti  foliorum  copia,  a vento  dispersa,  tectae. 

57.  Ille,  Ha  Ris  majestate  praeditus,  arcum  tenens,  conspiciens  cervi,  quem 
sagitta  petiturus  erat,  feminam,  corpore  suo  intercedentem,  animo  miseri- 
cordia commoto,  sagittam,  vel  ad  aurem  usque  adductam,  cum  amore 
reposuit. 

58.  Pugnus  ejus,  in  alios  cervos  sagittas  emittere  cupientis,  ad  aurem  ad- 
ductus, firmiterque  compressus,  sponte  aperiebatur,  quia  illi  oculis  suis,  prae 
metu  valde  trementibus,  gratos  fervidae  puellae  oculorum  motus  in  memoriam 
ejus  revocabant. 

59.  Prosecutus  est  ille  effugientium  aprorum  agminis,  e frigido  paludis 
limo  prosilientis,  viam,  abruptorum  mustee  culmorum  partibus  sparsam, 
longisque  pedum  madentium  lineis  distinctam. 

60.  Contra  illum,  qui  corpus  superius  leniter  de  equo  inclinans  sagittam 
emisit,  apri,  horrentibus  setis  tecti,  pugnare  cupiebant  neque  semet  ipsos 
sagittis,  crura  transfodientibus,  subito  arboribus  affixos  sentiebant. 

61.  Emisit  ille  in  tauri  feri,  eum  adoriri  cupientis,  oculi  cavum  sagittam. 


VENATIONIS  DESCRIPTIO. 


69 


firmiter  attractam,  quae  corpus  ejus  transfodiens,  ne  plumis  quidem  sanguine 
tinctis,  illum  prius  dejecit,  deinde  ipsa  decidit. 

62.  Identidem  rex  acutis  sagittis  rhinocerotum  capita,  cornu  erepto, 
leviora  reddidit : superbas  coercere  jussus  ille  odio  persequebatur  elatum 
hostium  fastigium,  non  vero  longam  eorum  vitam. 

63.  Timoris  expers  tigrides,  in  conspectu  e cavernis  procurrentes,  floren- 
tibus asancE  arboris  ramis  similes,  vento  fractis,  manu  sua  per  exercitationem 
promptissima  uno  temporis  momento  pharetras  reddidit,  orum  cava  sagittis 
implens. 

64.  Leones,  inter  densas  frutices' cubantes,  occidere  cupiens,  nervi  sono, 
venti  fragoris  instar  terribili,  eos  excitabat : invidebat  scilicet  illis  regiam 
inter  bestias  dignitatem,  ipsorum  robore  exaltatam. 

65.  Quos  cum  occidisset  Kakutsthides,  acerrimam  contra  elephanto- 
rum gentem  inimicitiam  foventes,  quorum  aduncis  ungulis  margaritse  ad- 
haerebant, iis  elephantis,  qui  in  proelio  officia  sibi  praestiterant,  sagittis  suis 
debita  se  exsolvisse  putabat. 

66.  Alicubi  equo  contra  tauros  directo,  sagittasque  ad  aurem  usque  ad- 
ductas effundens,  illosque  regum  instar  cito  dispellens,  albis  flabellis  con- 
tentus redditus  est. 

67.  Pavonem,  splendente  crista  ornatum,  vel  juxta  equum  evolantem, 
sagitta  non  petebat,  quia  illico  recordabatur  amatae  comarum,  variis  sertis 
distinctarum,  atque  in  lusu  amatorio  dissolutarum. 

68.  Illius  sudorem,  e nimio  labore  ortum,  qui  rete  vultui  aggluti- 
nabat, detergebat  sylvae  ventus,  frigidis  guttis  mixtus,  ramorum  gemmas 
aperiens. 

69.  Ita  venatio,  callidae  puellae  instar,  captum  tenuit  regem,  qui,  aliorum 
negotiorum  oblitus,  onus  suum  ministris  imposuerat,  et  cujus  ardor,  quia 
continuo  ei  indulgebat,  adauctus  erat. 

70.  Rex,  alicubi  a comitibus  separatus,  noctem,  fulgentibus  herbis,  quasi 
facibus,  illustratam,  in  pulchrorum  florum  surculorumque  strato  transegit. 

71.  Mane  elephantorum  aurium  ictibus,  arguti  tympani  instar  sonan- 

T 


70 


CAPUT  IX, 


tibus,  e somno  excitatus,  delectabatur,  audiens  ibi  dulces  avium  sonos, 
quasi  panegyristarum  cantus. 

72.  Aliquando  vero  cervi  vestigia  secutus,  in  sylva  a comitatu  suo  non 
conspectus,  equo  spuma  madente,  pervenit  ad  Tamasam  fluvium,  ab  eremitis 
frequentatum. 

73.  E cujus  aqua  provenit  suavis  distinctusque  sonus,  vasis  impletione 
ortus  : ibi  ille  elephanti  barritum  suspicatus,  emisit  sagittam,  cum  stridore 
cadentem. 

74.  Interdictum  id  erat  principi,  quod  Dasarathas  peccans  fecit : 
etenim  homines  cupiditate  occoecati,  licet  sint  legum  periti,  viam  illicitam 
ingrediuntur. 

75.  “ Eheu,  pater!”  Hunc  clamorem  audiens,  perterritus  caussam 
ejus,  in  arundine  latentem,  quaerebat:  atque  conspiciens  vatis  cujus- 
dam  filium,  sagitta  transfixum,  rex  etiam,  prae  dolore,  sagitta  quasi  perfo- 
ratus erat. 

76.  Puer,  corpore  super  hydriam  inclinato,  a rege,  e nobili  familia  orto, 
qui  de  equo  descenderat,  de  stirpe  sua  interrogatus,  interruptis  verbis  se 
eremitae,  sed  non  Brahmani  filium  nuntiavit. 

77.  Rex,  a puero  compulsus,  ne  extracta  quidem  sagitta,  ad  coecos 
parentes  eum  adduxit,  iisque  narravit  facinus  suum,  per  errorem  commis- 
sum in  unicum  ipsorum  filium,  quem  ita  invenisset. 

78.  Conjuges,  multa  lamentantes,  homicidam  illum  sagittam  e pueri 
pectore  extrahere  jusserunt:  puer  animam  exhalavit,  senex  vero,  manus 
lacrymis  humectans,  regi  imprecatus  est : 

79.  “ Tu  quoque  in  extrema  aetate  filii  moerore  e vita  excedes  I”  Ita 
locuto  illi,  veluti  serpenti,  qui  pede  calcatus  venenum  emittit,  Kosala  rex, 
qui  prius  illum  laeserat,  sic  respondit : 

80.  “ Benigne  has  diras  mihi  imprecaris,  quoniam  non  conspexi  filii  os, 
“ loti  instar  splendens:  ignis,  ligno  accensus,  urens  etiam,  tellurem  aran- 
“ dam  seminis  surculorum  genitricem  reddit. 

81.  “ Haec  cum  acciderint,  quidnam  faciam  tibi  ego,  misericordia 
“ destitutus,  qui  mortem  a te  merui?”  Ita  interrogatus  a rege,  ere- 


VENATIONIS  DESCRIPTIO. 


71 


mita,  una  cum  uxore  filium  mortuum  sequi  cupiens,  ligna  accensa 
petiit. 

82.  Rex,  comitibus  suis  repertis,  precibus  illius  statim  satisfecit,  re- 
diitque,  laetitia  per  hoc  peccatum  privatus : tulitque  hanc  imprecationem, 
ipsius  mortis  caussam,  quae  in  intimo  ejus  animo  locum  invenerat,  velut 
Oceanus  ignem  marinum  fovet  in  undis. 


( 72  ) 


CAPUT  X. 


RAM^  DESCENSUS. 

1.  Illi,  Indr^  instar  splendenti,  magna  prosperitate  praedito,  terram 
moderanti,  decem  millia  fere  annorum  praeteribant. 

2.  Nec  potitus  est  lumine  illo,  filio  appellato,  a debito  erga  majores 
liberante,  atque  illico  moeroris  tenebras  dispellente. 

3.  Progenie  ejus  caussam  aliquam  exspectante,  rex  diu  manebat  velut 
oceanus,  antequam  agitaretur,  gemmarum  procreatione  nondum  mani- 
festata. 

4.  Rishyasringas  aliique  sacerdotes  pii,  sensuum  domitores,  progeniem 
illius  exoptantes,  instituebant  sacrificium  pro  filio  obtinendo. 

5.  Eodem  tempore  dei,  vexati  a Ravana,  adibant  Vishnuem,  sicut  via- 
tores, aestu  afflicti,  arborem  opacam. 

6.  Simulae  illi  ad  oceanum  pervenissent,  expergefactus  est  deorum  prin- 
ceps : nam  cunctationis  absentia  indicio  est,  negotium  bene  cessurum  esse. 

7.  Coelicolae  conspexerunt  illum,  recubantem  in  serpentis  corpore,  tan- 
quam  cubili,  membris  collustratis  a gemmis,  quae  in  serpentis  capitum 
orbibus  splendebant. 

8.  Deus  pedes  suos  deposuerat  in  gremium  Lakshmis,  loto  insidentis, 
quae  cingulum  suum  panno  serico  texerat,  atque  manus  suas  surculorum 
instar  substraverat. 

9.  Ille,  oculis  apertae  loto  similibus,  veste  recentis  solis  colore  tincta 
indutus  erat,  diei  autumnali  similis,  cujus  initium  gratum  est  adspectui. 

10.  Gestabat  ille  in  lato  pectore  Kaustuhham  gemmam,  aquarum  medul- 


RAMiE  DESCENSUS. 


73 


lam,  splendore  suo  signum  in  illius  pectore  collustrantem,  Lakshmis  spe- 
culum lusorium. 

1 1 . Brachiis  suis,  ramis  similibus,  divinisque  ornamentis  distinctis,  ap- 
parebat ille  in  aquarum  medio,  velut  alter  Parijdtas. 

12.  Victoriae  clamores  edebantur  a telis  animatis,  quae  gaudii  colorem  de 
genis  Daityorum  mulierum  evanescere  fecerant. 

13.  Adstitit  ei,  junctis  unguibus,  modestus  Garudas,  fulminis  ictibus 
notatus,  odio  in  Sesham  relicto. 

14.  Oculis  suis  purgantibus,  devotionis  somno  finito  lucentibus,  Bhrigui 
reliquisque  vatibus,  num  bene  dormisset  interrogantibus,  benigne  arrisit. 

15.  Tum  dei,  inclinato  corpore  salutantes  Asurorum  victorem,  celebra- 
bant celebrandum  illum,  neque  verbis  nec  mente  comprehendendum. 

16.  “ Salve,  universi  creator  primo,  deinde  universi  conservator,  denique 
“ universi  deletor,  ita  trifariam  divisus. 

17.  “ Veluti  aqua  coelestis,  quae  unum  tantum  gustum  habet,  hic  vel 
“ illic  alias  gustus  assumit,  sic  tu,  ipse  immutabilis,  in  diversis  qualitatibus 
“ diversos  status  assumis. 

18.  “Tu  es  immensus,  mundum  metiens ; cupidinis  expers,  cupidinem 
“ impertiens;  invictus,  victor;  prorsus  indistinctus,  rerum  distinctarum 
“ auctor. 

19.  “ Ipse  uniformis,  ob  caussam  aliquam  hunc  vel  illum  statum  induis  ; 
“ varietas  tua  eadem  esse  memoratur,  ac  crystalli  varietas,  colore  adjecto 
“ orta. 

20.  “ Sciunt  te  homines  in  corde  commorantem,  nec  tamen  propinquum ; 
“ desiderii  expertem,  et  tamen  castigationes  subeuntem ; misericordem, 
“ nulla  miseria  tactum ; antiquum,  haud  senescentem. 

21.  “ Omniscius  es,  non  cognitus;  omnium  rerum  auctor,  per  te  ipsum 
“ exsistens ; omnium  moderator,  nulli  domino  subjectus ; tu  es  unus, 
“ omnes  species  induens. 

22.  “ Pronuntiant  te  septem  hymnis  laudatum,  in  septem  marium  undis 
“ dormientem,  cujus  os  est  ignis,  septem  flammis  splendens,  septem  mun- 
“ dorum  unicum  refugium. 

u 


74 


CAPUT  X. 


23.  “ Cognitio,  quae  quattuor  illas  res  desideratas  tanquam  praemium 
“ accipit,  temporis  conditio,  quattuor  aeva  complectens,  genus  humanum  e 

quattuor  tribubus  consistens : omnia  prodeunt  e te,  quattuor  oribu 
“ praedito. 

24.  “ Homines  devoti,  mente  exercitationibus  cohibita,  te,  in  corde  com- 
“ morantem,  lucidum  investigant,  liberationis  aeternae  caussa. 

25.  “ Quisnam  cognovit  naturam  tuam,  non  nati,  natales  amplectentis, 
“ desiderio  vacui,  inimicos  occidentis,  dormientis,  vigilantis  ? 

26.  “ Sono  aliisque  rebus  sensualibus  frui,  acerrimasque  castigationes 
“ subire  vales;  homines  regere,  et  tamen  extranei  instar  vivere. 

27.  Viae  ad  consummationem  ducentes,  quamquam  in  libris  multifa- 
“ riam  divisae,  in  te  unum  concurrunt,  veluti  Gangce  fluctus  in  oceanum. 

28.  Iis,  qui  in  te  animum  dirigunt,  tibi  opera  sua  committunt,  cupidi- 
“ nisque  expertes  sunt,  tu  es  via,  eo  ducens,  unde  nullus  reditus  datur. 

29.  “ Magnitudo  tua,  terra  aliisque  rebus  manifestata,  quamquam  oculis 
“ exposita,  tamen  definiri  nequit : quidnam  dicendum  de  te,  ex  solis  libro- 
“ rum  sacrorum  conclusionibus  colligendo  ? 

30.  “ Eo,  quod  sola  tui  recordatio  hominem  purum  reddit,  jam  indica- 
“ tum  est,  quanti  fructus  futuri  sint  iis,  qui  alio  modo  in  te  versantur. 

31.  “ Quanto  margaritae  praestant  oceano,  quanto  splendor  antecellit  soli, 

“ tanto  facta  tua  laudibus  sunt  altiora. 

32.  “ Non  datur  quidquam,  quod  non  adeptus  sis,  et  cujus  compos  fieri 
“ cupias;  nil  enim,  nisi  mundi  amor  natalium  actionumque  tuarum  caussa 
“ est. 

33.  “ Quod  vox,  magnitudinem  tuam  laudans,  loquendi  finem  facit,  hoc 
“ fit  propter  fatigationem,  non  ac  si  virtutes  tuae  tantulae  sint.” 

34.  Ita  dei  propitium  sibi  reddere  studebant  illum,  sensibus  superio-  . 
rem : illa  enim  verarum  altissimi  dei  virtutum  enumeratio  erat,  non  vero 
laudatio. 

35.  Ei,  qui  interrogatione  de  illorum  salute  favorem  suum  indicaverat, 
dei  narrabant  periculum,  ipsis  imminens  a Rdkshaso,  velut  ab  oceano, 
praeter  diluvium  litora  superante. 


RAMiE  DESCENSUS. 


75 


36.  Tum  respondit  Vishnus,  maris  fremitum  obtundens  voce  sua,  e mon- 
tium, litori  adjacentium,  cavernis  resonante. 

37.  Vox  illa,  ab  antiqui  vatis  illius  loquendi  organis  elata,  omni  perfe- 
ctione praedita,  erat  ac  si  exitum  jam  habuisset. 

38.  Splendebat  illa,  e domini  ore  progressa,  cum  dentium  nitore,  veluti 
Ganga,  in  alto  coelo  fluens,  postquam  integra  ex  illius  pede  profluxit. 

39.  “ Scio  dignitatem  vestram  atque  potentiam  a Rdkshaso  illo  oppressas 
“ esse,  veluti  qualitatem  primam  et  secundam  a tenebris. 

40.  “ Novi  quoque,  tergeminum  mundum  ab  illo  vexari,  ut  probi  cor  a 
“ peccato,  imprudenter  commisso. 

41.  “ Neque  ego  in  hisce  negotiis  implorandus  sum  ab  Indra,  quoniam 
“ utrique  nostrum  idem  negotium  est : etenim  sua  sponte  ventus  tanquam 
“ ignis  auriga  adest. 

42.  “ Decimum  Rdkshasi  illius  caput  ab  ipsius  gladio  integrum  relictum 
“ est,  ut  per  discum  meum  sortis  suse  particeps  fiat. 

43.  “ Propter  gratiam  vero,  a creatore  illi  impertitam,  a me  tolerata  est 
“ magna  scelerati  inimici  insolentia,  ut  serpentis  a santali  arbore. 

44.  “ Etenim  Rdkshasus  ille  a creatore,  illius  castigationibus  contento, 
“ precibus  obtinuit,  ne  ab  ullo  deo  occidi  posset,  sed  hominum  respectum 
“ habere  neglexit. 

45.  “ Quare  ego,  Dasarath^e  filius  factus,  sagittis  acutis  illius  capitum, 
“ quasi  lotorum  acervum,  proelii  campo  pro  munere  offeram. 

46.  “ Mox  vos  portiones,  a sacrificis  rite  oblatas,  rursus  accipietis  in- 
“ tactas  a noctivagis  istis  dolosis. 

47.  “ Animae  piae,  in  curribus  coelestibus  evehentes  in  deorum  via,  nubi- 
“ bus  sese  obtegere  cupientes,  jam  terrorem  abjiciant,  quo,  istius  curru 
“ conspecto,  perturbari  solebant. 

48.  “ Solutas  volitare  sinetis  captivarum  coeli  feminarum  comas,  non 
“ amplius  pollutas  violentibus  arreptionibus  Ravan^e,  imprecatione  coer- 
“ citi.” 


76 


CAPUT  X. 


49.  Krishn^  nubes,  postquam  hoc  vocis  nectare  deorum  fruges, 
nk^  ariditate  siccatas,  rigasset,  evanuit. 

50.  Indras  et  reliqui  dei  Vishnuem,  qui  negotium  eorum  perfecturus 
erat,  per  partes  sequebantur,  velut  arbores  ventum  prosequuntur  per 
flores. 

51.  Tum  vero  sub  finem  sacrificii,  quod  hominum  moderator  ad  optatum 
suum  impetrandum  instituerat,  species  processit  ex  igne,  sacerdotibus  ter- 
rorem injiciens. 

52.  Manibus  suis  in  vase  aureo  potum  tenebat  lacteum,  quem  ipse 
etiam  vix  portare  poterat,  quia  deus  princeps  in  illum  ingressus  erat. 

53.  Accepit  rex  potum  illum,  a deo  supremo  sibi  oblatum,  sicut  Indras 
aquarum  medullam,  ab  oceano  productam. 

54.  Quantse  fuerint  regis  virtutes,  in  aliis  viris  haud  reperiendse,  id  ed 
indicatur,  quod  ipse  trimundii  auctor  ex  eo  nasci  cupiebat. 

55.  Distribuit  ille  Vishnuis  semen,  sub  potus  specie  latens,  inter 
duas  uxorum  suarum,  veluti  sol  recentem  suum  ardorem  inter  coelum  et 
terram. 

56.  Dilecta  ei  erat  Kausalya,  amata  quoque  uxor  e Kerav^e  familia 
orta  : ideo  rex  Sumitram  ab  utraque  honoratam  videre  optabat. 

57.  Utraque  uxor,  cognoscentes  optatum  mariti  sui,  regis  prudentis,  illi 
dimidiarum  suarum  potus  partium  dimidium  dederunt. 

58.  Illa  etiam  utriusque  conjugis  sociae  amans  erat,  sicut  apis  duarum 
liquoris  linearum,  ex  elephanti  temporibus  manantium, 

59.  Ab  illis  ad  civium  salutem  gestabantur ' foetus,  e dei  particulis  orti, 
sicut  foetus  aquosus  gestatur  a solis  fistulis,  quos  radios  appellant. 

60.  Simul  gravidae  factae  fulgebant  splendore  subpallido,  sicut  frugum 
culmi,  in  quibus  fructus  origines  latent. 

61.  Unaquaeque  in  somno  sese  custoditam  videbat  a nanis,  concham, 
ensem,  clavam,  arcum,  discumque  ferentibus. 

62.  Vehebanturque  a Garuda,  aureis  suis  alis  splendorisc  opiam  per 
aera  diffundente,  et  celeritate  sua  nubes  secum  trahente. 


RAMiE  DESCENSUS. 


77 


63.  Ministrabat  iis  Lakshmis,  Kaustubham  ipsi  concre- 

ditam, in  medio  pectore  pendentem,  manibusque  tenens  lotorum  flabellum. 

64.  Adstabantque  iis  septem  vates  divini,  in  Ganga  coelesti  abluti,  summi 
numinis  nomen  mussantes. 

65.  Rex,  cum  talia  somnia  ab  iis  audisset,  laetus  se  ipsum  gravitate 
praestantiorem  habebat  ipso  mundi  parente. 

66.  Habitabat  in  illarum  uteris  deus  unicus,  multifariam  divisus,  veluti 
luna  in  aqua  limpida. 

67.  Tum  vero,  partus  tempore,  princeps  regis  uxor  pudica  filium  enixa 
est,  tenebras  dispellentem,  sicut  herba  noctu  splendoris  particeps  fit. 

68.  Pulchro  ejus  corpore  motus,  pater  dedit  ei  Ramas  nomen,  mundo 
eximiam  felicitatem  portendens. 

69.  Ab  eo,  Raghuidarum  familiam  illustrante,  eximio  splendore  praedito, 
lucernae  in  gynaeceo  quasi  repellebantur. 

70.  Mater,  extenuato  corpore,  cum  Rama  in  conclavi  apparebat  veluti 
Ganga,  autumno  languida,  cum  lotorum,  in  syrtibus  remanentium, 
munere. 

71.  A Kaikeyi  filius  natus  est,  Bh  arat  as  appellatus,  bonae  indolis, 
qui  matrem  suam  ornabat,  ut  modestia  prosperitatem. 

72.  SuMiTRA  geminos  filios  peperit,  Lakshmanam  et  Satrughnam, 
sicut  scientia,  bene  culta,  prudentiam  et  modestiam. 

73.  Evanescebant  universi  mundi  vitia,  apparebant  ejusdem  virtutes : 
nam  ccelum  sequebatur  quasi  deum  supremum,  qui  in  terram  descenderat. 

74.  Hocce  quadriformi  nato,  omnes  regiones,  quarum  reges  Ravanam 
timebant,  respirabant  quasi  per  ventos,  pulvere  liberos. 

75.  Ignis,  nullo  fumo  obscuratus,  et  sol,  puro  suo  fulgore,  antea  a i?d- 
kshaso  illo  vexati,  nunc  quasi  dolore  liberati  erant. 

76.  Hoc  momento  Rakshasorum  Felicitas  lacrymas  quasi  effudit,  sub 
specie  gemmarum,  e Ravan-®  crista  in  terram  decidentium. 

77.  Instrumentorum,  a rege,  filios  adepto,  post  filiorum  ortum  pulsan- 
dorum, initium  faciebant  deorum  tympana  in  coelo. 


X 


78 


CAPUT  X. 


78.  Florumque  pluvia  ex  arbore  coelesti  in  ejus  aedes  decidens,  prima 
quasi  perfunctio  erat  caerimoniarum,  apud  eventum  faustum  perficien- 
darum. 

79.  Pueri  illi,  omnibus  ritibus  ornati,  nutricum  lac  bibentes,  crescebant 
una  cum  patris  gaudio,  quasi  cum  ipsorum  fratre  natu  maximo. 

80.  Innata  illorum  modestia  institutione  augebatur,  ut  proprius  flammae 
splendor  butyro  sacro. 

81.  Illi,  non  sibi  invicem  oppositi,  puram  illam  Raghuis  stirpem  abunde 
collustrabant,  sicut  anni  tempora  deorum  sylvam. 

82.  Quamquam  idem  amor  fraternus  inter  omnes  regnabat,  tamen  Ramas 
cum  Lakshmana,  aeque  ac  Bharatas  cum  Satrughna  mutuo  amore 
par  faciebant. 

83.  Eorum  binorum  unanimitas  nunquam  dividebatur,  aeque  ac  venti  et 
ignis,  seu  lunae  et  oceani. 

84.  Illi  civium  domini  dignitate  sua  ac  modestia  civium  animos  capiebant, 
sicut  sub  aestus  finem  dies  nubibus  obducti. 

85.  Soboles  illa  regis,  quadrifariam  divisa,  splendebat,  ac  si  Honestum, 
Utile,  Dulce,  atque  Liberatio  aeterna  corpore  induta  in  terram  descendissent. 

86.  Illi,  patris  amantes,  virtutibus  suis  patrem  exhilarabant,  aeque  ac 
magni  oceani  margaritis  suis  hunc  quattuor  plagarum  dominum. 

87.  Veluti  deorum  elephantus  dentibus  suis,  Daityoriim  ensium  aciem 
frangentibus ; veluti  probitas  suis  agendi  rationibus,  quarum  adhibitio  pro- 
positi adeptione  indicatur  ; veluti  Haris  brachiis  suis,  yugum  longis;  sic 
hujus  partibus  illis  quattuor  splendebat  regum  princeps. 


( 79  ) 


CAPUT  XI. 


BHRIGUIDES  DEVICTUS. 

1.  Tum  Visvamitras  adiit  Dasaratham  regem,  atque  ad  sacrificiorum 
impedimenta  removenda  petiit  ab  illo  Ramam,  qui  adhuc  cincinnos  in  tem- 
poribus pascebat : nam  in  viris  splendentibus  non  setatis  ratio  habetur. 

2.  Rex,  sapientes  colens,  Ramam,  etsi  morbo  afflictum,  una  cum 
Lakshmana  vati  tradidit:  nam  in  Raghuis  familia  nullae  preces,  ne 
vitam  petentium  quidem,  repudiantur. 

3.  Dum  rex  urbis  vias  adornare  jubet,  ad  utriusque  filii  iter,  hoc  celeriter 
effectum  est  a nubibus,  florum  pluviam  effundentibus,  ventis  comitantibus. 

4.  Juvenes,  mandatum  perficere  parati,  arcubus  instructi,  ad  patris 
pedes  procidebant,  regisque  lacrymm  decidebant  super  illos  inclinatos,  iter 
ingressuros. 

5.  Vates  Ramam  cum  solo  Lakshmana  abducere  optabat;  ideo  rex 
benedictionem  ei  dedit,  non  vero  exercitum : illa  enim  utrumque  filium 
tueri  valebat. 

6.  Ambo  illi,  comas  lacrymis,  e patris  oculis  profluentibus,  leniter  rigati, 
arcus  tenentes,  vatem  sequebantur,  civium  oculis  solemnes  in  via  arcus 
quasi  formantibus. 

7.  Matrum  suarum  pedes  amplexi  ambo,  vatis  augusti  viam  secuti,  appa- 
rebant veluti  Madhus  et  Mddhavas  menses,  solis  itinere  coacti  appropin- 
quantes. 

8.  Juvenum,  brachiis  undarum  instar  agitatis  praeditorum,  incessus, 
etiamsi  ob  teneram  utriusque  aetatem  vacillans,  apparebat  veluti  nubibus 
advenientibus  duorum  fluviorum  actiones,  nominibus  eorum  respondentes. 

- 9.  Uterque,  gemmarum  pavimento  adsueti,  duorum  incantamentorum. 


80 


CAPUT  XI. 


Bala  et  Atibala  appellatorum,  quas  vates  eos  docuerat,  potestate  in  itinere 
non  fatigabantur,  ac  si  a matris  latere  incederent. 

10.  Per  amici  patrii,  temporum  antiquorum  gnari,  rerum  olim  gestarum 
narrationes,  quasi  curru  vectus,  Raghuides  currui  adsuetus,  cum  fratri 
minore  iter  pedestre  non  sentiebat. 

11.  Lacus  suppeditabant  illis  aquam  dulcem,  aves  cantum  aures  dele- 
ctantem, venti  odoriferum  florum  pulverem,  nubesque  umbram  suam. 

12.  Eremitae  non  ex  aquis  lotis  splendentibus,  neque  ex  arboribus  lassi- 
tudinem levantibus,  tantam  capiebant  delectationem,  quantam  e dulci 
utriusque  juvenis  adspectu. 

13.  Dasarathides,  castigationum  sylvam  ingressus,  arcu  instructus, 
corpore  suo  pulchro,  non  vero  factis,  effigies  erat  RamadeV^e,  cujus  corpus 
a SivA  combustum  erat. 

14.  Uterque  juvenis  in  via,  vastata  a Suketuis  filia,  cujus  imprecationem 
a VisVAMTTRA  audiebant,  facili  opera  intendebant  arcus,  extremis  eorum 
partibus  in  solum  innixis. 

15.  Tadaka  vero,  nervorum  sono  audito,  apparuit,  obscurae  noctis  colore 
praedita,  pendula  crania  in  auribus  gestans,  atris  nubibus  similis,  in  quibus 
grues  volitant. 

16.  Vehementi  sua  celeritate  arbores  in  via  concutiens,  hominum  mortuo- 
rum pannis  induta,  horribiles  clamores  edens,  adorta  est  Bharatal  fratem 
majorem,  turbinis  instar  e coemeterio  orti. 

17.  Raghuides  cum  conspiceret  illam,  altero  brachio  macro  erecto  ir- 
ruentem, hominum  intestinis  in  crura  dependentibus  cinctam,  feminam 
occidendi  verecundiam  una  cum  sagitta  emisit. 

18.  Vulnus,  quod  Ram^e.  sagitta  inflixit  Tadak.e  pectori,  saxi  instar 
duro,  morti,  nondum  in  hunc  locum  aggressae,  aditum  ad  Rdkshasos 
aperuit. 

19.  Illa,  corde  sagitta  fisso,  procidens,  non  tantum  sylv^e  suae  solum,  sed 
etiam  Ravan.®  felicitatem,  trimundii  victoria  stabilitam,  tremere  fecit. 

20.  Noctivaga  illa,  Ram^,  tanquam  Kamadev.e  sagitta  gravi  in  corde 


BHRIGUIDES  DEVICTUS. 


81 


percussa,  foetido  cruore,  quasi  santalo  Yam^e  habitationem  ingressa 

est. 

21.  Tum  Tadak^  occisor  accepit  a vate,  qui  hoc  facto  laetabatur,  telum 
daemones  occidens,  incantamento  praeditum,  veluti  gemma,  soli  grata, 
accipit  a sole  splendorem,  lignum  incendentem. 

22.  Deinde,  ingressus  in  purum  Nani  eremum,  a vate  sibi  indicatum, 
Raghuides,  etsi  oblitus  rerum  in  priore  vita  gestarum,  desiderio  com- 
movebatur. 

23.  Deinde  vates  intravit  in  sylvam,  ipsius  castigationibus  sacratam,  in 
qua  discipuli  honores  paraverant,  cujus  arbores  ramorum  folia  manuum 
instar  jungebant,  et  cujus  ferae  vultibus  erectis  eum  intuebantur. 

24.  Ibi  uterque  Dasarath^e  filius  vatem,  sacris  initiatum,  sagittis  suis 
contra  impedimenta  protegebant,  ut  luna  et  sol,  vicissim  orientes,  radiis 
suis  mundum  defendunt  a tenebris. 

25.  Tum  vero  sacrifici,  aram  foedatam  videntes  sanguinis  guttis,  bandhu- 
jivorum  florum  instar  magnis,  horrore  perculsi  opus  relinquebant,  atque 
cochlearia  sacrificalia,  e vikankati  ligno  facta,  abjiciebant. 

26.  Statim  Ramas  suspiciens,  sagittam  e pharetrae  ore  expromens,  con- 
spexit in  aere  Rdkshasorum  exercitum,  cujus  vexilla  vulturum  alarum 
ictibus  movebantur. 

27.  Ibi  utrumque  Rdkshasorum  ducem  sagittarum  scopos  fecit,  aliis  ne- 
glectis : etenim  Garudas,  contra  magnos  angues  pugnare  valens,  num 
idem  parvos  serpentes  adoritur  ? 

28.  Ille,  telorum  gnarus,  telum  celerrimum,  venti  deo  sacrum,  arcui 
imposuit ; atque  hoc  Tadak^  filium,  vel  saxi  instar  gravem,  haud  secus 
ac  folium  flaccidum  dejecit. 

29.  Alter  Rdkshasus,  Subahus  appellatus,  magica  vi  huc  illuc  confu- 
giebat; quem  dexter  ille  sagittis,  quae  soleis  ferreis  armatae  erant,  di- 
scindens, extra  eremum  avibus  distribuit. 

30.  Utriusque  juvenis,  qui  ita  sacrificiorum  impedimenta  dispulerant, 
robur  bellicum  celebrantes,  sacerdotes  taciturni  stirpis  domini  sacra  justo 
ordine  perfecerunt, 

Y 


82 


CAPUT  XI. 


31.  Vates,  post  sacrificium  ablutus,  utrumque  fratrem,  quorum  cincinni 
corporis  inclinatione  movebantur,  post  benedictionem  iis  impertitam,  tetigit 
manu,  cujus  palma  sacro  gramine  fissa  erat. 

32.  Janakas,  Mithilce  rex,  sacrificii  praeparationibus  finitis,  invitavit 
vatem,  qui,  obedienter  Mithilam  tendens,  Raghuidas  etiam  secum  duxit, 
gaudio  repletos,  cum  de  regis  arcu  audirent. 

33.  Ab  iis,  iter  facientibus,  vesperi  habitatio  eligebatur  sub  amcenis  eremi 
arboribus,  sub  quibus  Gautama;,  diuturnas  castigationes  subeuntis,  con- 
jux  per  breve  tempus  Indr^  uxor  fuerat. 

34.  Quod  GAUTAMiE  uxor,  in  saxum  transformata,  pulchrum  corpus  in 
longum  tempus  recuperavit,  hoc  erat  beneficium  Ram^e  pedum  pulveris, 
peccata  destruentis. 

35.  Janakas,  hominum  rex,  cum  audisset  vatem  una  cum  Raghuidis 
aggressum  esse,  obviam  ivit  venerabundus,  ac  si  fuisset  Honestum,  corpore 
indutum,  comitantibus  Utili  et  Dulci. 

36.  Videh<E  urbis  civium,  juvenes,  Punarvasui  sideri,  de  coelo  in  terram 
aggresso,  similes,  oculis  haurientium  animus  ciliis  connivere  etiam  fraudem 
putabat. 

37.  Caerimoniis  sacris  circa  palum  sacrificalem  peractis,  vates,  Kusika; 
familiae  decus,  temporis  gnarus,  Mithilce  regi  narrabat,  Ramam  arcus 
videndi  cupidine  ardere. 

38.  Rex,  conspiciens  tenerum  corpus  pueri,  e celebrata  familia  oriundi 
arcumque  suum  aegre  flectendum  cogitans,  cruciabatur  pretii,  pro  filia 
donandi,  conditione. 

39.  Dixitque : “ Venerande,  quod  a magnis  etiam  elephantis  aegre  per- 
“ ficitur,  in  eo  equidem  permittere  nequeo  elephanti  pullum  frustra  con- 
“ tendere. 

40.  “ Etenim,  sancte,  multi  reges  arcitentes  hoc  arcu  pudore  affecti, 
“ concutientes  brachia,  quorum  cutis  nervi  ictibus  occalluerat,  indignabundi 
“ abierunt.” 

41.  Cui  respondit  vates  : “Hic  quid  valeat,  audi! — Attamen  mittamus 
“ sermones:  ille  enim  robur  suum  probabit  tibi  in  arcu,  ut  fulmen  in 
“ monte.” 


BHRIGUIDES  DEVICTUS. 


83 


42.  Post  hunc  viri  prudentis  sermonem  ille  R A GHUiD A M,  etsi  cincinnos 
in  temporibus  adhuc  gerentem,  robore  praeditum  esse  credebat,,  sicut 
flammae,  etiamsi  indragopcB  scarabaei  instar  parva  sit,  urendi  vim  tribuunt. 

43.  Mithilce.  rex  comitum  catervas  arcum  apportare  jussit,  velut  Indras 
nubium  turbas  arcum  splendidum  exhibere  jubet. 

44.  Dasarathides,  videns  arcum,  dormientis  serpentum  principis 
instar  terribilem,  arripuit  eum,  quo  Sivas,  bovem  in  vexillo  gestans, 
dimiserat  sagittam,  quae  effugientem  sacrificii  feram  persequebatur. 

45.  Juvenis,  dum  coetus  oculis  prae  stupore  rigidis  adspiceret,  arcum, 
saxi  instar  firmum,  haud  magno  labore  intendit,  veluti  Kamadevas  tene- 
rum florum  arcum. 

46.  Ille,  nimia  intentione  diffractus,  tonitru  instar  tremendum  sonum 
edens,  Bhriguid^,  valde  irato,  Kshatriyorum  tribum  impigram  esse  in- 
dicavit. 

47.  Mithilce,  rex,  laete  accipiens  roboris  pretium,  quod  in  Siv^  arcu 
comprobatum  viderat,  Ragruid^e  dedit  filiam  suam,  haud  ex  utero  natam, 
Lakshmis  instar  formosam. 

48.  Deinceps  Mithilce  rex,  promisso  stans,  RAGHUiDiE  tradidit  filiam 
suam,  haud  ex  utero  natam,  coram  vate  splendido,  quasi  coram  igne  teste. 

49.  Misitque  splendidus  rex  sacerdotem  suum  honoratum  ad  Kosalce 
regem,  nuntians  ei:  “Hanc  Nimis  stirpem  per  filise  nuptias  tibi  servilem 
“ fieri  jubere  velis !” 

50.  Ille  nurum  dignam  quaerebat,  cum  perveniret  ad  eum  Brdhmanus 
cum  nuntio  opportuno : nam  piorum  optatum,  eisdem  legibus  obnoxium, 
atque  arboris  coelestis  fructus,  illico  maturescit. 

51.  Dasarathas,  cum  audisset  sermonem  viri  nobilis,  qui  omnes 
honores  ei  tribuit,  profectus  est,  Indr^  socius,  sui  potens,  militum  pulvere 
solis  radios  surripiens. 

52.  Obsidebat  Mithilam  urbem,  exercitu  cingens  eam,  et  syl varum 
vicinarum  arbores  vexans ; sed  urbs  illa  tolerabat  obsidionem  amicam, 
veluti  mulier  diuturnum  amati  amplexum. 

53.  Uterque  princeps  congressi,  morem  receptum  observantes,  Varuna: 


84 


CAPUT  XI. 


atque  Indr^  similes,  celebrabant  virginum  juvenumque  nuptias,  prout 
ipsorum  dignitatem  decebat. 

54.  Raghuis  soboles  duxit  virginem  e terra  natam,  Lakshmanas 
ejusdem  sororem  natu  minorem  Urmilam;  utriusque  fratres  juniores, 
eximie  splendentes,  gracilem  utramque  KusADHVAJiE  filiam. 

55.  Tres  illi  regis  filii  una  cum  quarto,  cum  novas  uxores  duxissent,  splen- 
debant, tanquam  quattuor  ejusdem  contra  inimicos  subsidia,  prospere  ce- 
dentia, scilicet  reconciliatio,  dona,  discordiae  excitatio  et  coercitio. 

56.  Illae  regis  filiae  per  hos  regis  filios,  atque  hi  per  illas  vota  sua  expleta 
videbant ; eratque  conjugum  cum  uxoribus  congressus,  sicut  nudae  vocum 
formae  cum  suffixis  conjunctio. 

57.  Dasarathas,  postquam  quattuor  filios  suos  ibi  cum  uxoribus  con- 
junxerat, atque  Mithilce.  regem  dimiserat,  tribus  itineribus  in  suam  urbem 
rediit. 

58.  Interdum  in  itinere  venti  ex  adverso  flantes,  atque  vexilla  arborum 
instar  commoventes,  exercitum  ejus  vehementia  sua  vexabant,  veluti  pla- 
nitiem fluvii  undae,  ripam  transgredientes. 

59.  Deinde  conspiciebatur  sol,  terribili  halonis  orbe  cinctus,  veluti  de- 
lapsa serpentis,  a Garuda  occisi,  gemma,  ejus  corpore  circumdata. 

60.  Plagae  coelestes,  cum  vulturum  alis,  quasi  subcanis  cincinnis,  atque 
nubibus  vespertinis,  quasi  vestibus  sanguine  madidis,  veluti  mulieres  men- 
struorum tempore,  adspici  haud  poterant. 

61.  Lupae  quoque,  regionem,  ubi  sol  commoratur,  aggressae,  horrendo 
modo  ejulabant,  ac  si  excitare  vellent  Bhriguiden,  Kshatriyorum  sanguine 
sacrificia  Manibus  peragere  adsuetum. 

62.  Terrae  dominus  officii  gnarus,  ventum  contrarium  aliaque  praesagia 
mala  animadvertens,  de  ominibus  sinistris  avertendis  magistrum  suum  inter- 
rogavit, qui,  bonum  exitum  promittens,  sollicitudine  eum  liberavit. 

63.  Statim  apparuit  ingens  splendor,  oriens  in  exercitus  fronte,  quem 
denique  milites,  cum  oculos  abstersissent,  viri  forma  praeditum  cognosce- 
bant. 

64.  Sortem  patriam  gestans,  filo  sacro  notatam,  maternamque,  ingenti 


BHRIGUIDES  DEVICTUS. 


85 


arcu  indicatam,  soli  similis  erat,  cum  luna  conjuncto,  seu  santali  arbori  cum 
serpente. 

65.  Ille,  obediens  jussui  patris,  quamquam  iracundi  et  omnem  modum 
excedentis,  trementis  matris  caput  abscindens,  primo  misericordiam  vin- 
cebat, deinde  terram- 

66.  Akshce  granorum  corona,  dexterae  auri  alligata,  apparebat  ille,  ac  si 
gestaret  unius  et  viginti  Kshatriyorum  occidendorum  computationem,  per 
granorum  numerum  praeindicatam. 

67.  Rex^  cujus  filii  pueri  adhuc  erant,  cum  conspiceret  Bhrighuiden, 
qui,  ob  patris  caedem  iratus,  omnes  familias  regias  occidere  voverat,  suumque 
statum  considerans,  animum  demisit. 

68.  Ram^  nomen,  filium  suum  horribilemque  hostem  designans,  cor 
ejus  percussit,  timoremque  ei  injecit,  veluti  nomen,  a gemma  ortum,  coro- 
nam significans  idemque  serpentem. 

69.  Bhrtguides,  haud  respiciens  regem : “ salve ! salve !”  clamantem,  ubi 
major  Bharat^  frater  erat,  ibi  convertit  oculos,  irae  contra  Kshatriyos 
flamma  splendentes,  sursum  elatos. 

70.  Raghuides,  timoris  expers,  antecedens,  sic  compellatus  est  ab  illo, 
qui  pugnandi  cupidus  manum  arcui  admovit,  sagittamque  in  spatio  inter 
digitos  relicto  posuit. 

71.  “ Kshatriyorum  gens  propter  injuriam  illatam  mihi  exosa  est;  qua 
“ saepius  devicta,  quietem  adeptus  eram:  nunc  vero,  veluti  - serpens  dor- 

miens  baculi  ictu,  sic  ego  roboris  tui  fama  iratus  sum. 

72.  “ Regis  Mithilensis  arcum,  a nullo  alio  rege  ante  flexum,  tu  fregisti : 
“ quo  audito  ego  quasi  roboris  mei  cornu  a te  fractum  puto. 

72.  “ Olim  RamjE  nomen,  in  mundo  pronunciatum,  me  designabat: 
“ nunc  vero,  cum  tu  splendorem  appetas,  idem  nomen,  significatione  con- 
“ turbata,  pudorem  mihi  affert. 

74.  “ Duo  inimici  aeque  gravem  injuriam  fecisse  putantur  mihi,  telum 

gerenti,  quod  ne  in  monte  quidem  irritum  est:  Haihayas  scilicet, 
“ qui  vaccae  vitulum  abripuit,  atque  tu,  gloriam  meam  eripere  con- 
“ tendens. 


86 


CAPUT  XI. 


75.  “ Robur  meum,  etiamsi  Kshatriyos  occidit,  ideo  non  mihi  satisfacit, 
“ dum  tu  invictus  es  : ea  enim  ignis  magnitudo  dicitur,  qua  ille  in  oceano 
“ etiam,  velut  in  foeno  flagrat. 

76.  “ Scito  vero,  arcus  Sivaici,  a te  diffracti,  firmitudinem  Vishnuis 
“ potestate  ademptum  fuisse  : lenis  etiam  ventus  arborem  in  fluvii  ripa 
“ dejicit,  quando  radices  ejus  undarum  celeritate  subfossae  erant. 

77.  “ Quare  huic  arcui  meo  nervum  intende,  atque  cum  sagitta  eum 
“ distende.  Hoc  certamen  esto  ; si  hic  quoque  idem  brachiorum  robur 
“ ostenderis,  a te  victus  ero. 

78.  “ Si  vero  invalidus  es,  securis  meae,  alte  splendentis,  minis  territus, 
“ frustra  securitatem  petens  junges  manus,  quarum  digiti  nervi  ictibus 
“ occalluerunt.” 

79.  Ita  locuto  Bhriguida,  horribili  adspectu,  Raghuides,  leni  risu 
labia  inflectens,  pro  apto  responso  illius  arcum  arripuit. 

80.  Ille,  simulae  arcum  teneret,  quem  in  prioribus  natalibus  gestaverat, 
eximie  pulcher  erat  adspectu : nuda  enim  nubes  pulchra  est,  quanto  magis 
vero,  ubi  Indra;  arcu  distincta  est  ? 

81.  Arcus  ille,  altera  parte  in  terra  posita,  a robusto  illo  intendebatur, 
regum  inimicus  vero  splendorem  amisit,  velut  ignis,  cujus  fumus  solus  re- 
lictus est. 

82.  Hominumque  caterva  adspiciebat  ambo  illos,  ex  adverso  stantes,  splen- 
dore alterius  aucto,  alterius  evanescente,  ut  vesperi,  plenilunii  tempore, 
solem  et  lunam. 

83.  Raghuides,  misericordia  motus,  adspiciens  tum  Bhriguiden, 
cujus  vis  in  ipso  frustrata  erat,  tum  sagittam  suam  haud  inanem,  arcui 
adaptatam,  Kartikeya;  similis,  sic  locutus  est: 

84.  “ Quamquam  me  adortus  es,  crudeliter  contra  te  pugnare  nequeo, 
“ quoniam  Brdhmanus  es  ; sed  impera  visne  ut  hac  sagitta  incessum  tuum 
“ destruam,  an  coelum,  sacrificiis  tuis  meritum  ?” 

85.  Cui  respondit  vates : “ Revera  cognosco  te  deum  priscum,  atque 
“ tuum,  in  terram  demissi,  robur  Vishnuicum  videre  cupiens,  iracundiam 
“ tuam  irritavi. 


BHRIGUIDES  DEVICTUS. 


87 


86.  “ Mihi,  qui  patris  inimicos  in  cineres  converti,  terramque  cum  oceano 
“ dono  dandam  putavi,  clades  etiam,  a te  supremo  deo  inflicta,  laudabilis 
“ facta  est. 

87.  “ Quare,  sapientum  optime,  tuere  incessum  meum,  ad  loca  sacra 
“ visenda  exoptatum : vise  in  coelum  obstructio  vero  me,  voluptatis  non 

cupidum,  haud  vexabit.” 

88.  Raghuides  consensit,  sagittamque  orientem  versus  dimisit:  quae 
Bhriguidje,  quamquam  probe  agenti,  viae  in  coelum  obex  factus  est,  haud 
removendus. 

89.  Raghuides  etiam,  vatis  pii  veniam  implorans,  pedes  ejus  amplecte- 
batur : nam  fortibus,  postquam  hostes  robore  vicerunt,  reverentia  gloriae  est. 

90.  “ Quoniam  materna  mea  qualitate  impetuosa  rejecta  quietem  pater- 
“ nam  adeptus  sum,  nonne  haec  injuria  etiam,  fructu  haud  spernendo 
“ praedita,  beneficium  est,  a te  mihi  datum  ? 

91.  “ Age,  equidem  abeo ; ne  tibi  impedimentum  esto,  deorum  negotium 
‘‘  peragenti !”  Ita  allocutus  Ramam  et  Lakshmanam  vates  evanuit. 

92.  Quo  digresso  pater  Ramam  victorem  amanter  amplexus,  iterum 
natum  eum  putabat ; atque  postquam  per  breve  tempus  sollicitus  fuerat, 
gaudium  accepit,  ut  arbor,  a sylvae  igne  superata,  pluviam  decidentem. 

93.  Tum  terrae  dominus,  Siv^e  similis,  nonnullis  noctibus  peractis  in  via, 
pulchris  diversoriis  adornata,  urbem  Ayodhyam  ingressus  est,  in  cujus  fene- 
stris feminarum,  puellam  Mithilensem  adspicientium,  oculi  Nymphaearum 
instar  splendebant. 


( 88  ) 


CAPUT  XII. 

RAVANAS  OCCISUS. 

1.  Dasarathas,  cum  corpori^  gaudiis  fruitus  ultimam  aetatem  ingressus 
esset,  exstinctui  propinquus  erat,  veluti  mane  lucernae  lux. 

2.  Pone  aures  considens,  sub  canitie  latens  senectus,  Kaikeyis  timore 

mota,  dixit  ad  eum  : “ Ram^  dignitatem  trade !”  . 

3.  Rumor  de  Rama,  a civibus  amato,  ad  dignitatem  regiam  evehendo,' 
unumquemque  civium  laetum  reddidit,  veluti  canalis  nemoris  arbores. 

4.  Kaikeyis,  durae  indolis,  praeparationes  ad  illius  inaugurationem  factas 
foedavit  regis  lacrymis,  prae  dolore  ferventibus. 

5.  Evomuit  illa,  cum  rex  iratam  mitigare  studeret,  duo  promissa,  ab  illo 
data,  veluti  terra  ab  Indra  rigata  duos  serpentes,  in  cavernis  latentes. 

6.  Quorum  altero  Ramam  per  quattuordecim  annos  in  exilium  mitti  po- 
stulavit ; altero  pro  suo  filio  flagitavit  dignitatem,  cujus  solus  fructus  ipsius 
viduitas  erat. 

7.  Ramas  antea  terram  a patre  sibi  traditam  plorans  acceperat,  deinde 
vero  in  sylvam  eundi  jussum  laetus  accepit. 

8.  Cives  cum  admiratione  illius  vultus  colorem  eundem  manere  videbant, 
cum  vestes  solemnes  gereret,  et  cum  arborum  corticem  indueret. 

9.  Ille,  ne  patrem  a fide  praestanda  detineret,  una  cum  Sita  et  Laksh- 
mana  in  Dandakam  sylvam  intravit,  atque  in  cujus  vis  boni  cor. 

10.  Rex  vero,  separatione  ab  illo  cruciatus,  et  imprecationis  e facinore 
suo  ortae  memor,  non  nisi  corpore  relicto  se  expiationem  adepturum 
putabat. 


RAVANAS  OCCISUS. 


89 


1 ] . Regnum  illud,  juvene  in  exilium  misso,  et  rege  mortuo,  abiit  in 
praedam  hostium,  callide  aliorum  imbecillitatem  explorantium. 

12.  Tum  vero  ministri,  domino  destituti,  Bharatam,  apud  matris  suae 
propinquum  commorantem,  advocari  curabant  per  viros  intimos,  qui  lacry- 
mas  supprimebant. 

13.  Katkeyis  filius,  cum  patrem  suum  hoc  modo  mortuum  esse  com- 
perisset,  non  solum  a matre  sua,  sed  etiam  a dignitate  regia  se  avertit. 

14.  Secutusque  est  Ramam  cum  exercitu,  atque  lacrymas  fundens  con- 
spexit arbores,  inter  quas  ille  cum  Sumitrida  habitabat,  ab  anachoretis 
sibi  indicatas. 

15.  Postquam  illi,  in  Chitrakutcz  sylva  habitanti,  narrasset,  patrem  in 
coelum  abiisse,  eum  revocare  studebat  per  Lakshmim,  cujus  felicitates  non 
merae  reliquiae  erant. 

16.  Ipse  enim,  ante  quam  frater  ejus  major  dignitatem  regiam  in  matri- 
monium quasi  duxisset,  semet  ipsum,  si  terrae  regnum  acciperet,  ante  illum 
matrimonium  iniisse  putavisset. 

17.  Quem  cum  amovere  non  posset,  ut  pater  mortuus  jusserat,  petebat  ab 
eo  duas  crepidas,  quas  regni  quasi  deas  tutelares  faceret. 

18.  Tum  dimissus  a fratre,  qui  hoc  ei  concesserat,  non  in  urbem  intravit, 
sed  Nandem  pagum  profectus,  fruebatur  regno,  quasi  thesauro  sibi  commisso. 

19.  Ita  fratris  majoris  amantissimus,  remotus  ab  omni  regnandi  cupidine, 
ad  matris  facinus  expiandum,  poenitentiam  quasi  agebat. 

20.  Ramas  vero  cum  SIta  in  sylva  victu  agresti  degens,  tranquillus  una 
cum  fratre  minore  votum  exsolvit  juvenis,  quod  Ikshvakuida:  senes  ex- 
solvere solebant. 

21.  Aliquando  aggressus  ad  arborem,  quae  latitudine  sua  densam  prae- 
bebat umbram,  prae  lassitudine  aliquantulum  dormiebat  in  Sita;  gremio. 

22.  Tunc  avis,  ab  Indra  oriunda,  unguibus  suis  SIta  mammas  dila- 
ceravit, vilipendens  quasi  notas,  quas  illae  ex  amati  amplexibus  ferebant. 

23.  Ramas,  ab  uxore  pulchra  e somno  excitatus,  graminis  culmum  jecit 
contra  avem,  quae  altero  oculo  amisso  evolavit. 

2 A 


90 


CAPUT  XII. 


24.  Ramas  vero,  ob  loci  propinquitatem  Bharat^  reditum  timens, 
reliquit  ChitrakutcB  regionem,  cuculis  moeste  canentibus  frequentatam. 

25.  Procedebat  ille,  commorans  in  hospitalibus  vatum  eremis,  regionem 
meridionalem  versus,  veluti  sol  in  signis  autumnalibus  commorans. 

26.  Illum  secuta  VidehcB  regis  filia  apparebat,  veluti  splendor  regius, 
etiamsi  a Kaikeyi  prohibitus,  illius  virtutibus  allectus. 

27.  Ejus  membrorum  unguento,  ab  ANUstivA  donato,  suaves  ordores 
diffundente,  apes  e sylvae  floribus  eliciebantur. 

28.  Stetit  ibi  Rakshasus  quidam,  Viradhas  appellatus,  nubis  vesper- 
tinae instar  fuscus,  Ramal  viam  praecludens,  veluti  Rahus  lunae  viam. 

29.  Abripuit  ille  ex  utriusque  fratris  medio  puellam  Mithilensem,  veluti 
siccitas  pluviam  abripit  inter  Srdvanam  et  Bhddrapadain  menses. 

30.  Quem  cum  occidissent  juvenes  Kakutsthtda2,  antequam  putido 
suo  foetore  regionem  contaminaret,  in  terra  defoderunt. 

31.  Deinde  Ramas,  rectitudinis  limites  haud  excedens,  ab  Agastya 
jussus,  restitit  in  Panchavatiy  veluti  Vindhyas  mons  in  altitudine  sua,  quam 
a principio  habebat. 

32.  Ibi  Ravan^  soror  natu  minor,  amore  perculsa,  accessit  Raghuiden, 
veluti  serpens,  aestu  vexatus,  arborem  in  Malaya  monte. 

33.  Illa,  ipsa  Sita  praesente,  Ram^e  favorem  captabat,  originem  suum  ei 
narrans  ; etenim  mulierum  amor,  quando  nimis  auctus,  tempus  haud  re- 
spicit. 

34.  “ Equidem  uxorem  habeo,  puella,  hujus  fratris  mei  minoris  amorem 
“ capta!”  Ita  Ramas,  humeris  taurinis  praeditus,  illam  viri  cupidam  ex- 
hortabatur. 

35.  Illa,  antequam  ad  majorem  sese  converteret,  ab  eo  quoque  non 
accepta,  iterum  ad  Ramam  confugit,  fluvii  instar,  utramque  ripam  lam- 
bentis. 

36.  SiT^  risus  puellam  pulchram  iratam  reddidit,  veluti  luna  oriens 
oceani  fluctum,  qui,  protectus  a vento,  tranquillus  restabat. 


i <. 


37.  “Risus  tui  fructum  statim  adipiscere,  adspice  me!  Scito,  facinus 
tuum  esse,  veluti  contemptus,  tigridi  ostensus  a caprea !” 


RAVANAS  OCCISUS. 


91 


38.  Ita  allocuta  puellam  Mithilensem,  quse  prse  timore  in  mariti  sinum 
confugit,  St^rpanakha  speciem  assumpsit,  nomini  suo  similem. 

39.  Lakshmanas,  qui  primo  eam  cuculi  instar  dulce  loquentem  audi- 
verat, deinde  lupae  instar  horribiles  sonos  edentem,  transformatam  illam 
putabat. 

40.  Ille  stricto  gladio  in  casam  frondeam  celeriter  ingressus,  terribilem 
illam  iterata  deformitate  affecit. 

41.  Illa,  in  aere  pendens,  utrique  fratri  minitabatur  digito  suo,  unco 
simili,  unguibus  aduncis  praedito,  nodisque  arundinis  instar  crassis. 

42.  Mox  vero  Dandakam  sylvam  ingressa,  Khar^  aliisque  Rakshasis 
narravit  talem  Ram^  conatum,  novam  Rdkshasorum  contumeliam. 

43.  Quod  Rdkshasi  illam,  vultus  membra  laceratam,  magni  faciebant, 
id  illis,  Ramam  adorientibus,  funestum  evasit. 

44.  Raghuides  insolentes  illos  telis  elatis  accurrentes  videns,  victoriae 
spem  in  arcu  collacavit,  SItam  Lakshman^  commisit. 

45.  R AMAS  Dasarathides  solus  erat,  Rdkshasi  vero  mille,  sed  quot 
illorum  erant,  eundem  numerum  ille  etiam  in  proelio  habere  iis  videbatur. 

46.  Kakutsthides,  probe  agens,  D^sranam,  e scelestorum  caterva 
missum,  haud  toleravit,  veluti  suum  ipsius  vitium. 

47.  Illum,  Kharam  atque  Trisirasem  deinceps  excepit  sagittis,  quae 
vero  quasi  uno  eodemque  tempore  ab  arcu  ejus  evolabant. 

48.  Ab  acutis  illis  sagittis,  quae,  priore  puritate  servata,  trium  illorum 
corpora  penetrabant,  vita  eorum  hauriebatur,  sanguis  vero  ab  avibus. 

49.  Ingenti  illo  Rdkshasorum  exercitu  Rama:  sagittis  trucidato,  nihil 
erectum  conspiciebatur,  praeter  truncos. 

50.  Ille  deorum  hostium  exercitus,  postquam  cum  RAma,  sagittarum 
imbres  effundente,  pugnaverat,  non  experrecturus  dormiebat  in  vulturum 
umbra. 

51.  E Rdkshasis,  Ram^  telis  deletis,  sola  Surpanakha  nuntium  malum 
RAvANiE  attulit. 

52.  DHANADiE  frater  minor,  post  contumeliam  sorori  inflictam,  atque 


92 


CAPUT  XII. 


propinquorum  caedem,  Rama:  pedem  decem  capitibus  suis  impositum 
putabat. 

53.  Per  Rdkshasuniy  capreae  forma  indutum,  Raghuidas  decipiens,  per 
aliquod  tempus  avium  principis  contentionibus  impeditus,  SItam  abripuit. 

54.  Ambo  fratres,  SItam  quaerentes,  vulturem  conspexerunt,  alis  abscis- 
sis, qui  spiritu  per  guttur  exeunte  sui  in  Dasaratham  amoris  debitum 
solverat. 

55.  Hic  SItam  a Ravana  raptam  esse,  voce  illis  narravit,  atque  nobile 
suum  ipsius  factum  vulneribus  annuntians,  mortuus  est. 

56.  Ambo  illi,  quorum  dolor  de  patris  morte  novus  adhuc  erat,  in  illo, 
haud  aliter  ac  in  patre  suo,  caerimonias  funebres,  inde  a combustione, 
iterum  exsequebantur. 

57.  Suadente  Kabandha,  qui  per  mortem  ab  imprecatione  liberabatur, 
Ramas  amicitiam  contraxit  cum  simio  Sugriva,  qui  in  eadem  ac  ipse 
calamitate  versabatur. 

58.  Baline  occiso  heros  ille  in  ejus  locum  diu  expetitum  substituit  Su- 
griva m,  veluti  radicem  vicariam  in  primae  radicis  locum. 

59.  Deinde  simii,  ad  SItam  quaerendam  a marito  missi,  huc  illuc  vaga- 
bantur, perinde  ut  Rama;  vota. 

60.  Nuntio  de  illa  accepto  e Sampatis  ore,  Marut^  filius  oceanum 
trajecit,  vitam  mundanam  veluti,  sine  sui  commodi  studio. 

61.  Ille  investigans  conspexit  Jana k. e filiam  in  urbe  iflwAra,  Rdkshaso- 
rum  mulieribus  cinctam,  pudicam  veluti  Mimosam,  herbis  veneniferis  cir- 
cumdatam. 

62.  Dedit  ei  simius  annulum,  mariti  signum,  cui  frigidae  illius  gaudii 
lacrymae  obviam  quasi  veniebant. 

63.  Postquam  nuntiis  de  marito  Sitam  exhilarasset,  ille,  Akshas  caede 
elatus,  urbem  Lankam  combussit,  per  breve  tempus  vexationem  ab  hoste 
sustinens. 

64.  Re  peracta  ostendit  Ram^  signum  mutuum,  ipsum  veluti  SIt^e  cor, 
corpore  induto  aggressum. 


RAVANAS  OCCISUS. 


93 


65.  Ramas  gemmee,  in  corde  collocatae,  contactu  oculos  claudens,  amatae 
amplexus  voluptatem  percepit,  mammas  illius  non  tangens. 

66.  Ramas,  nuntio  de  uxore  audito,  cum  illa  congredi  cupiens,  magnum 
oceanum,  quo  Lanka  circumfluitur,  fossae  instar  exiguum  putabat. 

67.  Profectus  est  ad  hostium  necem,  simiorum  exercitibus  sequentibus, 
neque  solum  in  terrae  dorso,  sed  etiam  per  aera  catervatim  inceden- 
tibus. 

68.  Ad  illum,  in  oceani  litore  considentem,  pervenit  Vibhishanas,  mis- 
sus quasi  per  amorem  a Rdkshasorum  Fortuna,  quae  hoc  consilium  ei  inje- 
cerat. 

69.  Cui  Raghuides  Rdkshasorum  imperium  pollicebatur : etenim  morum 
praecepta,  justo  tempore  exercita,  fructum  producunt. 

70.  Ille  in  oceano  salso  pontem  strui  curavit  per  simios,  similem  Sesh^e, 
e regionibus  infernis  emergenti  ad  Vishnuis  somnum. 

71.  Per  hanc  viam  transgressus,  Lankam  urbem  obsedit  simiis  fulvis, 
alterum  vallum  aureum  quasi  efiicientibus. 

72.  Proelium  ibi  oriebatur  terribile  inter  simios  et  Rdkshasos^  Ram^  aeque 
ac  RAvANiE  victoriae  clamore  plagas  feriente. 

73.  Clavae  diffringebantur  arboribus,  mallei  contundebantur  lapidibus, 
unguium  lacerationes  ipsas  sagittas  superabant,  elephanti  saxis  elidebantur. 

74.  Tum  Sitam,  quae  Ram^e  caput  findi  videns  animo  linquebatur, 
Trijata  in  vitam  revocavit,  illusionem  id  esse  docens. 

75.  “ Vivit  dominus  meus !”  Ita  exclamans  illa  libenter  dolorem  abjecit ; 
antea  vero,  ejus  mortem  veram  esse  putans,  “ ego  superstes  sum  !”  ita  cogi- 
tans pudore  confusa  erat. 

76.  Brevis  Das arathid arum  afllictio,  cum  laqueus,  a MeghanAda  iis 
injectus,  Garuda  advolante  dissolveretur,  erat,  ac  si  in  somnio  iis  acci- 
disset. 

77.  Tum  Ravanas  hasta  Lakshmanam  in  pectore  vulneravit,  Ramas 
vero,  quamquam  non  percussus,  cor  dolore  laceratum  habuit. 

78.  Laksh  MANAS  vero,  dolore  levato  per  herbam,  ab  H anum  ante 
allatam,  denuo  sagittis  suis  LankcB  mulieres  lamentari  docebat. 

2 B 


94 


CAPUT  XII. 


79.  Veluti  tempus  autumnale  nubis,  sic  ille  Meghanad^  clamorem 
arcumque,  Indra:  arcui  similem,  amplius  exsistere  haud  passus  est. 

80.  Kumbhakarnas,  a simiorum  principe  in  eandem  cum  sorore  sua 
conditionem  redactus,  Ram^  se  opposuit,  montis  instar  e quo  arsenicum 
rubrum  scalpro  excisum  est. 

81.  “Male  tu,  somni  amans,  a fratre  intempestive  expergefactus  es!” 
Ita  cogitantis  quasi  Ramal  sagittis  in  diuturnum  somnum  inductus  est. 

82.  Alii  etiam  Rdkshasi  in  simiorum  gladia  incidebant,  ut  pulvis,  in 
proelio  ortus,  in  sanguinis  eorum  flumina. 

83.  Deinde  Ravanas  iterum  ex  urbe  in  pugnam  egressus  est,  “hodie 
“ mundus  sive  Ravaxa  sive  Rama  vacuus  erit!”  ita  constituens. 

84.  Indras,  Ramam  peditem  conspiciens,  LankcE  regem  vero  currus 
scirpea  protectum,  misit  illi  currum,  fulvis  equis  junctum. 

85.  Currum  illum  victorem,  cujus  vexillum  Gang<2  coelestis  undarum 
ventis  movebatur,  ascendit Raghuides,  dei  aurigse  brachiis  innixus. 

86.  Mata  LIS  induit  ei  magni  Indr^e  loricam,  in  qua  Rdkshasorum  tela 
loti  foliorum  imbecillitatem  adipiscebantur. 

87.  Hoc  Rama:  et  Ravana  proelium,  in  quo  uterque  mutuo  adspectu 
roboris  tandem  occasionem  inveniebant,  propositum  quasi  explevit. 

88.  Minor  Dhanaja  frater,  quamquam  solus  et  non  sicut  antea,  tamen 
brachiorum,  capitum  atque  pedum  multitudine  quasi  in  propinquorum  mater- 
norum medio  stare  videbatur. 

89.  Ramas  hostem  suum,  mundi  dominorum  victorem,  qui  capita  sua 
SivA  dederat,  atque  Kaildsam  montem  sustulerat,  magnum  putabat. 

90.  Ravanas  in  dextrum  ejus  brachium,  quod  tremens  SIta  recupera- 
tionem praenuntiabat,  valde  iratus  sagittam  defixit. 

91.  Sagitta,  a Rama  emissa,  Ravana  pectore  perforato  in  terram  in- 
travit, quasi  serpentibus  gratum  muntium  allatura. 

92.  Amborum,  vocem  voce,  tela  telis  profligantium,  mutuus  vincendi  furor 
adaugebatur,  veluti  duorum  narratorum. 


RAVANAS  OCCISUS. 


95 


93.  Victoriae  fortuna  roboris  vicissitudine  inter  ambos  aequa  erat,  velut 
agger  inter  duos  elephantos  ebrios. 

94.  Sagittarum  copiae  invicem  haud  tolerabant  florum  imbres,  in  utrumque 
demissos  et  Diis  et  Asuris,  utriusque  impetu  et  renisu  delectatis. 

95.  Deinde  Rdkshasus  vibravit  contra  hostem  clavam,  dentibus  ferreis  in- 
structam, raptam  veluti  Yam^  clavam,  e Kutasdlmale  arbore  factam. 

96.  Raghuides  sagittis  lunatis,  aeque  facile  ac  kadalim  arborem,  diffidit 
clavam  illam,  antequam  currum  suum  attigerat,  atque  Rdkshasorum  spem. 

97.  Tum  unicus  ille  arcitenens  ad  illum  feriendum  arcui  adaptavit  telum 
haud  inane,  Brahmani  sacrum,  medicinam  quasi  ad  doloris  de  uxore 
aculeum  extrahendum. 

98.  Illud  in  aere  in  centum  partes  divisum  videbatur,  fulgentibus  cuspi- 
dibus praeditum,  veluti  magni  serpentis  corpus,  horrendis  in  capitibus 
orbibus  distinctum. 

99.  Hoc  telo,  cum  incantamento  emisso,  uno  temporis  momento  abscidit 
Ravan^e  capitum  seriem,  illo  dolorem  non  sentiente. 

100.  Velut  in  aqua  recentis  solis  imago,  undis  divisa,  sic  in  cadente 
Rdkshasi  corpore  splendebat  cervicum  decisarum  series. 

101.  Deorum  animus,  etsi  capita  ejus  cadentia  videbant,  haud  nimiam 
fiduciam  capiebat,  quia  ne  illa  rursus  jungerentur  timebant. 

102.  Tum  vero  in  Ram^  caput,  regio  diademate  mox  ornandum,  decidit 
fragrans  florum  imber,  a diis  missus,  quem  sequebantur  apum  examina, 
alis  meile  gravatis,  rimas  in  mundi  custodum  elephantium  temporibus  re- 
linquentia. 

103.  Tum  Indr^  auriga  Raghuiden,  qui  deorum  mandato  expleto 
arcus  nervum  resolverat,  valere  jussit,  atque  currum,  mille  equis  junctum, 
cujus  vexilli  pertica  notata  erat  Ravan^  sagittis,  nomine  ejus  inscriptis, 
evexit  in  altum. 

104.  Raghuidarum  dominus  vero,  uxorem  amatam  igne  lustratam 
adeptus,  regiam  hostis  dignitatem  tradidit  VibhIshana:,  caro  amico,  atque 
hoc  cum  Solis  filio  et  Sumitrida  sequente,  currum  coelestem,  brachiis 
suis  occupatum,  ascendens,  in  urbem  profectus  est. 


( 96  ) 


CAPUT  XIII. 


REDITUS  IN  DANDAKAM  SYLVAM. 


1.  Tum  vero  Vishnus,  Ram^  nomen  gerens,  qualitatum  gnarus,  regio- 
nem suam,  cujus  qualitas  sonus  est,  curru  coelesti  transvolans,  oceanum  ad- 
spiciens  uxorem  clam  allocutus  est : 

2.  “ En,  Videhensis,  oceanus  spumans,  quem  pons  meus  usque  ad 
“ Malayam  montem  dividit,  ut  splendoris  via  eethera,  autumno  serenum, 
“ pulchras  stellas  ostendentem. 

3.  “Is  olim  suffodiebatur  a patribus  nostris,  cum  patris  eorum,  sacri- 
“ ficare  cupientis,  equus  sacer  a Kapila  in  orcum  abductus  esset,  atque 
“ illi  ejus  recuperandi  caussa  terram  finderent. 

4.  “ Ex  hoc  solis  radii  foetum  hauriunt,  inde  divitiae  augmentum  capiunt; 
“ hic  ignem  alit,  qui  aquam  comburit,  ab  hoc  astrum  delectans  genitum 
“ est. 

5.  “ Ejus  forma,  quae,  hunc  vel  illum  statum  assumens,  magnitudine  sua 
“ decem  regiones  pervadens  consistit,  aeque  ac  Vishnuis  forma,  neque 
“ qualitate,  neque  quantitate  definiri  potest. 

6.  “ In  eodem  requiescit  numen  supremum,  celebratum  a primo  creatore, 
“ qui  in  loto,  ex  illius  umbilico  ascendente,  sedet,  quando  illud  in  unius 
“ aetatis  fine,  mundis  in  semet  ipsum  retractis,  devotionis  somno  addictum 
“ est. 

7.  “ Ad  hunc  tanquam  protectorem  confugiunt  centeni  montes,  superbia 
“ privati  per  Indram,  latera  eorum  findentem,  veluti  reges  periculo  immi- 
“ nente  ab  hostibus  confugiunt  ad  regem  medium,  honestate  distinctum. 

8.  “ Ejus  aqua  limpida,  sub  mundi  destructionem  accrescens,  terrae. 


REDITUS  IN  DANDAKAM  SYLVAM. 


97 


quam  primus  deus  ex  inferno  eduxit,  per  breve  tempus  faciei  ornamen- 
tum evasit. 

9.  Idem,  undarum  labia  porrigendi  gnarus,  quem  nemo  aequat  con- 
suetudine cum  uxoribus,  bibit  amnes,  natura  sua  in  ore  praebendo  auda- 
ces, iisdemque  bibere  dat. 

10.  “ Istae  balaenae,  aquam  e fluviorum  oribus,  bestiis  repletam,  capientes, 
atque  ora  hiantia  claudentes,  per  capita,  foraminibus  praedita,  aquae 
flumina  emittunt  in  altum. 

11.  “ En  monstris  marinis,  elephantis  similibus,  subito  emergentibus, 
bifariam  divisas  maris  spumas,  quae  genis  illorum  adhaerentes  per  breve 
tempus  apparent  veluti  muscaria,  aures  eorum  ornantia. 

12.  “ Serpentes,  qui  emergunt  ad  ventum  a litore  flantem  hauriendum, 
ab  undis  volutis  haud  dignoscendi,  distinguuntur  gemmis,  solis  radiorum 
contactu  eximie  splendentibus  in  capitum  orbe. 

13.  “ Hae  conchae,  subito  undarum  rapiditate  conjectae  in  corallia,  labio- 
rum tuorum  aemula,  oribus  suis  in  ramis  prominentibus  haerentes,  aegre  e 
suspendio  discedunt. 

14.  “ Nube  illa,  quae  vix  accessit  ad  aquam  bibendam,  sed  turbinis  rapi- 
ditate circumagitur,  prorsus  apparet  oceanus  iste,  ac  si  iterum  monte 
agitaretur. 

15.  “ Oceani  salsi,  aeneae  rotae  similis,  litus  tenue,  tamalarum  et 
talium  sylvarum  seriebus  nigrum,  e longinquo  apparet,  veluti  aeruginis 
linea  in  rotae  acie. 

16.  “ Ventus,  e litore  spirans,  ketakarum  polline  os  tuum  adornat,  O 
longis  oculis  praedita ! Scire  eum  diceres,  me,  qui  labia  tua  vimhis 
similia  sitio,  ornatu  parando  tempus  perdere  non  posse. 

17.  “ Nos  currus  coelestis  rapiditate  temporis  momento  pervenimus 
ad  oceani  litus,  pugarum,  fructus  onere  inflexarum,  serie  consitum,  in 
cujus  syrtibus  jacet  margaritarum  copia,  a conchis  dispersarum. 

18.  “ Jam  vero,  teneris  femoribus  cervarumque  obtutu  praedita,  oculos 
conjice  in  viam,  quam  emensi  sumus : terra  ista,  sylvis  tecta,  emergit 
quasi  ex  oceano  remoto. 

2 c 


98 


CAPUT  XIII. 


19.  “ Ecce,  perinde  ac  animi  mei  desiderium,  sic  currus  coelestis  procedit 
“ modo  in  deorum,  modo  in  nubium,  modo  in  avium  via. 

20.  “ Iste  aetheris  ventus,  odorem  fundens  liquoris,  e magni  Indr^ 
“ elephanti  temporibus  stillantis,  et  fluvii  triplicis  undarum  contactu 
“ frigidus,  delambit  sudoris  guttas,  in  facie  tua  recentis  diei  calore  ortas. 

21.  “ Haec  nubes,  coruscante  fulmine  quasi  armilla  ornata,  a te,  ira- 
“ eunda,  per  jocum  tacta  manu  fenestrae  innixa,  alterum  quasi  ornamen- 
“ tum  tibi  praebet, 

22.  “ Hi  eremitae,  cortice  induti,  Dandakam  sylvam  periculis  liberam 
“ cognoscentes,  pro  suo  quisque  loco  occupant  eremorum  regiones,  diu 
“ desertas,  novis  casis  constructis. 

23.  “ Ista  est  illa  regio,  ubi,  cum  te  quaererem,  in  terram  lapsum  con- 
“ spiciebam  pedis  annulum,  prae  dolore  quasi  ob  sejunctionem  a pedis  tui 
“ loto,  silentium  tenentem. 

24.  “ Qua  via  tu,  timida,  a Rdkshaso  abducta  eras,  eam  istae  plantae 
“ repentes,  misericordi  animo,  cum  loqui  non  valerent,  indicabant  mihi 
“ ramis  suis,  quorum  surculi  infracti  erant. 

25.  “ Cervae  etiam,  graminis  culmos  haud  respicientes,  certiorem  facie- 
“ bant  me,  itineris  tui  inscium,  oculos  ad  meridiem  convertentes,  elata 
“ ciliorum  serie. 

26.  “ Istud  ante  nos  apparet  Mdlyavantis  montis  cacumen,  aethera  tan- 
“ gens,  ubi  novam  aquam  effundebant  nubes,  ego  vero  eodem  tempore 
“ lacrymas  ob  separationem  a te  : 

27.  “ Ubi  sine  te  ferre  non  poteram  lacuum,  pluviae  guttis  rigatorum, 
“ odorem,  neque  kadambcB  flores,  semiapertis  foliis  praeditos,  nec  dulces 
“ pavonum  clamores : 

28.  “ Atque  ubi  ego,  occultationum  memor,  quibus  tu,  timida,  ut  me 
“ vexares,  antea  gavisa  erat,  vix  tolerabam  nubium  strepitum,  e cavernis 
“ resonantem  : 

29.  “ Ubi  torquebat  me  oculorum  tuorum,  ignis  matrimonialis  fumo 
“ nigrorum,  pulchritudo,  quam,  dum  terra,  imbre  rigata,  vapore  tegebatur, 
“ calicibus  apertis  imitabantur  fungi. 


REDITUS  IN  DANDAKAM  SYLVAM. 


99 


30.  “ Obtutus,  longe  descendens,  cum  labore  quasi  haurit  istas  PampcE 
lacus  aquas,  inter  propinquas  calami  sylvas  latentes,  in  quibus  grues 
ludentes  conspiciuntur. 

31.  “Ibi  ego,  procul  a te  amata  commorans,  cum  voluptate  conspiciebam 
rathangarum  paria,  nunquam  sejuncta,  sibi  invicem  lotorum  folia  por- 
rigentia. 

32.  “Atque  cum  amplecti  cuperem  tenuem  istum  asoka,  in  litore  stantis, 
ramum,  duobus  florum  fasciculis,  mammarum  instar  pulchris,  inclina- 
tum, ad  te  me  pervenisse  putans,  Lakshmanas,  lacrymas  fundens,  me 
retinebat. 

33.  “ Isti  gruum  in  Goddvari  fluvio  ordines,  tintinnabulorum  aureorum, 
in  curru  pendentium,  sono  audito  sursum  evolantes,  tibi  obviam  quasi 
veniunt. 

34.  “ Ista  Panchavatis,  ubi  tu,  quamquam  tenero  corpore  praedita,  no- 
vellas Mangiferas  gutturnio  rigare  solebas,  cum  cervis  suis  sursum 
spectantibus,  post  longum  tempus  denuo  conspecta,  animum  meum 
delectat. 

35.  “ Ibi  prope  Goddvarim  fluvium,  me,  a venatu  redeuntem,  lassitudine 
undarum  vento  levata,  capite  in  occulto  in  gremio  tuo  reposito,  in  calami 
sylvis  dormire  memini. 

36.  “ Qui  sola  oculi  nictatione  Naghusham  ex  Indra:  loco  decidere  fecit, 
ejusdem  vatis,  aquam  turbidam  limpidam  reddentis,  ista  habitatio  erat 
terrestris. 

37.  “ Voluptatem  percipit  animus  meus,  cupiditatis  expers,  dum  odoratur 
trium  ignium,  quos  vates  ille,  irreprehensa  gloria  praeditus,  colebat, 
fumum,  qui,  in  currus  viam  adveniens,  butyri  sacri  odorem  spargit. 

38.  “ Iste  Satakarnis  vatis  lacus  voluptarius,  appellatus, 

cum  sylvis  vicinis  e longinquo  resplendet,  O superba,  veluti  lunae  orbis, 
paullulum  inter  nubes  conspiciendus. 

39.  “ Olim  ille  vates,  una  cum  cervis  non  nisi  graminum  culmis  vivens, 
ab  Indra,  meditationem  illius  metuente,  inductus  esse  fertur  in  quinque 
Apsarasium  juventutis  laqueum. 


100 


CAPUT  XIIL 


40.  “ Concentus  et  tympanorum  sonus,  ab  illo  in  aedibus  sub  aqua  habi- 
“ tante  redditus,  in  aera  ascendens,  currus  conclavia  superiora  per  temporis 
“ momentum  strepitu  resonare  facit. 

41.  “Iste  alius  vir  pius,  nomine  SutIkshnas,  moribus  mitis,  castiga- 
“ tiones  perfert  inter  quattuor  ignes,  ligna  consumentes,  sole  frontem  ejus 
“ torrente. 

42.  “ Illum,  qui  Indr^  metum  injiciebat,  commovere  haud  valebant 
“ gestus  amatorii  feminarum  divinarum,  cum  risu  oculos  in  eum  converten- 
“ tium,  atque  callide  cingulorum  partem  ostendentium. 

43.  “ Ille,  brachia  erecta  tenens,  salutationem  meam  benevole  accipiens, 
“ huc  convertit  brachium  dextrum,  rosario  quasi  brachiali  cinctum,  quo 
“ capreas  fricare  et  acuta  gramina  sacra  decerpere  solebat. 

44.  “ Propter  silentii  votum  inclinationem  meam  venerabundam  leni 
“ capitis  nutatione  accipiens,  obtutum,  curru  intercedente  liberatum, 
“ rursus  defigit  in  solem,  mille  radiis  splendentem. 

45.  “ Ista  est  pura  tutelamque  praestans  castigationum  sylva  Sara- 
“ BHANG^,  aeternum  ignem  colentis,  qui,  postquam  diu  lignis  oble- 
“ ctaverat  ignem,  etiam  corpus  suum,  carminibus  sacris  lustratum,  sacri- 
“ ficavit. 

46.  “ Honores,  quos  ipse  advenis  adhibere  solebat,  nunc,  quasi  bonis 
“ ejus  filiis,  demandati  sunt  arboribus  istis,  ob  magnam  fructuum  copiam 
“ honorandis,  umbra  sua  itineris  defatigationem  abducentibus. 

47.  “ Iste  Chitrakutas  mons,  O undulatis  membris  praedita,  animum 
“ meum  capit,  superbo  tauro  similis,  qui  cavernam,  scaturiginis  murmure 
“ resonantem,  pro  ore  habet,  et  in  cujus  summo  cornu  nubes  quasi  aggeri 
“ lutum  haeret. 

48.  “ Iste  Mandakinis  fluvius,  limpida  aqua,  sine  motu  decurrens, 
“ propter  longum  intervallum  tenuis,  apparet  in  montis  radice,  veluti  mar- 
“ garitarum  linea,  in  terrae  collo  pendens. 

49.  “ Ibi  prope  montem  est  procera  tamala  arbor,  cujus  ramum  odori- 
“ ferum  ego  faciebam  aurium  tuarum  ornamentum,  splendens  in  genis 
“ tuis,  hordei  culmi  instar  subpallidis. 


REDITUS  IN  DANDAKAM  SYLVAM. 


101 


50.  “ Heec  est  sylva  in  qua  Atris  castigationes  perfert,  bestiis  repleta, 
nullam  injuriam  timentibus,  eximiam  excellentiam  ostendens ; cujus 
arbores  sine  florum  indicio  fructus  producunt. 

51.  “ Huc,  ad  ablutiones  vatum,  castigationibus  divitum,  AnustIjya 
duxit  Gangam,  tergemino  flumine  decurrentem,  dei  trioculi  verticis  coro- 
nam, cujus  loti  aureae  septem  vatum  manibus  evelluntur. 

52.  “ Hae  etiam  vatum,  in  sellis  sacris  meditantium,  arbores,  simili  modo 
arae  medium  occupantes,  ventis  quiescentibus  immotae,  meditationi 
vacare  videntur. 

53.  “ Haec  est  ficus,  antea  a te  expetita,  Sydma  appellata;  quae  fructibus 
tecta  apparet  veluti  smaragdorum  acervus,  rubinis  interspersus. 

54.  “ Heic  veluti  margaritarum  torques,  smaragdis,  splendorem  funden- 
tibus, distincta ; ibi  velut  albarum  lotorum  corona.  Nymphaeis  caeruleis 
pertexta : 

55.  “ Heic  velut  avium,  Mdnasam  lacum  amantium,  series,  anatibus 
mixta  ; ibi  veluti  terrae  ornatus  santali  ligno  factus,  atque  agallochi  lineis 
distinctus  : 

56.  “ Heic  veluti  lunae  splendor,  tenebris  umbrosis  variatus ; ibi  splen- 
dens veluti  nubium  autumnalium  ordo,  per  cujus  spatia  relicta  caeli  pars 
conspicitur : 

57.  “ Alicubi  etiam  veluti  Siv.®  corpus,  nigro  serpente  cinctum,  cinere 
unctum : ita,  adspice,  pulcherrimis  membris  praedita,  apparet  Ganga, 
ubi  ejus  flumen  Yamunce  undis  dividitur. 

58.  “ Qui,  animis  per  ablutionem  in  hoc  oceani  uxorum  confluente  lu- 
stratis, corpus  relinquunt,  iis,  etiam  sine  summi  numinis  cognitione,  nulla 
amplias  est  cum  corpore  conjunctio. 

59.  “ Haec  est  Nishddorum  regis  urbs,  ubi,  postquam  ego  diademate 
abjecto  capillos  religaveram,  Sumantras  lamentabatur : ‘Eheu!  Kai- 
‘ KEYis,  desideria  tua  expleta  sunt.’ 

60.  “ Hic  est  Sarayus  fluvius,  cujus  fontem  apte  loquentes  Brah- 
MANis  lacum  esse  dicunt,  cujus  lotorum  aurearum  polline  Yaksho- 

2 D 


102 


CAPUT  XIII. 


“ rum  mulierum  mamm0e  gaudent:  perinde  ut  natura  indistincta  fons  est 
“ intellectus. 

61.  “ Hic  fluvius,  in  cujus  ripis  postes  sacrificales  defossae  sunt,  versus 
“ Ayodhyam,  urbem  regiam,  devehit  aquas  suas,  puriores  redditas  ab 
“ Ikshvakuidis,  post  sacrificia  equina  abluendi  caussa  in  illas  immer- 
“ gentibus. 

62.  “ Quem  animus  meus  colit,  tanquam  communem  matrem  Kosalce 
“ septentrionalis  regum,  voluptati  in  insulis,  quasi  in  gremio  ejus,  adsue- 
“ torum,  atque  larga  ejus  aqua  nutritorum. 

63.  “Haec  Sarayus,  matris  meae  instar,  a rege  illo  honorando  separata, 
“ me  procul  commorantem  amplectitur  quasi  undarum  brachiis,  frigidos 
“ ventos  ferentibus. 

64.  “ Quia  pulvis  terrenus,  tincti  diluculi  instar  fuscus,  in  conspectu 
“ nostro  surgit,  suspicor  ego,  obviam  nobis  venire  Bharatam  cum  exer- 
“ citu,  per  Hanumantem  de  adventu  nostro  certiorem  factum. 

65.  “ Certe  probus  ille  offeret  mihi  redeunti,  qui  promissum  exsolvi, 
“ dignitatem  integram,  ut  Lakshmanas  adduxit  mihi  te,  Khara  aliisque 
“ Rdkshasis  in  proelio  occisis  servatam. 

66.  “ Bharatas  pedibus  incedens,  magistrum  praeire  jubens,  exercitum- 
“ que  instructum  post  se  ducens,  cortice  indutus,  una  cum  consiliariis 
“ senibus,  munera  manibus  tenens,  mihi  obviam  venit. 

67.  “ Qui  mei  respectu  habito,  quamquam  juvenis,  dignitate  a patre 
“ data,  quam  in  sinu  tenebat,  haud  fruitus,  per  tot  annos  cum  illa  durum 
“ abstinentiae  votum  exsolvit.” 

68.  Hasarathida  haec  locuto,  currus  coelestis,  divinitate  sua  optatum 
illius  cognoscens,  descendit  e semita  fulgente,  cum  stupore  conspectus  a 
civibus,  Bharatam  sequentibus. 

69.  Atque  Ramas,  manum  porrigens  simiorum  principi,  officii  gnaro,  de- 
scendit de  curru  per  scalam,  a VibhIshana  praeeunte  indicatam,  haud  lon- 
ginquam a terra,  atque  in  intervallis  crystallo  distinctam. 

70.  Pius  ille,  postquam  inclinato  corpore  salutasset  Ikshvakuidarum 
familiae  magistrum,  Bharatam  fratrem,  muneribus  acceptis,  lacrymas 


REDITUS  IN  DANDAKAM  SYLVAM. 


103 


fundens  amplectebatur,  atque  osculabatur  caput  ejus,  a quo  per  pietatem 
erga  ipsum  remota  erat  inauguratio  in  regnum  paternum. 

71.  Recepitque  consiliarios  senes,  quorum  ora,  ficuum  instar  ramis  te- 
ctarum, longis  barbis  deformia  erant,  atque  qui  blandis  oculis  eum  saluta- 
bant, dulcique  voce  de  salute  ejus  percontabantur. 

72.  “ Hicce  est  calamitatis  meae  socius,  simiorum  in  Riksha  monte 
“ dominus,  et  hic  Pulastyades,  in  prima  acie  pugnans.”  Ita  a Ra- 
GHUiDA  venerabundo  indicatos  ambos  praetermittens  Bh  aratas  Lakshma- 
NAM  salvere  jussit. 

73.  Deinde  cum  Sumitrida  propius  congressus,  illum  inclinato  capite 
adstantem  erexit,  vehementerque  amplexus  est,  dolorem  faciens  quasi 
pectori  illius  suo  pectore,  quod  vulneribus,  in  pugna  cum  Indrajite 
acceptis,  occalluerat. 

74.  Tum  simiorum  exercitus  duces,  a Rama  jussi,  corpora  humana 
induentes,  elephantos  ascendebant,  in  quibus,  larga  liquoris  flumina 
effundentibus,  eandem  voluptatem  capiebant,  ac  si  montem  ascendis- 
sent. 

75.  ViBHisHANAS  etiam,  RdTcshasorum  dominus,  cum  comitibus  suis, 
Dasarathida  jubente,  currus  ascendit,  qui  in  artificioso  partium  splen- 
dore ne  ab  ipsius  quidem  curribus,  quamquam  magica  arte  factis,  aequa- 
bantur. 

76.  Raghuidarum  princeps  una  cum  fratribus  minoribus  iterum 
ascendit  currum  coelestem,  volitante  vexillo  instructum,  ad  ejus  nutum 
procedentem ; veluti  luna,  stellarum  domina,  per  conjunctionem  cum 
Budha  et  Vrihaspate  conspicua,  ascendit  vespertinam  nubium  copiam, 
micante  fulmine  distinctam. 

77.  Ibi  Bharatas  venerabatur  laetam  filiam  Mithilensem,  quam  Ramas 
e RAvANiE  periculo  servaverat,  veluti  mundorum  dominus  terram  servabat  e 
diluvio,  seu  veluti  temporis  pluvii  abitus  lunae  splendorem  liberat  a nubium 
copia. 

78.  Janaka;  filiae  pedum  par  celebrandum,  quod  repudiatis  Lanhce  do- 
mini blandimentis  fidem  suam  servaverat,  probique  Bha'Rat^  caput. 


104 


CAPUT  XIII. 


in  quo  ille  propter  observantiam  erga  fratrem  majorem  capillos  colligatos 
gestabat ; utrumque  mutuo  contactu  se  invicem  purgabant. 

79.  Ramas  venerandus,  civibus  per  krosce  dimidium  comitantibus,  curru 
coelesti  lente  procedente,  migrabat  in  sylvam,  Ayodhyce,  vicinam,  a Sa- 
TRUGHNA  tentoriis  instructam. 


( 105  ) 


CAPUT  XIV. 

SIT^  REPUDIUM. 

1.  Ibi  vero  Dasarathid^  videbant  ambas  suas  matres,  post  mariti 
obitum  in  aliam  conditionem  lugendam  simul  redactas,  veluti  duas  plantas 
repentes,  arbore,  quam  amplectebantur,  caesa. 

2.  Uterque,  hostium  occisores,  robore  splendentes,  cum  illas  ordine 
salutassent,  a matribus,  quarum  oculi  lacrymis  suffusi  erant,  haud  dis- 
tincte videbantur,  sed  non  nisi  per  voluptatem,  e filii  contactu  perceptam, 
cognoscebantur. 

3.  Frigidae  gaudii  lacrymae  dividebant  ferventes  earum  moeroris  fletus, 
veluti  flumina,  e monte  nivoso  decurrentia,  aestu  calefactam  Gangce  et 
Sarayuis  aquam. 

4.  Illae  amanter  tangentes  humida  quasi  Rdkshasorum  telorum  vestigia 
in  filiorum  corpore,  haud  concupiscebant  heroum  matris  nomen,  etsi  expe- 
titum a nobilibus  Kshatriyorum  mulieribus. 

5.  “ Equidem  Sita  sum,  marito  meo  miseriam  afferens,  infausta!”  Ita 
nomen  suum  indicans  nurus,  reverentia  haud  violata,  salutavit  soceri,  in 
coelo  commorantis,  uxores. 

6.  “ Surge,  filia!  Nonne  puris  tuis  moribus  iste  maritus  tuus  cum  fratre 
“ minore  e magna  miseria  servatus  est  ?”  Ita  illse  haud  falso  alloquebantur 
eam,  marito  dignam,  atque  ipsum  ejus  maritum. 

7.  Tum  vero  Raghuidarum  principis  inaugurationem,  matrum  lacrymis 
inceptam,  consiliarii  senes  absolvebant  aqua,  in  vasibus  aureis  e sacratis  ab- 
lutionum locis  allata. 

8.  Aquae,  a Rdkshasorum  simiorumque  principibus,  fluvios,  oceanos,  et 

2 E 


106 


CAPUT  XIV. 


lacus  aggressis,  allatse,  decidebant  in  victoris  caput,  sicut  aquae,  e nubibus 
ortae,  in  Vmdhya  cacumen. 

9.  Qui  jam  eremitae  veste  indutus  eximie  conspicuus  fuerat,  in  eo,  cum 
ornatum  regium  induisset,  splendor  oriebatur,  quasi  iterationis  vitio  af- 
fectus. 

10.  Ille  cum  militibus,  qui  consiliariis,  Rdkshasis,  simiisque  mixti  erant, 
et  cum  civibus,  instrumentorum  sono  delectatis,  ingressus  est  regiam  stirpis 
suae  urbem,  altis  portis  instructam,  e cujus  aedibus  grana  humectata  ei 
obviam  jaciebantur. 

11.  In  curru  stans,  dum  flabella  leviter  movebantur  a Sumitrida 
ejusque  fratre  minore,  dumque  umbella  a Bharata  tenebatur,  erat  veluti 
subsidiorum  collectio,  corpore  induta. 

12.  Fumi,  ex  agallocho  in  aedibus  incenso  procedentis  series,  venti 
violentia  divisa,  apparebat  velut  urbis  illius  capillorum  plexus,  ab  ipso 
Rama,  e sylva  reverso,  solutus. 

13.  Raghuidarum  herois  uxorem,  a socris  vestibus  pulcherrimis  indu- 
tam, in  lectica  sedentem,  AyodhycE  urbis  mulieres  salutabant  manibus,  quae 
junctae  in  aedium  fenestris  conspiciebantur. 

14.  Illa,  perfusa  unguento  perenni,  micantem  splendoris  orbem  fundente, 
ab  Anus  UVA  dato,  a marito  urbi  suae  tanquam  pura  monstrata,  denuo 
splendebat,  ae  si  ignem  ingressa  fuisset. 

15.  Ramas,  amicitiae  plenus,  postquam  amicis  suis  domicilia  omnibus 
commodis  instructa  dedisset,  lacrymas  fundens  ingressus  est  patris,  sola 
effigie  superstitis,  aedes  honoribus  adornatas. 

16.  Bharata;  matris  dolorem  removit,  junctis  manibus  sic  eam  alio- 
quens  : “ Quod,  O mater,  patrem  nostrum  haud  deflectere  passa  es  a 
“ veritate,  cujus  fructus  ccelum  est,  hoc  considerate  a te  factum  est.” 

17.  Atque  tum  Sugriv.u,  Vibhishana;  et  reliquis  tantos  honores  aptos 
obtulit,  ut,  quamquam  illi  sola  cogitatione  omnia  efficere  valebant,  tamen 
animus  eorum  stupore  impleretur. 

18.  Deinde  eremitas  divinos,  reverentiae  caussa  aggressos,  veneratus,  ab 
his  recitatum  audiebat  hostis  occisi  originem  et  vitam,  qui  ipsius  robori 
majorem  etiam  tribuebant  gravitatem. 


SIT^  REPUDIUM. 


107 


19.  Viris  piis  rursus  profectis,  RAmas  Rdkshasorum  et  simiorum  prin- 
cipes etiam  dimisit,  quibus  ipsa  SIta  manibus  suis  eximia  munera  obtulerat, 
et  qui  prae  gaudio  haud  animadverterant,  mensem  dimidium  elapsum  esse. 

20.  Atque  Ramas  Pushpakum  currum,  cogitatione  sua  facile  impetran- 
dum, coeli  ornamentum,  deorum  hosti  una  cum  vita  ereptum,  ut  Kaildsct 
dominus  rursus  eo  veheretur,  dimisit. 

21.  Ita  secundum  patris  jussum  habitatione  in  sylva  finita,  Ramas, 
imperium  adeptus,  ut  Honestum,  Utile  atque  Dulce,  sic  etiam  fratres 
suos  minores  Justa  ratione  tractabat. 

22.  Atque  pietate  actus  omnibus  suis  matribus  parem  exhibebat  reveren- 
tiam, veluti  copiarum  coelestium  dux  Krittikis  nymphis,  sex  oribus  suis  ex 
uniuscujusque  mammis  lac  hauriens. 

23.  Mundus  per  eum,  a cupiditate  remotum,  dives  erat ; per  eum,  peri- 
culorum timores  repellentem,  negotia  sua  peracta  videbat ; per  eum  mode- 
ratorem patre  praeditus  erat ; atque  filio  praeditus,  per  eum,  dolores  remo- 
ventem. 

24.  Ille  civium  negotia  respiciens,  tempore  opportuno  cum  Videhce  regis 
filia  se  oblectavit,  congressus  quasi  cum  Lakshmi,  quae,  voluptatis  cupida, 
SiTiE  corpus  pulchrum  induisset. 

25.  Iis,  qui  ex  optato  sensuum  voluptatibus  fruebantur,  in  aedibus  pi- 
cturis ornatis,  dolores  etiam,  quos  in  Dandaka  sylva  perpessi  erant,  in  me- 
moriam revocati,  voluptatem  praebebant. 

26.  Tum  vero  SIta  tenerrimo  suo  adspectu,  oreque  sarcB  graminis  instar 
pallido,  sine  verbis  graviditatem  illius  indicante,  marito  suo  laetitiam 
attulit. 

27.  In  gremio  positam  illam,  tenero  corpore  praeditam,  cujus  mammarum 
papillae  colorem  mutaverant,  pudibundam,  pulchram,  maritus  laetus  quid 
cuperet  interrogavit. 

28.  Illa  iterum  adire  desideravit  sylvas  sacras  ad  Bhdgirathis  ripas,  sacro 
gramine  abundantes,  oryzae  culmis,  per  Uestias  decerptis,  quasi  oblationibus 
plenas,  ubi  eremitarum  filiae  amicitia  conjunctae  vivebant. 

29.  Raghuidarum  fortissimus,  hoc  desiderium  ei  pollicitus,  cum 


108 


CAPUT  XIV. 


comitibus  ascendit  in  aedium  tectum,  nubes  tangens,  ut  laetam  Ayodhyam 
conspiceret. 

30.  Conspiciens  viam  regiam,  opulentis  emporiis  plenam,  atque  Sara- 
yuem  fluvium,  quem  naves  secabant,  sylvasque  prope  urbem,  a civibus 
se  delectantibus  occupatas,  gaudio  perfundebatur. 

31.  Ille,  loquentium  primus,  puris  moribus,  brachiis  serpentum  regis 
instar  magnis,  qui  hostium  felicitatem  propulsaverat,  Bhadram,  emissa- 
rium suum,  quid  de  actionibus  suis  dicerent  homines,  interrogavit. 

32.  Qui  cum  pertinaciter  interrogatus  esset,  “ Omnes,”  inquit,  “actiones 
“ tuas  celebrant  cives,  hominum  rex,  praeter  receptionem  reginae,  postquam 
“ in  RAkshasi  aedibus  illa  habitavit.” 

33.  SIt^  mariti  cor  hoc  rumore  iniquo,  et  propter  uxoris  reprehensio- 
nem gravi,  ita  percussum,  lacerabatur  veluti  ferrum,  ferrea  clava  ictum. 

34.  “ Negligamne  rumorem  istum,  me  reprehendentem,  an  uxorem  vitii 
expertem  repudiem  ?”  Ita  utram  partem  amplecteretur  incertus,  oscilli 
instar  animo  huc  illuc  movebatur. 

35.  Postquam  rem  perpendit,  vituperationem,  nulla  alia  ratione  remo- 
vendam, uxoris  repudio  abstergere  maluit : nam  viris  nobilibus  gloria  ipsa 
vita  gravior  est,  nedum  re  sensus  oblectante. 

36.  Ille,  cui  splendor  ademptus  erat,  convocatis  fratribus,  qui  mutatio- 
nem ejus  videntes  laetitiam  abjiciebant,  rumorem,  qui  de  se  vagaretur,  nar- 
ravit, posteaque  sic  eos  allocutus  est : 

37.  “ Videte,  qualis  macula  regum  sapientium  stirpi,  a Sole  oriundae, 
bonis  moribus  purae,  illata  est  a me,  veluti  speculo  a nubium  vento. 

38.  “ Hujusmodi  reprehensionem,  quae  inter  cives  multifariam  divisa  est, 
“ velut  olei  gutta  in  aquae  undis,  ego  ferre  haud  possum,  ut  elephantus 
“ palum,  ad  quem  alligatus  est. 

39.  “ Quam  ut  repellam,  vel  fructum,  cujus  ortus  propinquus  est,  non 

“ respiciens,  regis  filiam  repudiabo,  ut  olim,  patre  jubente,  terram, 

“ oceano  cinctam. 

40.  “ Haud  ignoro  quidem,  innocuam  illam  esse  ; attamen  hominum  vitu- 
“ peratio  dura  mihi  videtur;  utique  homines  terrae  umbram  lunae  purae  im- 
“ putant  tanquam  maculam. 


SITiE  REPUDIUM. 


109 


41.  Neque  labor  meus,  qui  Rdkshasi  mortem  finem  habebat,  inutilis 
“ fuerit,  immo  ad  inimicitiam  exuendam  inservierit : num  ferox  serpens 
“ hominem,  qui  pede  eum  tetigit,  sanguinis  desiderio  mordet  ? 

42.  “ Quare  hoc  meum  consilium  a vobis,  quorum  animus  misericordia 
“ mollis  est,  haud  est  dissuadendum,  siquidem  diu  a me  servari  vultis 
“ vitam,  opprobrii  spina  liberatam.” 

43.  Ita  locuto  regi,  qui  durissimum  in  Janak^e  filiam  consilium  ceperat, 
nemo  ex  fratribus  ejus  neque  resistere  audebat,  neque  assentiri. 

44.  Ille,  LAKSHMANiE  frater  major,  cujus  gloria  in  tribus  mundis  cele- 
brabatur, Lakshmanam  adspiciens,  jussis  obedientem,  “Amate,”  inquit, 
apte  loquens,  atque  seorsim  hsec  ei  dedit  mandata : 

45.  “ Hgec  fratris  tui  uxor,  quae  desiderium  suum  mihi  indicavit,  in 
“ sylvas  sacras  redire  cupit.  Quare  tu,  curru  vectus,  sub  hoc  praetextu 
“ eam  ad  ValmIkis  habitationem  ducere  ibique  relinquere  velis.” 

46.  Ille,  qui  audiverat,  Bhriguiden  patre  jubente  contra  ipsam  matrem 
pugnasse,  veluti  contra  hostem,  fratris  majoris  mandatum  accepit : nam 
in  majorum  mandatis  exsequendis  non  est  haesitandum. 

47.  Quare  cum  Sitam,  grato  nuntio  delectatam,  ascendere  fecisset  in 
currum,  equis  intrepidis  junctum,  Sumantra  habenas  tenente,  profectus 
est. 

48.  Illa  cum  per  regiones  pulcherrimas  duceretur,  “ Gratum  mihi  facit 
“ maritus  amatus !”  ita  cogitans  gaudebat,  nescia,  eum  ex  arbore  coelesti 
erga  ipsam  in  asipatram  arborem  mutatum  esse. 

49.  Gravis  dolor,  quem  Lakshmanas  in  via  eam  celabat,  imminens  illi 
indicabatur  oculo  dextro  tremente,  amati  adspectu  in  aeternum  privato. 

50.  Vultus  loto  ob  terrorem,  ex  omine  infelice  ortum,  marcescente, 
“ Prosperitas  sit  regi  ejusque  fratribus  !”  ita  animo  interno  precabatur. 

51.  SuMiTRiE  filius,  cum  fratris  majoris  jussu  probam  ejus  uxorem  in 
extrema  sylva  relicturus  esset,  prohibebatur  quasi  a Jahnuis  filia,  in  con- 
spectu praeterfluente,  elatis  undarum  manibus. 

52.  Cum  fratris  uxorem  in  ripa  descendere  fecisset  de  curru,  auriga 

2 F 


110 


CAPUT  XIV. 


habenas  arripiente,  nave  a Nishddo  aliquo  accepta,  Gangam  trajecit,  ac  si 
ille,  fidei  datse  servator,  promissum  persolveret. 

53.  Tum  SuMiTRiDEs,  lacrymis  in  fauce  haerentibus,  voce  aliquantulum 
composita,  regis  jussum  enuntiavit,  nubis  prodigiosae  instar,  lapidum  plu- 
viam demittentis. 

54.  Subito  Sita,  plantae  similis,  terrore  quasi  vento  concussa,  ornamen- 
tis quasi  floribus  delapsis,  concidit  in  terram,  a qua  corpus  suum  ac- 
ceperat. 

55.  “ Quomodo  maritus  tuus,  Ikshvakuidarum  stirpe  natus,  probe 
“ agens,  sine  caussa  te  destituet  ?”  Ita  dubitans  quasi  terra  illi  introitum 
nondum  praebuit. 

56.  Illa  mente  alienata  dolorem  haud  percipiebat,  sed  cum  animus 
rediisset,  intus  torquebatur;  atque  animi  illius  sanitas,  ad  quam  Sumitr^ 
filii  laboribus  reversa  erat,  stupore  erat  acerbior. 

57.  Non  vero  proba  illa  vituperationem  enuntiabat  contra  maritum,  qui 
vel  sine  ipsius  culpa  eam  abegerat;  sed  semet  ipsam  potius,  continuo 
dolori  indulgentem,  quasi  noxiam  iterum  iterumque  reprehendebat. 

58.  Regis  frater  minor,  cum  bonam  consolatus  esset,  eique  viam  ad 
ValmIkis  eremum  indicasset : “ignoscas  mihi,”  rogavit  supplex,  “qui  alii 
“ obedio,  hanc  crudelitatem,  a marito  tuo  injunctam  !” 

59.  Sita  illum  erigens : “ diligo  te,”  inquit,  “ O pulcher,  diu  vive  ! quod 
“ ita  fratri  tuo  majori  obediens  es,  ut  Vishnus  Indr^e. 

60.  “ Omnibus  meis  socris  meo  nomine  salutem  nuntia,  easque  filii  sui 
“ prolis,  quam  ego  gesto,  memores  esse  jube. 

61.  “ Atque  ad  regem  hunc  meum  perfer  sermonem  : Quod  me,  coram  te 
“ igne  lustratam,  propter  populi  rumores  repudiasti,  num  id  clara  tua  stirpe 
“ dignum  est.^ 

62.  “ An  suspicari  licet,  te,  praeclara  mente  praeditum,  non  tua  voluntate 
“ ita  in  me  consuluisse?  atque  hic  potius  haud  repellendus  peccatorum 
“ meorum,  in  priore  vita  commissorum,  eventus  est,  tonitru  instar  me  per- 
“ cellens? 

63.  “ Olim  Lakshmim  tibi  adstantem  repudians,  mecum  in  sylvam  pro- 


SIT^  REPUDIUM. 


111 


“ fectus  es  : ab  irata  illa  ego,  locum  illius  adepta,  in  sedibus  tuis  habitans, 
“ haud  tolerata  sum. 

64.  “ Quse  antea  tuo  favore  feminis  piis,  quorum  mariti  a Rdkshasis 
“ vexabantur,  refugio  eram,  quomodo  nunc,  dum  tu  splendes,  aliam  femi- 
“ nam  tutelae  caussa  adire  potero  ? 

65.  “ Putasne  me  istius  vitae  miserae,  quae  post  aeternam  separationem  a 
“ te  inanis  est,  rationem  esse  habituram,  nisi  impediret  me  servanda  pro- 
“ les  tua,  quam  gesto  ? 

66.  “ At  ego,  foetum  enixa,  oculis  in  solem  defixis  castigationes  subire 

‘ ■ contendam,  ita  ut  in  alia  certe  vita  tu  meus  sis  maritus,  nullaque  sit  sepa- 
“ ratio.  , 

67.  “ Classium  atque  ordinum  protectio  regi»  est  officium,  a Manue 
“ praescriptum  : quare  ego,  quamquam  ita  a te  expulsa,  tamen  mulieris 
“ solitariae  instar  respicienda  ero.” 

68.  Cum  Ram^  frater  illius  nuntium  perferre  pollicitus  e conspectu  ejus 
abiisset.  Sita,  calamitatis  onere  pressa,  afflictae  agnae  instar  gutture  aperto 
ejulabat. 

69.  Pavones  omittebant  saltationes,  arbores  abjiciebant  flores,  capreaeque 
gramina  decerpta,  atque  in  tota  sylva,  quae  in  eundem  ac  illa  dolorem  de- 
jecta erat,  vehemens  audiebatur  ejulatus. 

70.  Ad  illam  pervenit  clamorem  secutus  vates,  ad  gramen  sacrum  ac 
ligna  colligenda  egressus,  cujus  moeror,  cum  avem  a venatore  percussam 
conspexisset,  sub  distichi  forma  erupit. 

71.  SIta,  lacrymis  abstersis,  desistens  a lamentatione,  eum  salutavit, 
atque  vates,  illius  graviditatis  signa  conspiciens,  filium  ei  precatus,  sic 
locutus  est : 

72.  “ Meditatione  mea  scio,  a marito,  falsas  vituperationes  extimescente, 
“ te  esse  repudiatam.  Quare  ne  sollicita  sis ; pervenies,  O Videh^e  proles, 

“ ad  patris  aedes,  in  regione  vicina  sitas. 

73.  “ Quamquam  trium  mundorum  hostes  eradicavit,  promissis  stat, 

“ atque  a jactatione  alienus  est,  tamen,  quia  sine  caussa  crudeliter  te 
“ tractavit,  majori  Bharat^  fratri  succenseo. 


112 


CAPUT  XIV. 


74.  “ Socer  tuus,  lunae  instar  celeber,  mihi  est  amicus  ; pater  tuus  bonos 
“ liberat  a calamitate  mundana;  tu  primum  locum  tenes,  inter  mulieres 
“ maritis  fidas:  quid  igitur  est,  cur  non  tui  miserear? 

75.  “ Timore  abjecto  habita  in  hac  sylva  sacra,  cujus  ferae  consuetudine 
“ cum  viris  piis  domitae  sunt.  Heic  postquam  feliciter  pepereris,  infans 
“ tuus  caerimoniarum  solemnium  particeps  fiet. 

76.  “Corpus  abluens  in  Tarnasa  peccata  destruente,  cujus 'ripae 

“ haud  vacuae  sunt  a vatum  habitationibus,  sacrificiis  in  ejus  insularum 
“ gremio  peractis,  continget  tibi  animi  tranquillitas. 

77.  “ Floribus  fructibusque,  anni  tempore  productis,  atque  granis  ad 
“ ritus  sacros  peragendos,  e terra  inarata  provenientibus,  allatis,  exhila- 
“ rabunt  te,  recenti  dolore  oppressam,  vatum  filiae,  dulce  loquentes. 

78.  “ Vasibus  aquariis,  robori  tuo  congruis,  novellas  eremi  arbores  irri- 
“ gans,  sine  dubio  tu  jam  ante  filii  partum  eandem  atque  ex  infante 
“ mammas  sugente  percipies  voluptatem.” 

79.  Illa  grate  accepit  favorem  V.^lmikis,  qui  animo  misericordi  vesperi 
illam  secum  duxit  in  eremum  suum,  ubi  dorcades  ad  arae  latus  sedebant, 
domitis  belluis  plenum. 

80.  Tradiditque  eam,  moerore  oppressam,  feminis  sanctis,  adventu  ejus 
delectatis,  veluti  novilunii  dies  ultimam  lunae  partem,  a patribus  exhau- 
stam, herbis  tradit. 

81.  Hae  post  honores  oblatos  sub  diei  finem  ad  habitandum  dederunt  illi 
tugurium,  lucerna  ingudis  oleo  repleta  instructum,  in  quo  pellis  sacra  pro 
lecto  strata  erat. 

82.  Ibi  habitans  illa,  inauguratione  lustrata,  ab  hospitibus  rite  honorata, 
cortice  induta  corpus  suum  victu  sylvatico  sustentabat,  ut  mariti  stirpem 
propagaret. 

83.  “ Num  hodie  rex  poenitentia  affligitur?”  Ita  quaerens  Indrajitis 
occisor,  cura  agitatus,  fratri  majori  mandatum  peractum  atque  Six^  lamen- 
tationem nuntiavit. 

84.  Ramas  subito  lacrymas  effudit,  lunae  instar  Pausha  mense  nivem 


SITiE  REPUDIUM. 


113 


mittentis:  etenim  reprehensionem  extimescens  Janak^  filiam  e domo 
quidem  expulerat,  non  vero  ex  animo. 

85.  Prudens  ille,  in  tribuum  ordinumque  cura  vigilans,  dolore  represso, 
regnum  amplum  libidine  vacuus  gubernabat,  haud  majorem  fructum  ex  eo 
percipiens  quam  ejus  fratres. 

86.  Lakshmis,  nulla  voluptate  percepta  habitans  in  pectore  regis,  qui 
reprehensionem  timens  unicam  suam  uxorem,  quamquam  integram,  desti- 
tuerat, splendebat  quasi  asmulis  privata. 

87.  SIta  certior  facta,  Ravan^  inimicum  ipsa  relicta  nullam  aliam 
uxorem  ducere,  sed  ipsius  effigie  delectatum  sacrificia  facere,  durum  sepa- 
rationis a marito  dolorem  quodammodo  perferebat. 


( 114  ) 


CAPUT  XV. 


ASCENSIO  IN  CCELUM. 


1.  Postquam  Sitam  dimiserat,  terrae  dominus  sola  terra,  oceano  cincta, 
fruebatur. 

2.  Protectorem  illum  adierunt,  auxilium  ejus  implorantes,  vates  Yamu- 
nam  accolentes,  quorum  sacrificia  a Lavana  Rdkshaso  disturbabantur. 

3.  Contra  quem  hi,  Ram^  memores,  haud  suo  ipsorum  robore  pugna- 
bant : nam  qui  tutela  deficiente  imprecationum  armis  utuntur,  castigationes 
suas  irritas  faciunt. 

4.  Promisit  iis  R AMAS  impedimenti  remotionem:  etenim  Vis  h nuis  ad- 
ventus in  terram  virtutis  protectionem  finem  habebat. 

5.  Indicabant  illi  Ram /E  deorum  inimicum  occidendi  rationem,  dicentes: 
“ Lavanas,  quando  hasta  armatus,  eegre  vincendus  est ; quare  hasta  pri- 
“ vatus  impugnetur.” 

6.  Raghuides  eorum  salutem  efficiendam  mandavit  Satruchn^e,  quasi 
nomen  ejus  hostium  coercitione  verum  facturus. 

7.  Nam  unusquisque  Raghuidarum  solus  etiam,  hostium  vexator,  ad- 
versarium destruere  valet,  veluti  decretum  speciale  tollit  decretum  generale. 

8.  Precationibus  faustis  a fratre  majore  acceptis,  Dasarathides,  curru 
vectus,  metu  liber,  processit,  adspiciens  sylvarum  regiones,  floribus  tectas, 
odores  spargentes. 

9.  Exercitus,  qui  Ram^  jussu  eum  sequebatur,  ad  negotium  ejus  pera- 
gendum easdem  partes  agebat,  quas  in  verbo  legere  (adhyayana)  prsepositio 
adhi,  ad  radicis  sensum  efficiendum. 


ASCENSIO  IN  CCELUM. 


115 


r 10.  Ille,  splendentium.. decus,  via  a vatibus  indicata  progrediens,  fulge- 
bat per  eos  currus  duces,  veluti  sol  per  Bdlakhilyas. 

11.  Proficiscenti  ei  propter  itineris  longitudinem  una  mansio  nocturna 
erat  in  Valmikis  sylva  sacra,  cujus  hinnulei  ad  currus  sonum  capita  tolle- 
bant. 

12.  Vates  honoravit  juvenem,  cujus  equi  defatigati  erant,  eximiis  hono- 
ribus, castigationum  suarum  potestate  comparatis. 

13.  Eadem  nocte  fratris  uxor  gravida  duo  filios  peperit  perfectos,  veluti 
terra  duo  exercitus. 

14.  SuMiTRTDES,  iiuntio  de  fratris  sobole  laetatus,  mane  vatem  valere 
jubens,  curru  equis  juncto  profectus  est. 

15.  Cum  Madhupaghnam  urbem  pervenisset,  aggrediebatur  KuMBHi- 
NASis  filius,  qui  ferarum  copiam  tanquam  tributum  a sylva  acceperat. 

16.  Fumi  instar  niger,  adipem  plens,  capillis  flammarum  instar  rutilis, 
Rdkshasorum  caterva  cinctus,  apparebat  ille  veluti  rogi  flamma  incedens. 

17.  Lakshmana:  frater  Lavanam  hasta  privatum  adortus,  viam  ei  prae- 
clusit : nam  iis,  qui  contra  flebilem  pugnant,  victoria  propinqua  est. 

18.  “ Hodie  ventris  mei  pastum  haud  valde  abundantem  videns  creator, 
“ timens  quasi  te  mihi  misit  exoptatum!” 

19.  Ita  SATRUGHNiE  minatus,  Rdkshasus  illum  occidere  cupiens,  altam 
arborem,  ac  si  graminis  culmus  esset,  evulsit. 

20.  Non  vero  arbor,  a Rdkshaso  vibrata,  Sumitrid^  sagittis  acutis  in 
medio  discissa,  corpus  ejus  attigit,  sed  florum  pollen. 

21.  Arbore  fracta  Rdkshasus  magnum  lapidem  jecit  in  illum,  quasi  se- 
junctum mortis  dei  pugnum. 

i • 

22.  Quem  Satrughnas  telo  Indra:  sacro  feriens,  redegit  in  pulverem, 
ipsa  arena  minutiorem. 

23.  Tum  adortus  eum  est  noctivagus,  brachio  dextro  elato,  similis  monti, 
una  arbore  praedito,  quem  ventus  prodigiosus  affert. 

24.  Hostis,  cor  sagitta  Krishn^  sacra  perforatus,  terrae  tremorem  ad- 
duxit, eremitarum  tremorem  removit. 


116 


CAPUT  XV. 


25.  Avium  catervae  decidebant  super  RAkshasum  occisum,  coelestes  florum 
imbres  super  ejus  adversarii  caput. 

26.  Fortissimus  ille,  cum  Lavanam  occidisset,  tunc  demum  fratris  sui, 
magno  robore  praediti,  qui  Indrajitis  caede  splendebat,  fratrem  ger- 
manum se  putabat. 

27.  Caput  illius,  quem  eremitae,  voto  potiti,  laudibus  efferebant  fulgebat 
robore  erectum,  pudore  demissum. 

28.  Ille  virtute  ornatus,  divitiarum  cupiditate  liber,  pulchro  corpore 
praeditus,  in  YamuncE  ripa  Mathuram  urbem  condidit. 

29.  Quae  splendebat  civium  prosperitate,  justo  imperio  conspicienda,  ac 
si  coeli  opibus  acceptis  condita  esset. 

30.  Ibi  aedium  tectum  ascendens,  Yamunam  chakravdkis  plenam  adspi- 
ciens,  veluti  terrae  comam,  ornatu  aureo  decoratam,  laetabatur. 

31.  At  Dasarath^  amicus  et  Janak^  consiliarius,  utriusque  amore 
motus,  SIt^  filios  rite  consecravit. 

32.  His  quia  humor  uterinus  sacro  gramine  et  crinibus  e vaccae  cauda 
abstersus  erat,  ideo  ex  horum  appellatione  vates  pueris  KuSiE  et  Lava: 
nomina  indidit. 

33.  Vix  ex  infantia  egressos,  Vedas  cum  Angis  legere  edoctos,  suum  car- 
men recitare  docuit,  primam  poetarum  viam. 

34.  Filii,  RAma  res  gestas  dulce  canentes  coram  matre,  hujus  separa- 
tionis dolorem  aliquantulum  leniebant. 

35.  Reliqui  etiam  tres  viri,  e Raghuis  stirpe  orti,  trium  ignium  sacro- 
rum instar  splendentes,  ex  uxoribus  suis,  quae  conjunctione  cum  illis  revera 
maritis  praeditae  erant,  binos  filios  acceperunt. 

36.  Satrughnas,  fratris  majoris  amantissimus,  filiis  suis  celebratis 
Satrughatini  atque  Subahui,  Vedarum  peritissime,  Mathuram  atque 
Vidisam  urbes  tradidit. 

37.  Ne  iterum  castigationes  tuae  turbentur!”  Ita  Valmiki  precatus, 
abiit  ex  illius  eremo,  ubi  hinnulei  immoti  Sita  filiorum  cantum  au- 
scultabant. 


ASCENSIO  IN  CCELUM. 


117 


38.  Moderatus  ille  ingressus  est  Ayodhyam,  platearum  ornamentis  splen- 
dentem, propter  Lava  na:  caedem  a civibus  maxima  admiratione  adspectus. 

39.  Conspexit  ille  in  media  aula  ab  aulariis  cinctum  Ramam,  qui  post 
SItal  relictionem  solius  terrae  dominus  erat. 

40.  Frater  major  salutavit  Lavana  occisorem  venerabundum,  veluti 
VisHNUEM  Indras,  Kalanemis  R&kshusi  caede  laetus. 

41.  Ille  interrogatus  dixit,  omnia  bene  se  habere,  non  vero  filiorum  na- 
torum mentionem  fecit,  primi  vatis  jussu,  qui  opportuno  tempore  eos  illi 
tradere  volebat. 

42.  Eo  tempore  illius  regionis  Brdhmanus  quidam  puerum  suum,  qui, 
antequam  aetatem  juvenilem  attigerat,  mortuus  erat,  in  gremio  quasi  in 
lecto  jacentem  apportans,  ad  regis  januam  lamentabatur. 

43.  “ Deploranda  es,  O terra,  quae,  cum  Dasaratham  amiseris  atque 
“ sub  Rama;  potestatem  veneris,  ex  una  miseria  in  alteram  majorem  in- 
“ cidisti.” 

44.  Raghuides  protector,  de  ejus  doloris  caussa  certior  factus,  erubuit: 
non  enim  mors  intempestiva  Ikshvakuidarum  terram  tetigerat. 

45.  Ille : “ paullisper  patiens  esto !”  ita  Brdhmanum  moestum  conso- 
latus, Kuvera  currus  recordabatur,  Yamam  devincere  cupiens. 

46.  Telis  arreptis  Raghuis  filius  illum  conscendit,  et  profectus  est; 
cum  prae  illo  vox  incorporea  audiretur  : 

47.  “ Rex!  peccatum  aliquod  a te  in  cives  tuos  commissum  est.  Quod 
“ cum  indagaveris,  expiare  debes;  tum  propositum  tuum  attinges.” 

48.  Post  verum  hunc  sermonem  Ramas,  ut  culpam  suam  in  tribus  com- 
missam removeret,  cmli  plagas  pervolavit  curru,  cujus  vexillum  prae  rapidi- 
tate immotum  stabat. 

49.  Tum  Raghuides  conspexit  hominem,  castigationibus  sese  excru- 
ciantem capite  deorsum  converso,  de  arboris  ramo  dependentem,  oculis 
fumo  rubidis. 

50.  Interrogatus  a rege  de  nomine  ac  stirpe,  fumum  hauriens  narravit,  se 
esse  Sudrum,  Sambukam  nomine,  deorum  coelum  appetentem. 

51.  Rex  coercitor  ei,  qui,  cum  castigationum  subeundarum  jus  non 

2 H 


118 


CAPUT  XV. 


haberet,  populo  miseriam  allaturus  esset,  caput  praecidere  statuens,  ensem 
arripuit. 

52.  Atque  caput  ejus,  cujus  barba  scintillis  adusta  erat,  loti  instar, 
cujus  folia  frigore  marcida  sunt,  de  cervice  quasi  de  caule  abscidit. 

53.  Sudrus  cum  ab  ipso  rege  punitus  esset,  proborum  viae  particeps  factus 
est,  non  vero  propter  castigationes  suas,  vel  durissimas,  quae  viam  illi  prae- 
scriptam egrediebantur. 

54.  Raghuidarum  princeps  vero  convenit  Agastyam,  eximie  splen- 
dentem, qui  in  via  se  ei  ostendit,  veluti  tempus  autumnale  cum  luna  con- 
jungitur. 

55.  Ille,  e testa  natus,  dedit  ei  ornatum,  coelicolis  dignum,  ab  Oceano, 
quem  biberat,  pro  redemptionis  pretio  acceptum. 

56.  Hunc  accipiens  brachio  suo,  quod  Six^  collo  non  occupatum  erat, 
reversus  est  Hamas,  sed  ante  eum  Brdhmani  filius  mortuus  in  vitam 
rediit. 

57.  Brdhmanus,  cum  filio  rursus  congressus,  reprehensionem  antea  pro- 
nuntiatam abire  fecit  laudibus  ejus,  qui  ab  ipso  Yama  homines  defen- 
deret. 

58.  Illum,  qui  sacrificii  caussa  equum  dimiserat,  Rdkshasorum,  simiorum 
et  hominum  principes  muneribus  cumulabant,  veluti  nubes  pluvia  irrigant 
fruges. 

59.  Adibantque  eum  e diversis  plagis  acciti  magni  vates,  qui  non  terre- 
stres solum  sed  coelestes  etiam  regiones  reliquerant. 

60.  Per  hos,  qui  prope  urbem  commorabantur,  Ayodhya  urbs,  quattuor 
portis  quasi  oribus  instructa,  splendebat  veluti  Brah manis  corpus,  cum 
modo  homines  creasset. 

6 1 . Sita:  derelictio  etiam  laudanda  erat ; nam  marito,  qui  in  conclavi 
Prdgvansa  appellato  habitabat,  neque  aliam  uxorem  habebat,  illa  auro 
ficta  uxor  erat. 

62.  Tum  incepit  sacrificium,  majore  apparatu  quam  quem  leges  posce- 
bant ; ubi  Rdkshasi,  alias  caerimoniarum  turbatores,  custodes  erant. 


ASCENSIO  IN  CCELUM. 


119 


63.  Deinde  Six^  filii,  Kusas  atque  Lavas,  a magistro  jussi,  Ramaya- 
num  carmen  a ValmIke  conditum  hic  illic  canebant. 

64.  Celebrabat  illud  Ram^  facta ; compositum  erat  a ValmIke  ; ambo 
illi  Kinnarorum  instar  canebant : quomodo  igitur  omnium  auscultantium  ani- 
mum abripere  non  potuissent  ? 

65.  Dulcedinem,  in  amborum  cantu  et  forma  a viris  gnaris  observatam, 
Ramas  cum  fratre  suo  minore  vidit  audivitque  cum  voluptate. 

66.  Concio,  illorum  cantum  attente  audiens,  lacrymas  fundens,  splen- 
debat veluti  sylvae  regio,  vento  intacta,  mane  rore  stillans. 

67.  Homines,  illorum  et  Ram^e  similitudinem,  non  nisi  aetate  et  vestibus 
distinctam,  conspicientes,  oculis  fixis  adstabant. 

68.  Non  tantum  amborum  dexteritatem  mirabantur  homines,  quantum 
illorum  despicientiam  munerum,  quae  rex,  amore  motus,  iis  offerebat. 

69.  “ Quis  cantu  vos  instruxit?  et  cujus  hoc  est  carmen?”  Ita  ab  ipso 
rege  interrogati,  Valmikem  indicabant. 

70.  Tum  vero  Ramas  cum  fratre  minore  ValmIkem  aggressus,  suum 
ipsius  corpus  ei  devovens,  imperium  illi  obtulit. 

71.  Vates  misericors,  postquam  ad  Ramam  advocasset  ambo  ejus  filios, 
e SIta  natos,  petiit  ut  hanc  revocaret. 

72.  “ O pater,  nurus  tua  ante  nos  igne  purificata  est,  sed  per  Rdkshasi 
“ malignitatem  hujus  loci  populus  fidem  non  habet. 

73.  “ Quare  Sita  illi  de  moribus  suis  fidem  faciat;  tunc  illam,  filiis 
“ praeditam,  te  jubente  rursus  accipiam.” 

74.  Ita  cum  rex  promisisset,  vates  Janaka:  filiam  per  discipulos  suos 
ex  eremo  adduci  jussit,  sicut  negotiorum  suorum  perfectionem  castigationi- 
bus suis  adducebat. 

75.  Postero  die  Ramas  civibus  convocatis  vatem  arcessere  jussit,  ad 
rem  quam  convenerant  perficiendam. 

76.  Vatesque  accessit  ad  Ramam  cum  SIta,  quam  duo  filii  comita- 
bantur, sicut  Solem  splendentem  adire  solebat  cum  hymno  sacro,  ac- 
centibus adornato. 


120 


CAPUT  XV. 


77.  Propter  corpus  placidum,  veste  rubra  indutum,  illa,  oculos  in  pedes 
defigens,  pura  judicabatur. 

78.  Homines  oculos  avertentes  ab  illius  adspectu,  stabant  capitibus  de- 
missis, veluti  oryzae  plantae,  fructibus  onustae. 

79.  Vates  in  sella  considens,  sic  eam  allocutus  est : “ In  mariti  tui 

“ conspectu,  O filia,  ex  hominum  animis  remove  dubium  de  moribus 
“ tuis.” 

80.  Tum  SIta,  puram  aquam,  a VAlmikis  discipulo  allatam,  ore 
hauriens,  sermonem  verum  locuta  est : 

81.  “ Ut  ego  neque  voce,  neque  animo,  nec  facto  peccatum  commisi  in 
“ maritum,  ita  tu  Tellus,  alma  dea,  me  in  te  recipere  velis  !” 

82.  Ita  cum  casta  locuta  esset,  e terrae  hiatu,  subito  orto,  fulminis  instar 
lumen  processit,  splendoris  orbe  cinctum. 

83.  In  ejus  medio  apparebat  Tellus,  corpore  induta,  oceano  cincta,  sedens 
in  solio  regio,  quod  in  serpentis  capite  collocatum  erat. 

84.  Illa  gremio  excipiens  SItam,  quae  oculos  in  maritum  conjiciebat,  dum 
ille:  “ ne  facias!  ne  facias!”  exclamabat,  in  inferna  descendit. 

85.  Illius,  arcu  arrepto  SItam  recuperare  volentis,  iram  in  Tellurem  ma- 
gister, fati  potentiam  perspiciens,  mitigabat. 

86.  Vatibus  amicisque  honoratis  sub  sacrificii  finem  dimissis,  Ramas 
amorem,  quem  erga  SItam  foverat,  in  ejus  filiis  collocabat. 

87.  Atque  Yudhajite  suadente  ille,  progeniem  adeptus,  regionem 
Sindhuis  nomine  appellatam  dedit  Bharat.®,  quem  imperio  ornavit. 

88.  Bharatas,  postquam  ibi  Gandharvos  proelio  vicerat,  eos  citharam 
capere,  tela  deponere  jussit. 

89.  Ille  cum  filios  suos,  Taksham  et  Pushkalam,  inauguratione  di. 
gnos,  in  urbibus  regiis,  iisdem  nominibus  appellatis,  inaugurasset,  rediit  ad 
Ramam. 

90.  Lakshmanas  vero  Rama  jubente  filios  suos  Angadam  et  Chan- 
DRAKETUEM  KdrdpathcE  regionis  dominos  fecit. 


ASCENSIO  IN  CCELUM. 


121 


91.  Ita  cum  filios  suos  confirmassent  hominum  domini,  ordine  matrum 
suarum,  qui  in  mariti  mundum  abierant,  exsequias  peragebant. 

92.  Tum  Yamas,  vatis  veste  indutus,  Raghuiden  adiit,  dixitque: 
“ Quicunque  nos  clam  colloqu entes  videre  poterit,  eum  dimitte!” 

93.  Quod  cum  rex  polliceretur,  ille  postquam  se  ipsum  ei  indicasset, 
“ Summo  deo  jubente,”  inquit,  “ coelum  ingredere  1” 

94.  Lakshmanas,  qui  ante  januam  stabat,  etsi  illud  sciebat,  eorum 
colloquium  interrupit,  Durvasasis  imprecationem  timens,  qui  Ramam 
videre  flagitabat. 

95.  Lakshmanas,  devotionis  gnarus,  ad  Sarayuis  ripam  profectus,  vita 
relicta  fratris  sui  majoris  promissum  verum  reddidit. 

96.  Raghuides  vero,  cum  hsec  ejus  quarta  pars  ante  ipsum  in  coelum 
evecta  esset,  vaccillans  stabat,  veluti  virtus  tribus  pedibus  insistens. 

97.  Qui  cum  in  Kusdvati  urbe  confirmasset  Kusam,  hostium  elephantis 
similium  uncum,  et  in  Sardvati  urbe  Lavam,  qui  pulchris  sermonibus 
hominum  bonorum  lacrymas  eliciebat : 

98.  Sursum  evectus  est,  firmo  animo  praeditus,  una  cum  fratre  minore, 
igne  praeeunte,  atque  per  domini  sui  amorem  eos  secuta  est  Ayodhya 
urbs,  aedibus  exceptis. 

99.  Simii  et  Rdkshasi,  animi  gnari,  sequebantur  ejus  vestigia,  rigata 
civium  lacrymis,  kadambce  florum  instar  magnis. 

100.  Per  illum,  curru  coelesti  vectum,  erga  cultores  suos  benignum, 
Sarayus  fluvius  scala  facta  est,  eos,  qui  ipsum  sequebantur,  in  coelum 
ducens. 

101.  Quia  hominum  in  illum  fluvium  descendentium  concursus  bovum 
gregi  similis  erat,  ideo  sacer  ille  ablutionum  locus  Gopratarce  nomine  in 
mundo  celebratur. 

102.  Dominus  ille,  cum  deorum  portiones  suam  quaeque  formam  rursus 
induissent,  civium  caussa  qui  immortales  facti  erant,  alterum  coelum  con- 
didit. 


122 


CAPUT  XV. 


103.  Deorum  negotio,  Ravan^e  scilicet  capitum  detruncatione,  ita 
finito,  VisHNus  rursus  ingressus  est  corpus  suum,  omnium  mundo- 
rum sedem,  postquam  LankcB  dominum  et  Venti  filium,  quasi  duas 
gloriae  columnas,  in  monte  meridionali  atque  septentrionali  confir- 
masset. 


( 123  ) 


CAPUT  XVI. 

KUMUDVATIS  NUPTI.®. 

1.  Deinde  reliqui  septem  Raghuidarum  heroes  Kusam,  qui  et  ortu 
priore  et  virtutibus  suis  inter  omnes  excellebat,  summae  majestatis  parti- 
cipem fecerunt:  nam  amor  fraternus  per  totam  illorum  familiam  propa- 
gabatur. 

2.  Illi,  quamquam  pontes  construendo,  quaestu,  elephantis  captis,  aliisque 
operibus  haud  sterilibus  pollebant,  terrae  unicuique  attributae  fines,  veluti 
oceani  oras  suas,  haud  transgrediebantur. 

3.  Illorum,  a benefaciendo  haud  desistentium  familia,  aVisHNuis  parti- 
bus oriunda,  aeque  ac  elephantorum  divinorum  stirps,  e Sdmaveda  orta,  in 
octo  partes  divisa  erat. 

4.  Aliquando  Kusas  in  cubiculo  dormitorio,  ubi  lucerna  immota  flamma 
ardebat,  reliquis  hominibus  dormientibus  expergefactus  feminam  vidit,  antea 
non  conspectam,  vestitam  ut  mulier,  cujus  maritus  abest. 

5.  Accedens  ad  eum,  ut  vir  probus  felicitate  regia  fruentem,  Indr®  splen- 
dore praeditum,  hostium  victorem,  propinquis  gaudentem,  victoriam  ei  precata 
supplex  manus  junxit. 

6.  Tum  Ram®  filius  stupefactus,  superiorem  corporis  partem  e lecto  eri- 
gens, illam,  quae  claustris  non  reclusis,  veluti  umbra  in  speculi  superficiem, 
domum  ingressa  erat,  sic  allocutus  est : 

7.  “ Introitum  invenisti  in  domum  clausam,  neque  tamen  ea,  quam 
“ devotio  tribuit,  potestate  praedita  videris.  Moerentis  speciem  geris,  veluti 
“ lotorum  copia  onus  nivosum. 

8.  “Quaenam  es,  fausta?  cujusveuxor?  quam  ob  caussam  me  aggressa 


124 


CAPUT  XVI. 


“ es?  narra,  cogitaque  modestorum  Raghuidarum  animum  ab  alienis 
“ mulieribus  aversum  esse.” 

9.  Cui  illa  respondit : “In  qua  urbe  non  vituperanda  cives  regebantur 
“ a patre  tuo,  propriae  suae  habitationis  cupido,  illius,  rex,  nosce  me  deam 
“ tutelarem,  nunc  domino  desertam. 

10.  “ Illa  ego,  quae  antea  prosperitate  mea,  in  qua  propter  imperium 
“ faustum  solemnia  instituebantur,  ipsam  Kuver^  urbem  superabam, 

“ nunc  sub  te,  omni  potestate  praedito,  e Solis  stirpe  oriundo,  in  statum 
“ miserrimum  redacta  sum. 

11.  “ Urbs,  in  qua  domino  meo  absente  centenarum  domorum  cubicula 
“ superiora  concidebant,  et  vestibula  dilapsa  jacent,  imitatur  diei  finem, 

“ quando  sol  pone  montem  occidentalem  descendit,  nubesque  vento  vehe- 
“ menti  dispersae  sunt. 

12.  “In  via  regia,  ubi  olim  noctu  convenire  solebant  puellae  lascivae,  pedes 

“ splendentibus  dulceque  sonantibus  annulis  ornatae,  nunc  vagantur  canes  • 
“ aurei,  ululantium  orum  flamma  carnem  quaerentes. 

13.  “ Aqua  illa  in  lacubus,  quae  mulierum  manibus  icta  altum  tympani 
“ sonum  reddere  solebat,  nunc  bovum  ferocium  cornibus  percussa  sonat. 

14.  “ Pavones,  qui  oblectationis  caussa  alebantur,  et  in  arboribus  dormire 
“ solebant,  fractis  plantis,  quae  sedes  eorum  erant,  atque  tympani  sono  ces- 
“ sante,  segnes,  caudarum  parte  e sylvae  flamma  servata,  pavonum  ferorum 
“ indolem  induerunt. 

15.  “In  scalarum  mearum  gradibus,  ubi  feminae  pulchrae  pedes  fucatos 
“ deponebant,  nunc  tigrides,  quas  modo  capreas  occiderunt,  pedes  ponunt 
“ sanguine  inquinatos. 

16.  “ Elephanti  picti,  in  lotorum  sylvam  descendentes  atque  a femellis 
“ suis  caules  decerptos  accipientes,  tempora  unguium,  quasi  uncorum  icti- 
“ bus  vulnerati,  certamen  ineunt  cum  leonibus  furentibus. 

17.  “In  columnis  statuarum,  feminas  repraesentantium,  quae  colore  amisso 
“ pulvere  tectae  sunt,  pellium  texturae,  a serpentibus  abjectae,  adhaerentes 
“ pectorum  vestes  evadunt. 

18.  “ In  aedium  tectis,  quorum  tegulae  per  longum  temporis  spatium 


KUMUDVATIS  NUPTIS. 


125 


fuscatae  sunt,  atque  in  quibus  hic  illic  gramina  crescunt,  noctu  lunae  radii, 
“ etsi  margaritarum  puritate  splendentes,  haud  refulgent. 

.19.  “ Hortorum  meorum  plantae,  quarum  flores  olim  decerpebantur  a 
“ puellis  jocantibus,  molliter  ramos  removentibus,  nunc  vexantur  a simiis 
“ sylvestribus,  velut  a Pulindis. 

20.  “ Fenestrae,  nullum  noctu  lucernarum  splendorem  ostendentes, 
‘‘  atque  interdiu  etiam  feminarum  vultuum  pulchritudine  privatae,  fumo, 
“ qui  ex  iis  provenire  solebat,  cessante,  aranearum  textis  obteguntur. 

21.  “ Dolore  premor,  conspiciens  aquas,  quarum  insulae  sacri- 

“ ficiis  relictae  sunt,  et  quae  non  amplius  miscentur  pulvere  odorifero,  quo 
“ lavantes  utebantur,  atque  casas,  in  illarum  ripis  arundine  constructas, 
“ desertas. 

22.  “ Quare  tu,  ista  habitatione  relicta,  ad  me,  stirpis  tuae  sedem  regiam, 
“ redire  velis,  sicut  pater  tuus,  relicto  corpore,  quod  sensibus  humanum 
“ erat,  rediit  in  summi  numinis  speciem.” 

23.  “ Faciam!”  Ita  loquens  Raghuidarum  optimus  laetus  illius 
preces  accepit,  atque  urbs,  favorem  vultu  ostendens,  in  corpus  suum 
rediens,  evanuit. 

24.  Mirum  illud  noctis  eventum  rex  mane  Brdhmanis  in  concione  nar- 
ravit; qui  cum  audissent,  a stirpis  urbe  regia,  ante  oculos  ejus  apparente, 
illum  maritum  electum  esse,  fausta  ei  precabantur. 

25.  Rex  Kusdvatim  urbem  sacerdotibus  tradens,  die  itineri  idoneo  cum 
uxoribus  Ayodhyam  versus  profectus  est,  atque  eum  sequebantur  milites, 
veluti  nubium  copiae  ventum. 

26.  In  itinere  exercitus  ille  erat  quasi  urbs  regia  ambulans,  vexillorum 
ordines  sylvarum  partes  agebant,  magni  elephanti  quasi  montes  voluptarii 
sequebantur,  et  currus  aedificiis  splendidis  similes  erant. 

27 . Magnus  exercitus,  ab  illo,  qui  fulgente  umbellae  orbe  cinctus  erat,  in 
prioris  habitationis  locum  missus,  splendebat  velut  oceanus,  quando  a luna 
orta  litus  versus  ducitur. 

28.  Quasi  illius  procedentis  catervarum  onus  ferre  haud  valeret,  Terra, 
sub  pulveris  specie,  iterum  ascendit  quasi  in  aethera,  Vishnuis  sedem. 

2 K 


126 


CAPUT  XVI. 


29.  Ubicunque  regis  exercitus  conspiciebatur,  sive  extremum  agmen, 
ad  iter  se  expediens,  sive  primum  agmen,  ordine  instructo  per  viam  pro- 
ficiscens, ibi  pleni  exercitus  opinionem  excitabat. 

30.  Succi,  e ducis  illius  elephantorum  temporibus  stillantis  irrigatione, 
atque  equorum  ungularum  ictibus,  pulvis  in  via  assumpsit  luti  statum, 
lutumque  pulveris  conditionem. 

31.  Exercitus,  viam  persequens  per  Vindhya  montis  regiones,  multifa- 
riam divisus,  Reva  fluvii  instar,  cavernas  magno  strepitu  resonare  fecit. 

32.  Princeps  ille,  cujus  curruum  rotas  metallis  contritis  rubescebant, 
atque  cujus  tubarum  sonus  agminis  strepitu  miscebatur,  Vindhyam  montem 
trajecit,  conspiciens  munera  a Pulmdis  sibi  oblata. 

33.  Cum  in  illius  montis  ablutionum  loco  per  pontem,  ex  elephantis  col- 
ligatis constructum,  Gangam  tergum  versus  fluentem  trajiceret,  anseres,  in 
volatu  suo  per  aera  alas  agitantes,  sine  ipsius  labore  flabellorum  vice 
fungebantur. 

34.  Venerabatur  Gangcz  aquam,  navibus  agitatam,  cujus  ope  ejus  ma- 
jores, corporibus  a Kapila  irato  in  cineres  redactis,  ad  immortalium  habi- 
tationem pervenerant. 

35.  Ita  Kusas  aliquot  diebus  itinere  finito,  ad  Sarayuis  ripam  aggressus, 
conspexit  centenas  Raghuidarum,  qui  sacrificia  ibi  peregerant,  postes 
sacrificales,  in  locis  sacris  erectas. 

36.  Eum,  cujus  milites  defatigati  erant,  e lucis  prope  regiam  stirpis  sui 
urbem  adflabat  ventus,  qui  arborum  florentium  ramos  leniter  commoverat, 
frigidasque  Sarayuis  undas  tetigerat. 

37.  Tum  rex  ille  potens,  stirpis  suse  vexillum,  qui  hostes  sagittis  trans- 
foderat, civium  amans,  catervas  suas,  quarum  vexilla  vento  movebantur, 
castra  ponere  fecit  in  campo  urbi  vicino. 

38.  Ipsam  urbem,  quomodo  erat,  opificum  a rege  conductorum  catervee 
subsidiis  congestis  renovabant,  sicuti  nubes  aqua  dimissa  renovant  terram, 
aestu  exsiccatam. 

39.  Deinde  Raghuidarum  heros  per  viros  aedes  struendi  gnaros,  post- 
quam jejunaverant,  pecoribus  mactatis,  urbis,  eximiarum  imaginum  habi- 
tationis, adorationem  peragendam  curavit. 


KUMUDVATIS  NUPTIS. 


127 


40.  Ipse  in  illius  urbis  aedes  regias  ingressus,  veluti  vir  amans  in  cor 
amatae,  aliis  urbis  domibus  comites  suos,  pro  sua  quemque  dignitate,  hono- 
ravit. 

41.  Ipsa  urbs,  equis  in  stabulis  stantibus,  elephantis  ad  palos  in  atriis 
ordine  fixos  alligatis,  mercibusque  in  foro  prostantibus,  apparebat  veluti 
mulier,  in  cujus  singulis  membris  ornamenta  splendent. 

42.  Kusas,  habitans  in  hac  Raghuidarum  habitatione,  ad  pristinum 
splendorem  restituta,  neque  Indra:,  cceli  gubernatori,  neque  Kuvera, 
Alakce  urbis  domino,  invidebat. 

43.  Tum  advenit  aestas,  suadens  quasi  illius  puellis  amatis,  se  ornare  veste 
gemmis  distincta,  torque  in  pectus  candidissimum  usque  dependente,  atque 
tunica  quae  vel  suspirio  auferri  poterat. 

44.  Cum  sol  fulgens  e via,  quae  Agastya  stella  insignis  est,  propius 
aggressus  esset,  regio  septentrionalis  flumina  nivea  misit  ab  Himavante, 
veluti  lacrymarum  imbrem  prae  gaudio  frigidum. 

45.  Diei  aestus  valde  auctus  erat,  atque  nox  admodum  tenuis.  Ambo 
erant  sicut  uxor  et  maritus,  qui  post  rixam  separati  poenitentia  uruntur. 

46.  Lacuum  in  aedibus  aqua,  in  diem  scalarum  gradus,  plantis  aquaticis 
tectos,  deorsum  ulterius  relinquens,  atque  lotis  tecta,  quarum  caules  pro- 
minebant, feminarum  lateribus  similis  evasit. 

47.  In  mallikarum  vespertinarum  sylvis  apes,  in  singulis  calycibus,  ex- 
pansione sua  odorem  spargentibus,  pedes  deponens,  susurrans  computatio- 
nem eorum  facere  videbatur. 

48.  Sirisha  flos,  etiamsi  de  feminarum  aure  delapsus,  non  subito  cade- 
bat in  terram,  sed  foliis  suis  arcte  adhaarebat  genae,  quae  recens  unguium 
vulnus,  sudore  tectum,  quasi  notam  gerebat. 

49.  Viri  opulenti  aestum  evitabant  in  aedibus,  machinis  aquariis  instructis, 
recubantes  in  lectis  saxeis,  qui  frigidis  aquae  fluminibus  arte  adductis  cir- 
cumfluebantur, atque  santali  succo  irrigabantur. 

50.  Amor,  vigore  post  veris  discessum  exhausto,  novas  vires  colligebat  in 
feminarum  capillis,  qui  post  balneum  madidi  dependebant,  atque  post  un- 
ctionem mallikis  vespertinis  ornati  erant. 

51.  Longus  arjuncB  arboris  surculus,  pulvere  adhaerente  canus,  splen- 


128 


CAPUT  XVI. 


debat  veluti  Kamadeva  arcus  nervus,  quem  Sivas  iratus  concidit,  quam- 
quam corpus  ipsius  jam  combusserat. 

52.  iEstatis  tempus,  odoriferam  sahakdrcB  arboris  frondem,  siceram  ve- 
tustam, novosque  pdtalcB  flores  simul  suppeditans,  omnia  vitia  in  hominibus 
amantibus  detergebat. 

53.  Illud  anni  tempus  cum  advenisset,  duae  res  hominibus  imprimis  ex- 
optatae erant,  ortus  ille  rex,  atque  luna,  quorum  pedum  atque  radiorum 
veneratio  aestujn  repellere  valebat. 

54.  Tum  Kusas  una  cum  mulieribus  suis  se  delectare  cupiebat  in  Sara- 
yuis  aqua,  ubi  anseres  laeti,  undarum  cupidi,  natabant,  quae  fruticum  in 
ripa  flores  secum  devehebat,  atque  in  aestate  voluptatem  praebebat. 

55.  Profectus  est  ille,  Vishnuis  potentia  praeditus,  ut  pro  felicitate  et 
magnitudine  sua  immergeretur  in  fluvium  illum,  in  cujus  ripa  tentoria  erant 
statuta,  atque  ex  quo  crocodili  a piscatoribus  excepti  erant. 

56.  In  fluvio  anseres  excitabantur  a mulieribus,  quae,  dum  per  scalas  in 
ripa  constructas  descendebant,  armillis  suis  se  invicem  tangebant,  atque  in 
quarum  pedibus  tintinnabula  sonabant. 

57.  Rex  qui  vidit,  quantum  gaudium  illae,  aqua  se  invicem  consper- 
gentes, e lavatione  perciperent,  naviculam  ingressus  servam  Kirdtam,  quae 
flabellum  tenens  eum  comitabatur,  sic  allocutus  est : 

58.  “ En,  Sarayuis  aqua,  ubi  centenae  mulieres  meae  lavantur,  mem- 
“ brorum  pigmento  abluto,  crepusculi  instar  nubibus  tecti,  varium  colorem 
“ ostendit. 

59.  “ Feminarum  pulchrarum  collyrium,  quod  undis  nave  agitatis  ablu- 
“ tum  est,  ab  iisdem,  splendentem  gaudii  colorem  assumentibus,  illarum 
“ oculis  redditur. 

60.  “ Istae  feminae,  quae  propter  coxarum  mammarumque  pondus  vix 
“ semet  ipsas  extollere  valent,  voluptate  actae,  brachiis  suis  brachialibus 
“ cinctis  magno  cum  labore  ludunt  in  aqua. 

61.  “ Istisirishce  flores,  de  illarum  auribus  dependentes,  dum  ipsae  in 
“ aqua  circumsiliunt,  delapsi  atque  in  fluvii  undis  natantes,  decipiunt 
“ pisces,  plantarum  aquaticarum  cupidos. 


KUMUDVATIS  NUPTIS. 


129 


62.  “ Dum  mulieres  aquam  plangunt,  margaritarum  linea  inter  guttas 
“ margaritis  similes  in  pectora  earum  salientes  decidens,  atque  per  illas 
“ divisa,  haud  ab  iis  distinguitur. 

63.  Quae  vulgo  cum  corpore  membrisque  feminarum  comparantur,  ut 
“ splendens  vortex  cum  profundi  umbilici  venustate,  undae  cum  superciliis, 
“ chakravdkcB  cum  mammis,  ea  omnia  nunc  prope  adsunt. 

64.  “ Auresque  percellit  jocosus  undarum  quasi  tympanorum  strepitus, 
“ cantum  comitans,  cui  a ripa  respondent  pavones,  caudas  expandentes, 
“ dulce  canentes. 

65.  “ Cingula,  sideribus  similia,  inter  quae  lunae  lumen  diffunditur, 

in  feminarum  lateribus,  quibus  vestes  arcte  adhaerent,  filorum  nodis  aqua 

“ repletis,  silentium  tenent. 

66.  “ Pulchrae  feminae,  manibus  suis  aquae  guttas  jaculantes,  ab  amicis 
‘‘  audacter  in  faciebus  adspersae,  cincinnis  suis  relaxis  guttas  emittunt,  san- 
“ tali  pulvere  rubras. 

67.  “ Feminarum  capitum  ornatus,  capillis  resolutis,  pigmento  abluto, 
“ margaritarumque  lineis  dilapsis,  quamquam  ludo  in  aqua  conturbatus, 
“ pulcher  est.” 

. 68.  Ille  egressus  e navicula,  currui  coelesti  simili,  sertis  tremulis  ornatus, 
ludebat  in  aqua  cum  illis,  velut  elephantus  sylvestris,  de  cujus  humeris 
loti  evulsae  dependent,  ludit  cum  femellis. 

69.  Tum  mulieres  illae  in  regis  fulgentis  societate  magis  etiam  splende- 
bant. Margaritae  solae  etiam  oculos  delectant,  quanto  magis  vero  quando 
cum  smaragdo  radiante  conjunctae  sunt. 

70.  Feminae  oblongis  oculis  praeditae  per  jocum  aqua  colorata,  quam 
siphunculis  aureis  ejaculabantur,  eum  irrigabant,  atque  in  hoc  statu  ille 
eximie  splendebat,  Himavantis  instar  aqua  metallica  rigati. 

71.  Ille,  una  cum  mulieribus  in  praestantissime  fluvio  ludens,  oblecta- 
tione sua  In  DRAM  imitabatur,  qui  Apsarasibus  cinctus  in  Gangce  coelestis 
flumine  ludit. 

72.  Subito  ludentis  illius  ornamentum  triumphale,  quod  ab  Agastya 
acceptum  Ramas  una  cum  imperio  Kus.e  tradiderat,  ipso  non  sentiente 
decidit  in  aquam. 


130 


CAPUT  XVI. 


73.  Postquam  cum  mulieribus  ut  libebat  se  lavasset,  tentorium  in  ripa 
vix  ingressus,  vestibus  nondum  indutis,  brachium  suum  armilla  vacuum 
esse  animadvertit. 

74.  Non  propter  aviditatem,  sed  quia  ornamentum  illud  victoriam 
praestare  valebat,  atque  olim  a patre  sibi  datum  erat,  jacturam  ejus  haud 
sustinebat ; nam  sapiens  ille  florem  ornamentumque  ejusdem  pretii  aesti- 
mabat. 

75.  Quare  celeriter  omnes  piscatores,  in  fluvio  lavantes,  illud  investigare 
jussit ; qui  vano  labore  Sarayuem  perscrutati,  languescentibus  vultuum  lotis 
sic  eum  allocuti  sunt : 

76.  “ Operam  dedimus,  rex,  non  vero  praestantissimum  tuum  ornamentum 
“ in  aquam  immersum  reperimus.  Haud  dubie  illud  per  aviditatem  abre- 
“ ptum  est  a Kumuda  serpente,  qui  sub  aqua  habitat.” 

77.  Tum  ille  arcitenens,  fortis,  ad  ripam  aggressus,  oculis  ira  incensis, 
arcum  suum  tendens,  ad  serpentis  necem  telum  adaptavit  Garudce  sacrum. 

78.  Quo  vix  adaptato  fluvius,  undis  manuum  instar  tremore  commotis 
ripas  percutiens,  velut  elephantus  in  foveam  delapsus,  terribilem  sonum 
edidit. 

79.  Ex  illo  fluvio,  in  quo  crocodili  excitati  erant,  subito  emersit  serpen- 
tum  rex,  virginem  secum  ducens,  veluti  ex  oceano,  cum  a diis  agitaretur, 
Indr^e  arbor  una  cum  Lakshmi. 

80.  Rex  cum  videret  eum  adstantem,  alteraque  manu  ornamentum  red- 
dentem, sagittam  Garudce  sacram  retraxit : nam  supplicibus  haud  effrenate 
irascuntur  boni. 

81.  Kumudas,  telorum  gnarus,  Kusam,  a Rama  mundi  tergemini  domino 
oriundum,  qui  potentia  sua  quasi  hostium  uncus  erat,  regem  inauguratum, 
capite  suo,  quamquam  prse  superbia  elato,  salutans,  sic  locutus  est : 

82.  “ Cognosco  te  Vishnuis,  qui  ad  negotium  perficiendum  homo 
“ evasit,  alterum  corpus,  filium  appellatum ; quomodo  ego  tuee,  mihi  colendi, 
“ voluntati  adversarer  ? 

83.  “ Haec  puella,  pilam  manibus  suis  in  altum  vibratam  oculis  prose- 
“ quens,  avide  arripuit  ornamentum  tuum,  cum  celeritate  delapsum,  stellae 
“ instar  e coelo  decidentis. 


KUMUDVATIS  NUPTIS. 


131 


84.  “ Quare  hsec  armilla  rursus  jungatur  cum  brachio  tuo  valente,  usque 
“ ad  genu  dependente,  nervi  ictuum  cicatricibus  notato,  quod  obicis  instar 
“ terram  defendit. 

85.  “Neque,  rex,  hanc  sororem  meam  juniorem,  Kumudvatim,  repu- 
“ diare  velis,  quae  in  longum  tempus  pedum  tuorum  servitio  meam  offen- 
“ sionem  expiabit.’^ 

86.  Ita  locutus  cum  armillam  reddidisset,  Kumudas  regem,  qui  respon- 
dit : “ exoptatus  tu  mihi  affinis  es  !”  rite  conjunxit  cum  puella,  quae  familiae 
suae  decus  erat. 

87.  Cum  rex  puellae  manum,  brachiali  e lana  fausta  facto  cinctam,  ad 
matrimonium  ineundum  coram  igne  ardente  arriperet,  divinorum  instrumen- 
torum clangor  ortus  est,  plagarum  fines  personans,  atque  deinde  nubes 
mirae  dejecerunt  flores,  odorem  spargentes. 

88.  Ita  cum  serpens  Ram^,  mundi  tergemini  domini,  filium,  e SIta 
natum,  affinem  adeptus  esset,  atque  Kusas  quintum  illum'  Takshak^ 
filium,  ille  abjecit  timorem  Garudce,  propter  patris  caedem  sibi  infesti,  hic 
vero  a civibus  amatus  gubernavit  terram,  in  qua  serpentes  erant  placati. 


( 132  ) 


CAPUT  XVII. 

VIRTUS  REGIA. 

1.  Kumudvatis  e Kusa  filium  nacta  est,  Atithem  appellatum,  veluti 
mens  ab  ultima  noctis  hora  claritatem  accipit. 

2.  Ille,  patre  gaudens,  incomparabili  splendore  praeditus,  patris  sui  matris- 
que gentes  puras  reddidit,  ut  sol  utramque  viam,  septentrionalem  atque 
meridionalem. 

3.  Illum  pater,  intelligentium  eximius,  primo  tribus  suae  scientiarum  sum- 
mam comprehendere,  deinde  puellarum  regiarum  manum  sumere  fecit. 

4.  Ku  SAS  nobilis,  heros,  temperatus,  se  ipsum  unum  per  illum  aeque 
nobilem,  fortem,  moderatumque,  multiplicem  redditum  putabat. 

5.  Qui  cum  Indr^  societatem,  stirpi  suae  congruam,  adeptus  esset,  Dur- 
JAYAM  daemonem  in  proelio  occidit,  ipseque  ab  illo  necatus  est. 

6.  Eum  sequebatur  Kumudvatis,  Kumud^  serpentum  regis  soror,  ut 
Kaumudis  sequitur  Lunam,  lotos  exhilarantem. 

7.  Eorum  alter  Indr^  solii  parte  fruebatur,  altera  Sachis  amica  facta, 
Pdrijdtce  arboris  portionem  accepit. 

8.  Ejus  filium  ministri  senes  ad  imperium  inaugurabant,  memores  ultimi 
mandati,  quod  rex,  cum  in  pugnam  abiturus  esset,  iis  dederat. 

9.  Illi  ad  ejus  inaugurationem  per  fabros  novum  palatium  exstrui  curabant, 
ara  elata  praeditum,  quattuor  columnis  fulcitum. 

10.  Ibi  ei,  in  sella  solemni  sedenti,  consiliarii  administrabant  aquas,  in 
vasibus  aureis  e fluviis  sacris  allatas. 


VIRTUS  REGIA. 


133 


1 1 . E dulcibus  altisque  tympanorum  pulsatorum  sonis  colligebatur,  pro- 
speritatem illius  perpetuo  esse  duraturam. 

12.  Sparsis  durva  graminibus,  hordei  culmis,  ficus  cortice,  lotorumque 
calycibus,  instituit  ille  lustrationis  caerimonias,  senibus  inter  propinquos 
praescriptas. 

13.  Tum  ad  eum  victorem  inaugurandum  adveniebant  Brdhmani,  carmina 
triumphalia  canentes,  sacerdotibus  praecedentibus. 

14.  Aqua  fausta  magno  flumine  in  caput  ejus  cum  strepitu  defluens,  splen- 
debat perinde  ac  Ganga,  in  Siv.®  caput  praecipitata. 

15.  Eodem  momento  ille,  a praeconibus  laude  elatus,  apparebat  veluti 
magna  nubes,  a chdtakis  salutata. 

16.  Illius  splendor,  cum  aqua  carminibus  faustis  sacrata  lavationem  subi- 
ret, augebatur,  velut  ignis  fulminei  splendor,  quando  pluvia  irrigatur. 

17.  Inauguratione  finita  patribus  familias  tantas  dedit  divitias,  ut  largum 
pro  sacrificiis  peractis  praemium  accepisse  sibi  viderentur. 

18.  Quam  illi  laeta  mente  ei  tribuebant  benedictionem,  ea  illius  factorum 
eventibus  longe  superabatur. 

19.  Imperavit  ille  eorum,  qui  in  custodia  erant,  vincula  solvi,  capitis 
damnatos  supplicio  liberari,  bubus  juga  detrahi,  vaccasque  haud  mulgeri. 

20.  Psittaci  etiam  reliquaeque  aves  domitae,  in  caveis  inclusae,  illo  jubente 
libertatem  adeptae,  volabant  ubicunque  iis  placebat. 

21.  Tum  ille,  ut  vestes  indueret,  consedit  in  sella  eburnea,  stragulo  tecta, 
in  media  aula  collocata. 

22.  Ei,  cujus  capilli  odoribus  uncti  erant,  varios  ornatus  suggerebant 
apparitores,  manibus  aqua  ablutis. 

23.  Capillos  ejus,  margaritarum  linea  religatos,  coronaque  pertextos,  orna- 
bant rubino,  splendoris  radios  effundente. 

24.  Postquam  membra  ejus  santalo,  moschi  odorem  spargente,  unxissent, 
rochance  pigmento  corpus  pingebant. 

2 M 


134 


CAPUT  XVII. 


25.  Hoc  ornatu  indutus,  coronam  gerens,  pannumque  sericum,  cui  anse- 
rum figurse  intextse  erant,  maxime  adspectu  dignus  erat  recens  ille  dignitatis'' 
regise  maritus. 

26.  Cum  ornatum  suum  in  speculo  aureo  contemplaretur,  umbra  ejus 
splendebat,  veluti  sole  orto  arboris  coelestis  umbra  resplendet  in  Merue 
monte. 

27.  Comitibus  ejus,  qui  manibus  suis  insignia  regia  gestabant,  clamore  eum 
salutantibus,  ingressus  est  aulam  regiam,  ne  Sudharma  quidem  inferiorem. 

28.  Ibi  consedit  in  solio  paterno,  stragulo  tecto,  cujus  scabellum  reges 
gemmis  in  verticibus  suis  attigerant. 

29.  Splendebatque  magna  illa  domus  solemnis  Atithe  ingresso,  sicut 
VisHNUis  pectus,  Srivatsce  signo  notatum,  splendet  per  Kaustubham 
gemmam. 

30.  Juventute  peracta,  dignitatem  regiam  adeptus  clarius  etiam  lucebat, 
veluti  lunaquae,  postquam  lineae  instar  apparuerat,  ad  plenitudinem  pervenit. 

31.  Cives  illum,  qui  sereno  vultu  benigneque  ridens  eos  alloquebatur, 
quasi  solatium  putabant,  corpore  indutum. 

32.  Ille,  IndrtE  prosperitate  gaudens,  elephanto  vectus,  AirdvatcB  rohore 
praedito,  Ayodhyam,  cujus  vexilla  arbores  coelestes  referebant,  coelo  similem 
reddidit. 

33.  Super  ejus  solius  capite  elata  erat  umbella,  cujus  puro  splendore  exstin- 
guebatur dolor  urens,  quo  regis  prioris  abitus  universum  mundum  affecerat. 

34.  Ignis  splendor  non  nisi  post  fumum  conspicitur,  solisque  radii  post 
ortum  ; ille  vero,  luminum  illorum  naturam  transgressus,  una  cum  virtutibus 
suis  eluxit. 

35.  Eum  prosequebantur  urbis  mulieres,  oculis  gaudio  fulgentibus,  ut 
noctes  stellam  polarem  sideribus,  autumno  nitidis. 

36.  AyodhycB  urbis  dei,  in  templis  egregiis  culti,  in  imaginibus  suis  adstan- 
tes,  eum,  favore  dignum,  favore  amplectebantur. 

37.  Ara  sacra,  inaugurationis  aqua  irrigata,  nondum  exaruerat,  jamque 
splendor  ejus  invictus  ad  litora  usque  penetraverat. 


VIRTUS  REGIA. 


135 


38.  Quod  istud  erat  negotium,  quod  VAsisHTHiE  magistri  carmina  sacra 
et  regis  arcitenentis  tela  conjuncta  perficere  non  potuissent  ? 

39.  Ille  una  cum  viris  justis  quotidie  actorum  reorumque  caussas  dijudi- 
candas ipse  audiebat. 

40.  Deinde  civibus  suis  maturos  testimoniorum  datorum  fructus  impertie- 
bat, perspicua  benevolentia  pronuntiatos. 

41.  Cives,  quorum  felicitas  a patre  illius  aucta  erat,  veluti  fluvii  a Srdvana 
mense,  sub  hoc  rege  majus  etiam  incrementum  capiebant,  veluti  illi  Bhddra 
mense. 

42.  Quod  loquebatur,  haud  falsum  erat;  quod  dederat,  haud  rursus  aufe- 
rebat ; promissum  suum  eo  tantum  violabat,  quod  hostes  devictos  in  locum 
suum  restituebat. 

43.  Juventus,  pulchritudo  et  potestas  vel  singulatim  superbiam  gignere 
solent ; sed  hse  in  illo  conjunctae  erant,  neque  tamen  animus  ejus  super- 
biebat. 

44.  Ita  in  dies  civium  amorem  sibi  concilians,  quamquam  juvenis,  incon- 
cussus erat,  arboris  instar,  quae  altas  cepit  radices. 

45.  Quia  inimici  externi  mutabiles  sunt  atque  longe  remoti,  ille  sex 
inimicos  internos,  constantes,  primo  debellavit. 

46.  In  illo  benevolo  Fortuna,  etsi  natura  mobilis,  constans  erat,  veluti  aur 
linea  in  lapide  Lydio. 

47.  Mera  mansuetudo  mollities  est,  sola  severitas  ferarum  mos  ; quare  ili 
duabus  illis  conjunctis  incepta  sua  peragere  studebat. 

48.  Regi  illi,  qui  radiorum  instar  exploratores  emittebat,  nihil  in  orbe  ter-^ 
rarum  ignotum  erat,  veluti  Soli,  nubibus  libero. 

49.  Quod  pro  quavis  diei  noctisque  parte  regibus  faciendum  ordinatum  est 
id  ille  peragebat  sine  ulla  cunctatione. 

50.  Quotidie  cum  consiliariis  suis  habebat  deliberationes;  quae,  quam- 
quam tam  saepe  habitae,  non  innotescebant,  quia  januae  clausae  tene^ 
bantur. 


13G 


CAPUT  XVII. 


51.  Etsi  suo  tempore  dormiens,  vigilabat  ille  per  emissarios,  inter  inimicos 
amicosque  distributos,  sibique  invicem  ignotos. 

52.  Quamquam  hostium  coercitor,  castella  habebat  haud  expugnanda : 
etenim  leo,  elephantorum  victor,  non  pr2e  timore  in  cavernis  recubat. 

53.  Fausta  ejus  incepta  bene  perpensa  atque  non  frustrata  oryzse  gra- 
norum instar,  in  culmis  latentium,  occulto  maturescebant. 

54.  Vel  summam  prosperitatem  adeptus,  nunquam  de  via  recta  defle- 
ctebat : mare  salsum,  quando  extumescit,  intrat  in  fluviorum  ora. 

55.  Quamquam  civium  alienationem  subito  removere  valuisset,  hanc 
nunquam  ita  in  iis  excitabat,  ut  eam  prohibere  opus  fuisset. 

56.  Probus  ille  atque  potens  non  nisi  eos  impugnabat,  quibus  par  erat : 
etenim  sylvee  ardentis  flamma,  etiamsi  vento  adjuta,  aquam  non  adoritur. 

57.  Non  ille  Honestum  subvertebat  Utili  sive  Dulci,  neque  haec  duo  illo, 
neque  Utile  Dulci,  neque  Dulce  Utili,  sed  tria  aeque  tractabat. 

58.  Amici  fortuna  deserti  gratiam  haud  referunt,  si  felicitate  gaudent 
adversarii  evadunt ; quapropter  ille  amicis  suis  modicam  tantum  potestatem 
concedebat. 

59.  Suarum  hostiumque  virium  robur  debilitatemque  perpendens,  bellum 
incipiebat,  si  semetipsum  hoste  fortiorem  videret ; sin  minus,  restabat. 

60.  Per  opes  aliis  succurrere  valemus  ; ideo  ille  divitias  accumulabat : 
etenim  nubes,  aqua  repleta,  a chdtakis  imploratur. 

61.  Hostium  labores  destruens  ille,  in  suis  inceptis  multum  ponebat 
operse.  Suas  infirmitates  celabat,  hostes  vero  a parte  infirma  adoriebatur. 

62.  Illius  sceptrum  tenentis  exercitus,  a patre  auctus,  armis  instructus, 
pugnandi  gnarus,  nunquam  ab  ipsius  corpore  separatus  erat. 

63.  Ut  serpenti  gemmam  in  ipsius  capite,  sic  illi  potestatem  ejus  triplicem 
nullus  hostis  eripiebat,  sed  ipse  hostium  potestatem  arripiebat,  veluti  magnes 
ferrum. 

64.  Mercatores  pro  libitu  proficiscebantur  in  fluviis,  veluti  in  piscinis,  in 
sylvis,  veluti  in  hortis,  atque  in  montibus,  veluti  in  suis  sedibus. 


VIRTUS  REGIA. 


137 


65.  Cum  pietatem  defenderet  ab  interpellationibus,  fortunasque  a furibus, 
ordines  seque  ac  tribus  pro  sua  quisque  parte  sextantem  ei  reddebant. 

66.  Terra  in  fodinis  gemmas  procreans,  in  campis  fruges,  in  sylvis 
elephantos,  animum  ei  ostendebat  protectioni  consentaneum. 

67.  Ille,  Kartikeyam  robore  sequans,  bene  intelligebat,  quodnam  sex 
illorum  sive  subsidiorum,  sive  copiarum  adhibendum  esset  ad  inceptum 
aliquod  peragendum. 

68.  Ita  justo  ordine  quadruplicem  prudentiam  regiam  adhibens,  perci- 
piebat illius  fructum,  qui  a nemine  familiarium  irritus  reddebatur. 

69.  Erga  illum,  qui,  quamquam  dolosae  pugnandi  rationis  gnarus,  tamen 
non  nisi  honeste  pugnabat,  Fortuna  Victrix,  virorum  fortium  amans,  amicae 
instar  se  gerebat. 

70.  Quia  plurimorum  ejus  hostium  potestas  fracta  erat,  raro  tantum  ille 
bellum  suscipiebat,  elephanti  instar  qui  odore  suo  reliquos  elephantos 
dispulit. 

71.  Luna,  quando  ad  plenitudinem  pervenit,  decrescit,  eandemque  legem 
sequitur  oceanus : Atithis  eodem  modo  ac  ambo  illi  incrementum  quidem 
capiebat,  non  vero  ut  illi  decrescebat. 

72.  Homines  probi  atque  egeni,  si  ad  magnum  illum  petentes  aggressi 
fuerant,  veluti  nubes  ad  oceanum,  ipsi  largitores  evadebant. 

73.  Ille  laudanda  suscipiens,  si  laudabatur,  erubescebat ; tamen  auge- 
batur gloria  ejus,  quamquam  laudatores  odio  habebat. 

74.  Peccatum  solo  adspectu  tollens,  tenebras  veritatis  sensu  dispellens, 
ut  sol  ortus,  homines  suae  voluntati  subjiciebat. 

75.  Lunae  radii  haud  penetrant  in  Nelumbium,  neque  solis  radii  in 
Nymphaeam ; sed  virtutes  illius  viri  praeclari  in  hoste  etiam  locum  inve- 
niebant. 

76.  Quamquam  omne  ejus  studium  intentum  erat  ad  hostes  suos  vexandos, 
tamen  hoc  etiam  probum  erat,  quia  ad  sacrificium  equinum  peragendum 
victoriam  appetebat. 

2 N 


138 


CAPUT  XVII. 


77.  Ita  potentia  sua,  qu8e  viam  a libris  sacris  prsescriptam  sequebatur, 
contendens,  factus  est  regum  rex,  ut  Indras  deus  est  deorum. 

78.  Appellabant  eum  mundi  custodum  quintum,  quia  eadem  ac  illi 
agendi  ratione  utebatur,  magnorum  elementorum  sextum,  montiumque 
eximiorum  octavum. 

79.  Ut  dei  Indr^  jussum,  sic  reges  illius  mandatum  tabulae  inscriptum 
tenebant  capitibus  suis,  a quibus  longe  remota  erat  umbella  regia. 

80.  Sacerdotes  in  magno  sacrificio  tanto  praemio  ornavit,  ut  illius  atque 
Kuver^  nomina  paria  evaderent. 

81.  Indras  pluviam  suppeditabat;  Yamas  nimiam  morborum  vim 
cohibebat ; oceani  dominus  navigantibus  ad  negotia  sua  peragenda  iter 
faustum  dabat  in  undis ; Kuveras,  reges  priores  respiciens,  postea  etiam 
thesaurum  adaugebat : ita  mundi  custodes  erga  illum  se  gerebant,  ac  si 
sub  ejus  sceptrum  refugissent. 


('  139  ) 


CAPUT  XVIIL 


STIRPIS  ENUMERATIO. 

1.  Ille  hostium  coercitor  e regis  Nishadhensis  filia  genuit  puerum,  robore 
suo  ne  Nishadha  serpente  quidem  inferiorem,  quem  Nishadh^  nomine 
appellant. 

2.  Kumudvatis  filius,  sono  reliquisque  rebus  sensualibus  per  longum 
tempus  pro  libidine  fruitus,  postquam  nomen  regium  filio  tradidisset, 
ascendit  in  coelum,  quod  factis  suis,  Nymphaeae  instar  candidis,  meruerat. 

3.  Kus  M etiam  nepos,  cujus  oculi  loti  foliis  similes  erant,  mente  oceani 
instar  profunda,  solus  heros,  brachiis  urbis  obicis  instar  longis,  moderabatur 
terram,  oceano  cinctam,  atque  una  tantum  umbella  regia  praeditam. 

4.  Post  ejus  mortem  filius  Nalas  appellatus,  ignis  potentia  praeditus, 
stirpis  dignitatem  accepit,  qui  vultu  loti  instar  fulgente,  velut  elephantus 
calamos,  sic  hostium  copias  contrivit. 

5.  Ille,  cujus  gloria  a diis  in  aethere  habitantibus  cantabatur,  filium 
adeptus  est,  corpore  coeli  instar  caeruleo,  Nabhasis  nomine  appellatum, 
atque  civibus  aeque  ac  Srdvanas  mensis  gratum. 

6.  Virtutis  studiosus  cum  potenti  illi  Kosala  septentrionalis  imperium 
tradidisset,  corpus  ultra  non  ingressurus,  senectute  suadente  amicitiam  con- 
traxit cum  feris. 

7.  Ille  regibus  invictus,  veluti  Pundarikas  elephantis,  filium  genuit 
PundarIkam,  ad  quem,  patre  mortuo,  velut  ad  Vishnuem,  accessit 
Lakshmis. 


140 


TAPUT  XVIII. 


8.  Qui  arcu  haud  inani  instructus,  postquam  filio  suo  Kshemadhanvani, 
civibus  felicitatem  parare  scienti,  patientia  praedito,  terram  tradiderat 
patienter  in  sylva  subiit  castigationes. 

9.  Huic  etiam  filius,  erat,  diis  similis,  in  proelio  exercituum  dux,  cujus 
nomen  Devanikas,  in  agminis  vocabulum  exiens  atque  a dei  vocabulo 
incipiens,  in  tergemino  coelo  etiam  celebre  redditum  est. 

10.  Ut  pater  per  hunc  filium,  ei  placere  studentem,  gaudii  paterni  parti- 
ceps fiebat,  sic  filius  etiam  filii  gaudio  fruebatur  per  hunc  patrem,  ipsius 
amantissimum. 

1 1 . Illorum  prior,  virtutum  plenus,  sacrificus,  postquam  quattuor  tribuum 
onus  diu  sustentatum  in  filio  suo,  qui  ipsi  similis  erat,  deposuisset,  abiit  in 
coelum  sacrificorum. 

12.  Ejus  filius  modestus,  blandiloquus,  amicis  seque  ac  inimicis  gratus' 
erat:  nam  verbum  dulce,  semel  prolatum,  vel  cervos  timidos  capere  valet. 

13.  Ille,  AhInagus  appellatus,  integro  brachiorum  robore  prseditus, 
universam  terram  regebat,  atque  consuetudinem  cum  hominibus  abjectis 
evitans,  quamquam  juvenis,  liber  erat  ab  omni  intemperantia  perniciosa. 

14.  Hic,  virorum  discriminis  gnarus,  viro  primo  similis,  terram  aggresso, 
quattuor  illis  agendi  rationibus,  nunquam  ad  irritum  redactis,  post  patrem 
suum  idoneus  quattuor  plagarum  erat  dominus. 

15.  Cum  ille  hostium  victor  iter  in  alterum  mundum  ingressus  esset, 
Lakshmis  colebat  filium  ejus  Pariyatram,  qui  capite  suo  excelso  ipsum 
Paryatram  montem  excellebat. 

16.  Ei  filius  erat  Silas,  eximiae  indolis,  cujus  pectus  aeque  latum  erat  ac 
lapis  in  quo  aromata  conteruntur ; qui,  quamquam  hostes  sagittis  devicerat, 
laudatus  pudore  suffundebatur. 

17.  Ille,  vir  haud  reprehendendi  animi,  cum  hunc  juvenem  intelligentia 
praeditum  regni  participem  fecisset,  voluptatibus  fruebatur:  nam  regum 
munus,  praecludens  a voluptate,  occupationibus  est  obrutum. 

18.  Hunc,  voluptatibus  animum  moventibus  haud  satiatum,  ob  pulchritu- 
dinem suam  inprimis  ad  puellarum  oblectationem  aptum,  cepit  senectus, 
fruendi  impotens,  atque  praeter  necessitatem  invida. 


STIRPTS  ENUMERATIO. 


141 


19.  Ei  filius  erat,  Unnabh^  nomine  notus,  qui,  umbilico  nequaquam 
elato,  VisHNUi  similis,  totius  regum  orbis  quasi  umbilicus  erat. 

20.  Post  eum  filius  ejus  Vajranabhas,  Indr^  potestate  praeditus,  in 
proelio  tonitru  instar  sonans,  dominus  factus  est  terree,  gemmarum  fodinis 
ornatae. 

21.  Qui  cum  abiisset  in  coelum,  probis  actionibus  meritum,  terra,  oceano 
cincta,  gemmarum  munera  e fodinis  exprompta  obtulit  Sankhan/e,  illius 
filio,  hostium  deletori. 

22.  Post  ejus  mortem  munus  patrium  obtinuit  rex,  solis  splendore 
fulgens,  Asvinorum  forma  praeditus,  cujus  exercituum  equi  usque  ad  maris 
litora  penetrabant,  atque  quem  antiquitatis  gnari  Dhyushitasvam  ap- 
pellant. 

23.  Hic  postquam  Sivam  placidum  reddiderat,  genuit  Visvasaham, 
terrae  dominum,  qui  ipse  omnibus  amicus,  filii  speciem  gerens,  universam 
terram  protegere  valebat. 

24.  Hic  morum  gnarus,  cum  ei  filius  Hiranyanabh  as,  Vishnuis  portio, 
natus  esset,  hostibus  magis  etiam  intolerabilis  erat,  veluti  arboribus  ignis, 
vento  adjutus. 

25.  Pater,  qui  debitum  erga  majores  solverat,  sub  vitae  finem  aeterna  gaudia 
adipisci  cupiens,  probus,  filium  suum,  brachiis  ad  genua  usque  dependenti- 
bus praeditum,  regem  fecit  atque  ipse  arborum  corticem  induit. 

26.  Huic  Kosal(B  septentrionalis  domino  atque  stirpis  solaris  decori,  sacri- 
fico, filius  legitimus  erat  Kausalyas,  lunae  alterius  instar  oculos  oblectans. 

27.  Hic  gloria  sua  usque  ad  Brahmanis  aulam  celeber,  conjunctionem 
cum  deo  supremo  assequi  studebat,  postquam  Brahmishtham,  filium  suum 
pium,  muneri  suo  praefecerat. 

28.  Cum  hic  rex,  stirpis  suae  quasi  corona,  fausta  progenie  gaudens,  sine 
miseria  juste  regeret  terram,  edicto  regio  sibi  assignatum,  diu  laetabantur 
cives,  oculos  gaudii  lacrymis  suffusi. 

29.  Hunc  PuTRAS,  forma  sua  Vishnui  similis,  qui  Garudam  comitem 
habet,  patrem  colendo  dignus  redditus,  oculis  loti  foliis  similibus,  primum 
fecit  in  eorum  numero,  qui  filiis  gaudent. 

2 o 


142 


CAPUT  XVIII. 


30.  Ille,  Indr^  socius  futurus,  cum  per  hunc  stirpis  propagatorem  stir- 
pem stabilisset,  cupidine  a rebus  sensualibus  retracta,  ablutiones  peragens 
in  tribus  fluminibus  sacris,  divinitatem  adeptus  est. 

31.  Ejus  uxor  PaushcB  mensis  plenilunii  die  peperit  Pushyam,  topazium 
splendore  superantem,  sub  quo,  quasi  altero  Pushyoi  sidere  orto,  homines 
eximia  gaudebant  prosperitate. 

32.  Magnanimus  ille  postquam  terrae  regnum  filio  suo  detulisset,  atque 
semetipsum  J ai  mini  sapienti  tradidisset,  ab  illo  devoto  devotionem 
adeptus,  vitam  mundanam  reformidans,  liberationis  ab  ea  particeps  factus 
est. 

33.  Post  hunc  filius  ejus  Dhruvasandhis,  stellae  polari  comparandus, 
regnum  accepit  sub  quo  optimo,  fidem  servante,  pax  firma  erat  cum 
hostibus,  morem  gerentibus. 

34.  Ille,  hinnulei  oculis  praeditus,  virorum  leo,  cum  filius  ejus  Sudar- 
SANAS,  qui  lunae  instar  orbe  novato  oculos  delectabat,  puer  adhuc  esset,  in 
venatione  circumvagans,  a leone  necatus  est. 

35.  Cum  ille  in  coelum  ascendisset,  ministri,  civium  caussa  domini  jactura 
afflictorum,  unicum  illius  stirpis  propagatorem  uno  consensu  rite  Ayodkyce 
regem  fecerunt. 

36.  Raghuis  stirps,  hoc  rege  nondum  adulto,  comparanda  erat  cum  coelo, 
in  quo  luna  modo  orta  splendet,  sive  cum  sylva,  a leonis  pullo  inhabitata, 
sive  cum  lacu,  lotum  nondum  expansam  ferente. 

37.  Cum  diademate  ornatus  esset,  homines  praevidebant,  illum  patri 
similem  futurum : jam  antea  enim  nubes  visa  est,  quae,  etsi  non 
nisi  elephanti  pulli  magnitudinem  habebat.  Euro  acta  plagas  coelestes 
involvit. 

38.  Cum  elephanto  vectus  in  via  regia  incederet,  ab  elephanti  rectore 
sustentatus,  eximiis  vestibus  indutus,  cives  eum,  vix  sex  annos  natum,  ob 
dignitatem  regiam  eadem  qua  patrem  adspexerunt  veneratione. 

39.  Quamquam  ille  solium  patrium  explere  non  valebat,  tamen  totum 
illud  occupavit,  quia  corpus  ejus  ingenti  splendore,  auri  instar  fulvo,  quasi 
extensum  erat. 


STIRPIS  ENUMERATIO. 


143 


40.  Reges  diadematibus  suis  decoris  venerabantur  illius  pedes,  colore 
distinctos,  de  sella  aliquantulum  dependentes,  neque  vero  scabellum  aureum 
attingentes. 

41.  Ut  gemmae  illi,  quamquam  parvae,  smaragdi  nomen  ob  praestantiam 
suam  haud  falso  imponitur,  sic  magni  regis  nomen  etiam  convenit  illi,  quam- 
quam puero. 

42.  Quae  vox  provenit  ex  illius,  flabellis  cincti,  ore,  in  cujus  genas  duo 
cincinni  dependebant,  ea  ne  in  oceanorum  quidem  litoribus  evanuit. 

43.  Ille  vultu  ridente  praeditus,  notam  gestans  in  fronte,  quae  fascia 
serica,  auro  pertexta,  splendebat,  hostium  feminarum  vultus  eadem  nota 
spoliavit. 

44.  Rex,  sirishcE  floris  instar  tener,  oneroso  ornatu  defatigatus  fuisset ; 
sed  dignitate  sua  gravissimum  etiam  terrae  onus  gestabat. 

45.  Antequam  integrum  alphabetum  didicisset,  cujus  singulae  litterae  in 
humo  scriptae  erant,  e consuetudine  cum  viris  sapientibus  omnes  morum 
doctrinae  fructus  percepit. 

46.  Lakshmis,  quae  nondum  habitationem  in  pectore  ejus  invenerat, 
adultam  ejus  aetatem  exspectans,  prae  pudore  non  nisi  sub  umbellae  umbra 
latens  eum  amplectebatur. 

47.  Brachiis  ejus  protegebatur  terra,  quamquam  illa  nondum  modum 
adepta  erant,  neque  ex  arcus  nervo  cicatrices  ostendebant,  neque  gladii  ansam 
tetigerant. 

48.  Tempore  progrediente  non  solum  ejus  membra  incrementum  capiebant, 
sed  virtutes  etiam,  ab  hominibus  amatae,  atque  ejus  familiae  propriae,  initio 
tenerae,  amplitudinem  adipiscebantur. 

49.  Ille  nullam  molestiam  exhibens  magistris  suis,  simul  civium,  qui 
patris  potestati  subjecti  fuerant,  imperium,  atque  tres  scientias,  quae 
Honesti,  Dulcis  et  Utilis  acquisitionis  fundamenta  sunt,  ita  accepit,  quasi 
in  vita  priore  penitus  eas  cognovisset,  atque  nunc  in  memoriam  solum 
revocaret. 

50.  Cum  armis  instrueretur,  splendebat  ille  superiorem  corporis  partem 
leniter  protendens,  cirro  in  capitis  vertice  erecto,  pedi  sinistro  innixus,  ar- 
cumque sagitta  instructum  ad  aurem  usque  tendens. 


144 


CAPUT  XVIII. 


51.  Tum  ille  juventutem  ingressus  est,  quae  est  flos  in  amoris  arbore,  in 
continuae  voluptatis  caule  crescens,  vinum  a puellarum  oculis  percipiendum, 
ornatus  uberrimus,  nulla  arte  paratus,  supra  totum  corpus  diffusus,  primaque 
voluptatis  aetas. 

52.  Regiaeque  puellae,  forma  sua  superantes  simulacra,  a nuntiis  monstrata, 
per  ministros,  purae  progeniei  cupidos,  adductae,  juvenis  illius  dignitatem 
regiam  atque  terram,  quas  jam  pridem  ille  quasi  uxores  duxerat,  posthabitas 
faciebant. 


( 145  ) 


CAPUT  XIX. 


AGNIVARN^  AMORES. 

1.  Postquam  Agnivarnam  filium,  ignis  instar  splendentem,  ad  locum 
suum  occupandum  unxerat,  Raghuides,  eorum  qui  vedas  norunt  haud  ultimus, 
moderatus,  in  ultima  setate  in  Naimisham  sylvam  profectus  est. 

2.  Ibi  per  aquas  sacras  oblitus  lacuum  voluptariorum,  per  sacra  gramina 
solum  tegentia,  stratorum,  atque  per  tugurium,  palatii  regii,  sine  praemii 
cupidine  castigationes  sibi  inflixit. 

3.  Ejus  filius  haud  defatigabatur  in  regno  accepto  tuendo,  nam  pater,  qui 
brachiis  suis  hostes  devicerat,  tradiderat  ei  terram,  qua  frueretur,  non  quam 
adornaret. 

4.  Libidinosus  ille,  gentis  suae  munere  per  aliquot  annos  ipse  functus, 
deinde  id  ministris  commisit,  recentemque  suam  juventutem  feminarum 
arbitrio  tradidit. 

5.  In  regis,  amore  incensi,  una  cum  mulieribus  degentis,  aedibus,  tympa- 
norum strepitu  resonantibus,  unum  diem  festum  splendidum  alter  magis 
splendidus  abegit. 

6.  Ille  ne  momenti  quidem  tempus  voluptatibus  vacuum  ferre  valens,  sed 
interdiu  noctuque  in  aedibus  interioribus  sese  oblectans,  non  respexit  cives 
suos,  eum  videndi  cupidos. 

7.  Atque  si  quando,  ministrorum  gravitate  motus,  civibus  suis  adspectum 
suum  optatum  praebuit,  fecit  hoc  solummodo  pedem  suum  per  fenestram  iis 
ostendens. 

8.  Civesque  magna  reverentia  adorabant  hunc,  pulchro  ipsius  ungularum 
colore  tinctum,  qui  similis  erat  loto,  recentis  solis  radiis  collustratae, 

2 P 


146 


CAPUT  XIX. 


9.  Atque  ille,  amore  incensus,  lavabatur  in  lacubus,  quorun.  Nelumbia 
fluctuabant  concussa  per  feminarum  mammas,  juventute  elatas,  atque  sub 
quorum  undis  domus  voluptariae  latebant. 

10.  Ibi  valde  illiciebant  eum  feminae  vultibus  suis,  ad  propriam  suam 
pulchritudinem  redactis,  postquam  oculorum  collyria  irrigatione  abluta  erant, 
pigmentaque  rosea  de  labris  abstersa. 

11.  Deinde  ille  cum  mulieribus  adiit  planitiem,  ad  potandum  adornatam, 
quae  odore  suavi  atque  beneolente  animum  abripiebat ; vel  ut  elephantus  cum 
femellis  suis  confugit  ad  lacum,  lotis  florentibus  tectum. 

12.  Feminm  avide  hauriebant  vinum,  furtim  ab  illo  porrectum,  vehemen- 
tem furorem  excitans,  atque  ipse,  vakulce  arhoris  instar  cupidus,  idem  bibit  ab 
illis  oblatum. 

13.  Duae  res,  commoratione  in  gremio  dignae,  illius  gremium  explebant, 
cithara  suave  sonans,  atque  puella  pulchris  oculis  praedita,  dulce  loquens. 

14.  Ipse  beatus,  tremulis  coronis  armillisque  ornatus,  tympani  pulsatione 
animum  movens,  saltatrices,  in  gestibus  suis  errantes,  magistris  adstantibus, 
erubescere  fecit. 

15.  Pulchris  choreis  peractis  ille  osculans  earum  vultum,  in  quo  propter 
laborem  notae  in  fronte  pictae  sudore  ablutae  erant,  molliterque  ore  suo 
atflans,  Indra:  atque  KuvERiE  vitam  imitabatur. 

16.  Ille  novarum  voluptatum  cupidus,  in  congressibus  suis  furtivis  ab  aliis 
puellis  advenientibus  detectus,  voluptate  semipercepta  turbabatur. 

17.  Ita  puellas  fallens,  expertus  est  minationes  digitorum,  surculis  simi- 
lium, adspectum,  superciliorum  contractione  obliquum,  saepiusque  cingulis 
vinciebatur. 

18.  Ille  in  noctibus  voluptati  opportunis,  nuntiis  scientibus,  pone  amicam 
considens,  ejus,  destitutionem  timentis,  vocem  audiebat  queribundam. 

19.  Post  congressum  cum  uxoribus  cupidus  factus  saltatricum  aegre  repe- 
riendarum,  corpus  earum  magno  labore  pingere  incepit,  penicillo  prae  sudore 
e manibus  labente. 

20.  Reginae,  invidentes  aemuli  j voluptate  elatis,  atque  ipsae  cupidine 


AGNIVARNiE  AMORES. 


147 


ardentes,  ira  abjecta,  solemnia  parare  fingentes,  regem  ad  desiderium  suum 
explendum  cogebant. 

21.  Mane  ille,  vultu  prae  voluptate  splendente,  adveniens,  atque  supplex 
uxores  amantes,  ob  perfidiam  ejus  querentes,  placare  studens,  iterum  eas 
contristavit,  quia  post  voluptatem  perceptam  languidus  redditus  erat. 

22.  Eum,  in  somno  aemularum  nomina  pronuntiantem,  mulieres,  quam- 
quam non  loquentes,  objurgabant,  lacrymas  in  lecto  stragulum  profun- 
dentes, atque  armillis  prae  ira  diruptis  sese  ab  illo  avertentes. 

23.  Puellis  missis  viam  indicantibus  ingressus  ille  in  casas  frondeas, 
florum  stratis  instructas,  voluptate  fruebatur  cum  ancillis,  uxorum  timore 
tremens. 

24.  Quando  in  nominibus  earum  erraverat,  mulieres  dicebant : “ Quo- 

niam  amatae  tuae  nomen  accepi,  ejusdem  sortem  etiam  cupio ; animus 

“ meus,  eheu  ! desiderio  flagrat !” 

25.  Cum  ille  surrexisset,  lectus  ejus,  satitali  pulvere  flavus,  coronis 
dispersis  cingulisque  diruptis  tectus,  gummi  laccae  distinctus,  ludentis  jocos 
voluptarios  revelabat. 

26.  Ille  ipse  feminarum  pedibus  inducebat  colores,  non  vero  animum  ad 
hoc  negotium  attendit,  quia  oculi  ejus  alliciebantur  illarum  femoribus,  laxis 
vestibus  cingulique  ligamine  tectis,  pulchrisque  clunibus  praeditis. 

27.  Quando  osculari  volebat,  illae  labia  avertebant,  quando  cingulum 
solvere,  manus  prohibebant.  Ita  in  omni  cum  mulieribus  voluptate,  quae 
ejus  amorem  incendebat,  desiderium  ejus  frustrabatur. 

28.  Per  jocum  a tergo  adveniens  ad  feminas,  in  speculo  voluptatis  vestigia 
contemplantes,  umbra  sua  suaviter  ridente  effecit,  ut  prae  pudore  oculos 
clauderent. 

29.  Cum  e lecto  surgeret,  puellae  amatae,  teneris  brachiis  ejus  collum 
amplectentes,  plantasque  suas  pedibus  ejus  imponentes,  rogabant,  ut  nocte 
fugiente  abiens  ipsas  oscularetur. 

30.  In  speculo  contemplans  ornatum  suum  regium,  magis  quam  Indra: 
ornatus  splendentem,  non  aeque  delectabatur,  ac  quando  insignem  suum 
cultum  voluptarium  adspiciebat. 


148 


CAPUT  XIX. 


31.  Quando  ille,  vix  stare  valens,  amici  negotium  simulans,  ab  illis  disce- 
deret, amicae,  crinibus  eum  retinentes,  exclamabant:  “ Nos,  scelerate, 
“ discessus  tui  praetextum  penitus  perspicimus!” 

32.  Feminae,  nimia  voluptate  defatigatae,  complexum  simulantes,  recum- 
bebant in  magnorum  ejus  brachiorum  medio,  pinguibus  suis  mammis  ungu- 
entum detergentes. 

33.  Quando  noctu  per  nuntias  invitatus  furtim  abiret,  feminae  obviam 
venientes  eum  arripiebant  atque  clamabant:  “Quare,  libidinose,  tenebris 
“ obvolutus  nos  fallere  moliris  ?” 

34.  Cum  ille  feminarum,  lunae  radiis  similium,  suavem  contactum  non 
perciperet.  Nymphaeis  similis  evasit,  noctu  vigilans  atque  interdiu  dor- 
miens. 

35.  Artifices,  quae  tibiarum  cantu  labia  dentibus  vulneraverant,  lyraeque 
cantu  femora  unguium  vestigiis  notaverant,  utrisque  cruciatae,  oculis  obliquis 
eum  alliciebant. 

36.  Ille  ludos  edens,  postquam  membrorum,  animi,  vocisque  actiones  clam 
feminas  docuisset,  coram  amicis  suis  aemulabatur  cum  histrionum  magistris, 
fabulas  agendi  peritissimis. 

37.  Kutajarum  atque  arjuncB  florum  sertis  in  humeros  dependentibus 
ornatus,  membra  7iip(2  florum  polline  tinctus,  autumni  tempore  delectabatur 
ambulando  in  montibus  arte  exstructis,  a pavonibus  exsultantibus  frequentatis. 

38.  Feminas,  quae  post  rixam  in  lecto  ab  eo  se  avertebant,  ille  placare 
haud  properabat,  sed  exspectabat,  donec  illae,  nubium  fragore  perterritae, 
ad  eum  se  convertentes  in  sinum  ejus  confugerent. 

39.  KdrtikcE  mensis  noctibus  una  cum  feminis  jocantibus  commorabatur 
ifle  in  aediculis,  aulaeis  tectis,  atque  delectabatur  nubibus  vacuo,  claro  lunae 
lumine,  voluptatis  lassitudinem  pellente. 

40.  Perque  aedium  fenestras  adspexit  Sarayuem,  quae  ipsius  feminas  imi- 
tans monstrabat  insulam,  coxae  similem,  atque  anseribus  veluti  zona  cinctam. 

41.  Animum  ejus,  qui  cingulis  ligandis  et  religandis  delectabatur,  abri- 
piebant feminae  graciles,  vestibus  hibernis,  strepentibus,  agallochi  odorem 
spargentibus,  atque  ab  altero  latere  aurea  cingula  ostendentibus. 


AGNIVARN^  AMORES. 


149 


42.  Noctes  frigidae,  omnigenae  voluptati  convenientes,  in  intimis  aedibus, 
vento  haud  obnoxiis,  lucernis  immotis,  quasi  oculis  suis,  illius  testes  eva- 
debant. 

43.  Conspicientes  Mangiferae  flores  atque  ramos,  Noto  allatos,  mulieres, 
rixarum  oblitae,  eum,  cujus  separationem  haud  ferebant,  mitigare  studebant. 

44.  Illas  gremio  exceptas  agitans  in  oscillo  a servis  jactato,  vehementem 
amplexum  nanciscebatur  brachiis  illarum,  quae  timorem  fingentes  funem 
dimittebant. 

45.  Oblectabant  eum  amatae  unguento  mammis  illito,  ornatu  pulchro, 
margaritis  distincto,  vestibus  aestati  convenientibus,  gemmarumque  cingulis, 
ad  femora  usque  dependentibus. 

46.  Eo  quod  ille  vinum  potabat,  contritis  Mangiferae  surculis  rubrisque 
pdtal(E  floribus  mixtum,  illius  amor,  vere  transacto  debilis,  novus  reddebatur. 

47.  Ita  sensuum  voluptatibus  fruens,  ceteraque  negotia  negligens,  rex 
amore  actus  transegit  anni  tempora,  suis  indiciis  distincta. 

48.  Eum,  quamquam  ita  inebriatum,  propter  potentiam  ejus  alii  reges 
superare  haud  valebant;  sed  veluti  Daksha:  imprecatio  lunam,  sic  illum 
conficiebat  morbus,  e voluptatibus  perceptis  ortus. 

49.  Ille,  medicis  haud  obediens,  non  reliquit  voluptates,  etsi  earum 
perniciem  perspiciebat:  nam  sensus,  rebus  dulcibus  abrepti,  segre  inde 
avertuntur. 

50.  Tabe  exhaustus,  pallido  vultu,  pauca  ornamenta  gerens,  aliis  innixus 
incedens,  submissa  voce  loquens,  similis  erat  viro  amanti. 

51.  Cum  rex  ita  tabe  consumeretur,  ejus  stirps  similis  erat  ccelo,  quando 
luna  ad  ultimam  partem  usque  decrevit,  seu  lacui  aestivo,  in  quo  nil  nisi 
lutum  superest,  seu  lucernae,  parva  flamma  lucenti. 

52.  “ Hisce  diebus  profecto  rex  sacrificium  instituet  pro  filio  obtinendo  !” 
Ita  ministri,  morbum  regis  occultantes,  continuo  dicebant  civibus,  culpam 
aliquam  commissam  esse  timentibus. 

53.  At  ille,  quamquam  multarum  feminarum  socius,  antequam  progeniem 
expiantem  conspiceret,  ut  lucerna  ventum,  sic  hunc  morbum,  medicorum 
labores  irritos  facientem,  haud  superavit. 

2 Q 


150 


CAPUT  XIX. 


54.  Ministri,  in  luco  prope  aedes  regias  congressi  cum  sacerdote,  supremi 
sacrificii  gnaro,  caerimonias  ad  morbum  avertendum  fingentes,  regem  clam 
in  rogo  constructo  cremaverunt. 

55.  Tum  civibus  nobilissimis  convocatis,  uxorem  ejus  legitimam,  fausta 
graviditatis  indicia  ostendentem,  dignitate  regia  ornaverunt, 

56.  Illius  infans,  primo  ustus  ferventibus  lacrymis,  luctu  ob  talem  regis 
mortem  ortis,  deinde  recreabatur  frigida  aqua,  stirpem  consecrante,  e vasibus 
aureis  elFusa. 

57.  Regina,  in  utero  gerens  illum  ad  salutem  civium,  partus  tempus  ex- 
spectantium, splendebat  veluti  terra,  in  qua  semen  depositum  est ; atque  in 
solio  aureo  sedens,  adjuta  ministris  illustribus,  aetate  provectis,  nemine  ejus 
jussa  transgrediente,  mariti  regnum  rite  gubernavit. 


ANNOTATIONES. 


CAPUT  1. 

2.  ITbl  . . . ubi ...  i.  e.  Ingenium  meum  angustius  est,  quam  quod  talem  stirpem 
juste  celebrare  valeat.  Mall. 

7,  b.  Mall.  ^ g 1 

10,  a.  G.  1 

13,  b.  Sala  arbor,  cui  saepissime  viri  procerae  staturae  comparantur,  est  Shorea  robusta. 


14,  b.  Omnes  robore  vincens.  Mall.  conferre  jubet  Man.  vii,  5. 

15,  b.  Mall. 

19,  c.  Pro  Mall.  aliam  laudat  lectionem  SCrM^c^n^rTT  \ 

20,  b.  Vocabula  3rT^  et  Mall.  ita  interpretatur,  ut  prius  sit  externum 

aliquod  sive  doloris  sive  gaudii  indicium,  e.  g.  superciliorum  contractio,  vultus  color,  etc. ; 

hoc  vero  animi  status  Cf.  Kullu^kam  ad  Man.  vii,  63. 

22.  Prolem  genuisse  videbantur.  Male  hoc  reddidi.  VI M hic  non  significat : 

progenie  praeditus.,  sed  idem  est  quod  eodem  utero  natus.  Dicit  poeta,  eas 

virtutes,  quae  vulgo  sibi  invicem  infestae  sunt,  seque  invicem  excludunt,  ut  cognitio  et 
silentium,  etc.  in  hoc  rege  fratrum  instar  conjunctas  fuisse. 


38.  Ordo  distichorum  in  codice  D.  est:  38,  42,  45,  43,  39,  40,  41,  44,  46,  47,  etc. 


1-52 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  I. 


49,  c.  d.  Quibus  ignis  . . . obviam  veniebat.  Spectat  hoc  ad  Vedarum  locum  laudatum 

a Mallina^tha  : i.  e.  “ignem 

“ colentibus  ex  itinere  redeuntibus  ignes  obviam  veniunt.” 

60,  b.  Septem  regni  partes  sic  enumerantur  ab  Amara  Sinha  ; 1,  rex;  2,  primus 
minister ; 3,  amicus  seu  foederatus ; 4,  thesaurus ; 5,  territorium ; 6,  castellum  ; 7, 
exercitus. 

71,  b.  Debitorum  ultimum,  i.  e.  progenies.  Etenim  tria  debita  commemorantur  in 
Vedis:  studium  sacrum,  vatibus  debitum,  sacrificium  diis,  atque  progenies  majorum 
manibus  debita.  Vide  Sada'nand^  Vedanta  Sara,  Comm.  p.  11.  edit.  Calcutt.  et  cf. 
Man.  VI,  35.  36. 

77.  a.  Timensque  ne  officium  tuum  negligeres.  Lex  maritum  concumbere  jubebat  cum 
uxore,  quando  haec  ablutionem  menstruam  peregisset.  Vide  Kullu^kam  ad  Man.  ii  i, 
45  ; et  Colebrooke,  Digest  of  Hindu  Law,  vol.  ii.  p.  425,  No.  lxxxiv. 


CAPUT  II. 


4,  b.  \ Operae  pretium  est  monere,  augmentum  quod  intercedit  inter 

radicem  et  vocalem  ^ praepositionis  non  tollere  hujus  effectum,  quo  sibilans 

dentalis  mutatur  in  cerebralem.  Cf.  Pa^n.  viii,  3,  63.  Idem  de  reduplicatione  dicit 
Pa'n.  VIII,  3,  64.  Observatum  hoc  est  a Colebrookio,  Gramm.  cap.  xviii.  sect.  ii, 
4.  p.  158. 

5,  c.  Scholion  in  codice  G.  dicit,  in  nonnullis  libris  pro  . . . J legi  . . . ♦ , quod 

foret  adjectivum,  pertinens  ad  1 Sed  videtur  hoc  esse  scribae  additamentum, 

quoniam  deest  in  tribus  reliquis  Mallina^th.®  exemplaribus. 

7,  a.  Pro  ^ G.  legit  \ — D.  et.  F.  habent  pro 

8,  c.  E.  1 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  II. 


153 


10,  c.  Nominat  poeta  “ virgines  urbis,”  quia  antea  dixerat 

“ tenerae  plantae,”  non  vero  quasi  haec  caerimonia  semper  a virginibus  peragi  debuisset. 
Nam  alio  loco,  iv,  27.  eandem  peragere  dicuntur  matronae.  Ita  M allin  a^thas. 

26,  c.  Purvatis  parentis,  i.  e.  Himavantis  montis. 

27,  a.  Ne  cogitare  quidem,  etc.  Ad  verbum  : “ Ne  mente  (seu  cogitatione)  quidem 
“ illam  subigere  possunt  belluae.” 

34,  d.  ^ Mall.  ‘Sion  adoritur.” 

36,  a.  est  pinus  species.  Wils. 

38.  Tridentifer,  i.  e.  Sivas. 

42.  Veluti  Jndras,  etc.  Fabula,  ad  quam  alludit  poeta,  narratur  in  Mahdhharato , 
unde  hunc  versum  allegat  Mallin a^thas  : 

i.  e.  “ Inde^  irati  brachium,  fulmine  armatum,  cohibuit  Sivas.” 

49,  d.  1 Vocem  in  fine  compositi  ejus  classis,  quae  Bahuvrilii  appel- 
latur, mutari  in  docet  Pa'n.  V.  4,  I3i. 

52,  c.  MallinaS’has  rectius  vocem  ^r^^rifErT  substantive  accipit,  atque  per 
interpretatur.  Accuratius  igitur  vertendum  est : “ vacca,  cujus  oculi  propter 
“ oppressionem,  quam  a leone  patiebatur,  turbati  erant.” 

60,  d.  Vidyadhara  est  nomen  ordinis  cujusdam  semideorum,  in  inferiore  aeris  spatio 
habitantium,  unde  saepius  florum  imbres  demittunt  in  terram.  Cf.  Utt.  Ram.  Cliar. 
Act.  VI.  p.  103.  (WiLS.  vers,  angi.  p.  91). 

66,  c.  Ita  scripsi  cum  D.,  E.,  I.,  et  Hemachandra.  G. 

Secundum  comment.  ad  Pa'n.  V,  1,  2.  dicitur  etiam 

72.  Ludit  poeta  verbis  currus,  et^T^r  ad  litteram  animi  currus,  i.  e.  desi- 
derium, optatum. 

75.  Splendor  ex  Atris  oculo  ortus,  i.  e.  luna.  Teste  Mallina^tha,  heec  fabula 
uberius  narratur  in  Harivansa.  Cf.  etiam  Colebrookium,  de  caerimoniis  sacris. 
As.  Res.  VII,  238. 

— Sioce  semen,  ah  igne  evomitum.  Inde  nascebatur  Skandas,  qui  et  Ka^rtikeyas 

2 R 


154 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  II. 


nuncupatur,  quia  nutritus  erat  lacte  sex  nympharum,  quse  Krittikce  appellantur.  Narra- 
tur haec  fabula  in  Ramayano,  i,  38. 

Mallina'thas  ad  hunc  locum  affert  versus  e Ramayano  (ed.  Schleg.  i,  38,  11—15, 
b).  Memoratu  dignum  est,  illum  ante  oculos  habuisse  recensionem  commentatorum, 
quam  Schlegelius  sum  editionis  fundamentum  fecit.  In  paucis  tantum  verbis  variat 
ille  a Sc  HLEGELII  textu. 


CAPUT  III. 


1,  b.  Mall. 


2.  Alludit  poeta  ad  reginae  maciem,  quae  primum  locum  tenet  inter  conce- 
ptionis indicia,  enumerata  a Va'gbh  att  a medico  celeberrimo.  Mall. 


4.  Affirmat  Mallina'thas,  mulieres  gravidas  saepissime  pulveris  comedendi  desiderio 
capi,  quod  poeta  in  Sudakshina  divinatione  quadam  animi  ortum  fingit. 

9.  In  Sami  arbore  (Mimosa  Suma)  ignis  latere  dicitur,  quem  olim  Puru  ravas  rex 
hujus  arboris  ramum  fricans  ramo  Asvatthce  (Ficus  religiosae)  elicuit.  Vide  Wils.  proleeg. 
ad  Vikramorvasi,  p.  8. 


10.  Ccerimoniam  post  conceptionem  et  reliquas.  Caerimoniae  graviditatis  tempore 
peragendae  sunt  Punsavana,  Navalobhana  et  Simantonnayana.  Quarum  prima  peragi 
debet  mense  post  conceptionem  secundo  vel  tertio,  teste  Pa^raskara  ; altera  quarto  mense, 
teste  A^svalaVana  ; tertia  mense  sexto  vel  octavo,  teste  Ya^j.navalkya.  Ita  Malli- 
NA^THAs.  E Ya^jnavalkYjE  legibus  {Mitakshara,  fol.  2.  v.)  video,  caerimoniam  primam 
et  tertiam  non  nisi  in  prima  mulieris  graviditate  peragendas  esse.  Alteram  {Navalobhana) 
ibi  non  inveni  commemoratam. 


13,  a.  Quinque  planetis.  Mall.  dicit,  hoc  planetarum  numero  portendi,  puerum 
natum  diis  similem  futurum. 

— d.  Potestas  regia,  quae  triplicem  habet  originem.  Cf.  Wils.  s.  v.  Kifsi  1 
17,  d.  JTRJlPr  Mall.  STRJTPf  ^ SUSCTT^  1 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  IIL 


155 


18.  De  caerimoniis  natalitiis  cf.  Man.  ii,  29. 


20,  c.  d.  Eo  vinculo,  quod  debitum  erga  Manes  appellatur.  Illustratur  hoc  sententia, 

quam  a Vedis  aflFerf  Mall.:  CT  ^ “ Is  certe  debita  solvit,  qui 

“ filium  procreavit.”  Vide  not.  ad  i,  71. 


21.  Raghuis  nomen  derivatum  est  a radice  quae  eundi  significationem  habet. — 

Leges  de  nomine  infantibus  imponendo  vide  Man.  ii,  30.  seqq. 

24,  d.  Ita  D.  — E.  G.  et  I.  , attamen  I.  in  margine  ^ \ No- 

stram lectionem  veram  esse,apparete  Mallin  a'th.®:  interpretatione \ — 
fluxit  e reliquorum  librorum  lectione 


27.  Prima  qualitas  est  veritas. 

o 

28.  Tonsura.  Caerimonia,  cujus  mentionem  facit  poeta,  est  de  qua  cf. 

Man.  11.35,  unde  simul  apparet,  Raghuem  non  ultra  tres  annos  natum  fuisse,  cum 
prima  litterarum  elementa  disceret.  Ministrorum  filios  vero  aetate  illum  antecessisse, 
indicat  poeta,  dicens,  comam  eorum  jam  rursus  crevisse.  Lege  constitutum  erat,  ut 
pueri  inde  a quinto  anno  litteras  docerentur,  quod  enuntiatum  est  hoc  versu  : 

qui  unde  desumptus  sit,  nescio.  Mall.  addit  solummodo 


29.  Pueri  ordinis  regii  undecimo  anno  sacro  filo  cingebantur.  Vide  Man.  ii.  36. 

30.  Quattuor  scientiae  sunt  logica,  trium  Vedarum  scientia, 

^■TrfT  historia,  et  morum  doctrina. 

31.  d.  Pro  F.  scripsit  1 

attamen  illum  esse  scribae  errorem,  de- 

• • 

monstrat  Mallin a'th^  interpretatio  1 

33,  a.  sic  explicat  Malli na't HAS  : 

, dicitque,  idem  illud  esse  ac  , de  quo  vide  Man.  ii. 

65. — De  tempore,  quo  uxor  ducenda  sit,  cf.  Man.  iii.  2. — De  Daksh^  filiabus  vide 
WiLS.  ad  Vikramorvasi,  p.  57. 

34,  b.  Significatio  vocis  elucet  e Wils.  s.  v.  RftRTf  1 


156 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  III. 


38.  Addit  E.,  in  nonnullis  libris  legi 

41.  Liquore.  Mall,  ♦ urina.  Non  recte  esjo  poetam  de  sudore  loqui 

putaveram. 

50.  De  Kapila  et  Sagarje  filiis  vide  Ram.  i,  41. 


52.  Hoc  statu.  Status,  quem  nominat  poeta,  is  est,  ubi  pugnator  pede  dextro  prolato, 
sinistro  retracto  adstat.  Vide  Wils.  s.  v. 

87.  Pro  F.  et  G.  habent  \ Hsec  lectionis  varietas  tam  stepe  occurrit, 

addita  etiam  (e.  g.  ad  iv.  62.)  lexicographi  interpretatione  ^TrT 

ut  vix  pro  mero  scribae  errore  haberi  possit.  Fortasse  utraque  vocis  forma 

legitima  est.  Attamen  Visvajorakasce  codex,  quem  inspexi,  habet 

58.  Sicut  nuhes,  etc.  Ut  fulmen  oritur  e nube,  ita  Raghus  etiam,  utpote  filius  regius,  ^ 
ex  iNDHiE  reliquorumque  mundi  custodum  partibus  ortus  erat.  Mall. 


59.  Sagitta,  acie  lunata  instructa.  Hujusmodi  sagittis  hodie  etiam  utuntur  Indi. 
Asservantur  nonnullae  in  museo  Societatis  Reg.  Asiat.  Londinensis. 

60.  Telum,  etc.  Fulmen  scilicet. 


63,  a.  Mall.  Cf.  ii.  42,  b. 

r "s 

68.  Scribe  cum  codd.  D.  E.  et  I.  Ita  legisse  Mall.,  apparet  ex  ejus  inter- 


pretatione 
textum  meum. 


e cod.  G.  et  textus  exemplaribus  irrepsit  in 


CAPUT  IV. 

1,  b.  c.  Sicut  ignis,  etc.  In  Vedis  legitur  ; 3{frr  q-T  afqxrfh 

“ Ignem  profecto  sol  vesperi  ingreditur.” 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  IV. 


157 


3,  c.  IndrcB  vexillum  ad  pluviam  ab  boc  deo  impetrandam  colitur  a regibus.  Mall. 
Cf.  PoHLENii  librum  Das  Alte  Indien,  vol.  ii,  pag.  71. 

9,  c.  Sahakara  est  mangiferse  species, 

16,  d.  \ Ita  in  nonnullis  codd.  se  legisse  dicit  Mall.  In 

vex'sione  mea  alteram,  quam  ille  habet,  secutus  sum  lectionem 

17,  b,  G.  X 

20,  a.  Omnes  fere  libri  habent  • \ Mallina'tham  vero 

legisse  ♦ eo  apparet,  quod  laudat  regulam 

quam  vide  apud  Pa'ninem  ii,  4,  22.  Insuper  alium  locum  afferre  possum,  ubi  me- 

trum  lectionem  tuetur,  scilicet  carminis  nostri  cap.  vii,  4,  d.  Cf.  Locativum 
XII,  50.  Vide  etiam  Meghaduta  103,  b. 

23,  a.  Saptaparna,  Echites  scholaris. 

30,  b.  Pro  legi  etiam  'affirmat  scholiastes  in  cod.  E. 

— , c.  Pro  T*n5rr1%  Mall.  legi  dicit  ■x;srT=trq;  quod  plurimi  libri  habent.  Tum 
vero  vocem  subintelligendam  esse,  addit  commentator. 

42,  a.  Tamhuli,  Areca  faufel. 

— , c.  Nalikera,  Cocos  nucifera. 


48.  Elephanti  reformidant  serpentes,  qui  in  santali  arboribus  habitare  solent.  Ex- 
spectandum igitur  erat,  illos,  cum  serpentum  vestigia  circum  arborum  truncos  conspi- 
cerent, diruptis  catenis,  quibus  ipsorum  colla  ad  arbores  erant  alligata,  esse  aufugituros, 
praesertim  cum  illi,  quod  longe  majorem  roboris  gradum  indicat,  vel  pedum  vincula 
frangere  valerent.  Quod  vero  ibi,  ad  radicem  Malayes  montis,  qui  santali  arboribus 
abundat,  Raghuis  elephanti  quieti  restabant,  id  praecipuum  deorum  favorem  indicabat. 

Ita  mihi  hoc  distichon  videtur  explicandum.  Mallina^thas  brevior  est,  quam 
optaverim. 

54.  Kerala  est  ea  Indiae  pars,  quam  hodie  Malabar  appellamus ; de  cujus  mulieribus 
pulchris  vide  MalaUmadk.  p.  104.  (\Vils.  yers.  angi.  p.  77). 

55.  Murala  secundum  Mallina'tham,  est  ejusdem  regionis  fluvius.  Addit  idem, 

2 s 


158 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  IV. 


alios  legere  gwi  Secundum  Trikandaseshce  auctorem  Murala  fluvius  idem  est, 
qui  alias  Narmada  appellatur. 

56,  b.  Pro^T^Wf^l^:  legitur  etiam  \ Mall. 

57.  Kharjurif  Palmee  species. 

66.  Kuverce  plaga  est  plaga  septentrionalis. 

69.  Akshodha.  Ita  Mall. — Wils.  Akshota  s,e\i  Akshoda. 

73.  Bhurja  seu  Bhurjapatra  est  betulae  species. 

74.  Nameru,  Eleeocarpus. 

75.  Sarala,  Pinus  longifolia. 

78.  Utsavasanketa.  Ita  appellari  quasdam  catervas  dicit.  Mall. 

80.  Montis  a Ravana  suhlevati,  etc.  i.  e.  Kailasam  montem  haud  aggressus,  reversus 
est.  Non  enim  viri  fortes  adoriuntur  eum,  qui  jam  ab  alio  devictus  est.  Mall. 


CAPUT  V. 

9,  a.  est  qui  \ Vide  Pa'n.  V,  1,  69.  qui  scribit 

10,  b.  c.  Ordinem  secundum,  qui,  etc.  M allinant  has  affert  distichon,  quod 
Manui  tribuit: 

JfSTT  STTflTinf^  3irfra-!  1 

'a 

In  nostra  Manuis  recensione  hoc  non  inveni,  sed  locus  simillimus  est  Man,  iii.  77. 


26,  b.  Pro  alii  legunt  Mall. 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  V. 


159 


♦ ♦ ♦ 

30,  d.  , alii  Mall. 

32  et  33.  Omissus  est  commentarius  ad  haec  disticha  in  cod.  G. 

36.  Brahmanis  hora  est  ultima  noctis  hora.  Vide  Kullu^kam  ad  Man.  iv,  92. 
Addit  Mallina'thas,  eandem  appellari  Abhijit. 

42.  Naktamala,  Galedupa  arborea. 

44.  Rikskavat  non  fluvii,  ut  putaveram,  sed  montis  nomen  est.  In  versione  mea 
scribe  campis  pro  ripis, 

60.  Chaitraratha,  hortus  Kuver.®:,  a Chitraratha  Gandharvo  custoditus. 

64.  Mall. 

65,  c.  Pro  ^[rTK^r^T:  alii  legunt  WrTTf^^T:  “l  Mall. 


CAPUT  VI. 


5.  Hoc  distichon  haud  admodum  facile  est  intellectu.  Verba  sic  jungenda  sunt: 
fRRT  fug  TTsnrr^qTig  quae  facilius 

intelliges,  si  pro  passivo  posueris  activum  RtRTRTIR  RTg  TTSTTT^RTTg 

R^R'RT  TRR^RR^  i.  e.  Pulchritudo.  qu%  semetipsam  in  illis  regum 

ordinibus  millies  diviserat,  splendebat  veluti  fulgur,  quod  semetipsum  in  nubium  ordinibus 
millies  divisit. 


6,  c.  Pro  alii  legunt  ggr  i.  e.  Mall. 

9.  Pavones  saltabant,  quia,  cum  conchae  inflarentur,  tonitru  audire  sibi  videbantur. 

14,  c.  RRTRRiTO  Alii  RRTERTd  1 Mali. 

16,  b.  RtR:  !RtRt  1 


160 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  VI. 


17.  Ketaka,  Pandanus  odoratissimus. 

23.  Sachis  cincinnos ...  floribus  ccdestibus  nudatos  fecit,  i.  e.  In  deam  e coelo  ex- 
pulit, quo  facto  ejus  uxori  semetipsam  ornare  non  licebat.  Vide  Code  of  Gentoo  Laws, 
p.  286. — Comm.  in  codd.  E.  et  I.  hoc  habet  distichon : 

26.  Madliuka,  Bassia  latifolia. — Diirva,  Agrostis  linearis. 

27.  Qui  hujus  artis  prcecepta  conscripserunt.  Pa^lakas  et  alii  scripserunt  libros  de 
elephantis  domandis.  Mall. 

30,  b.  Alii  \ Mall. 

34.  Mahakala.  Mallina^thas  solita  sua  in  rebus  geographicis  brevitate  solummodo 
dicit,  iti  appellari  locum  aliquem,  FSrHf%5(|Er;  \ 

42.  Ignem.  Scribe  Agnim  ; nam  hic  deus  regi  illi  auxilium  tulit  in  pugna  contra 
Ra^mam,  Jamadagnis  filium,  ut  narratur  in  Mahabharato.  Mall. 

46.  Virtutes discordiam  exuunt.  Loquitur  de  iis  virtutibus,  quae  vulgo  sibi  in- 

vicem oppositae  sunt.  Cf.  Gap.  i,  22. 


48.  Usque  ad  Mathuram  urbem.  Male.  Hoc  dicit  poeta : Nigra  Yamunce  aqua,  un- 
guento de  mulierum  pectoribus  mixta,  vel  prope  Mathuram  urbem  (i.  e.  longe  remota  a 
confluente  suo  cum  Ganga)  eundem  accipit  colorem,  quem  habet  prope  Prayagam 
(Allahabad),  ubi  albis  Gangce  undis  miscetur.  Cf.  Meghadiita  63.  Kavyaprakasa, 
p.  184,  1.  4,  et  praecipue  carminis  nostri  cap.  xni,  54 — 57. 


55.  In  utroque  brachio. 
Mall. 


Dualis  indicat  regem 


esse  ambidextrum 


68.  Sed  dexterum  ejus  brachium,  etc.  Brachii  seu  oculi  dextri  tremor  pro  omine  fausto 
habetur,  si  viris  accidit,  pro  infausto,  si  feminis. 

72.  Asurorum  uxorum  genas  unguento  vacuas  fecit,  i.  e.  maritos  illarum  occidit. 
Nam  viduae  corpus  suum  non  ornant.  Mall.  • ■ 


83.  De  vocali  longa  in  fine  vocis  cf.  PaS'.  iv,  1,  6?. 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  VII. 


161 


CAPUT  VII. 

7,  c.  Mall. 

28,  b.  1 Alii  Mall. 

29,  c.  Alii  legunt  . ....>T'?:iifr  . . . Mall. 

32.  Indrce  inimicus  est  Prahla'das.  Fabulam,  ad  quam  poeta  alludit,  cognoscendi 
cupidos  ablegat  Mallina^thas  ad  Vamana  Puranum. 

37,  c.  Mall.  1 

43.  Accipitres  jam  ante  quam  viri  discis  feriebantur  in  capitibus  eorum  consederant; 
dein,  cum  evolarent,  quia  imgulee  eorum  capillis  implicatae  erant,  capita  non  statim  in 
terram  decidebant.  Mall. 

53,  c.  Pro  legitur  etiam  1 Mall. 


CAPUT  VIII. 

4.  Nam  pietas  cumvirtute  hellica  conjuncta,  etc.  Cf.  Man.  ix,  322. 

10,  c.  1— codd.  sed  Mall.  laudat  regulam  Pa'n.  v, 

4,  124. 

25.  Sine  igne  supremas  ei  solvit  ccerimonias.  Quia  devotione  e vita  egressus  erat. 
Rem  explicabunt  Saunak^  ( ) versus,  quos  exhibet  cod.  I. 

^ fit?r  5:^  V 11 

2 T 


162 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  VIII. 


iTisyui  ^ ‘ft 

i.  e.  “ Qui  omnem  animi  affectum  reliquit,  atque  meditatione  et  devotione  delectatur,  ejus 
“ neque  combustio  est  instituenda,  neque  libi  oblatio,  neque  aquee  libatio.  Syllabam 
“ om  pronuntians,  deponat  corpus  ejus  in  caverna  mendici,  atque  per  hunc  omnino 
“ faciendas  curet  ablutionem  atque  sepulturam.” — Cf.  e.\AQ.m  Mitaksh.  Lib.  i.  fol.  41.  v. 
lin.  2. 


26,  a.  ita  D.  et  G. — E.  et  I.  sed  I.  addit  31^- 

i.  e.  hanc  vocem  compositam  esse  ex  numero 
earum,  quarum  utraque  pars  ex  Pa^n.  vii,  3,  20.  majore  augmento  {Vriddhi)  afficitur. 


33,  c.  Vide  Pa^n.  iii,  1,  S5. 

36,  d.  G.  et  I.  — I.  vero  nostram  etiam  laudat 

lectionem,  quam  habent  D.  et  E. 

•s  V 

39,  b.  1 Solus  cod.  G.  Cf.  quse  dixi  ad  iii,  57. 


45,  d. 


desideratur  apud  WiLsoNUM.  Mall. 


55.  Ad  Chakravakam,  etc.  Hae  aves  per  noctem  separatae  esse  dicuntur. 


60.  Sahakara,  Mangiferae  species. 

61.  Desiderium.  Vox  Sanskrita  significat  peculiarem  illam  cupiditatem,  qua  gravidae 
capiuntur.  Dicit  rex,  Indumatim  hanc  cupiditatem  in  asoka  arbore  excitasse,  quia 
haec  arbor,  si  a pulchra  femina  tacta  fuerit,  flores  producere  putatur.  Vide  Benarium 
ad  iVaZoc?.  III,  33.  et,  quem  ille  laudat,  Wilson.  ad  Ratnavali^.  15.  {Hindu  Theat. 

VOl.  III.) 

63,  d.  XK  Mall.  fT^H  i.  e.  pronomen  adverbialiter  acci- 

piendum est. 

78.  Trinavindus,  vatis  (jishi)  cujusdam  nomen. — Harini^  nomen  Apsarasis  cujus- 
dam.  Mall. 


84,  b.  casus  instrumentalis  vocis 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  IX. 


163 


CAPUT  IX. 

7.  Mall.  conferre  jubet  Man.  vit,  50. 

17.  Poeta  describit  regem  rite  sacrificium  facientem,  fingitque  corpus  illius  inhabita- 
tum fuisse  ab  ipso  Siva. 

18.  NamuchiSf  Rakshasi  cujusdam  nomen,  quem  Indras  occidit.  Vide  Ram.  i, 
26,  18. 

23.  Cum  tribus  viribus.  Cf.  not.  ad  m,  13,  d. 

64,  d.  Pro  alii  Mall. 

65.  MargaritcBf  leonum  ungulis  adhaerentes,  ese  sunt,  quae  in  elephantorum  fronte 
latere  dicuntur. 

69.  Hic  locus,  inde  a dist.  69,  usque  ad  finem  capitis,  lectoribus  notus  esse  debet  e 
CoLEBROOKii  dissertatione  de  poesi  Sanskrita  atque  Prakrita.  (-4«.  Res.  vol.  x.) 
Mallina'th^  recensio  quam  ego  dedi,  in  paucis  verbis  differt  a Colebrookii  textu, 
qui  e codice  F.  descriptus  est. 

71,  C.  COLEBR. 

76.  De  stirpe  sua  interrogatus,  quia  rex  timebat,  ne  Brahmanus  ille  esset,  cujus 
caedes  unum  est  e quinque  magnis  peccatis.  Vide  Man.  xi,  54. 

— . Se  eremitcB,  sed  non  Brahmani  filium  nuntiavit.  Mall.  ad  h.  1.  affert  nonnullos 
Ramayani  versus,  quibus  puer  dicit,  se  esse  Vaisyi  et  Sudr  feminae  filium.  Liberi  a 
Vaisyo  patre  et  Sudra  matre  procreati  appellantur  Karani,  ut  docet  Ya^jnavalkyas, 

qui  dicit : 

77.  Pro  COLEBE.  Mall.^URSJT  1 — 

Maluna^thas  animadvertit,  poetam  nostrum  in  hac  narratione  paullulum  recedere  a 
Ramayano,  ubi  rex  narrat,  se  pueri  parentes  adduxisse  ad  locum,  ubi  filius  eorum  vul- 
neratus jacebat. 

78.  Manus  lacrymis  humectans.  Rem,  ad  quam  alludit  poeta,  expressit  Colebr. 
vertens : ratifying  his  curse  with  tears  instead  of  waterfor  a libation. 


164 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  IX. 


79.  Veluti  serpenti.  Mall.  1 — Hoc  dicit  poeta : ut  serpens 

morsu  venenifero  eum  vulnerat,  qui  pede  ipsum  calcavit,  ita  vates  imprecabatur  regi, 
qui  filii  caede  ipsum  laeserat. 


CAPUT  X. 


1.  Decem  millia  fere  annorum.  In  Ram.  i,  22,  9.  Dasarathas  dicit,  se  novem 
millia  annorum  habuisse,  cum  Ra^mas  nasceretur,  quod  congrueret  cum  nostro  carmine. 
At  in  Ramayani  textu,  quem  commentator  noster  ante  oculos  habebat,  Dasarathas 
sexagiuta  millia  annorum  habuisse  dicitur.  Profert  enim  Mallina^thas  hanc  ejusdem 
loci  lectionem : 

quam  ut  reconciliet  cum  numero,  quem  in  carmine  nostro  legimus,  dicit  ille,  Dasa- 
RATH^  decem  millia  annorum  praeteriisse  post  eremitae  imprecationem. 


8.  Quce  cingulum  suum  panno  serico  texerat,  scilicet  ne  teneri  ejus  pedes  duro  cingulo 
laederentur.  Mall. 

12.  Tela  animata.  Cf.  Ram.  i,  29,  23.  seqq.  et  Wils.  ad  Utt.  Ram.  Char.  p.  15, 
(^Hindu  Theatre,  vol.  ii.) 

14.  Cf.  Siddh.  Kaum.  fol.  83.  v.  lin.  1. 

19,  d.  Pro  quod  e codd.  E.  et  I.  in  textum  meum  irrepsit,  scribe 

1 

22.  Cujus  os  est  ignis,  spectat  ad  Vedarum  verba  ignem 

“ certe  pro  ore  habent  Dii.”  Mall. — Conf.  Wils.  s.  v.  'i 

28.  Tu  es  via,  etc.  In  Vedis  dictum  est : >Rffr 

qui  illum  ita  cognoverit,  is  hic  immortalis  fit.  Non  alia 
“ via  datur  ad  eundum.”  Mall. 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  X . 


165 


30.  Alio  modo,  i.  e.  qui  te  vident  seu  tangunt.  Mall. 

42.  Rdvanas  olim  SiviE  precibus  motus  novem  capitum  suomm  suo  ipsius  gladio 
absciderat.  Mall. 

53.  A deo  supremo.  Mallina'thas  conferre  jubet  Ram.  i,  15,  lo, 

57.  Potus  distributio  inter  reginas  aliter  narratur  '\n  Ramayano.  (Vide  i,  15, 

21.  22.)  Sed  nostrum  carmen  consentit  cum  Narasinhapurano.  Mall. 

58.  a.  I.  m 1 E.  \ 

59.  Vocem  3r5Trr 

etiam  radios  significare,  asserit  Mall.  citato  Ya^dav,®  lexico. 


CAPUT  XI. 

8.  Nominibus  eorum  respondentes.  Vox  significat:  dimittens”  scii,  aquam, 

et  findens”  scii,  ripas.  Pa^n.  iii,  1,  115. 

9.  Mall.  Cf.  Ram.  I,  24,  12,  seqq. 

14.  Suhetuis  filia,  Ta^daka.  Cf.  Ram.  i,  26 — 28. 

22.  Cf.  Ram.  i,  31. 

26.  Cf.  Ram.  i,  32. 

33  et  34.  AnALYiE  historiam  vide  Ram.  i,  48,  49. 

37.  Cf.  Ram.  i,  66. 

46.  Cf.  Ram.  I,  67. — Bhriguides  est  Parasura^mas,  Jamadagnis  filius. 

48.  Ejecissem  hoc  distichon,  nisi  codicum  consensus  monstraret,  jam  Mallina'tham 

idem  reperisse.  Dicit  ille  1 

49.  Nimis  est  unus  e Janak,e  majoribus.  Vide  Ram.  1,  71,  s. 

2 u 


166 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  XI. 


53.  54.  Cf.  Ram.  i,  73. 

57.  Tribus  itineribus.  Dubito  an  recte  verterim.  Haec  est  Mallina'th^  explicatio 

quam  non  plane  intelligo. 

66.  Aksha,  Elaeocarpus. 

69.  De  Ra^m^e  pugna  cum  Bhkiguida  cf.  Ram.  i,  74 — 76. 

74.  Haihayas  est  nomen  Ka^btaviry.®  regis,  de  cujus  historia  Mallina'thas 
ablegat  nos  ad  Mahabharatum. 


CAPUT  XII. 


16.  Ante  illum  matrimonium  iniisse  putavisset.  Cf.  Man.  iii,  171. 

17.  Duas  crepidas.  Cf.  Ram.  i,  37,  3.  i6. 

19,  c.  F.  \ 

23,  a.  a radice  cf.  Pa^N.  VII,  4,  17. 


28.  Viradhas, — Erat  bic  Gandharvus  Tumburus,  qui  Vaisravan^  (i.  e.  Kiivera:) 
imprecatione  coactus  Rakshasi  corpus  induerat,  atque  postquam  a Ra^ma  occisus  erat, 
in  statum  priorem  rediit.  Vide  Ram.  ni,  2 — 4. 


31.  Panchavati  est  locus  prope  Godavarim  fluvium  quinque  ficis  occupatus, 
omen  duxit-  Ti.nm.  ttt.  13. 


38.  Surpanakha  i.  e.  cujus  ungues  vanno  similes  sunt. 

contra  regulam  Pa'n.  viii,  4,  3.  In  Ramayano  (iii, 
appellatur. 


WiLSONUS  scripsit 
17.  seqq.)  eadem 


39.  Pro  E.  et  G.  mf^TTl  1 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  XII. 


167 


46.  Veluti  suum  ipsius  vitium.  Ludit  poeta  verbo  Dtlshana,  quod  vitium  significat, 
simulque  nomen  est  Rakshasi. 

51,  a.  E.  1 

53.  Materia,  quam  poeta  noster  hoc  disticho  absolvit,  narratur  Ram.  iii,  36 — 49. 

54.  Sita,  cum  a Ra^vana  abriperetur,  conspexit  vulturem  Jata'yuem,  in  arbore 
sedentem,  eumque  imploravit,  ut  Ra^mam  de  fato  suo  certiorem  faceret.  Hoc  ut  pro- 
hiberet Ra'vanas  vulturem  adortus  est,  atque  post  longam  pugnam  alas  ejus  abscidit. 
Ram.  III,  49 — 51. 

56,  d.  Pro  Cf.  Ram.  III,  68. 

57.  Kahandhas,  Rdkshasus  quidam.  Vide  Ram.  iii,  69 — 72. 

60.  Sampdtis  est  nomen  vulturis  cujusdam.  Ram.  iv,  56.  seqq. 

63.  Akshas,  Ra'van^  filius. 

68.  ViBHisHANAs,  RaVan^  frater  natu  miuor. 

74.  Truata,  Six^  socia. 

76.  Meghana'das,  idem  ac  Indrajit,  RaVan^  filius. 

80.  Kumbhakarnas,  Su'bpanakh^  frater. 

88.  Minor  Dhanaj^  fi-ater  i.  e.  Ra^vanas. 

92,  d.  Mall. 

97,  c.  F.  ^75^  \ 

104.  Uxorem.,  .adeptus.  Non  recte  verti.  Scribe:  postquam  receperat  uxorem, 
quse  puritatem  suam  igne  probaverat. 


168 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  XIII. 


CAPUT  XIII. 


3.  Vocem  non  intelligo. 

modo  5T:  'pJT  HK:  1 


Mall.  eam  non  explicat,  sed  addit  solum- 


15.  Tamala,  Xanthocymus  pictorius,  Rox.  Tali,  Corypha  taliera,  Rox. 

16.  Vimba,  Momordica  monadelpha,  cujus  fructibus  rubris  comparantur  labia. 

17.  Puga,  Areca  faufel. 

30.  Pajwpa,  nomen  lacus  cujusdam.  Mall. 

36.  Naghusha.  Ita  omnes  fere  Codices.  Solus  E.  Nahusha,  qum  est  usitatior 
nominis  forma. 

53.  Ficus,  in  Yamunos  ripa.  Vide  Utt.  Ram.  Char.  p.  11,  lin.  8.  et  Wils.  vers.  angi. 

p.  21. 


CAPUT  XIV. 

12.  Capillorum  plexus  ....  solutus.  Poeta  repraesentat  Ra'mam  tanquam  urbis 
suae  nraritum.  Lege  interdictum  erat,  ne  mulieres,  dum  maritus  abesset,  corpus  ornarent 
seu  comam  solutam  gestarent.  Sic  enim  dicit  Haurit  as  : 

Cf.  not.  ad  VI,  23. 

25.  Cf.  Utt.  Ram.  Char.  p.  7 seqq.  (vers.  angi.  p.  13  seqq.) 

29.  “ nubes  lambens”  est  adjectivum,  diciturque  de  vento  (Pa'n.  iii, 

♦ 

2,  42.)  de  altis  aedibus,  ut  h.  1.  et  Meghad.  66,  c.  — . Eodem  modo  dicitur 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  XIV. 


1(39 


de  vento  (Pa^n.  iii,  2,  42.)  et  de  arbore,  Dasa  Kumara  Char.  llb.  V.  init.  (Cod.  Bibi. 
Curise  Ind.  Lond.  No.  192). — Corrigendus  est  Wilsonus  sub  utr.  v. 

32,  c.  Nota  prsep.  prester,  c.  abi.  Cf.  Dattaka  Mimansa,  p.  3,  lin.  1.  Mi- 

taksharcB  lib.  I.  fol.  13.  r.  lib.  II.  {Vyavahara,  edit,  minor.)  pag.  213.  et  Lassenii 
Comm.  in  Hitop.  p.  60,  dist.  86. 

33,  d.  \ De  correptione  vocalis  cf.  Pa^n.  vi,  3,  63.  Eodem  modo 

Ka^lida^s.®  nomen  est  pro  ^n^UTi.  e.  Durg.®  servus.  Cf.  etiam 
Ram.  I,  19,  20,  b. 

48.  Asipatra  est  arbor  apud  inferos  crescens,  cujus  folia  ensis  formam  referunt,  ut 

nomen  indicat.  Mall.  Desideratur  heee  si 

gnificatio  apud  Wilsonum. 

49.  Oculo  dextro  tremente.  Cf.  notam  ad  vi,  68. 

60.  Mall. 

80.  Herhis  tradit.  Loquitur  de  iis  herbis,  quae  noctu  fundunt  splendorem  a luna,  ut 
fertur,  acceptum.  Vya^s as  dicit: 

i.  e,  quovis  novilunii  die  luna  herbas  ingreditur.  Mall. 

83.  Indrajitis  occisor  i.  e.  Lakshmanas. 


CAPUT  XV. 

5.  De  Lava  na  cf.  Wils.  ad  Utt.  Ram.  Char.  p.  32. 

10.  JBalakhilyas,  cf.  Wils.  s.  v.  Malltna^tha  teste  iidem  praecedunt  Solis 

2 X 


currum. 


170 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  XV. 


15.  Madhtipaghna,  LAVANiEurbs.  Mall.-^Hemachandras  dicit,  Maclhupaghnam 
esse  nomen  MathurcB  urbis  ; sed  hanc  postea  demum  a S atrughna  conditam  esse  dicit 
poeta  noster,  dist.  28. 


29,  c.  Mall.  1 

42.  seqq.  Cf.  Utt.  Ram.  Char.  p.  30.  (vers.  angi.  p.  40). 

♦ ♦ 

50.  Sambukam,  E.  1 — Utt.  Ram.  Char.  p.  30.  \ 

53.  Ab  ipso  rege  punitus.  Mall.  laudat  Man.  viii,  318,  sed  habet  TTSffvT: 

pro  TT3ti%^?:o3Trg  1 


61,  c.  De  STTf^  pro  ^TPTr  vide  Pa^n.  v,  4,  134. 

70.  3TR3Tt4  1 


87.  Yudha^jit,  Bharat.®  avunculus.  Mall. 


89.  In  urbibus  regiis.  Earum  nomina  sunt 
kshasila  Mall. 


Pitshkalavatis 


et 


Ta- 


94.  Cum  Lakshmanas  januam  custodiret,  advenit  Durva^sas  (idem  qui  Sa- 
KUNTALiE  imprecabatur,  Sak.  Act.  IV.)  atque  introitum  ad  Ra^mam  flagitavit.  Quem 
cum  ei  negaret  Lakshmanas,  ille  minitatus  est,  se  totam  urbem  in  cineres  esse  reda- 
cturum. Lakshmanas  perterritus  urbem  sua  ipsius  morte  servare  constituit,  atque  contra 
Ra^m^  jussum  hujus  colloquium  cum  Yama  interrupit;  postea  vero,  ut  hoc  peccatum 
expiaret,  mortem  obiit. — Haec  fere  e mendosa  codicis  E.  scriptura  eruere  potui.  Tacent 
reliqui  codd. 


101,  a.  Boum  gregi.  Nescio  an  haec  sit  significatio  vocis  Mr|^  Mall.  nullam 
addit  interpretationem,  Vrihaspatimisr as  habet  quod  itidem  desideratur 

in  lexicis. 


103.  Mons  meridionalis  est  Trikutas,  et  mons  septentrionalis  Himavan.  Mall. 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  XVI. 


171 


CAPUT  XV 1. 

7,  Ea,  quam  devotio  tribuit,  potestate.  Cf.  WiLS.  ad  Malatimadh.  p.  51. 

19.  Pulinda,  gens  barbara  ^ Mall. 

44.  Via,  quae  Agastyoe  stella  insignis  est,  i.  e.  regio  meridionalis. 

47.  Mallika,  Jasminum  Zambac. 

48.  Sirisha,  Mimosa  Sirisha. 

51.  Arjuna,  Pentaptera  Arjuna,  Rox. 

52.  Patala,  Bignonia  suaveolens. 

53.  Pedum  atque  radiorum,  utrosque  significat  vox  \ 


CAPUT  XVII. 

3.  Tribus  scientiae  sunt,  quas  supra  ad  iii,  30.  enumeravi. 

12.  Durva,  Agrostis  linearis.  — Mall.  1 Cf.  Meghad. 

107. 

r 

27.  Sudharma.  Wils.  solam  formam  habet,  sed  Mall.  ad  h.  1.  dicit 

g Wrt  3r?a;?fT  \ 

45.  Sex  inimicos  internos,  i.  e.  amovem,  iiSLOi,  re\l.  Mall. 

59.  Mall.  conferre  jubet  M an.  vii,  171. 


172 


ANNOTATIONES  AD  CAP.  XVII. 


61.  Suas  infirmitates  celabat,  Man.  vii,  105. 

67.  Sex  subsidia,  vide  Man.  vii,  160. 

68.  Familiares,  de  quibus  loquitur  poeta,  sunt  duodeviginti  illi,  quos  e Panchatantrce 
libro  tertio  alFert  Wilsonus  in  dissertatione  sua  de  illa  fabularum  collectione.  Vide 
Transact.  Royal  As.  Soc.  vol.  i,  p.  174. 

78.  Montes  eximii  sunt  ilfaAewc^ras,  ilfoZayas  et  rell.  Mall. 


CAPUT  XVIII. 

12.  Mall.  WiLS.  speaking  contumeliously,  sed  nullam 

huj  us  significationis  affert  auctoritatem. 

13.  Omiss.  in  cod.  E. 

14.  Quattuor  agendi  rationes,  cf.  Am.  Kosh.  s.  v.  -^MT^  1 


CAPUT  XIX. 


3.  Tradiderat  ei  terram,  etc.  Rex  comparatur  cum  viro,  qui  modo  uxorem  duxit. 
Mall. 

9,  d.  Mall.  '1 


1 2.  Vakula  arbor  (Mimusops  Elengi),  mulierum  ore  rigata,  flores  producere  dicitur. 


ANNOTATIONES  AD  GAP.  XIX. 


173 


20.  Mall.  ^ ^R^nsTiglr- 

1 


32.  Vox  peculiarem  quandam  amplexus  speciem  designat,  qu*  in  libro 

Ratirahasya  appellatur.  Mall. 

53,  c.  Scripturam  codicum  'TftHri^sT  incaute  mutaveram  in 
ignarus  regulae  Pa^n.  vitj,  4,  34. 


TABULA  METRORUM. 


De  metris  Sanskritis  in  universum  consulatur  Colebuookii  dissertatio  de  poesi 
Sanskrita  atque  Prakrita  (As.  Res.  vol.  X.)  ; unde  huc  afferre  placuit  schemata  et  nomina 
metrorum,  quae  in  Raghuvansa  inveniuntur. 

Metrum  epicum  commune  (Vaktrd)  notum  est.  Carminis  nostri  auctor  eo  usus  est 
his  locis:  I,  1-94.  IV,  1-86.  X,  1-86.  XII,  1-101.  XV,  1-102.  XVII,  1-80. 

Quae  prteter  illud  in  hoc  carmine  occurrunt,  ex  eorum  numero  sunt,  quae  Indi 
aksharachhandansi  seu  varnavrittani  appellant,  i.e.  in  quibus  certus  est  syllabarum 
numerus  et  quantitas. 

I.  Disticha  quae  e quattuor  hemistichiis  (pada)  aequalibus  constant. 

a.  Tiiishtubh  sive  disticha  44  syllabarum. 

1.  A'khydnaki,  sive  metrum  mixtum  ex  Indravajra  et  Upe7idravajra  : 

quater.  II,  1-74.  V,  1-62.  VI,  1-84.  VII,  1-66.  XIII,  1-67. 

XIV,  1-86.  XVI,  1-85.  XVIII,  1-50. 

2.  Rathoddhatd : IX,  68.  XI,  1-91-  XIX,  1-55. 

3.  Svdgatd : - w-  www-ww--  IX,  73. 

4.  Salini : — — - — IX,  64. 

b.  Jagati'  sive  disticha  48  syll. 

5.  Metrum  mixtum  e Vansastha  et  Indravansa,  quod  peculiare  nomen  habere  non 
videtur.  (Cf.  Mallin.  ad  Sisup.  XII,  1.) 

III,  1-69. 

6.  Totaka:  ^ - ww-  VIII,  90. 

7.  Drutavilambita  : IX,  1-54. 

c.  Atijagati'  sive  disticha  52  syll. 

8.  Manjubhusliini : - ^ ^ - IX,  69- 

9.  Praharaliini : — I,  95.  IV,  87.88.  \ III,  91.  IX,  65.  XIII, 

79. 

10.  Mattamayura : _vu--ww--  IX,  75. 


TABULA  METRORUM. 


175 


d.  Sakkari'  sive  disticha  56  syll. 

11.  Vasantatilaka : V,  63-73.  VIII,  92.93.  IX,  55-63.  et 

76-82.  XI,  92.  XII,  103.  XIII,  68-78.  XVI,  86.  XIX,  56. 

e.  Atisakkari'  sive  disticha  60  syll. 

12.  Malini:  II,  75.  V,  74.75.  VI,  85.  VII,  67.68.  IX, 

67.  X,  87.  XI,  93.  XII,  102.  XVIII,  51.52. 

f.  Atyashti  sive  disticha  68  syll. 

13.  Havini : ^ ^ ^ ^ 'j  - - - — w-uw-^-  III,  70. 

14.  Manddkrdnta : vwwv-  VIII,  94.  XIV,  87.  XV,  103. 

XVI,  87.88.  XVII,  81.  XIX,  57. 

g.  Dhriti  sive  disticha  72  syll. 

15.  JMaliamalika : wvwwwu-v/-  - w--u--w-  XII,  104. 

II.  Disticha  quae  e duobus  versibus  (ardhasloka)  aequalibus,  hemistichiis  inaequali- 
bus constant. 

16.  Vaitaliya : - ||uw--wv^-^-w  - bis.  VIII,  1-89.  IX,  74. 

17.  Aupachhandasika : - - ||  - - - w-  w-  - IX,  66.72. 

18.  Pushpitagrd:  |]  ...v. - V,  76.  VI,  86.  IX,  70.71. 

Tria  ultima  metra  ab  auctoribus  Indicis,  nescio  quam  ob  caussam,  enumerantur  inter 

mdtrdvrittdni,  i.e.  inter  ea  metra,  quae  non  certum  syllabarum  numerum  habent,  sed 
certum  solummodo  pondus.  Distichon  ejus  metri,  quod  Vaitaliya  appellatur  continet  60 
moras  (14-f-16-f-14  + 16).  Aupachhandasika  est  nomen  variis  distichis  inditum  quae  68 
moras  continent  (16-1-18+16  + 18) ; hujus  species  est  Pushpitagrd,  quam  tamen  Cole- 
BRooKius  etiam  inter  varnavrittdni  exhibet.  In  nonnullis  versus  sedibus  duae  syllabae 
breves  contrahi  posse  dicuntur  in  unam  longam,  sive  una  longa  resolvi  in  duas  breves  ; 
in  aliis  sedibus  id  vetitum  est.  Regulas  vide  apud  Colebrookium  ; exempla  quae  in 
Raghuvansa  occurrunt,  nunquam  recedunt  a schematis  quae  exhibui. 


E Typographia  J.  L.  COXet  FILII,  Great  Queen  Street, 
LincoInVInn  Flelcis. 


4 


4 


n. 


"k 


# 

f 


' YX 


•^1 


\ 


► 


<1 


% 


f 


'% 


■ f 


Jt 


J 


C' 


. V 


% 


41 


i 


A